żądaniem pozwu. Pozwana wniosła sprzeciw od powyższego nakazu, zaskarżając go w całości oraz domagając się oddalenia powództwa i zasądzenia od powoda na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych. Pozwana podniosła zarzut przedawnienia roszczenia, który sprecyzowała w odpowiedzi na pozew wskazując, iż 3-letni termin przedawnienia ( art. 118 k.c. ) rozpoczął swój bieg 4.04.2010r., tj. po wypowiedzeniu umowy kredytu, zaś złożenie pozwu nastąpiło 14.08.2014r. Z ostrożności pozwana podniosła zarzut braku legitymacji procesowej po stronie powoda, który nie wykazał faktu nabycia wierzytelności, gdyż w załączniku do umowy przelewu wierzytelności nie figuruje nazwisko pozwanej. Wyrokiem z dnia 30.10.2014r., sygn. akt. VI.C.313/14, Sąd Rejonowy w Kościanie Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w Śremie: 1) oddalił powództwo, 2) zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę 3.600,-zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Podstawę powyższego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenie faktyczne oraz rozważania prawne Sądu I instancji: W dniu 27.11.2006r. M. N. złożyła wniosek o kredyt na zakup pojazdu i kredyt gotówkowy nr (...) skierowany do (...) Bank Spółka Akcyjna z siedzibą w G.. W dniu 28.11.2006r. pomiędzy (...) Bank Spółką Akcyjną z siedzibą w G. a M. N. wpisaną do ewidencji działalności gospodarczej pod nr ewidencyjnym (...) pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe (...) M. N. zawarta została umowa kredytu na zakup pojazdu przez przedsiębiorcę nr (...).
1 umowy, bank udzielił kredytobiorcy na jego wniosek kredytu na okres wskazany w kalendarzu spłat, który stanowił załącznik nr 1 do umowy, przeznaczonego na zakup pojazdu marki S. (...)/(...), którego cena nabycia wynosiła 78.080,-zł ( włata własna kredytobiorcy wynosiła 1.580,-zł ). Z zastrzeżeniem ust. 6 umowy oprocentowanie kredytu było określone wg zmiennej stopy procentowej i w dniu zawarcia umowy wynosiło 15,99% w skali roku ( § 2 ust. 1 umowy ). Do naliczania odsetek bank przyjął 360 dni w roku i rzeczywistą liczbę dni w miesiącu. Pobierane przez bank odsetki umowne nie miały przekraczać czterokrotności wysokości stopy kredytu lombardowego NBP. W przypadku obniżenia wysokości odsetek maksymalnych w dniu zawarcia umowy lub w jej trakcie w taki sposób, że odsetki umowne byłyby od nich wyższe bank niezwłocznie miał dokonać obniżenia odsetek umownych do wysokości odsetek maksymalnych ( § 2 ust. 2 i 6 umowy ).
1 kredytobiorca zobowiązał się dokonywać spłaty kredytu w wysokości i terminach przewidzianych w załączniku nr 1 do umowy - kalendarza spłaty. Wpłaty te miały być zaliczane w następującej kolejności: należne opłaty i prowizje, odsetki umowne, kapitał kredytu i odsetki karne. Od niespłaconej kwoty kredytu – zadłużenia przeterminowanego bank miał naliczać i pobierać odsetki karne według stopy procentowej, określonej jako czterokrotność stopy kredytu lombardowego NBP, która w dniu zawarcia umowy wynosiła 22 % w skali roku. Niewykonanie przez kredytobiorcę zobowiązań miało spowodować obciążenie kredytobiorcy dodatkowymi kosztami, w tym kosztami upomnień i wezwań do zapłaty w wysokości określonej w taryfie ( § 4 umowy ).
bank mógł wypowiedzieć umowę kredytu, jeżeli kredytobiorca nie zapłacił w terminach określonych w umowie pełnych rat kredytu za co najmniej dwa okresy płatności po uprzednim pisemnym wezwaniu kredytobiorcy do zapłaty rat lub ich części w terminie nie krótszym niż 7 dni od otrzymania wezwania lub w przypadku niedotrzymania przez kredytobiorcę innych warunków udzielenia kredytu albo w razie utraty przez kredytobiorcę zdolności kredytowej. Termin wypowiedzenia wynosił 30 dni, a w razie zagrożenia upadłością kredytobiorcy 7 dni. Strony umowy ustaliły, że bank miał zawiadomić kredytobiorcę o wypowiedzeniu umowy kredytu listem poleconym. Okres wypowiedzenia miał być liczony od 6 dnia po dacie nadania listu w urzędzie pocztowym. Pismo nieodebrane z powodu zmiany miejsca zamieszkania lub adresu korespondencyjnego bez powiadomienia banku było traktowane jako doręczone kredytobiorcy (§ 6 umowy). Pismem z dnia 22.10.2010r. bank wypowiedział pozwanej umowę kredytu w związku z powstaniem zaległości w spłacie. W wypowiedzeniu wskazano, że termin wypowiedzenia upływa z dniem 3.04.2010r. Zadłużenie na dzień 3.04.2010r. miało wynosić następujące kwoty: 52.768,95zł z tytułu kapitału, 4.509,91zł z tytułu odsetek umownych, 652,85zł z tytułu odsetek karnych, 15,-zł z tytułu opłata windykacyjnych, 120,-zł z tytułu opłat za czynności bankowe. Powód(...) z siedzibą w S. od dnia 12.08.1988r. wpisany jest do (...)Rejestru Spółek pod nr (...)- (...) jako spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. W dniu 21.12.2012r. została zawarta pomiędzy Bankiem (...) siedzibą w K. a (...) z siedzibą w S. umowa sprzedaży wierzytelności, przedmiotem której były niesporne i wymagalne wierzytelności pieniężne szczegółowo określone w załączniku nr 1 stanowiącym integralną część umowy w stosunku do osób fizycznych, wynikające z tytułu dokonanych czynności bankowych. Pismem z dnia 16.01.2013r. powód zawiadomił pozwaną, iż na podstawie umowy z dnia 21.12.2012r. Bank (...) SA z siedzibą w K. dokonał przelewu wierzytelności z tytułu umowy kredytu nr (...) z dnia 29.11.2006 r. na jego rzecz, która to wierzytelność na dzień zawarcia umowy wynosiła łącznie 61.220,90zł ( kapitał 35.005,47zł, opłaty i koszty 15,-zł oraz odsetki 26.200,43zł ). Pismem z dnia 28.02.2013r. powód wezwał pozwaną do zapłaty zadłużenia wynikającego z umowy zawartej z Bankiem (...) SA, które na dzień 28.02.2013r. wynosiło 62.029,92zł. Pismem z dnia 1.08.2014r. Bank (...) SA z siedzibą w G. oświadczył i potwierdził, że w dniu 21.12.2012r. pomiędzy nim a powodem została zawarta umowa sprzedaży wierzytelności wynikająca z umowy nr (...) przysługująca mu przeciwko M. N., której wartość na dzień 21.12.2012r. wynosiła 61.220,90zł Powyższy stan faktyczny Sąd I instancji ustalił na podstawie dokumentów, z których część przedłożona została w postaci kserokopii, jednak powód ani pozwana nie kwestionowali istnienia ich oryginalnych wersji, a Sąd nie znalazł podstaw, by kwestionować wartość dowodową kserokopii z urzędu. Sąd zwrócił uwagę, że w dniu rozprawy ( 29.10.2014r. ) w pełnomocnik powoda za pośrednictwem poczty nadał pismo procesowe, w którym ustosunkował się do twierdzeń pozwanej, jednak pismo to wpłynęło do Sądu w dniu 3.11.2014r., czyli już po ogłoszeniu wyroku i Sąd nie mógł zapoznać się z jego treścią oraz dowodami przedłożonymi przez powoda, które nie zostały włączone w poczet materiału dowodowego, na którym oparte zostało orzeczenie. Sąd uznał stan faktyczny za bezsporny, a w konsekwencji nie prowadził dalszego postępowania dowodowego i pominął dowód z przesłuchania stron. W przedstawionych okolicznościach Sąd I instancji uznał powództwo za niezasadne. Pozwana kwestionowała prawidłowość nabycia przez powoda spornej wierzytelności kredytowej wskazując, że w załączniku do umowy przelewu wierzytelności nie figurowało jej nazwisko. Sąd podkreślił, że
art. 509 k.c. wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią ( przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki. Wierzytelność dochodzona przez powoda wynikała z braku zapłaty przez pozwaną należności z tytułu umowy kredytu nr (...). W załączniku do umowy cesji umieszczony był nr umowy kredytowej zawartej przez pozwaną jako przedsiębiorcę ( w rozumieniu art. 43 1 k.c. ), w tym samym wykazie widniała firma, pod jaką prowadziła ona swoją działalność gospodarczą oraz wyliczenia zaległego zobowiązania. Ponadto we wszelkiej korespondencji kierowanej do pozwanej ( zawiadomienia, wezwania itp. ) wyraźnie wskazane było, kto nabył wierzytelność i fakt ten nie był przez pozwaną negowany. W dniu 1.08.2014 r. pierwotny wierzyciel złożył też oświadczenie, w którym dodatkowo poświadczył, że zbył przysługującą mu wierzytelność wobec pozwanej. Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu powód dostatecznie udowodnił, że posiada legitymację procesową w niniejszym postępowaniu. Z zasadny Sąd uznał natomiast zarzut przedawnienia. Powołując się na przepis art. 117 k.c. Sąd wyjaśnił, że skuteczne podniesienie przez dłużnika zarzutu przedawnienia powoduje, iż roszczenie nie może zostać zasądzone.
art. 118 k.c. dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej termin przedawnienia wynosi 3 lata. W niniejszej sprawie upływ trzyletniego terminu przedawnienia nastąpił w dniu 4.04.2013r., zaś pozew został wniesiony dopiero w dniu 17.05.2013r. Wobec tego Sąd uznał, że roszczenie powoda, jako przedawnione, winno zostać oddalone, albowiem wniesienie pozwu, jako czynność przerywająca bieg przedawnienia ( czynność przedsięwzięta przed sądem a zmierzająca bezpośrednio do dochodzenia należnego roszczenia ) została podjęta zbyt późno i nie zdołała przerwać biegu przedawnienia z uwagi na upływ przepisanych prawem terminów trzyletnich – w odniesieniu do każdego z roszczeń, których zasądzenia domagał się powód. Podniesiony skutecznie zarzut przedawnienia spowodował przerzucenie ciężaru dowodu na powoda, który winien wykazać, że należność mu przysługuje i że nie uległa przedawnieniu. Powód jednak nie sprostał wymogom, jakie narzuciły nań przepisy o postępowaniu dowodowym. Zarzut pozwanej wymagał zajęcia przez powoda stanowisko procesowego w sprawie, czego powód nie uczynił w terminie, Sąd oparł się zatem na stanowisku strony pozwanej. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. Apelację od powyższego wyroku złożył powód, zaskarżając go w całości oraz zarzucając:
art. 124 k.c. na skutek przerwania przedawnieni biegło na nowo – od chwili uprawomocnienia się postanowienia referendarza sądowego o nadaniu klauzuli wykonalności na b.t.e. oraz od chwili uprawomocnienia się postanowienia komornika sądowego o umorzeniu bezskutecznej egzekucji. Wprawdzie nie jest znana data uprawomocnienia się postanowienia komornika z dnia 10.09.2010r., natomiast nawet biorąc pod uwagę datę jego wydania należy uznać, ze w dniu wniesienia pozwu, tj. 17.05.2013r., roszczenie nie było przedawnione, zaś pozew spowodował kolejną przerwę biegu terminu przedawnienia. Pozwana nie podnosiła żadnych zastrzeżeń odnośnie do wysokości dochodzonej przez powoda kwoty, a jej argumentacja w zakresie braku legitymacji czynnej po stronie powoda nie została podzielona przez Sąd Rejonowy, które to stanowisko nie było kwestionowane w postępowaniu apelacyjnym i mając na uwadze materiał sprawy należy je uznać za całkowicie prawidłowe. W rezultacie Sąd Okręgowy pominął zgłoszone w apelacji wnioski dowodowe powoda o przeprowadzenie dowodu z dokumentów w postaci rozliczenia kredytu ( k.149 ) oraz kolejnego oświadczenia Banku (...) SA o objęciu przedmiotowej wierzytelności umową cesji ( k.150 ). Prowadzenie tych dowodów było bowiem zbędne. Na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy zmienił natomiast zaskarżony wyrok i uwzględnił powództwo jako znajdujące oparcie w treści łączącej pozwaną z pierwotnym wierzycielem umowy kredytowej oraz przepisach prawa materialnego, w tym co do odsetek za opóźnienie – art. 481 § 1 i 2 k.c. oraz art. 482 § 1 k.c. Z b.t.e. z dnia 29.04.2010r. wynika, iż na dzień jego wystawienia wymagalna była należność główna z tytułu niespłaconego kredytu w wysokości 51.731,31zł. Obecnie powód dochodził zapłaty należności głównej w kwocie 35.005,47zł, a zatem mógł żądać odsetek za opóźnienie od dnia 22.12.2012r. Z kolei odsetek od zaległych odsetek, wyliczonych na dzień zawarcia umowy sprzedaży wierzytelności na kwotę 26.200,43zł, powód mógł żądać od dnia wniesienia pozwu. O kosztach procesu w obu instancjach Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c., obciążając nimi pozwaną jako stronę przegrywającą. W I instancji powód wyłożył: opłatę od pozwu w kwocie 766,-zł oraz koszty zastępstwa procesowego – opłatę skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17,-zł i wynagrodzenie pełnomocnika, którego wysokość ustalono na 3.600,-zł (
1 i 2 w zw. z § 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, t.j. Dz.U. 2013/490 ) – łącznie 4.383,-zł. W II instancji powód wyłożył: opłatę od apelacji w kwocie 3.062,-zł oraz koszty zastępstwa procesowego – wynagrodzenie pełnomocnika, którego wysokość ustalono na 1.800,-zł (
1 i 2 w zw. z § 6 pkt 6 i § 12 ust. 1 pkt 1 cyt. wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości ) – łącznie 4.862,-zł. Powyższe koszty pozwana winna zwrócić powodowi. /-/ Joanna Andrzejak-Kruk /-/ Michał Wysocki /-/ Tomasz Sroka
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.