Sygn. akt V GC 121/15 WYROK ZAOCZNY W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 czerwca 2015 r. Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie Wydział V Gospodarczy w składzie: Przewodniczący: SSR J. Dams Protokolant S.

§ 4pkt 2 ppkt 1 umowy, - w dniu 24 października 2012r.

na kwotę 8 220 zł netto (10 110,60 zł brutto) za opracowanie projektów wstępnych (20 % wynagrodzenia ryczałtowego za całość) –

§ 4pkt 2 ppkt 2 umowy, - w dniu 24 października 2012r.

na kwotę 8 220 zł netto (10 110,60 zł brutto) za opracowanie audytów energetycznych i dokumentacji projektowej (20 % wynagrodzenia ryczałtowego za całość) –

§ 4pkt 2 ppkt 3 umowy i - w dniu 17 grudnia 2012r.

na kwotę 12 330 zł netto (15 165,90 zł brutto) za opracowanie audytów energetycznych i dokumentacji projektowej (30 % wynagrodzenia ryczałtowego za całość) –

§ 4pkt 2 ppkt 4 umowy.

(dowód: faktura Vat nr (...), k.21; faktura Vat nr (...), k.22; faktura Vat nr (...), k.23; faktura Vat nr (...), k.24) Strona powodowa, działając przez umocowane do tego osoby (Naczelnika Wydziału Inwestycji i Zamówień Publicznych, Inspektora ds. księgowości budżetowej, Skarbnika Gminy i Z-cę Burmistrza), dokonała merytorycznego, formalnego i rachunkowego sprawdzenia zasadności wystawienia w/w faktur i na tej podstawie w okresie od 29 października 2012r. do 21 grudnia 2012r. zapłaciła pozwanemu wszystkie zaksięgowane przez niego należności w łącznej kwocie 50 553 zł (całe wynagrodzenie ryczałtowe). (dowód: odręczne adnotacje na w/w fakturach, k.21v.-24v.; wyciągi z rachunku bankowego, k.25-28) W drugiej połowie 2014r. strona powodowa ustaliła, że przedwcześnie zapłaciła pozwanemu wynagrodzenie za nadzór autorski w kwocie 3 813 zł i zażądała jego zwrotu oraz korekty czterech wystawionych w 2012r. faktur. Pozwany początkowo deklarował taki zwrot, lecz ostatecznie nie dokonał go. (dowód: notatka służbowa z 7.10.2014r., k.30; e-mail z dnia 8.10.2014r., k.31; pismo strony powodowej z 20.11.2014r., k.33) Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługuje na uwzględnienie. Strona powodowa w złożonym pozwie jako podstawę faktyczną swojego roszczenia wskazała przedwczesne wystawienie przez pozwanego faktur Vat za nadzór autorski i dokonaną przez siebie omyłkowo zapłatę tego niewymagalnego jeszcze wynagrodzenia pozwanego. Twierdzenia dotyczące nienależytego wykonywania przez pozwanego nadzoru dotyczącego obiektu Publicznej Szkoły Podstawowej w J. oraz budynku sali gimnastycznej przy Szkole Podstawowej nr (...) w S., co do których nastąpił już odbiór końcowy (27 listopada 2014r.), pojawiły się dopiero na rozprawie w dniu 3 czerwca 2015r. i należało je uznać za spóźnione (art.207 § 6 k.p.c.). Nadto nie towarzyszył im zarzut odstąpienia od umowy, czy też obniżenia wynagrodzenia. Zatem, wobec określonej przez stronę powodową podstawy faktycznej roszczenia, należało ocenić, czy zgłoszone przez nią żądanie zwrotu świadczenia nienależnego (art.410 § 2 k.c.) jest zaskarżalne, tj. czy może ona domagać się w procesie jego zwrotu z uwagi na normę zawartą w art.411 pkt 4 k.c. Do badania takiego Sąd był obowiązany na podstawie art.339 § 2 k.p.c., pomimo braku zgłoszenia przez pozwanego stosownego zarzutu w tym przedmiocie. Zdaniem Sądu stronie powodowej nie służy roszczenie w żądanym zakresie. Jak przyjmuje się w orzecznictwie, hipoteza art.411 pkt 4 k.c. dotyczy zwrotu świadczenia spełnionego przed terminem wymagalności, co do którego podstawa prawna od chwili spełnienia świadczenia nie uległa zmianie, jednakże ze względów praktycznych nie jest celowe dopuszczenie do zwrotu tej kwoty, która z chwilą nadejścia terminu wymagalności musiałaby być świadczona między stronami (tak Sąd Najwyższy w wyroku z 23.05.1980r., IV PR 200/80). Dla zastosowania art.411 pkt 4 k.c. nie ma znaczenia, czy spełniający świadczenie działał w błędzie co do wymagalności, jednakże należy podkreślić, że – wbrew twierdzeniom powódki – w okolicznościach sprawy o takim błędzie nie może być mowy (art.84-86 k.c.). Wystawione przez pozwanego faktury niewątpliwie odpowiadały bowiem literalnemu brzmieniu § 4 pkt 2 ppkt 1-4 w zw. z § 4 pkt 1 umowy, i taką też podstawę ich wystawienia wskazywały. Następnie zostały sprawdzone pod względem merytorycznym, formalnym i rachunkowym przez umocowane do tego i kompetentne osoby (Naczelnika Wydziału Inwestycji i Zamówień Publicznych, Inspektora ds. księgowości budżetowej, Skarbnika Gminy i Z-cę Burmistrza), po czym dopiero wypłacono pozwanemu stosowne wynagrodzenie. Inną kwestią jest wewnętrzna niespójność umowy i literalna sprzeczność pomiędzy postanowieniami § 4 pkt 2 oraz 3 i 7 umowy, która ostatecznie nakazuje jej interpretację w kierunku wyrażonym przez stronę powodową w pozwie. Okoliczność ta nie oznacza jednak, że zachodzi obecnie podstawa do uchylenia się przez stronę powodową od skutków oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu, jak również, że taki zarzut może mieć jakikolwiek wpływ na wynik niniejszego procesu. Wskazać jeszcze należy, że z zakresu art.411 pkt 4 k.c. wyłączone są jedynie roszczenia, których powstanie zależy od warunku zawieszającego (art.89 k.c.), gdyż przed ziszczeniem się tego warunku należy je uznać za nieistniejące. Warunek zawieszający oznacza uzależnienie w treści czynności prawnej / umowie stron powstania lub ustania skutków czynności prawnej od zdarzenia przyszłego i niepewnego. Analiza umowy z dnia 6 czerwca 2012r. nie pozwala jednak na postawienie tezy, iż warunek o takim charakterze został przez strony do tejże umowy wpisany. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art.411 pkt 4 k.c. orzeczono, jak w wyroku zaocznym z dnia 3 czerwca 2015r. Ponieważ pozwany, który wygrał sprawę, nie poniósł żadnych kosztów procesu, pominięto rozstrzygnięcie o kosztach procesu (art.98 § 1 k.p.c.).