Sygn. akt IV U 855/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 czerwca 2015r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Jerzy Zalasiński Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Malewicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2015r. w S. odwołania Z. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 7 lipca 2014 r. Nr (...)i z dnia 13 czerwca 2014r. nr (...) w sprawie Z. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, odsetki i wysokość emerytury oddala odwołania. Sygn. akt IV U 855/14 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 13 czerwca 2014 r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. przyznał ubezpieczonemu Z. P., wykonując wyrok Sądu Okręgowego w Siedlcach z dnia 15 maja 2014 r. wydany w sprawie IV U 176/14, prawo do emerytury od dnia 1 grudnia 2013 r. Organ rentowy wskazał, że do ustalenia wymiaru emerytury, zgodnie z art. 53 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS, przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia od 1972 r. do 1993 r., a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wnosi 103,54 %. Wysokość emerytury Z. P. została ustalona, w myśl zasad określonych w art. 53, art. 26 oraz art. 183 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, na kwotę 2169,71 zł. Ostatecznie, uwzględniając fakt, iż wysokość emerytury wyliczona zgodnie art. 183 przytoczonej ustawy jest niższa niż wyliczona zgodnie z art. 26 oraz mając na uwadze poddanie jej waloryzacji, ubezpieczony został uprawniony do pobierania emerytury w kwocie 2429,70 zł miesięcznie. Decyzją z dnia 7 lipca 2014 r. (...) Oddział w S. na podstawie art. 129 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11.10.2011 r. odmówił ubezpieczonemu prawa do wyrównania renty za okres ostatnich pięciu lat wstecz liczonych od 1 czerwca 2013 r. według wskaźnika wysokości podstawy wymiaru 118,57 % wraz z odsetkami. W uzasadnieniu decyzji ZUS wskazał, że Z. P. uprawniony jest do renty z tytułu niezdolności do pracy od 4 września 1994 r., zaś do wyliczenia wysokości świadczenia przyjęto wskaźnik wysokości podstawy wymiaru z 10 kolejnych lat zatrudnienia, uwzględniając lata od 1981 r. do 1985 r., a następnie, na mocy decyzji organu rentowego z dnia 21 czerwca 2014 r., na podstawie wysokości podstawy wymiaru z 10 kolejnych lat zatrudnienia, tj. od 1974 r. do 1983 r. ZUS nie mógł przychylić się do żądania ubezpieczonego dotyczącego obliczenia wysokości renty wg wskaźnika wynagrodzeń z lat 1973-1993, gdyż nie mieszczą się one w ostatnim 20-leciu przed złożeniem wniosku o przyznanie renty z tytułu niezdolności do pracy. Obie powyższe decyzje zaskarżył Z. P.. Odnośnie pierwszej z nich, ubezpieczony zakwestionował wysokość emerytury oraz wypłatę świadczenia emerytalnego bez odsetek ustawowych. Z. P. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i przyjęcie do obliczenia wysokości emerytury podstawy wymiaru przyjętej do obliczenia renty tj. z 10 lat kalendarzowych od stycznia 1974 r. do grudnia 1983 r. przy WWPW 118,57 % i kwocie bazowej obowiązującej w dniu nabycia uprawnień do emerytury. Ponadto, skarżący domagał się wypłaty świadczenia emerytalnego wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 1 grudnia 2013 r. (k. 2-4 akt sprawy IV U 856/14). W odpowiedzi na odwołanie od decyzji z dnia 13 czerwca 2014 r. ZUS wskazał, że zaskarżona decyzja wydana została z regułami określonymi w art. 53, art. 26, art. 183 oraz art. 15 ustawy emerytalnej. Żądanie ubezpieczonego w zakresie uwzględnienia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury wyliczonego z lat 1974-1983 jest sprzeczne z treścią ostatniego z przytoczonych przepisów. Odnośnie domagania się przez Z. P. wypłaty odsetek ustawowych od dnia 1 grudnia 2013 r., organ rentowy wskazał, że o odsetkach za wymieniony okres nie orzekł Sąd w wyroku z dnia 15 maja 2014 r. Również ubezpieczony nie zgłaszał wniosku o przyznanie odsetek od przyznanego świadczenia emerytalnego, a co z tym związane, w przedmiocie odsetek nie została wydana decyzja przez organ rentowy (odwołanie k. 5-7 akt sprawy IV U 856/14). Ubezpieczony wniósł odwołanie od decyzji (...) Oddział w S. z dnia 7 lipca 2014 r. odmawiającej mu prawa do wyrównania renty za okres ostatnich 5 lat wstecz licząc od 1.06.2013 r. wg wskaźnika wysokości podstawy wymiaru 118,57 % wraz z ustawowymi odsetkami. W uzasadnieniu Z. P. wskazał, że dopiero na skutek zmiany przepisów mógł dochodzić wysokości renty z tytułu niezdolności do pracy obliczonej na podstawie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru wynoszącym 118,57 %. Zwiększenie otrzymywanego świadczenia nastąpiło jednak dopiero od 1 czerwca 2013 r., a zdaniem ubezpieczonego jest on uprawniony do pobierania podwyższonego świadczenia znacznie wcześniej (odwołanie k.2-3). W odpowiedzi na odwołanie ubezpieczonego dotyczące decyzji z dnia 7 lipca 2014 r. organ rentowy wniósł o jego oddalenie. ZUS wskazał, że wniosek o podwyższenie wysokości otrzymywanej renty, Z. P. złożył w dniu 1 czerwca 2013 r. i dopiero od tej daty uprawniony jest do pobierania świadczenia w zwiększonym wymiarze, co znajduje potwierdzenie w treści art. 129 ustawy emerytalnej. Żądanie wypłaty odsetek jest natomiast niezasadne w świetle art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (odpowiedź na odwołanie k.2-3). Postanowieniem z dnia 27 maja 2015 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach połączył sprawy IV U 855/14 i IV U 856/14 celem łącznego prowadzenia i rozpoznania (k. 11). Sąd Okręgowy ustalił, co następuje: W dniu 25 lipca 1994 r. ubezpieczony Z. P. złożył wniosek do (...) Oddział w S. o przyznanie renty z tytułu niezdolności do pracy (wniosek k. 1-2 akt rentowych). Decyzją z dnia 20 września 1994 r., (...) Oddział w S. przyznał ubezpieczonemu prawo do renty inwalidzkiej trzeciej grupy od 4 września 1994 r. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wynosił 105,69 %. (decyzja k.37 akt rentowych). Na skutek kontroli przeprowadzonej przez organ rentowy i na podstawie orzeczenia Lekarza Orzecznika ZUS z dnia 30 września 1999 r., decyzją z 12 października 1999 r., ZUS przyznał ubezpieczonemu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na okres od dnia 1.10.1999 r. do 30.09.2000 r. (decyzja k. 138 akt rentowych). Następnie, Z. P., na podstawie decyzji: z dnia 31.10.2000 r., z dnia 30.10.2002 r., z dnia 23.05.2003 r., z dnia 1.07.2005 r., z dnia 9.07.2007 r., z dnia 7.07.2010 r. został uprawniony to pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy na dalsze okresy. (decyzje k. 160, k. 242, k. 290, k. 310, k. 330, k. 380). W dniu 11 czerwca 2013 r., Z. P. złożył wniosek o ponowne przeliczenie, do wymiaru renty, 10 kolejnych lat z 20 lat pracy, tj. okresu od 1973 r. do 1982 r. (wniosek k. 439). Decyzją z dnia 21 czerwca 2013 r. (...) Oddział w S. dokonał przeliczenia, począwszy od dnia 1 czerwca 2013 r., wymiaru renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, którą pobierał ubezpieczony, ustalając powyższe na podstawie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru obliczonego za okres od stycznia 1974 r. do grudnia 1983 r., wynoszącego 118,57 % (decyzja k. 444-445 akt rentowych). Od powyższej decyzji odwołanie złożył Z. P., który wniósł o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ rentowy. Skarżący domagał się ustalenia podstawy wymiaru renty w oparciu o wynagrodzenie uzyskiwanie przez niego w latach 1973-1982 r. Na rozprawie odbywającej się na skutek odwołania, ubezpieczony wniósł o wyrównanie pobieranej renty za okres ostatnich pięciu lat wstecz liczonych od 1 czerwca 2013 r. i o odsetki za wskazany okres (decyzja k. 449 akt rentowych, protokół k. 464 akt rentowych). Sąd Okręgowy w Siedlcach, w wyroku z dnia 27 maja 2014 r. wydanego w sprawie o sygn. akt IV U 1067/13 przekazał wniosek ubezpieczonego o wyrównanie pobieranej renty za okres ostatnich pięciu lat wstecz liczonych od 1 czerwca 2013 r. i o odsetki za wskazany okres organowi rentowemu do ponownego rozpoznania i oddalił odwołanie Z. P. w pozostałym zakresie (odpis wyroku k. 463 akt rentowych). W dniu 6 grudnia 2013 r. Z. P. złożył do (...) Oddział w S. wniosek o przyznanie prawa do emerytury (wniosek k. 1-4 akt emerytalnych). Decyzją z dnia 2 stycznia 2014 r. organ rentowy odmówił ubezpieczonemu przyznania prawa do emerytury ze względu na nieudokumentowanie przez niego 15 lat pracy w warunkach szczególnych (decyzja k.9). Na skutek złożonego odwołania, sprawę rozpoznawał Sąd Okręgowy w Siedlcach, który w wyroku z dnia 15 maja 2014 r. wydanym w sprawie o sygn. akt IV U 176/14 zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił, że Z. P. przysługuje prawo do emerytury od dnia 1 grudnia 2013 r. (odwołanie k.12-15, odpis wyroku wraz z uzasadnieniem k. 26-29 akt emerytalnych). Decyzją z dnia 13 czerwca 2014 r. organ rentowy, wykonując wyżej wymieniony wyrok, przyznał Z. P. prawo do emerytury od dnia 1 grudnia 2013 r. wskazując, iż wynosi ona, uwzględniając dokonaną waloryzację, 2429,70 zł (decyzja k.32-33 akt emerytalnych). Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołania Z. P. nie są uzasadnione. Artykuł 85 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( t. j. Dz. U. z 2015 r. poz. 121) stanowi, że jeżeli ZUS w terminach przewidzianych w przepisach określających zasady przyznawania i wypłacania świadczeń pieniężnych z ubezpieczeń społecznych lub świadczeń zleconych do wypłaty na mocy odrębnych przepisów albo umów międzynarodowych - nie ustalił prawa do świadczenia lub nie wypłacił tego świadczenia, jest obowiązany do wypłaty odsetek od tego świadczenia w wysokości odsetek ustawowych określonych przepisami prawa cywilnego. Powyższe nie dotyczy jednak przypadku, gdy opóźnienie w przyznaniu lub wypłaceniu świadczenia jest następstwem okoliczności, za które Zakład nie ponosi odpowiedzialności. Zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t. j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1440 ) podstawę wymiaru emerytury dla osoby, która wcześniej miała ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, stanowi: 1) podstawa wymiaru renty - w wysokości uwzględniającej rewaloryzację oraz wszystkie kolejne waloryzacje przypadające w okresie następującym po ustaleniu prawa do renty, z zastrzeżeniem art. 15 ust. 5, albo 2) podstawa wymiaru ustalona na nowo w myśl art.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.