Sygn. akt: KIO 1697/15 WYROK z dnia 19 sierpnia 2015 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Marzena Teresa Ordysińska Protokolant: Natalia Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2015 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 7 sierpnia 2015 r. przez wykonawcę Impel Cleaning spółka z ograniczoną odpowiedzialnością we Wrocławiu w postępowaniu prowadzonym przez Szpital Miejski Specjalistyczny im. Gabriela Narutowicza w Krakowie orzeka:
- oddala odwołanie;
- kosztami postępowania obciąża wykonawcę Impel Cleaning spółka z ograniczoną odpowiedzialnością we Wrocławiu i: 2.
- zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych, zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę Impel Cleaning spółka z ograniczoną odpowiedzialnością we Wrocławiu tytułem wpisu od odwołania, 2.
- zasądza od Impel Cleaning spółka z ograniczoną odpowiedzialnością we Wrocławiu na rzecz Szpital Miejski Specjalistyczny im. Gabriela Narutowicza w Krakowie kwotę 855 zł 00 gr (słownie: osiemset pięćdziesiąt pięć złotych zero groszy), stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione z tytułu dojazdu na posiedzenie i rozprawę. Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 907 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Krakowie. Przewodniczący: ………………………… Sygn. akt KIO 1697/15 U z a s a d n i e n i e I. Szpital Miejski Specjalistyczny im. Gabriela Narutowicza w Krakowie (zwany dalej Zamawiającym), prowadzi postępowanie na wykonanie zamówienia publicznego pn. „usługę specjalistycznego sprzątania i całodobowego utrzymania czystości w pomieszczeniach szpitalnych oraz segregację odpadów komunalnych i medycznych na terenie Szpitala — nr sprawy ZP/13/2015”. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym WE z dnia 11 czerwca 2015 r., poz. 2015/S 111-201576 Zamawiający zamieścił specyfikację istotnych warunków zamówienia (dalej: SIWZ) na swojej stronie internetowej. Postępowanie prowadzone jest w trybie przetargu nieograniczonego na podstawie ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (t. j. – Dz. U. z 2013 r., poz. 907 z późn. zm.; dalej: Prawo zamówień publicznych). W dniu 7 sierpnia 2015 r. Impel Cleaning spółka z ograniczoną odpowiedzialnością we Wrocławiu (dalej: Odwołujący) wniosła odwołanie, w którym zakwestionowała prawidłowość wyboru oferty najkorzystniejszej i zarzuciła Zamawiającemu naruszenie: 1) art. 7 ust. 1 Prawa zamówień publicznych poprzez naruszenie zasad zachowania uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców, 2) art. 8 ust. 1-3 Prawa zamówień publicznych w związku z art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t.j. Dz.U. z 2003, nr 153, poz. 1503 z późn. zm.) przez dokonanie odtajnienia oferty Odwołującego tj.: Impel Cleaning Sp. z o.o., ul. Ślężna 118, 53-111 Wrocław. Odwołujący tak sformułowane zarzuty uzasadniał następująco: Pismem z dnia 29 lipca 2015 r. Zamawiający wezwał Odwołującego do złożenia wyjaśnień dotyczących zastrzeżenia na str. 4 złożonej przez niego oferty, dając mu czas na wyjaśnienia do dnia 2015-07-31 do godz. 12:
- Zastrzeżenie dotyczyło objęcia ochroną przewidzianą w prawie autorskim, grafik zamieszczonych w ofercie. Zamawiający prosił również o potwierdzenie, że zastrzeżenie treści oferty nie dotyczy czynności wykonywanych w związku z niniejszym postępowaniem przetargowym, w tym możliwości udostępnienia innym Wykonawcom, organom orzekającym w sprawach zamówień publicznych oraz organom kontrolującym Zamawiającego, bądź zwielokrotniania, utrwalania każdą metodą egzemplarza oferty przy użyciu środków np. fotograficznych, itp. Pismem z tego samego dnia - 29 lipca 2015 r., doręczonym Odwołującemu w dniu 30 lipca 2015 r., Zamawiający poinformował Odwołującego, ze wyniku badania prawidłowości zastrzeżeń, dokonanych w oparciu o art. 8 ust. 3 Prawa zamówień publicznych w stosunku do oferty Impel Cleaning Sp. z o.o. na podstawie art. 8 ust. 1 Prawa zamówień publicznych o podjął decyzję o odtajnieniu i udostępnieniu w całości oferty złożonej w postępowaniu. Odwołujący w dniu 30 lipca 2015 r. odpowiedział na wezwanie Zamawiającego z dnia 29 lipca 2015 r., w którym wyjaśnił, że zastrzeżenie w ofercie Odwołującego nie dotyczy czynności wykonywanych przez Zamawiającego w związku z niniejszym postępowaniem przetargowym, w szczególności udostępniania oferty osobom będącym członkami komisji przetargowej bądź osobom, którym komisja zleci czynności w związku z badaniem ofert. Następnie w dniu 4 sierpnia 2015 r. Odwołujący skierował do Zamawiającego pismo z uzupełnieniem informacji w zakresie niejawnej części oferty Odwołującego. W piśmie tym wskazał, że tajemnicę przedsiębiorstwa stanowią informacje zawarte na stronie 551-846 czyli procedury i instrukcje. W pozostałym zakresie Odwołujący zgodził się na odtajnienie treści oferty. Zamawiający w odpowiedzi na pismo Odwołującego w dniu 6 sierpnia 2015 r. podtrzymał decyzję o odtajnieniu zastrzeżonej oferty. W ocenie Odwołującego czynność odtajnienia jego oferty przez Zamawiającego jest bezpodstawna i dokonana została z naruszeniem prawa, gdyż oferta Odwołującego w zakresie w jakim zostało przez niego dokonane zastrzeżenie powinna być utajniona jako tajemnica przedsiębiorstwa, a informacje w niej zawarte mają charakter poufny. Powyżej opisane działanie Zamawiającego – zdaniem Odwołującego - wypełnia przesłanki naruszenia przepisu art. 8 ustawy prawo zamówień publicznych w związku z art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r., o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji poprzez ujawnił tajemnicę przedsiębiorstwa – Odwołującego. W konsekwencji Zamawiający dokonał naruszenia art. 7 ust. 1 Prawa zamówień publicznych poprzez naruszenie zasad zachowania uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców. Odwołujący podkreśla, że działanie Zamawiającego polegające na odtajnieniu i udostępnieniu zastrzeżonych przez Impel Cleaning Sp. z o.o. treści oferty, nawet gdyby nastąpiło po upływie terminu wyznaczonego przez Zamawiającego na udzielenie wyjaśnień przez Wykonawcę, czyli po dacie 31 lipca 2015 r. po godzinie
- 00, również stanowiłoby naruszenie powołanych przepisów. Dane zawarte na stronach 551-846 oferty złożonej przez Odwołującego zawierają szczególne informacje, które bezspornie mają samodzielną i obiektywną wartość gospodarczą wymagającej szczególnej ochrony. Oświadczał ponadto, że w stosunku do tych zastrzeżonych informacji podjęliśmy wszystkie niezbędne czynności w celu zachowania ich poufności. Zgodnie z powyżej przedstawionym stanem faktycznym Odwołujący stwierdzał, że Zamawiający, nie czekając na uzyskanie wyjaśnień, do których wezwał Odwołującego, podjął decyzję o odtajnieniu i udostępnieniu w całości jego oferty. Odwołujący zaznacza, że brak działań Zamawiającego zmierzających do wyjaśnienia podstaw i prawidłowości dokonanego zastrzeżenia przez Odwołującego wyrażony poprzez dokonanie odtajnienia ofert w tym samym dniu w którym wysłał do Odwołującego wezwanie do wyjaśnień, zatem pozbawiając Odwołującego możliwości udzielenia wyjaśnień, stanowi naruszenie podstawowych i fundamentalnych zasad ustawy Prawo zamówień publicznych. Odwołujący wskazywał, że procedury i instrukcje załączone na stronach 551-846 złożonej oferty są wypracowane na gruncie wieloletniego doświadczenia, które świadczą o jego pozycji rynkowej oraz są niezbędne do prowadzenia przedsiębiorstwa, a w szczególności do konkurowania na rynku. W ocenie Odwołującego, informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa opracowane przez Odwołującego procedury i instrukcje zostały odtajnione z naruszeniem przepisów prawa. Zaznaczyć jednocześnie należy, że informacje zawarte w tych dokumentach nie są znane ogółowi zainteresowanych osób oraz nie mogą zostać uzyskane przez podmiot zainteresowany w zwykłej, dozwolonej prawem drodze, a w szczególności osobom i podmiotom, które ze względu na wykonywaną działalność gospodarczą są zainteresowane ich posiadaniem. Odwołujący podawał również, że w poprzednio prowadzonym przez Zamawiającego postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego nr ZP/40/2012 na „usługę specjalistycznego sprzątania i całodobowego utrzymania czystości w pomieszczeniach szpitalnych oraz segregację odpadów komunalnych i medycznych na terenie Szpitala” umieścił w części jawnej swojej oferty dokumenty o nazwie instrukcje i procedury jednak porównywanie dwóch różnych postępowań nie jest miarodajne z kilu powodów. Po pierwsze od czasu, w którym toczyło się postępowanie - 2012 r. dokumenty te zostały zmodyfikowane, pod drugie zmieniła się sytuacja na rynku, w konsekwencji zaszła konieczność po stronie Odwołującego zabezpieczenie swoich interesów przed możliwością korzystania z jego doświadczeń i wypracowanych technik zawartych w procedurach i instrukcjach. Zawarte w procedurach i instrukcjach mają bezpośrednie przełożenie na efektywność pracy w wyniku świadczenia usług co przekłada się na korzyści ekonomiczne stąd płynące po stronie Odwołującego. Następnie na rozprawie, Odwołujący wyjaśniał, że skarży dwie czynności zamawiającego, tzn. decyzję o odtajnieniu części jego oferty, jak i wykonanie tej czynności przed upływem terminu na złożenie wyjaśnień, przy czym decyzja z dnia 30 lipca 2015 r. nie była w żaden sposób uzasadniona. Zamawiający uzasadnił ją dopiero później. Zauważa, że Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie skupia się na dokumencie z 2012 roku, który załączono do oferty, jako część jawną, wykazując ewentualne drobne podobieństwa pomiędzy dokumentami. Łatwo zauważyć, że dokumenty nie są identyczne, ponieważ choćby obraz graficzny zmienił się. Wyjaśnia, że w celu dostosowania starej formuły do wyników analiz prowadzonych na oddziałach w całej Polsce zewnętrzna firma przygotowała odpowiedni szablon, w związku z czym poniósł określone koszty. Na dowód powyższego składa umowę z dnia 10 września 2014 r. i umowę licencyjną z dnia 22 czerwca 2015 r. W wyniku zawartej umowy powstał nowy formalnie i merytorycznie dokument, tj. nowy szablon procedur, nowa piktografia i nowa treść po raz pierwszy użyta u zamawiającego w niniejszym postępowaniu. Równocześnie odwołujący podjął kroki do zachowania tajemnicy owego szablonu i zgodnie z zawartymi umowami tylko odwołujący i spółki z nim powiązane mogą go używać bez udzielania sublicencji innym podmiotom. Podkreśla, że z ujawnienia kiedyś dokumentu o tej samej nazwie nie można wnosić, że obecnie dokument tak samo nazwany nie może być utajniony, jako tajemnica przedsiębiorstwa. W konsekwencji Odwołujący wnosił o nakazanie Zamawiającemu cofnięcie decyzji o odtajnieniu części ofert Odwołującego i nakazanie Zamawiającemu utrzymanie w tajemnicy zastrzeżonej przez Odwołującego części treści złożonej przez niego oferty na stronach 551-
- Legitymację do wniesienia odwołania, o której mowa w art. 179 ust. 1 Prawa zamówień publicznych, Odwołujący opisywał następująco: ,,Odwołujący ma interes w złożeniu niniejszego odwołania, ponieważ złożył ofertę w przedmiotowym postępowaniu, w której zastrzegł na stronach 551 -846 cześć informacji jako tajemnicę przedsiębiorstwa. Odtajnienie tej części oferty, jaką Odwołujący zastrzegł, narusza jego interesy i naraża go na szkodę.” Dodatkowo, na rozprawie, podał, iż ,, Decyzja ta [o odtajnieniu oferty Odwołującego] - w ocenie odwołującego - może mieć wpływ na wybór oferty najkorzystniejszej przez umożliwienie poznania przez konkurencję treści oferty odwołującego, co może skutkować tym, że wybór będzie inny.” Zamawiający nie uwzględnił zarzutów podniesionych w odwołaniu i w odpowiedzi na odwołanie, a następnie na rozprawie wnosił o oddalenie odwołania w całości. Do postępowania odwoławczego nikt nie przystąpił. II. Nie stwierdzono zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 189 ust. 2 Prawa zamówień publicznych, wobec czego rozpoznano odwołanie na rozprawie. W pierwszej kolejności Izba stwierdziła, że Odwołującemu nie przysługuje prawo do wniesienia odwołania zgodnie z art. 179 ust. 1 Prawa zamówień publicznych, bowiem nie można stwierdzić takiego ewentualnego naruszenia przez Zamawiającego przepisów Prawa zamówień publicznych, w związku z którym uszczerbku doznałby interes Odwołującego w uzyskaniu danego zamówienia i mógłby on ponieść szkodę. W ocenie Izby przesłankę prowadzącą do ustalenia legitymacji do wniesienia odwołania należy interpretować wąsko: odwołanie służy ochronie interesów wykonawcy, który, na skutek niezgodnego z prawem działania bądź zaniechania Zamawiającego, mógłby nie uzyskać zamówienia, podczas gdy w przypadku prawidłowych czynności Zamawiającego – zamówienie by uzyskał. Zdaniem składu orzekającego, odtajnienie przez Zamawiającego oferty Odwołującego, nawet z naruszeniem przepisów chroniących tajemnicę przedsiębiorstwa, może hipotetycznie prowadzić do powstania szkody po stronie wykonawcy – ale szkoda ta, związana z ujawnieniem szerszemu kręgowi podmiotów, niż ten, któremu były przeznaczone, informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa, nie tamuje uzyskania zamówienia w tym postępowaniu. Wykonawca może dochodzić naruszenia jego dóbr na drodze cywilnej. Jednak w ocenie Izby nie zasługuje na ochronę na gruncie przepisów Prawa zamówień publicznych objęcie tajemnicą informacji w ofercie składanej w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego wówczas, gdy jedynym celem (interesem), prowadzącym do uzyskania zamówienia, jest dla Odwołującego uniemożliwienie innym wykonawcom, którzy złożyli oferty konkurencyjne, zapoznanie się z jego ofertą. Po drugie, niezależnie od powyższego, Izba nie dopatrzyła się w postępowaniu Zamawiającego naruszeń zgłaszanych w odwołaniu. Nie mogło dojść do naruszenia zasady równego traktowania wykonawców i uczciwej konkurencji wyrażonej w art. 7 ust. 1 Prawa zamówień publicznych, bowiem Zamawiający wszystkich wykonawców potraktował jednakowo: w piśmie z dnia 29 lipca 2015 r. odtajnił w całości wszystkie trzy oferty złożone w postępowaniu (nikt nie przystąpił do postępowania odwoławczego). Nie mogło również dojść do naruszenia art. 8 ust. 1 i 2 Prawa zamówień publicznych, bowiem przepisy te stanowią, że postępowanie co do zasady jest jawne, a więc ujawnienie ofert nie narusza tych przepisów. Nie doszło także do naruszenia art. 8 ust. 3 Prawa zamówień publicznych: Odwołujący podnosił, że Zamawiający podjął decyzję o odtajnieniu oferty przed upływem terminu do wyjaśnień w tym zakresie – jednak po zmianie przepisów Zamawiający podejmuje decyzję o ewentualnym odtajnieniu decyzji zawartych w ofercie na podstawie informacji do niej załączonych, zatem Zamawiający mógł uznać, że ewentualne dodatkowe pytanie nie ma wpływu na jego ostateczną decyzję w tej sprawie. W każdym razie rozstrzygnięcie co do odtajnienia przed upływem wyznaczonego Odwołującemu terminu nie ma wpływu na wynik postępowania. W tym zakresie zarzut należy oddalić ze względu na art. 192 ust. 2 Prawa zamówień publicznych. Nie można się również dopatrzyć naruszenia art. 8 ust. 3 Prawa zamówień publicznych w tym znaczeniu, że Zamawiający właściwie w ocenie Izby przeanalizował dokumentację zastrzeżoną jako tajemnica w ofercie Odwołującego, i, w oparciu również o załączone do oferty wyjaśnienie codo zasadności zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa, podjął decyzję o odtajnieniu oferty Odwołującego w całości. Okoliczność, że instrukcje zawierają znaki graficzne objęte prawem autorskim nie może przesądzać o ochronie (zresztą, Odwołujący nie musiał zamieszczać w ofercie znaków graficznych objętych ochroną). Odwołujący nie wskazał, jakie konkretnie informacje i dlaczego powinny być zachowane jako poufne i mające dla niego szczególną wartość gospodarczą. Wyjaśnienia w tym zakresie, zarówno dołączone do oferty, jak i składane na rozprawie, były ogólnikowe. Odwołujący również nie zaprzeczał, że faktycznie instrukcje załączone do oferty nie różnią się znacząco od instrukcji przedłożonych Zamawiającemu już w 2012 r. Odwołujący przedłożył co prawda umowę na opracowanie ,,nowych szablonów instrukcji”, jednak nie wykazał, na czym ta ,,nowość” polega, i czym różnią się stare instrukcje z roku 2012 od nowych, złożonych w niniejszym postępowaniu. Wobec powyższego, Izba nie mogła stwierdzić naruszenia art. 8 ust. 3 Prawa zamówień publicznych. Reasumując, Izba stwierdziła, że nie doszło do naruszeń Prawa zamówień publicznych, opisywanych w odwołaniu, dlatego orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku na podstawie art. 192 ust. 9 oraz art. 192 ust. 10 Prawa zamówień publicznych oraz w oparciu o przepisy § 3 i § 5 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. Nr 41, poz. 238). Przewodniczący: ………………………………