← Polska

IX Ca 726/13

Sygn. akt IX Ca 726/13 (upr.) WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 września 2013 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie IX Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Mirosław Wieczork

§ 2kpc).

Żaden ze wskazanych wyżej zarzutów nie został zgłoszony przez skarżących. Ponadto, forma zarzutów apelacyjnych nie dość, że pozbawiona podstaw to jest nieprawidłowa. Strona pozwana zgłaszając zarzuty dotyczące naruszenia poszczególnych przepisów prawa materialnego w istocie polemizuje z ustaleniami faktycznymi, oraz oceną dopuszczonych w sprawie dowodów, stawiając tym samym de facto zarzuty o błędnych ustaleniach, czy naruszeniu art. 233 § 1 kpc. Analiza przedstawionych przez pozwanych zarzutów jednoznacznie wskazuje na taką ocenę, bowiem jedynie wskazane przepisy mają sugerować inny charakter zarzutów apelacyjnych, bo jak ocenić zarzut: „naruszenie prawa materialnego tj. art.. 636 kc w zw. z art. 656 kc poprzez nieuwzględnienie, iż pozwani wielokrotnie wzywali powoda do zmiany sposobu wykonania dzieła…”, „naruszenie art. 648 § 1 kc poprzez ustalenie, iż strony umówiły się na zakres prac obejmujący 160m2 dachu i wynagrodzenie z wykonanie komina, gdy tymczasem…”. Taki wniosek jest tym bardziej dopuszczalny, że apelacja została sporządzona przez kwalifikowanego pełnomocnika, dlatego formalne skutki sformułowania zarzutów podlegają wyższych wymagań pisma procesowego albowiem muszą być prawidłowo przedstawione. Powyższy wywód ma istotne znaczenie, ponieważ naruszenie prawa materialnego obejmuje wszelkie wadliwości rozumowania dotyczące sfery prawnej. W literaturze wyodrębnia się różne rodzaje tych wadliwości. Naruszenie prawa materialnego może polegać: na błędnym przyjęciu istnienia normy nieistniejącej lub zaprzeczeniu istnienia normy prawnej istniejącej (tzw. pogwałcenie prawa), na błędnym zrozumieniu treści i znaczenia normy prawnej (błędna wykładnia), na błędnym przyjęciu lub zaprzeczeniu związku, jaki zachodzi między faktem ustalonym w procesie a norma prawną (naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe jego zastosowanie). To przypomnienie jest celowe albowiem wszystkie postaci zarzucanego w apelacji naruszenia prawa materialnego mogłyby polegać na niewłaściwym jego zastosowaniu lub wykładni, a nie jak zostało to sformułowane w apelacji na błędnych ustaleniach stanu faktycznego i oceny dowodów. W dalszej części należy podkreślić, że w postępowaniu uproszczonym, z uwagi na ograniczenia kognicji Sądu odwoławczego oraz istniejący katalog zarzutów apelacyjnych, niedopuszczalne są te, które dotyczą ustalenia faktów lub oceny dowodów /por. wyrok Sądu Najwyższego z 20 stycznia 2010r., II PK 178/09, LEX nr 577829 /. Na podstawie art.

§ 2

kpc Sąd odwoławczy przeprowadza postępowanie dowodowe jedynie, gdy apelację oparto na późniejszym wykryciu nowych faktów lub dowodów, z których strona nie mogła skorzystać w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. Oznacza to, że sąd odwoławczy w postępowaniu uproszczonym jest jedynie sądem prawa, o ile nie zachodzi przypadek z art.

§2kpc.

Mając powyższe na uwadze oraz to, że wszystkie okoliczności sprawy zostały wyjaśnione dowodowo przed Sądem I instancji, zdaniem Sądu Okręgowego, powództwo zasadnie podlegało częściowemu uwzględnieniu, gdyż strony wiązała umowa o dzieło, które zostało wykonane częściowo, a fakt jego usterek nie został przez pozwanych udowodniony. W tym zakresie istotne jest to, że skoro pozwani w wadach wykonanej części dzieła upatrywali podstaw do zwolnienia się z odpowiedzialności względem powoda, za zapłatę wynagrodzenia, to powinni byli te okoliczności udowodnić. Rzeczą sądu nie jest zarządzanie dochodzeń w celu uzupełnienia lub wyjaśnienia twierdzeń stron i wykrycia środków dowodowych pozwalających na ich udowodnienie ani też sąd nie jest zobowiązany do przeprowadzenia z urzędu dowodów zmierzających do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy /art. 232 kpc/. Obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach /art. 3 kpc/, a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie /art. 227 kpc/ spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne /art. 6 kc/ (por. uzasadnienie wyrok Sądu Najwyższego z 17 grudnia 1996r., I CKU 45/96, OSNC 1997/6-7/76 z glosą A. Zielińskiego, Palestra 1998, nr 1-2, s. 204). (...) dowodowa w procesie cywilnym spoczywa w tej sytuacji na stroni, która wywodzi z tego skutki, tym bardziej taki wniosek jest zasadny w sytuacji, kiedy stronę reprezentuje kwalifikowany pełnomocnik. Można dalej wskazać, że skoro zgodnie z zasadą kontradyktoryjności ciężar dowodu spoczywa na stronach postępowania cywilnego, to one, a nie sąd, są wyłącznym dysponentem toczącego się postępowania i one wreszcie ponoszą odpowiedzialność za jego wynik /por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 1997r., II CKN 70/96, OSNC 1997, nr 8, poz. 113; uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1997r., II UKN 406/97, OSNAPiUS 1998, nr 21, poz. 643; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 1998r., I CKN 944/97, Prok. i Pr.-wkł. 1999, nr 11-12, poz. 38; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 1999r., II CKN 417/98, Prok. i Pr.-wkł. 1999, nr 11-12, poz. 35; uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 15 lipca 1999r., I CKN 415/99, LEX nr 83805; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 października 1998r., II UKN 244/98, OSNAPiUS 1999, nr 20, poz. 662; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 września 1999r., II CKN 269/99, Prok. i Pr.-wkł. 2000, nr 2, poz. 27; uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 11 października 2000r., II UKN 33/00, OSNP 2002, nr 10, poz. 251/. Mając jednak na uwadze to, że Sąd drugiej instancji, jako instancja nie tylko kontrolna, lecz także merytoryczna, jest nie tylko uprawniony, ale i zobowiązany, niezależnie od zarzutów apelacji, do rozważenia na nowo całego zebranego w sprawie materiału i dokonania jego własnej oceny. W razie dostrzeżenia błędów powinien naprawić wszystkie stwierdzone naruszenia prawa materialnego popełnione przez Sąd pierwszej instancji, bez względu na to, czy zostały wytknięte w apelacji, pod warunkiem, że rozpoznanie ich mieści się w granicach zaskarżenia. W tej sytuacji Sąd odwoławczy uznaje, że wbrew zarzutom apelacyjnym, ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Rejonowy nie wykraczają poza granice swobodnej oceny dowodów. Poczynione zostały na podstawie wszechstronnej analizy dowodów, których ocena nie wykazała błędów natury faktycznej, czy logicznej, znajdując swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Sąd Rejonowy wskazał, jakie fakty uznał za udowodnione, na czym oparł poszczególne ustalenia. Sąd I instancji wskazał również wnioski, jakie wyprowadził z dokonanych ustaleń, opierając na nich swoje merytoryczne rozstrzygnięcie, co zostało zawarte w dokładnych i logicznych wywodach uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia. W tej sytuacji ustalenia te i oceny Sąd Okręgowy przyjmuje za własne. Ponadto wbrew stawianym zarzutom Sąd Rejonowy nie dopuścił się naruszenia powołanych w apelacji przepisów prawa materialnego i poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne, na podstawie, których wyciągnął właściwe wnioski, dające podstawę do podjęcia przedmiotowego rozstrzygnięcia. Mając dodatkowo na uwadze treść art. 644 kc Sąd odwoławczy uznał, że po przysługującym pozwanym prawie odstąpienia od umowy zanim dzieło zostało wykonane, obowiązani są zapłacić powodowi taką część wynagrodzenia, która odpowiada wykonanej części dzieła. W sytuacji odstąpienia przez zamawiającego od umowy o dzieło do wymagalności roszczenia przyjmującego zamówienie o umówione wynagrodzenie mają zastosowanie przepisy o charakterze ius cogens, zawarte w art. 644 kc. Zawarty w tym przepisie zwrot "płacąc umówione wynagrodzenie" należy rozumieć, jako nałożenie na zamawiającego, który odstępuje od umowy, obowiązku jednoczesnego zapłacenia przyjmującemu zamówienie stosownego wynagrodzenia /por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 6 września 2012r., I ACa 228/12 , LEX nr 1246791/. W tych w warunkach mając na uwadze dyspozycję art. 505 13 § 2 kpc powyższe argumenty leżały u podstaw oddalenia apelacji, jako niepolegającej uwzględnieniu, z uwagi na niezasadność oraz niedopuszczalność zgłoszonych zarzutów w postępowaniu uproszczonym, o czym była mowa wyżej. W konsekwencji na podstawie art. 385 w związku z art. 13 § 2 kpc Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji wyroku.

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.