Sygn. akt I ACa 1474/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 stycznia 2016 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Andrzej Szewczyk Sędziowie: SSA Elżbieta Uznańska (spr.) SSA Barbara Górzanowska Protokolant: st.sekr.sądowy Urszula Kłosińska po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2016 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa F. G. przeciwko Towarzystwu (...) S.A. w W. o zapłatę odszkodowania i zadośćuczynienia na skutek apelacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 2 lipca 2015 r. sygn. akt I C 2369/13 1. zmienia zaskarżony wyrok w punkcie I w ten sposób, że wymienioną tam kwotę 57 000 zł obniża do kwoty 32 000 zł (trzydzieści dwa tysiące złotych) a wymienioną datę „22 listopada 2013r.” zastępuje datą „22 grudnia 2013r.”, a także w punkcie III w ten sposób, że wymienioną tam kwotę 2 850 zł zastępuje kwotą 1 600 zł (jeden tysiąc sześćset złotych); 2. oddala apelację w pozostałej części; 3. znosi wzajemnie pomiędzy stronami koszty postępowania apelacyjnego. SSA Barbara Górzanowska SSA Andrzej Szewczyk SSA Elżbieta Uznańska Sygn. akt IACa 1474/15 UZASADNIENIE wyroku z dnia 20 stycznia 2016r. Powód F. G. wystąpił z pozwem przeciwko Towarzystwu (...) S.A. w W. o zapłatę tytułem zadośćuczynienia kwoty 92.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od kwoty 62.000 zł od dnia 3 września 2012 roku do dnia zapłaty oraz od kwoty 30.000 zł od dnia doręczenia pozwu pozwanemu do dnia zapłaty, ustalenie odpowiedzialności pozwanego na przyszłość za skutki wypadku komunikacyjnego oraz zasądzenie kosztów procesu. Uzasadniając żądanie powód wyjaśnił, że w wyniku wypadku drogowego, który miał miejsce w dniu 4 lipca 2011 roku doznał poważnego uszczerbku na zdrowiu. Pierwotnie o sprawstwo przedmiotowego wypadku drogowego był podejrzany J. G., posiadający na pojazd marki V. (...) umowę z tytułu ubezpieczenia OC z (...) S.A., jednak postępowanie przeciwko niemu zostało umorzone. Ostatecznie za sprawcę zdarzenia został uznany B. G., kierujący samochodem M. (...). Sprawca zdarzenia posiadał polisę ubezpieczeniową w pozwanym Towarzystwie (...) S.A. Z uwagi na fakt, iż w początkowej fazie likwidacji szkody, za sprawcę wypadku został uznany (...) S.A. wypłaciło powodowi tytułem zadośćuczynienia łączną kwotę w wysokości 18.000 złotych. Pozwane Towarzystwo (...) S.A. do chwili wniesienia pozwu nie wydało żadnej decyzji o wypłacie środków pieniężnych powodowi. W odpowiedzi na pozew Towarzystwo (...) S.A. w W. wniosło o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu zakwestionował, aby przyjął odpowiedzialność za skutki wypadku drogowego, w wyniku którego powód doznał obrażeń ciała oraz zanegował twierdzenie powoda, iż wypłacił na jego rzecz kwotę w wysokości 18.000 złotych. Podniósł ponadto, że powód nie udowodnił, iż sprawcą wypadku jest B. G. oraz że w następstwie wypadku korzystał z pomocy osób trzecich i że zwiększyły się jego potrzeby. Na rozprawie w dniu 25 lutego 2014 roku pozwana spółka ostatecznie uznała swoją odpowiedzialność co do zasady, wskazując iż zgłoszone przez powoda roszczenie jest wygórowane. Wyrokiem z dnia 2 lipca 2015r. Sąd Okręgowy w Kielcach zasądził od strony pozwanej Towarzystwa (...) S.A. w W. na rzecz powoda F. G. kwotę 57.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 22 listopada 2013 roku do dnia zapłaty tytułem zadośćuczynienia, oddalił powództwo w pozostałym zakresie oraz nakazał ściągnąć od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 2.850 zł tytułem opłaty od pozwu oraz kwotę 1.401,64 tytułem wydatków. Podstawą wyroku był następujący stan faktyczny. W dniu 4 lipca 2011 roku w miejscowości L., gmina O. doszło do wypadku drogowego, w którym jako pasażer samochodu M. (...) o numerze rej. (...), kierowanego przez B. G., uczestniczył powód. Początkowo o sprawstwo wypadku podejrzany był J. G. kierujący pojazdem marki V. (...) o nr (...). Ostatecznie postanowieniem Prokuratury Rejonowej wO.umorzono postępowanie przygotowawcze stwierdzając, iż J. G. w żaden sposób nie przyczynił się do wypadku z dnia 4 lipca 2011 roku. Powód po zdarzeniu został przewieziony do szpitala i przyjęty w stanie ogólnym ciężkim. Na oddziale chirurgii przebywał w okresie od dnia 4 lipca 2011 roku do dnia 25 lipca 2011 roku. W trakcie tego pobytu u powoda stwierdzono uraz wielonarządowy, złamanie żeber po stronie lewej, odmę opłucnową lewostronną i śródpiersiową, ostrą niewydolność oddechową, stłuczenie płuc, złamanie miednicy, stłuczenie brzucha, stłuczenie mostka oraz złamanie lewej kości łonowej bez przemieszczenia. Powód był leczony farmakologicznie, wykonano drenaż opłucny, rtg klatki piersiowej oraz tomografię komputerową klatki piersiowej. Z uwagi na objawy ostrej niewydolności oddechowej w dniu 11 lipca powód leczony był na (...)ie. Po konsultacji ortopedycznej, internistycznej i psychiatrycznej powód został wypisany ze szpitala w stanie ogólnym dobrym z zaleceniem stosowania diety lekkostrawnej, bogato-białkowej oraz z zaleceniem leżenia przez okres 6 tygodni. Z uwagi na złamanie miednicy i żeber, powód przez okres około 6 tygodni po wypadku, wymagał pomocy rodziny. W dniu 25 października 2011 roku powód spadł z drabiny w następstwie czego był hospitalizowany na Oddziale Chirurgii Ogólnej w Centrum Medycznym w Ł. do dnia 28.10.2011r. W dniu 14 listopada 2011 roku oraz w dniu 10 grudnia 2012 roku Powiatowy Zespół do spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. postanowił zaliczyć powoda do osób niepełnosprawnych ze stopniem umiarkowanym. Ze względu na dolegliwości bólowe powód leczył się także w 2012 roku w Niepublicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej (...) w Ż.. W związku z dolegliwościami pulmonologicznymi i ortopedycznymi powstałymi na skutek zdarzenia z dnia 4 lipca 2011 roku, łączny trwały ubytek na zdrowiu F. G. wynosi 25 %. W karcie informacyjnej leczenia szpitalnego w okresie od 4 lipca 2011 roku do 25 lipca 2011 roku odnotowano, że cierpienia w tym czasie były znaczne, przejściowo doszło nawet do zagrożenia życia związanego z rozwinięciem się ostrej niewydolności oddechowej, wymagającej jednodniowego leczenia na Oddziale Intensywnej Opieki Medycznej. W okresie intubacji i oddechu wspomaganego (4-11 lipca 2011r.) powód nie odczuwał bólu. W okresie po piątym dniu, stopień cierpień należy uznać za duży, stały, z bólem definiowanym jako uniemożliwiającym prawidłowe funkcjonowanie, zaburzającym pracę i odpoczynek odbierający sen. Przez okres kolejnych 14 dni stopień cierpień był średni, stały. Ból występujący w tym okresie należy zdefiniować jako ból utrudniający życie codzienne. Po tym czasie przez okres jednego miesiąca stopień cierpień należy określić jako umiarkowany, stopniowo malejący. Dolegliwości bólowe wiązane ze złamaniem żeber mogą utrzymywać się nadal w niewielkim nasileniu, z okresowym narastaniem bólu przy zmianie pogody lub nadmiernym wysiłku. Zaburzenia te mają charakter trwały, nieodwracalny. Inne trwałe następstwa zdarzenia z dnia 4 lipca 2011 roku to zniekształcenie klatki piersiowej po stronie lewej oraz okresowy ból definiowany jako do zniesienie, rzadko wymagający reakcji medycznej. Obecnie złamania uległy wygojeniu. Rokowania na przyszłość należy określić jako dobre. W aktualnym obrazie psychologicznym powoda nie występują cechy psychopatologiczne, które wskazywałyby na utrwalone dolegliwości psychologiczne związane z wypadkiem z dnia 4 lipca 2011 roku. U powoda wystąpiły wówczas naturalne reakcje psychosomatyczne takie jak: odczuwanie bólu fizycznego, stany przygnębienie, obniżenie nastroju, nie wystąpiły objawy wskazujące na zespół stresu pourazowego, Obecnie utrzymujące się obawy związane z jazdą samochodem nie są nasilone. Powód nie potrzebuje terapii psychologicznej, ani psychiatrycznej. Aktualnie powód ma okresowe spadki nastroju oraz niewielkie spowolnienie psycho-ruchowe z uwagi na brak pracy i trud w jej znalezieniu mający przyczynę w dolegliwościach bólowych powoda oraz konieczności podejmowania licznych zabiegów rehabilitacyjnych. Powód F. G. ma 55 lat, przed wypadkiem pracował jako pracownik budowlany, wykonując prace przy elewacjach – typu docieplanie budynków, prace murarskie, pracował na wysokościach. Trzy lata przed wypadkiem pracował w tym charakterze w Polsce. W sezonie budów pracował po 10 godzin dziennie, zarabiał około 2400zł. miesięcznie. Praca nie sprawiała mu kłopotów, był człowiekiem zdrowym. Na tle tak ustalonego stanu faktycznego Sąd Okręgowy ocenił powództwo za częściowo zasadne. Wskazał, że okoliczności zdarzenia skutkującego odpowiedzialnością pozwanego nie były sporne w przedmiotowej sprawie. Kwestią sporną między stronami była kwota należnego powodowi zadośćuczynienia za krzywdę, jaką doznał w wyniku zdarzenia w dniu 4 lipca 20111 r. Określając wysokość zadośćuczynienia Sąd Okręgowy oparł się na opiniach biegłych M. R. - specjalisty pulmunologa, G. S. -specjalisty ortopedii i tramatologii oraz M. W. - biegłej psycholog. W świetle wniosków przedmiotowych opinii Sąd Okręgowy uznał, że krzywda doznana przez powoda była dla niego dotkliwa w stopniu znacznym w postaci bólu fizycznego o różnym stopniu natężenia, którego kulminacja przypadła na okres 6 tygodni po zdarzeniu, kiedy to powód dodatkowo musiał korzystać z pomocy osób trzecich. Równocześnie Sąd Okręgowy wziął pod uwagę dyskomfort psychiczny, jaki towarzyszył w tym czasie powodowi z uwagi na przedmiotowe dolegliwości, jak również fakt iż powód ma ograniczone możliwości w wykonywaniu dotychczasowej pracy. Istotnym także dla Sądu było to, iż przed wypadkiem drogowym powód był osobą zdrową i sprawną, zaś posiadane przez niego zmiany zwyrodnieniowe stawów biodrowych nie miały wpływu na wykonywaną przez niego pracę. Istotne w ocenie wysokości kwoty zadośćuczynienia było również dla Sądu, iż obecnie powód nie czuje się na siłach aby wykonywać dotychczasowe prace, szybko się męczy, odczuwa dolegliwości bólowe, nie może pracować na słońcu. Jednocześnie nie umknęło uwadze Sądu, iż powód nie utracił zdolności do zarobkowania i może pracować w swoim wyuczonym zawodzie jako stolarz, zwłaszcza że rokowania na przyszłość biegli określili jako dobre. Sąd nadto przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia wziął pod uwagę okoliczność, iż w dniu 25 października 2011 roku powód spadł z drabiny, co spowodowało u niego dalsze negatywne konsekwencje zdrowotne, zarówno w sferze psychicznej, jak i fizycznej. Zważywszy na powyżej wskazane okoliczności Sąd pierwszej instancji uznał za odpowiednią sumę jako rekompensatę za doznane krzywdy przez powoda kwotę 75.000 złotych. Na poczet tak wskazanej sumy zaliczył uprzednio wypłaconą powodowi tytułem zadośćuczynienia kwotę 18.000 złotych. Odsetki zostały zasądzone od dnia 22 listopada 2013 roku, tj. od dnia doręczenia odpisu pozwu Towarzystwu (...) S.A. O kosztach procesu Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 100 k.p.c. Wyrok Sądu Okręgowego z dnia 2 lipca 2015 r. w zakresie pkt. I i III zaskarżyła strona pozwana i zarzuciła mu: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.