Sygn. akt VIII U 1147/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 grudnia 2015 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Jolanta Łanowy Protokolant: Małgorzata Skirło po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2015 r. w Gliwicach sprawy H. G. (G.) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o prawo do emerytury na skutek odwołania H. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 24 czerwca 2015 r. nr (...)
(24), akt tut. Sądu sygn. VIII U 780/09, VIII U 2648/03 i VIII U 567/09, zeznań świadków T. C. (nagranie z rozprawy z dnia 8 grudnia 2015r. min. 19.53 i n. k.19), J. S. (nagranie z rozprawy z dnia 8 grudnia 2015r. min. 29.17 i n. k.19), M. U. (nagranie z rozprawy z dnia 8 grudnia 2015r. min. 33.47 i n. k.19), W. W. (nagranie z rozprawy z dnia 8 grudnia 2015r. min. 19.53 i n. k.19), K. W. nagranie z rozprawy z dnia 8 grudnia 2015r. min. 45.29 i n. k.19) oraz przesłuchania ubezpieczonego (nagranie z rozprawy z dnia 8 grudnia 2015r. min. 12.58 i n. oraz min. 52.57 i n. k.21). Odnośnie rodzaju pracy wykonywanej przez ubezpieczonego Sąd dał wiarę jego twierdzeniom, które zostały potwierdzone przez zeznania świadków. Świadkowie pracowali razem z ubezpieczonym w spornym okresie zatrudnienia, regularnie stykali się z ubezpieczonym, pracowali w jednej brygadzie, posiadają zatem szczegółową wiedzę na temat miejsca i charakteru wykonywanej przez odwołującego pracy. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 32 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t. j. Dz. U. z 2013r., poz. 1440 ze zm.) w powiązaniu z § 3 i 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. Nr 8 poz.43 ze zm.) ubezpieczonym mężczyznom urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949r. będącym pracownikami zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze przy pracach wymienionych w wykazie A, przysługuje prawo do emerytury w razie łącznego spełnienia następujących warunków:
- osiągnięcia wieku emerytalnego 60 lat
- posiadania wymaganego okresu zatrudnienia wynoszącego 25 lat, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Zgodnie zaś z § 8 ust 1 rozporządzenia pracownik który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w dziale IV wykazu B, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: 1) osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 50 lat dla kobiet i 55 lat dla mężczyzn, 2) ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 10 lat wykonywał prace wymienione w dziale IV wykazu B. Zgodnie z treścią § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia, okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w tym akcie prawnym są okresy, w których praca w szczególnych warunkach jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Z kolei zgodnie z treścią art. 184 ust 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli: 1)okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art.
- W myśl art. 184 ust. 2 ustawy – w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2013r. tj. w dacie złożenia wniosku oraz wydania zaskarżonej decyzji – emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. Na podstawie tego przepisu, prawo do emerytury w obniżonym wieku, przysługuje ubezpieczonemu, który w dniu wejścia w życie ustawy tj. w dniu 1 stycznia 1999r. spełnił warunki w zakresie posiadania ogólnego stażu pracy oraz pracy wykonywanej w warunkach szczególnych a nie osiągnął wymaganego wieku. Okoliczność sporna w przedmiotowej sprawie dotyczyła posiadania przez ubezpieczonego (na dzień 1 stycznia 1999r.) wymaganego okresu pracy wykonywanej w warunkach szczególnych, bowiem organ rentowy nie uwzględnił mu żadnego okresu takiej pracy. Przy czym na rozprawie w dniu 8 grudnia 2015r. ubezpieczony podniósł iż jego pracę należy zakwalifikować z Wykazu B dział IV pkt. 2 gdzie wskazano pracę przetwórstwie ołowiu, natomiast praca wskazana w odwołaniu z powołaniem się na Wykaz A została przyporządkowana z ostrożności procesowej. Sąd wskazuje, iż przy zakwalifikowaniu pracy do wykazu A wymagany jest 15 – letni okres zatrudnienia w szczególnych warunkach, natomiast przy zakwalifikowaniu pracy do wykazu B wymagany jest 10 – letni okres takiej pracy. W obu przypadkach ubezpieczony spełnia zaś przesłankę wieku. Przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie dowodowe wykazało, że ubezpieczony legitymuje się wymaganym 15 – letnim okresem pracy wykonywanej w warunkach szczególnych, bowiem do takiej pracy należało zaliczyć mu sporne okres zatrudnienia w Przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o. w G. od 23 listopada 1982r. do 30 listopada 1992r. oraz w Przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o. w G. od 4 stycznia 1993r. do 30 kwietnia 1998r. W obu tych okresach ubezpieczony był zatrudniony przy przetwarzaniu ołowiu w procesie produkcji akumulatorów i baterii. W (...) Sp. z o.o. w G. pracował na odlewni bezpośrednio przy produkcji akumulatorów i uczestniczył w całym procesie produkcji akumulatorów. Przywożono tzw. gąski ołowiu, które następnie były przetapiane i wykonywano z nich elementy do akumulatorów. Pierwszym etapem było topienie ołowiu, następnie odlewano elementy do produkcji akumulatorów tj. kształtki różnego rodzaju. Następnym etapem było robienie płyt do akumulatorów a ostatnim etapem było zespawanie, zlutowanie całego akumulatora. Ubezpieczony zajmował się głównie lutowaniem ołowiu przy zespalaniu elementów ale również zalewaniu ołowiem. Pełnił również funkcję brygadzisty i majstra ale niezależnie od przypisanego stanowiska nadal wykonywał te same czynności przy produkcji akumulatorów. Dodatkowe obowiązki ubezpieczony wykonywał po godzinach. Pracował w ubraniu ochronnym, rękawicach i w masce, w zapyleniu, narażeniu na szkodliwe opary gazów, opary kwasu siarkowego. Otrzymywał dodatek za pracę w warunkach szczególnych, posiłki regeneracyjne. Taką pracę wykonywał ubezpieczony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy i nie był kierowany do innych prac. Takie same prace i w takich samych warunkach wykonywał w Przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o. w G., które wyodrębniło się z przedsiębiorstwa (...) i zajmowało się również produkcją akumulatorów. Odwołujący był zatrudniony na odlewni ołowiu. Odlewał detale z ołowiu. Pracował w ubraniu ochronnym, rękawicach i w masce. Obowiązki te wykonywał stale i pełnym wymiarze czasu pracy w narażeniu na szkodliwe opary gazów, opary kwasu siarkowego. Dodatkowo pełnił funkcję majstra, co polegało na wykonywaniu dodatkowych obowiązkach w postaci wypełnienia dokumentów obok pracy przy przetwarzaniu ołowiu, zajmowało niewiele czasu i wykonywane było po godzinach. Nie był pracownikiem umysłowym. Wykonywane przez ubezpieczonego prace przy produkcji, przetwórstwie ołowiu są wymienione pod poz. 36, działu III, wykazu A, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. Nr 8 poz.43 ze zm.), zawierającego wykaz prac w szczególnych warunkach, których wykonywanie uprawnia do niższego wieku emerytalnego. Fakt wykonywania takiej pracy został wykazany w postępowaniu sądowym za pomocą wskazanych wyżej dowodów. W postępowaniu odwoławczym przed Sądem nie obowiązują bowiem ograniczenia dowodowe jakie występują w postępowaniu o świadczenia emerytalno-rentowe przed organem rentowym, a Sąd może ustalić okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość jak: okresy zatrudnienia, w tym wykonywanie pracy w warunkach szczególnych, za pomocą wszelkich środków dowodowych, przewidzianych w kodeksie postępowania cywilnego (por. uchwała Sądu Najwyższego z 10 marca 1984r. III UZP 6/84, uchwała Sądu Najwyższego z 21 września 1984r. III UZP 48/84, wyrok Sądu Najwyższego z 7 grudnia 2006r., I UK 179/06, LEX nr 342283). Sąd dał wiarę zeznaniom świadków potwierdzającym taki charakter jego pracy, uznając te dowody za spójne logiczne i wzajemnie się uzupełniające. Sąd zwraca również uwagę iż prace wykonywane bezpośrednio przy produkcji ołowiu i kadmu oraz przetwórstwie tych metali są wymienione również pod poz. 2 działu IV, wykazu B, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. Mając zatem powyższe na uwadze należało uznać, że ubezpieczony legitymuje się na dzień 1 stycznia 1999r. wymaganym 15 –letnim okresem pracy w warunkach szczególnych wskazanym w Wykazie A stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. Dodatkowo Sąd wskazuje, iż prace wykonywane przez odwołującego spełniają również warunki do zakwalifikowania ich jako prace określone pod poz. 2 działu IV, wykazu B, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. Kwestia posiadania przez ubezpieczonego ponad 25 – letniego okresu składkowego i nieskładkowego nie była przedmiotem sporu. Nie było także sporne, iż odwołujący nie jest członkiem OFE i na dzień wydania zaskarżonej decyzji ukończył wymagany wiek 60 lat. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c., zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury. O kosztach zastępstwa procesowego orzeczono w punkcie drugim orzeczenia, po myśli art. 98 k.p.c. w związku z § 11 ust 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013r., poz. 490). (-) SSO Jolanta Łanowy