Sygn. akt III RC 167/15 UZASADNIENIE Powód S. S. wniósł o ustalenie wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego wobec pozwanej I. S. ustalonego wyrokiem Sądu Rejonowego w Mrągowie z dnia 27 listopada 2014 roku w sprawie III RC 210/
- W uzasadnieniu podniósł, że od daty wydania orzeczenia jego sytuacja materialna i zdrowotna uległa pogorszeniu i nie jest już w stanie płacić alimentów na żonę, która znajduje się w znacznie lepszej kondycji finansowej. W odpowiedzi na pozew pozwana I. S. wniosła o oddalenie powództwa. Zarzuciła, że od daty ostatniego orzeczenia w przedmiocie alimentów nie doszło do zmiany stosunków, która uzasadniałaby wygaśniecie obowiązku alimentacyjnego. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: I. S. i S. S. pozostają w związku małżeńskim od dnia 27 kwietnia 1991 roku. Z małżeństwa posiadają troje dzieci: pełnoletnich D. i A. oraz małoletniego M.. Wzajemne pożycie stron nie układało się dobrze, pozwany nadużywał alkoholu i przez 5 lat odbywał karę pozbawienia wolności za spowodowanie wypadku drogowego. Strony od maja 2013 roku pozostają w faktycznej separacji. Dnia 18 lipca 2013 roku powód i pozwana zawarli majątkową umowę małżeńską o ustanowieniu rozdzielności majątkowej oraz dokonali nieformalnego podziału majątku. Wyrokiem z dnia 27 listopada 2014 roku Sąd Rejonowy w Mrągowie, w sprawie III RC 210/14 zasądził od S. S. alimenty na rzecz małoletniego M. S. w kwocie po 600 zł miesięcznie oraz na rzecz I. S. w kwocie po 200 zł miesięcznie. Powód wówczas nie pracował, żył z pieniędzy pozostałych po sprzedaży gospodarstwa rolnego, za które otrzymał 400 000 złotych, z czego 130 000 złotych przeznaczył dla żony. Opłacał składki w KRUS. Mieszkał w mieszkaniu w K., które kupił za 40 000 złotych. Posiadał oszczędności w wysokości 210 000 złotych. Miał samochód marki S. (...) rocznik
- Przekazał dla syna D. 10 000 złotych na zakup samochodu, dla drugiego syna kupił mieszkanie. Nieregularnie przekazywał dla małoletniego M. kwoty po około 500 złotych. Pozwana mieszkała wraz z małoletnim synem M. w mieszkaniu w M. o pow. 33 metrów kwadratowych, które kupiła w 2013 roku za 80 000 złotych, z pieniędzy otrzymanych po podziale majątku. Czynsz za mieszkanie wynosił 140 złotych miesięcznie, opłaty za gaz - 250 złotych miesięcznie, prąd - 70 - 90 złotych miesięcznie, telefony - 30 - 60 złotych miesięcznie, telewizja 60 złotych miesięcznie. Oprócz tego przeznaczała na utrzymanie małoletniego kwoty około 1000 zł miesięcznie. Pozwana nie pracowała, nie była zarejestrowana jako bezrobotna, opłacała składki w KRUS. W 2014 roku przez 6 tygodni okazjonalnie pracowała w Niemczech, gdzie zarobiła 4200 złotych. Nie miała oszczędności, posiadała zadłużenie na karcie debetowej, zapożyczyła się też u koleżanki. Pozwana miała przewlekłe problemy z kręgosłupem, cierpiała również na naczyniowe bóle i zawroty głowy. Na leki przeznaczała około 150 złotych miesięcznie. (dowód: akta III RC 210/14 SR w Mrągowie ) Przez kilka miesięcy po wydaniu wyroku w sprawie III RC 210/14 powód zamieszkał z pozwaną, ale na skutek nieporozumień wyprowadził się i nadal mieszka w swoim mieszkaniu w K.. Czynsz wynosi 50 zł miesięcznie, energia - 80 zł miesięcznie, telewizja - 40 zł, woda - 20 zł, telefon - 45 zł. Opłaca składki KRUS w wysokości 370 zł na kwartał. Przez krótki okres był zatrudniony w firmie (...) sp. j. w M.. Obecnie nie pracuje, utrzymuje się z oszczędności po sprzedaży gospodarstwa rolnego. W 2015 roku kupił nieruchomość rolną o pow. około 1 ha. Płaci zasądzone alimenty. Nie ma żadnych pożyczek, rat i kredytów. Nie jest na stałe z nikim związany. Choruje na zwyrodnienie stawów łokciowych i kręgosłupa i musi brać leki. Korzysta z zabiegów fizjoterapii. Pozwana utrzymuje się z alimentów. Nie jest zarejestrowana jako bezrobotna. Podejmuje prace dorywcze. Od grudnia 2014 roku do kwietnia 2015 roku pracowała w sklepie monopolowym w M.. Koszty utrzymania mieszkania wynoszą: czynsz - 150 zł miesięcznie, energia - 100, 150 zł miesięcznie, gaz - 230,250 zł miesięcznie. Posiada zadłużenie na karcie debetowej w wysokości około 3050 zł. Nadal leczy się na kręgosłup. Na leki wydaje około 80- 150 zł miesięcznie. Ma na utrzymaniu syna M., który uczy się w technikum w E.. (dowód: zeznania powoda k. 31-32, zeznania pozwanej k. 32-33, zaświadczenia: lekarskie k. 26-30, ze szkoły k. 30, z PUP k. 25) Ustaleń powyższych dokonano na podstawie powołanych dowodów, których prawdziwość nie budzi zastrzeżeń i nie była kwestionowana. Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 27 KRO oboje małżonkowie obowiązani są, każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. Zadośćuczynienie temu obowiązkowi może polegać także, w całości lub w części, na osobistych staraniach o wychowanie dzieci i na pracy we wspólnym gospodarstwie domowym. Obowiązek dostarczania środków utrzymania wyrażony w art. 27 KRO jest aktualny także wtedy, gdy małżonkowie żyją w faktycznej separacji, a tylko jeden małżonek pozostaje z dziećmi w gospodarstwie domowym (zob. Uchwała Pełnego Składu Izby Cywilnej i Administracyjnej z dnia 16 grudnia 1987 roku, III CZP 91/86). Natomiast art. 138 KRO stanowi, że w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia dotyczącego obowiązku alimentacyjnego. Obowiązek alimentacyjny wygasa wtedy, gdy uprawniony uzyska zdolność do samodzielnego utrzymania. Następuje to również w sytuacji, gdy zobowiązany do alimentacji na skutek zdarzeń losowych utraci całkowicie możliwość osiągania jakichkolwiek dochodów. Przy czym okoliczność, że małżonek pozostający w separacji faktycznej jest zdolny do pracy zarobkowej i bądź pracuje, bądź ma możność taką pracę uzyskać, sama przez się nie pozbawia go roszczenia do współmałżonka na podstawie art. 27 KRO o zaspokojenie swych potrzeb w zakresie odpowiadającym zasadzie równej stopy życiowej małżonków (zob. Uchwała SN z dnia 13 października 1976 roku, III CZP 49/76). Rozstrzygnięcie o żądaniu powoda wymagało zatem zbadania, czy doszło do zmiany stosunków u uprawnionej I. S. oraz u zobowiązanego S. S. uzasadniającej orzeczenie o wygaśnięciu obowiązku alimentacyjnego. W analizowanej sprawie, w opinii Sądu po żadnej ze stron nie zachodzą przesłanki opisane powyżej. Zarówno sytuacja zdrowotna, jak i możliwości zarobkowe oraz sytuacja materialna powoda jaki i sytuacja materialna pozwanej oraz jej możliwości zarobkowe pozostają co do zasady analogiczne do tych, które istniały w chwili orzekania obowiązku alimentacyjnego powoda. Pozwana, podobnie jak w chwili orzekania o przysługującym jej obowiązku alimentacyjnym, nie pracuje, utrzymuje się z alimentów i podejmuje jedynie prace dorywcze. Ponosi opłaty związane z mieszkaniem oraz wyżywieniem. Ma na utrzymaniu syna. Nie zmienił się również jej stan zdrowia. Nadal ma problemy z kręgosłupem. Posiada zadłużenie. Sytuacja powoda od czasu orzekania w przedmiocie alimentów w 2014 roku również nie uległa zasadniczym zmianom. S. S. nadal nie pracuje i utrzymuje się z oszczędności, które pozostały po sprzedaży gospodarstwa. Jednak w 2015 roku kupił nieruchomość rolną, nie ma żadnych pożyczek i kredytów, tak więc jego kondycja finansowa nie jest taka zła, jak zostało to przedstawione w sprawie. Powód obecnie zaczął leczyć się z powodu zwyrodnienia kręgosłupa i stawów lecz stan zdrowia powoda - podobnie jak większość pozostałych okoliczności podnoszonych w pozwie - była uwzględniona przez Sąd już w dacie poprzedniego orzekania w zakresie alimentów i nie może być uznana za zmianę stosunków w rozumieniu art. 138 KRO. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd uznał, że aktualna sytuacja pozwanej wymaga w dalszym ciągu alimentowania przez powoda. Również ocena sytuacji finansowej i zdrowotnej powoda nie pozwala na przyjęcie, że nie powinien on płacić żadnych alimentów. W okolicznościach niniejszej sprawy nie zaszły zmiany o których mowa w art. 138 KRO, które winny skutkować orzeczeniem wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego powoda S. S. względem pozwanej I. S.. Tym samym Sąd oddalił powództwo.