1 pkt. 1 (...) omawiane ogólne warunki stosuje się m.in. w umowach ubezpieczenia zawieranych przez pozwanego z osobami fizycznymi w zakresie obejmującym także ubezpieczenie pojazdów od uszkodzeń - AC. Z kolei,
35 pkt. 2 (...) zdarzeniem assistance był zaistniały w okresie ubezpieczenia wypadek, którym wg § 1.2 ust. 33 pkt. 2 (...) była m.in. kolizja z przedmiotami i zwierzętami pochodzącymi z zewnątrz pojazdu. Objęty ubezpieczeniem R. nie spełniał kryteriów negatywnego katalogu pojazdów z § 2.2 ust. 1 (...) niemogących być przedmiotami ubezpieczenia ani też nie należał do negatywnego katalogu pojazdów z § 2.4 ust. 1 pkt. 1 (...). Okoliczności przedmiotowego zdarzenia nie wyczerpywały przesłanek dla wyłączenia odpowiedzialności pozwanego ujętych w § 2.4 ust. 1 pkt. 2 oraz ust. 2 i 3 (...).
4 (...) strony umowy ubezpieczenia mogły ustalić franszyzę redukcyjną określoną podczas składania wniosku o zawarcie umowy ubezpieczenia a następnie potwierdzoną w polisie.
23 (...) szkodą całkowitą pojazdu było jego uszkodzenie w takim stopniu, że jego całkowity koszt naprawy przekroczyłby 70% wartości pojazdu w dniu powstania szkody. Natomiast § 1.2 ust. 24 (...) definiował szkodę częściową pojazdu jako jego uszkodzenie w takim stopniu, ze szacunkowy koszt naprawy nie przekroczył 70% wartości pojazdu w dniu powstania szkody. Według § 2.9 ust. 1 (...) odszkodowanie z tytułu szkody całkowitej ustala się jako kwotę różnicy między wartością pojazdu bezpośrednio przed powstaniem szkody a wartością uszkodzonego pojazdu. Zgodnie natomiast z § 2.9 ust. 3 (...) wysokość kosztów naprawy uszkodzonego pojazdu na potrzeby ustalenia szkody całkowitej obejmuje sumę kwot: kosztów części zamiennych i materiałów określonych w systemach (...)’S lub (...) bez uwzględnienia korekty o współczynnik amortyzacji na podstawie cen oryginalnych części zamiennych i materiałów sygnowanych logo producenta pojazdu oraz kosztów robocizny ustalonych w oparciu o normy czasowe ujęte w systemach (...)’S lub (...). § 2.8 ust. 3 pkt1 lit a (...) przewidywał w ramach likwidacji szkody częściowej, tzw. likwidacji na kosztorys ustalenie wysokości szkody na podstawie cen oryginalnych części zamiennych i materiałów sygnowanych logo producenta, nie więcej niż maksymalne ceny oryginalne określone w systemach (...)’S lub (...) z uwzględnieniem korekt przewidzianych w § 2.8 ust. 3 pkt. 2 (...) oraz w sumie z kosztami robocizny ustalonymi w oparciu o system kosztorysowania (...)’S lub (...) oraz stawki 80,00 zł brutto za roboczogodzinę.
1 (...) w sytuacji podania pozwanemu przez ubezpieczającego nieprawdziwych informacji mających wpływ na wysokość składki ubezpieczający był zobowiązany dokonać stosownej dopłaty różnicy. W sytuacji natomiast zdarzenia ubezpieczeniowego leżącego w zakresie odpowiedzialności pozwanego owo roszczenie różnicy składki staje się natychmiast wymagalne. Powódka w dniu 25 lutego 2014 roku zgłosiła przedmiotową szkodę pozwanemu. W konsekwencji tego pozwany w dniu 27 lutego 2014 roku dokonał wyceny i ustalił wartość pojazdu przed powstałą szkodą na kwotę 13.100,00 zł. Wartość pojazdu po uszkodzeniu została określona na kwotę ok. 9.300,00 zł (9.298,00 zł). Współczynnik kosztu naprawy wobec wartości rynkowej pojazdu został ustalony na poziomie 0,79. W związku z tym wartość szkody ustalono na kwotę 3.800,00 zł. W konsekwencji poczynionych kalkulacji pozwany przyjął, iż w wyniku zdarzenia ubezpieczeniowego, miała miejsce szkoda całkowita. W następstwie tego wysokość należnego powódce odszkodowania ustalono na kwotę 2.908,00 zł. Była to bowiem różnica kwoty wartości szkody oraz dokonanych potrąceń z tytułu franszyzy redukcyjnej w kwocie 570,00 zł oraz z tytułu podania do wiadomości pozwanego nieprawdziwych informacji mających wpływ na wysokości składki. Powódka nie zaakceptowała wysokości wypłaconego jej świadczenia ubezpieczeniowego. Powódka odwołała się od niekorzystnej dla siebie decyzji. W odpowiedzi strona pozwana podtrzymała swoja wcześniejszą decyzję. W związku z tym powódka zleciła przedsiębiorstwu (...) S.A. Oddział w Ł. (zwanemu dalej: Rzeczoznawcami) wykonanie kalkulacji kosztów naprawy pojazdu oraz przygotowanie wyceny wartości R. przed szkodą.
przygotowaną przez (...) w dniu 19 maja 2014 roku wyceną, wartość pojazdu przed szkodą wynosiła 14.100,00 zł. Natomiast wg sporządzonej w dniu 20 maja 2014 roku kalkulacji koszt naprawy bez wliczenia 23% stawki podatku VAT wynosił 5.983,40 zł, zaś po uwzględnieniu obciążenia z tytułu VAT w wysokości 1.376,18 zł wynosił 7.359,58 zł. Koszt wykonanej przez (...) kalkulacji i wyceny został ustalony w dniu 20 maja 2014 roku na łączną kwotę 615,00 zł brutto. Strona powodowa uiściła należność z tego tytułu. W związku z przygotowanymi przez (...) kalkulacją oraz wyceną strona powodowa wezwała pozwanego do zapłaty kwoty 4.174,58 zł stanowiącej sumę różnicy między przyznanym kalkulacją kosztów naprawy a przyznanym odszkodowaniem w wysokości 3.559,58 zł oraz kwoty 615,00 zł z tytułu sporządzenia przez (...) kalkulacji oraz wyceny. Pierwotnie strona pozwana zakwestionowała miarodajność sporządzonej kalkulacji z uwagi na pominięcie technologii naprawy oraz zastosowanie stawek niezgodnych z (...). Następie, w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy w następstwie otrzymanego wezwania pozwany w dniu 3 lipca 2014 roku skorygował swe wcześniejsze ustalenia i oszacował wartość R. na kwotę 13.600,00 zł. W związku z tym strona pozwana dokonała korekty swoich obliczeń i w konsekwencji tego podtrzymała własne stanowisko o zaistnieniu szkody całkowitej oraz zdecydowała o dopłacie kwoty 425,00 zł z tytułu należnego K. K.
zasadami (...) wyniosły kwotę 8.398,97 zł brutto. Szacunkowa wartość pojazdu w dniu zdarzenia przed szkodą wynosiła,
wyceną w dopuszczanym przez (...) programie (...) E., kwotę 14.200,00 zł przy uwzględnieniu modyfikacji - montażu instalacji gazowej lub kwotę 13.500,00 zł brutto bez uwzględnienia modyfikacji - montażu instalacji gazowej. Szacunkowa wartość pojazdu w dniu zdarzenia po szkodzie wynosiła kwotę 8.100,00 zł brutto przy uwzględnieniu modyfikacji - montażu instalacji gazowej lub kwotę 7.400,00 zł bez uwzględnienia modyfikacji - montażu instalacji gazowej. A zatem koszt naprawy stanowił 59,15% wartości pojazdu przy uwzględnieniu modyfikacji - montażu instalacji gazowej. Każdorazowo koszt naprawy stanowił niższy udział w wartości pojazdu wg stanu przed szkodą. A zatem szkodę należało rozliczyć jako częściową. Opracowując kalkulację kosztów naprawy, biegły uwzględnił jedynie pozycje konieczne. Koszty naprawy zostały ustalone w oparciu o ceny części nowych i oryginalnych oraz za przeciętną stawkę wynagrodzenia za roboczogodzinę na rynku (...) w wyspecjalizowanych w zakresie napraw blacharsko - lakierniczych, ale nieautoryzowanych serwisach. W takich serwisach jest możliwe przywrócenie uszkodzonego pojazdu do stanu poprzedniego. Na dzień oględzin przez biegłego i na dzień szkody instalacja gazowa była zamontowana w samochodzie. Potencjalny brak instalacji gazowej nie powoduje przekroczenia przez wartość szkody 70% wartości pojazdu przed szkodą. Powyższy stan faktyczny Sąd I instancji ustalił na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego. Dokonując oceny materiału dowodowego, Sąd Rejonowy w pierwszej kolejności odniósł się do dokumentacji przedstawionej przez strony sporu. Wskazał, że zasadniczo jej wiarygodność nie była przez strony kwestionowana. Wyjątkiem był tu zapis w arkuszu ustalenia wartości pojazdu w stanie uszkodzonym z dnia 27 lutego 2014 roku, sporządzonego przez pozwanego. W ostatniej linijce rubryki (...) zawarto bowiem informację, iż współczynnik kosztu naprawy względem wartości rynkowej pojazdu wyniósł 0,79. Przyjmując, iż jest to tożsame ze stwierdzeniem, że pozwany ustalił relację między kosztami naprawy pojazdu a jego wartością w okresie bezpośrednio przedwypadkowym na 79% Sąd uznał, że wystąpił tu błąd rachunkowy. Stosunek między ustalonymi wówczas przez A. wartością szkody - ok. 9.300,00 zł oraz wartością R. bezpośrednio przed szkodą - 13.100,00 zł wynosi bowiem w zaokrągleniu 0,71 (9.300,00 zł: 13.100,00 zł= 93/131= 0, (...)= 0,71; 0,71x 100%= 71%), nie zaś 0,79. Wskazana omyłka nie ma jednak zasadniczego znaczenia. Nawet przy poprawnej kalkulacji wysokość owego współczynnika przy tak przyjętych przez pozwanego wartościach bazowych przekroczyłaby bowiem o 1% wysokość przyjętą dla szkody całkowitej (71%> 70%) i pozwany miałby umownie przewidziane podstawy do podjęcia tożsamych kroków wobec szkody K. K.
art. 353 1 k.c. umowy dobrowolnego ubezpieczenia w zakresie AC oraz ogólne normy prawa cywilnego ujęte w przedziale przepisów: art. 805-828 k.c. Sąd podkreślił, że
art. 805 § 1 k.c. przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. Natomiast art. 805 § 2 pkt. 1 k.c. precyzuje, że świadczenie ubezpieczyciela przy ubezpieczeniu majątkowym polega w szczególności na zapłacie określonego odszkodowania za szkodę powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku. Badając podstawy odpowiedzialności strony pozwanej Sąd Rejonowy zważył na treść art. 229 k.p.c., który przewiduje, iż nie wymagają dowodu fakty przyznane w toku postępowania przez stronę przeciwną, jeżeli przyznanie nie budzi wątpliwości. Mając to na względzie, Sąd wskazał, iż pozwany już w treści uzasadnienia swej odpowiedzi na pozew oświadczył, że nie kwestionuje zawarcia z powódką umowy ubezpieczenia R. w zakresie AC, co zostało potwierdzone dokumentem polisy. Ponadto strona pozwana oświadczyła, iż nie kwestionuje, iż w dniu 8 lutego 2014 roku doszło do uszkodzenia pojazdu powódki. Biorąc przy tym pod uwagę, że oświadczenie, złożył profesjonalny pełnomocnik strony pozwanej, Sąd uznał,
normą art. 229 k.p.c. przytoczone okoliczności: zaistnienia zdarzenia ubezpieczeniowego w związku z zawarciem umowy ubezpieczenia AC między stronami oraz okoliczności odpowiedzialności pozwanego jako ubezpieczyciela z tytułu zaistniałej szkody za niewątpliwie przyznane przez stronę pozwaną. Niezależnie od tego Sąd zwrócił uwagę, iż przytoczone okoliczności pozostawały zasadniczo niesporne między stronami i zostały należycie przez nie udowodnione poprzez przedstawienie: dokumentu polisy ubezpieczenia AC obejmującej swoim okresem datę zdarzenia, zgłoszenia szkody pozwanemu przez powódkę, wstępnej decyzji o wypłacie odszkodowania w ramach postępowania likwidacyjnego a także dalszej korespondencji, wymiany stanowisk między stronami oraz ostatecznej decyzji w przedmiocie dopłaty do odszkodowania kwoty 425,00 zł. Zdaniem Sądu, wskazuje to niezbicie, iż sam fakt zaistnienia szkody oraz odpowiedzialność odszkodowawcza pozwanego nie były zasadniczo sporne w niniejszej sprawie. Sąd uznał, że zarzut strony pozwanej, iż powódka jako współwłaścicielka R. nie jest legitymowana czynnie do udziału w sprawie jest chybiony. Podstawą dochodzonego odszkodowania jest zawarta między stronami umowa ubezpieczenia w zakresie AC. Powódka była jedynym podmiotem, osobą fizyczną figurującą w niej jako ubezpieczający (k. 10). W tej kwestii, Sąd podzielił w całości stanowisko strony pozwanej, iż powołane okoliczności legitymują K. K.
uznanymi za wiarygodne ustaleniami biegłego P. Z. poczynionymi z uwzględnieniem postanowień (...) koszt naprawy pojazdu wynosił 8.398,97 zł brutto. Sąd Rejonowy wskazał, że jak wynika z poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych (k. 13 i 73), strona pozwana wypłaciła dotąd powódce z tytułu odszkodowania kwotę 3.333,00 zł (2.908,00+ 425,00= 3.333,00). Powódka, po dwukrotnej modyfikacji wysokości dochodzonego roszczenia, ostatecznie określiła je na kwotę 4.788,97 zł, w tym 615,00 zł z tytułu kosztów zlecenia przygotowania kalkulacji kosztów naprawy i wyceny wartości R. przez (...). A zatem z tytułu odszkodowania powódka domagała się ostatecznie zapłaty kwoty: 4.173,97 zł (4.788,97 zł - 615,00 zł = 4.173,97 zł) stanowiącej różnicę między wysokością szkody określonej przez biegłego sądowego w opinii głównej a sumą: wysokości pierwotnie ustalonej przez pozwanego wartości szkody bez potrąceń - 3.800,00 zł (k. 73) oraz późniejszej dopłaty do odszkodowania w wysokości 425,00 zł (k. 73) (3.800,00 zł+ 425,00 zł= 4.225,00 zł; 8.398,97- 4.225,00 zł = 4.173,97 zł). Badając zasadność powyższego roszczenia Sąd Rejonowy uznał, iż po uwzględnieniu dotychczasowej wypłaty odszkodowania w kwocie 3.333,00 zł, pozostała do wypłacenia kwota 5.065,97 zł (8.398,97 zł- 3.333,00 zł= 5.065,97 zł). Niemniej jednak, uwzględniając wyszczególnioną w ubezpieczeniu franszyzę redukcyjną, wskazaną kwotę należało zmniejszyć o 15% jej wartości. Tym samym wartość pozostałego do wypłaty odszkodowania wyniosła 4.306,08 zł (5.065,97 zł x 15%= 759,89 zł; 5.065,97 zł- 759,89 zł= 4.306,08 zł). Orzekając w przedmiocie odsetek, Sąd I instancji wskazał, że
treścią art. 481 § 1 k.c. jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Mając to na uwadze, Sąd Rejonowy zważył, iż określając termin naliczania odsetek należy uwzględnić modyfikacje wysokości dochodzonego roszczenia przez stronę powodową. Powódka pierwotnie w pozwie złożonym w dniu 11 lipca 2014 roku dochodziła zapłaty kwoty 4.174,58 zł (k. 2). Następnie w dniu 29 września 2014 roku cofnęła pozew co do kwoty 425,00 zł (k. 91). W związku z tym, Sąd przyjął, iż wobec kwoty dochodzonej w pierwotnie sformułowanym roszczeniu, z uwzględnieniem kwoty cofniętego powództwa strona powodowa może domagać się naliczania odsetek od dnia wniesienia pozwu. Pozostała kwota należnego odszkodowania została zasądzona na podstawie rozszerzenia powództwa dokonanego w dniu 30 czerwca 2015 roku (k. 196 i 197). Wobec określenia terminu płatności należnych odsetek od pozostałej kwoty należnego odszkodowania, Sąd wziął pod uwagę, iż z uwagi na brak potwierdzenia doręczenia pozwanemu pisma zawierającego rozszerzenie powództwa z dnia 30 czerwca 2015 roku, najwcześniejszym terminem, kiedy mógł się on dowiedzieć o rozszerzeniu, był najbliższy termin rozprawy - 17 lipca 2015 roku. A zatem od tej daty powódka ma prawo żądać naliczania odsetek. Mając powyższe na uwadze, Sąd zasądził na rzecz powódki kwotę 4.306,08 zł wraz z ustawowymi odsetkami naliczanymi od kwoty 3.749,08 zł od dnia 11 lipca 2014 roku do dnia zapłaty a od kwoty 413,30 zł od dnia 17 lipca 2015 roku do dnia zapłaty. W pozostałym zakresie roszczenia, Sąd Rejonowy nie znalazł podstaw by przyjąć za nie odpowiedzialność pozwanego. Rozstrzygając o kosztach prowadzonego postępowania, Sąd wskazał, że
art. 100 k.p.c. sąd może włożyć na jedną ze stron obowiązek zwrotu wszystkich kosztów, jeżeli jej przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swego żądania. Wskazał, że powództwo K. K.
treścią art. 321 § 1 k.p.c. sąd nie może wyrokować co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem, ani zasądzać ponad żądanie. Nie można przy tym zapominać, że przedmiotem procesu cywilnego jest roszczenie procesowe, które zostaje po raz pierwszy przedstawione w pozwie,
wymaganiami wynikającymi z art. 187 § 1 k.p.c. Musi ono zatem obejmować dwa obligatoryjne elementy, tj. określenie żądania oraz uzasadniające je okoliczności faktyczne. Stanowiące warunki formalne pozwu (art. 187 § 1 k.p.c.) dokładnie określone żądanie oraz przytoczenie okoliczności faktycznych je uzasadniających, wyznaczają przedmiot rozpoznania i rozstrzygnięcia sądu. Orzeczenie o roszczeniu, które było objęte żądaniem, zgłoszonym nawet w mniejszym rozmiarze niż usprawiedliwiony wynikiem postępowania, stanowi orzeczenie ponad żądanie, sprzeczne z zakazem ustanowionym w art. 321 § 1 k.p.c., który odnosi się zarówno do samego żądania, jak i jego podstawy faktycznej. Sąd orzeka o całym przedmiocie sporu, tak jak go określił powód, a orzeczenie, którego zakres jest szerszy od zakresu żądania jest orzeczeniem ponad żądanie (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 października 2008 roku, sygn. akt IV CSK 243/08, LEX 590267). Wskazać należy, że w piśmie procesowym z dnia 30 czerwca 2015 roku ( k. 196-197) powódka w sposób jednoznaczny wskazała, że aktualne jej roszczenie względem pozwanego wynosi 4.788,97 zł, na którą to kwotę składa się kwota 4.173,97 zł tytułem odszkodowania (stanowiąca nierozliczony dotychczas koszt naprawy pojazdu) oraz kwota 615,00 zł (stanowiąca zwrot poniesionego przez powódkę kosztu przedprocesowej opinii niezależnego rzeczoznawcy). Sąd Rejonowy zasądzając zatem finalnie kwotę 4.306,08 zł tytułem odszkodowania za naprawę pojazdu orzekł ponad żądanie pozwu. W konsekwencji uznając apelację powódki za częściowo zasadną, Sąd Odwoławczy zmienił na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. wyrok Sądu I instancji w ten sposób, że zasądzoną kwotę 4.306,08 zł obniżył do kwoty 4.173,97 zł oraz w punkcie 1. litera b) w ten sposób, że kwotę 413,30 zł obniżył do kwoty 281,19 zł. Sąd Okręgowy obniżył przy tym o 132,11 zł kwotę wskazaną w punkcie 1 litera b), gdyż pismem procesowym z dnia 30 czerwca 2015 roku (k. 196-197) powódka rozszerzyła powództwo w zakresie roszczenia o odszkodowanie z kwoty 3.749,58 zł do kwoty 4.173,97 zł (co miało oczywisty wpływ na datę, od której przysługiwały odsetki ustawowe od poszczególnych kwot). Odnosząc się w dalszej kolejności do kosztów postępowania przed Sądem Rejonowym, których sposób rozliczenia również był w apelacji kwestionowany, należy zważyć, że powódka wygrała sprawę w 87,16 %. Jeżeli zatem powódka uległa tylko co do nieznacznej części swojego roszczenia, to brak jest podstaw do dokonywania korekty orzeczenia Sądu Rejonowego o kosztach procesu w postępowaniu przed Sądem I instancji, co do których orzeczenie Sądu I instancji wydane na podstawie art. 100 k.p.c. jest prawidłowe. Z tych względów Sąd Odwoławczy oddalił apelację pozwanego w zakresie punktu 3 i punktu 4 sentencji wyroku (orzeczenie o kosztach procesu) na podstawie art. 385 k.p.c. jako nieuzasadnioną. O kosztach postępowania odwoławczego Sąd Okręgowy orzekł na podstawie 98 § 1 i § 3 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. i w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. Na koszty postępowania apelacyjnego złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego w kwocie 60,00 zł ustalone w oparciu o § 6 pkt. 1 w zw. z § 12 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490, ze zm.) oraz opłata od apelacji w kwocie 30,00 zł.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.