Sygn. akt VIII U 991/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 października 2015 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR del

art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2015 roku, poz. 748 ze zm.) – zwanej dalej ustawą – ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 roku przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego określonego w ust. 1a i 1b, z zastrzeżeniem art. 46, 47, 50, 50a, 50e i 184.

184 ust. 1 ustawy ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 roku przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy – tj. 1 stycznia 1999 roku – osiągnęli: 1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.

art. 184 ust. 2 ustawy emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.

§ 4

rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. z 1983 roku, Nr 8, poz. 43 ze zm.) – zwanego dalej rozporządzeniem – pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn oraz ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

§ 3

rozporządzenia za okres zatrudnienia wymagany do uzyskania emerytury, zwany dalej „wymaganym okresem zatrudnienia”, uważa się okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczanymi do okresów zatrudnienia.

§ 2ust.

1 rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Z cytowanych norm prawnych wynika, iż odwołująca nabędzie prawo do wcześniejszej emerytury w przypadku łącznego spełnienia przesłanek: - ukończenia wieku 55 lat, - legitymowania się łącznym okresem ubezpieczenia w wymiarze co najmniej 20 lat, przypadającym na dzień 1 stycznia 1999 roku, - legitymowania się 15 letnim okresem pracy wykonywanej w szczególnych warunkach, przypadających na dzień 1 stycznia 1999 roku; - nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego. Odwołująca w dniu wydania zaskarżonej decyzji miała ukończony wiek 55 lat, na dzień 1 stycznia 1999 roku legitymowała się ponad 20 letnim okresem ubezpieczenia, nie była członkiem otwartego funduszu emerytalnego. Spornym pozostawało, czy odwołująca na dzień 1 stycznia 1999 roku legitymowała się 15 letnim okresem pracy wykonywanej w szczególnych warunkach. Organ rentowy uwzględnił staż pracy w szczególnych warunkach w wymiarze 14 lat, 10 miesięcy i 20 dni. Nie uwzględnił natomiast okres zatrudnienia w (...) w T.”. Należy zaznaczyć, że to nie nazwa zajmowanego stanowiska, ale zakres faktycznie wykonywanej przez ubezpieczonego pracy decyduje o uznaniu jej za pracę w warunkach szczególnych – wyrok Sądu Apelacyjnego w (...) z dnia 15 lipca 2015 roku, w sprawie III AUa 270/15, opublikowany w LEX Nr

1. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że odwołująca była zatrudniona na stanowisku szwaczki z zakładzie przemysłu odzieżowego; jednakże faktycznie wykonywała czynności pracownicze przy obsłudze urządzeń do prasowania w okresie od dnia 1 października 1976 roku do dnia 30 kwietnia 1979 roku. Należy podzielić pogląd prezentowany w orzecznictwie, że pełne zatrudnienie w warunkach szczególnych pojmowane jest jako bezwzględna cecha tego zatrudnienia jako uprawniającego do świadczeń z ubezpieczenia emerytalnego. Jeżeli pracy w szczególnych warunkach towarzyszą inne czynności pracownicze, to warunek pełnego zatrudnienia należy odnosić tylko do tych czynności, które wykonywane są w warunkach bezpośrednio narażających na czynniki szkodliwe dla zdrowia i uwzględniać w wymiarze czasu pracy tylko te inne czynności, które są ściśle związane z pracą w szczególnych warunkach, stanowiąc integralną część tej pracy albo są wykonywane incydentalnie, w wymiarze nieznaczącym dla wymiaru czasu pracy w warunkach szczególnych – wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 10 lipca 2015 roku, w sprawie III AUa 1377/14, opublikowany w LEX Nr
2. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, podstawowym zajęciem była obsługa urządzeń do prasowania. Natomiast sporadycznie, w wyjątkowych sytuacjach odwołująca obsługiwała maszynę do szycia. Dotyczyło to braku pracownika w związku z absencją chorobową. Zeznający w sprawie uczestnicy wskazali, że zakład pracy realizował zlecone zamówienie nawet przez okres kilku miesięcy. Wówczas pracownicy wykonywali przypisane im te same czynności aż do zakończenia danej produkcji dla odbiorcy. Odwołującej brakuje do uzyskania niezbędnego stażu pracy w szczególnych warunkach na dzień 1 stycznia 1999 roku półtorej miesiąca. Zebrany materiał dowodowy pozwala przyjąć, że odwołująca była zatrudniona na stanowisku pracownika obsługi urządzeń do prasowania, które jest wymienione w wykazie A, dziale VII, poz. 8 załącznika do rozporządzenia. Po doliczeniu okresu pracy na stanowisku pracownika obsługującego urządzenia do prasowania, odwołująca legitymuje się stażem pracy co najmniej 15 lat w szczególnych warunkach. Odwołująca nie przedstawiła świadectwa pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze z okresu pracy w zlikwidowanych (...) w T., jednakże postępowanie dowodowe wykazało, że w okresie od dnia 1 października 1976 roku do dnia 30 kwietnia 1979 roku świadczyła pracę w warunkach szczególnych. Podkreślenia wymaga, że w postępowaniu odwoławczym przed sądem nie obowiązują ograniczenia dowodowe, jakie występują w postępowaniu o świadczenia emerytalno-rentowe przed organem rentowym, a sąd może ustalić okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość jak: okresy zatrudnienia, w tym wykonywanie pracy w warunkach szczególnych, za pomocą wszelkich środków dowodowych, przewidzianych w kodeksie postępowania cywilnego – wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 grudnia 2006 roku, w sprawie I UK 179/06, opublikowany w LEX Nr
3. Na podstawie wyżej powołanych norm prawnych oraz art. 477 14 § 2 k.p.c. zmieniono zaskarżoną decyzję i przyznano G. P. prawo do emerytury od dnia 18 maja 2015 roku, tj. od dnia złożenia wniosku. SSR del. Grzegorz Tyrka