Sygn. akt VIII C 3914/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 lutego 2016 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi VIII Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSR Anna Bielecka-Gąszcz Protokolant: sekr. sąd. Anna Zuchora po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2016 roku w Łodzi na rozprawie sprawy z powództwa (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w Ł. przeciwko K. K.
(1)o zapłatę 3.334,02 zł
- oddala powództwo;
- zasądza od powoda (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w Ł. na rzecz pozwanego K. K.
(1)kwotę 617 zł (sześćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt VIII C 3914/14 UZASADNIENIE W dniu 27 listopada 2013 roku powód (...) Spółdzielnia Mieszkaniowa w Ł., reprezentowany przez pełnomocnika będącego adwokatem, wytoczył przeciwko pozwanym solidarnie I. K. i K. K.
(1)powództwo o zapłatę kwoty 3.334,02 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 600 zł. W uzasadnieniu powód podniósł, że spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego nr (...) przy ulicy (...) w Ł. przysługiwało S. K., która zmarła w dniu 12 września 2007 roku. Po jej śmierci w przedmiotowym lokalu zamieszkiwali I. K. i K. K.
(1), którzy zajmowali lokal bez tytułu prawnego. W konsekwencji pozwani obowiązani byli do uiszczania na rzecz powoda wynagrodzenia z tytułu bezumownego korzystania z lokalu, której to powinności jednak uchybili. Zadłużenie pozwanych z w/w tytułu za okres od dnia 1 maja 2013 roku do dnia 30 września 2013 roku wyniosło 3.270,05 zł. Ponadto pozwanych obciąża należność odsetkowa za okres od dnia 1 lipca 2013 roku do dnia 30 września 2013 roku w kwocie 63,97 zł. (pozew k. 2-6) W dniu 13 grudnia 2013 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Ł. wydał w przedmiotowej sprawie przeciwko pozwanym nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym (VIII Nc 7811/13). Nakaz ten nie został skutecznie doręczony pozwanemu, który w dacie doręczenia przebywał w jednostce penitencjarnej, na skutek czego zarządzeniem z dnia 2 grudnia 2014 roku uchylono w stosunku do pozwanego K. K.
(1)zarządzenie o stwierdzeniu prawomocności nakazu zapłaty oraz przyjęto złożony przez tegoż pozwanego, reprezentowanego przez zawodowego pełnomocnika, sprzeciw od nakazu zapłaty, jako wniesiony w terminie. Pozwany zaskarżył przedmiotowy nakaz zapłaty sprzeciwem w całości, wnosząc o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu wskazał, że w okresie od dnia 27 marca 2012 roku do dnia 7 marca 2014 roku przebywał w jednostce penitencjarnej, na skutek czego nie mógł bezumownie korzystać z przedmiotowego lokalu. Nadmienił, że przed pozbawieniem go wolności również nie mieszkał pod adresem wskazanym w pozwie, w owym czasie zamieszkiwał bowiem wraz z partnerką w lokalu przy ul. (...) w Ł.. Z ostrożności procesowej pozwany podniósł ponadto zarzut nieudowodnienia roszczenia co do wysokości, kontestując moc dowodową dokumentów złożonych przez powoda. Postanowieniami z dnia 15 stycznia 2015 roku Sąd uchylił w stosunku do pozwanego postanowienie o nadaniu nakazowi zapłaty w postępowaniu upominawczym klauzuli wykonalności oraz stwierdził utratę mocy nakazu zapłaty w całości w stosunku do pozwanego, na skutek wniesienia przez niego sprzeciwu. (nakaz zapłaty k. 41, sprzeciw k. 51-55, zarządzenie k. 65, postanowienie k. 68, k. 69) W odpowiedzi na sprzeciw powód podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wskazał, że podstawę dochodzonego roszczenia stanowi przepis art. 18 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie praw lokatorów, dodając, że naliczone pozwanym opłaty odpowiadają wysokości opłat, jakie byliby oni obowiązani uiszczać, gdyby legitymowali się tytułem prawnym do korzystania z lokalu. Wysokość tychże opłat znajduje przy tym potwierdzenie w załączonych do pozwu dokumentach, które wbrew twierdzeniom pozwanego, dotyczą spornego okresu. Odnosząc się z kolei do faktu niezamieszkiwania pozwanego w przedmiotowym lokalu powód podniósł, iż to na pozwanym ciążył obowiązek poinformowania Spółdzielni o zmianie miejsca zamieszkania, której to powinności K. K.
(1)jednak uchybił. Jednocześnie z informacji pozyskanych przez powoda wynikało, że pozwany przebywa w lokalu wraz z matką. Powód zauważył ponadto, że pozwany nie wymeldował się dotychczas spod adresu oznaczonego w pozwie. (odpowiedź na sprzeciw k. 75-76) W toku dalszego procesu strony podtrzymały swoje stanowiska w sprawie, przy czym strona powodowa podniosła, że fakt niezamieszkiwania pozwanego w przedmiotowym lokalu nie przesądza automatycznie, iż w lokalu tym nie przechowuje on swoich rzeczy, a nadto, że wobec pozwanego orzeczono eksmisję z tegoż lokalu – na dowód czego pełnomocnik powoda złożył do akt sprawy niepoświadczoną za zgodność z oryginałem kserokopię wyroku eksmisyjnego wydanego w sprawie IIC 278/09. Pełnomocnik pozwanego wskazał, że strona pozwana kwestionuje powyższy dokument i podniósł, że nawet gdyby przyjąć, że wyrok o takiej treści w istocie zapadł, bez znajomości jego uzasadnienia, nie potwierdza on faktu, że pozwany zamieszkiwał w przedmiotowym lokalu. Dodatkowo pełnomocnik pozwanego podniósł, że w tutejszym wydziale toczyło się kilka spraw dotyczących zapłaty przez pozwanego za korzystanie z przedmiotowego lokalu w różnych okresach czasu, przy czym w sprawie VIII C 266/15 zapadł wyrok, który jest już prawomocny, zaś w sprawie VIII C 600/15 wyrok jest nieprawomocny. (protokół rozprawy k. 91, k. 123-127) Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) w Ł. przysługiwało S. K., która zmarła w dniu 12 września 2007 roku. W przedmiotowym lokalu zamieszkiwali także pozwani I. K. i K. K.
(1). (okoliczności niesporne) K. K.
(1)nie posiadał tytułu prawnego do powyższego lokalu mieszkalnego. W dniu 4 września 2008 roku pozwany został zatrzymany i tymczasowo aresztowany oraz osadzony w areszcie śledczym, w którym przebywał do listopada 2009 roku. W tym czasie partnerka życiowa pozwanego K. K.
(2)zabrała z przedmiotowego lokalu część należących do niego rzeczy, a następnie przekazała je pozwanemu w formie tzw. paczki odzieżowej do aresztu śledczego. Po opuszczeniu aresztu, K. K.
(1)zamieszkał wraz z K. K.
(2)w wynajmowanym przez jej matkę mieszkaniu, początkowo przy ul. (...) w Ł., a następnie przy ul. (...) w A.. Jeszcze przed opuszczeniem Ł. pozwany zabrał pozostałą część rzeczy z mieszkania zajmowanego przez I. K.. W styczniu 2012 roku K. K.
(2)wynajęła mieszkanie przy ul. (...) w Ł., gdzie wprowadziła się wraz z pozwanym. W dniu 27 marca 2012 roku K. K.
(1)ponownie został osadzony w jednostce penitencjarnej, w której przebywał nieprzerwanie do 7 marca 2014 roku. Pozwany w okresie objętym pozwem, tj. od maja do września 2013 roku nie zamieszkiwał w lokalu nr (...) przy ul. (...) w Ł.. (dowód: kserokopia świadectwa zwolnienia k. 60-61, kserokopia umowy najmu lokalu przy ul. (...) k. 63, kserokopia pisma k. 100, kserokopia protokołu zatrzymania osoby k. 101-102, kserokopia odpisu wyroku z uzasadnieniem w sprawie VIII C 266/15, zeznania świadka A. W. k. 124, zeznania świadka K. K.
(2)k. 124-125, dowód z przesłuchania pozwanego k. 126-127) Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił bądź jako bezsporny bądź na podstawie znajdujących się w aktach sprawy dowodów z dokumentów, których prawdziwości i rzetelność ich sporządzenia nie kwestionowała żadna ze stron procesu, a nadto w oparciu o wiarygodne w całości, logiczne i spójne zeznania świadków i zeznania pozwanego. Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Powództwo nie było zasadne i nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (t.j. Dz.U. 2014, poz. 150), znajdującego zastosowanie w przedmiotowej sprawie, osoby zajmujące lokal bez tytułu prawnego są obowiązane do dnia opróżnienia lokalu co miesiąc uiszczać odszkodowanie. Odszkodowanie to odpowiada wysokości czynszu, jaki właściciel mógłby otrzymać z tytułu najmu lokalu. Jeżeli odszkodowanie nie pokrywa poniesionych strat, właściciel może żądać od osoby, o której mowa w ust. 1, odszkodowania uzupełniającego. (art. 18 ust. 2 ustawy) Jak wynika z ustalonego przez Sąd stanu faktycznego, w okresie, za który powód żąda w niniejszym procesie zapłaty odszkodowania (1 maja 2013 roku – 30 września 2013 roku), pozwany K. K.
(1)nie mieszkał w opisanym powyżej lokalu mieszkalnym. W dniu 27 marca 2012 roku K. K.
(1)został bowiem ponownie zatrzymany, tymczasowo aresztowany i osadzony w jednostce penitencjarnej, w której przebywał nieprzerwanie do 7 marca 2014 roku. Pozwany był wprawdzie w badanym okresie zameldowany w lokalu numer (...) przy ul. (...) w Ł., jednakże sama okoliczność zameldowania w danym miejscu w żadnym razie nie może wyłącznie przesądzać o faktycznym miejscu zamieszkania danej osoby. Należy mieć na uwadze, że czynność zameldowania jest jedynie czynnością administracyjną i nie jest równoznaczna z miejscem zamieszkiwania w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego. Jednocześnie przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe, w tym spójne i logiczne, a co za tym idzie wiarygodne, zeznania przesłuchanych świadków i pozwanego K. K.
(1), jednoznacznie wskazują na to, że w spornym lokalu w okresie od 1 maja 2013 roku do dnia 30 września 2013 roku, za który powód dochodzi zapłaty w niniejszej sprawie, pozwany K. K.
(1)nie zamieszkiwał. Powód nie złożył żadnych wniosków dowodowych celem wykazania, że K. K.
(1)zamieszkiwał w lokalu nr (...) przy ul. (...) w Ł. w 2013 roku. Powód nie udowodnił ponadto by pozwany w tym okresie przechowywał w spornym lokalu swoje rzeczy lub magazynował tam swoje niepotrzebne rzeczy, czemu pozwany konsekwentnie zaprzeczał. Ze spójnych zeznań świadka K. K.
(2)i pozwanego wynikało także jednoznacznie, że do czasu ponownego tymczasowego aresztowania w marcu 2012 roku pozwany zabrał już swoje wszystkie rzeczy z mieszkania przy ul. (...), gdzie zamieszkiwała jego matka. Partnerka życiowa pozwanego już po jego pierwszym aresztowaniu, które miało miejsce 4 września 2008 roku, zabrała z mieszkania przy ul. (...) część należących do pozwanego rzeczy, które przekazała pozwanemu do aresztu w formie tzw. paczki odzieżowej. Po opuszczeniu aresztu, K. K.
(1)zamieszkał wraz z K. K.
(2)w wynajmowanym przez jej matkę mieszkaniu, początkowo przy ul. (...) w Ł., a następnie przy ul. (...) w A.. Jak zeznał świadek i pozwany, jeszcze przed opuszczeniem Ł. pozwany zabrał pozostałą część rzeczy z mieszkania zajmowanego przez I. K.. Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni podziela stanowisko Sądu Najwyższego, wyrażone w wyroku z dnia 17 grudnia 1996 roku (I CKU 45/96, OSNC 1997/6-7/76), że rzeczą sądu nie jest zarządzenie dochodzeń w celu uzupełnienia lub wyjaśnienia twierdzeń stron i wykrycia środków dowodowych pozwalających na ich udowodnienie ani też sąd nie jest zobowiązany do przeprowadzenia z urzędu dowodów zmierzających do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, w szczególności jeżeli strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 232 k.p.c.). Obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach (art. 3 k.p.c.), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 k.p.c.) spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (art. 6 k.c.). Zaznaczyć należy, że z przepisu art. 207 § 6 k.p.c. jednoznacznie wynika, że powód zobowiązany jest zgłosić w pozwie dowody i twierdzenia na poparcie swoich żądań. Przepis ten łączy się ściśle z unormowaniem art. 6 § 2 k.p.c., który wyraża jeden z ciężarów procesowych stron w postaci obowiązku wspierania postępowania. Z powinności wspierania postępowania wynika obowiązek powoływania wszystkich twierdzeń i dowodów w jak najwcześniejszej fazie postępowania, tj. w czasie w którym to jest możliwe, jeżeli wystąpi taka potrzeba wywołana przez powstałą sytuację procesową (zob. Uzasadnienie do projektu ustawy, Druk Sejmowy nr 4332, Sejm VI Kadencji; SSN J. Górowski, [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Tom I, Komentarz do art. 1-366, red. A. Marciniak, K. Piasecki, Warszawa 2014 r., art. 207 NB 16, s. 887) . Sankcją za niepowołanie przez strony we właściwym czasie dowodów i twierdzeń na poparcie swoich żądań jest ich pominięcie. Przesłanką kluczową z punktu widzenia wykładni przepisu art. 207 § 6 k.p.c. i uznania czy twierdzenie i dowód jest spóźniony, jest ocena, czy potrzeba ich powołania istniała w chwili, w której było składane pismo procesowe (pozew, odpowiedź na pozew czy sprzeciw, ew. dalsze pismo przygotowawcze), a strona tego zaniechała mimo, że powinna była je złożyć. Z kolei o tym, czy strona powinna była powołać twierdzenia i dowody w pozwie, odpowiedzi na sprzeciw lub w dalszym piśmie przygotowawczym, decyduje to, czy twierdzenie lub dowód pozostaje w logicznym związku z uzasadnieniem jej żądania. Zatem spóźnienie może wystąpić nawet wtedy już na etapie początkowym procesu, gdy strona powinna była twierdzenie i dowód powołać już pozwie lub odpowiedzi na pozew (zob. K. Weitz, P. Grzegorczyk, [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, t 1, cz.
- Postępowanie rozpoznawcze, red. T. Ereciński, Warszawa 2012, art. 207 NB 23, s. 1004). W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że powołanie dowodów na wykazanie zasadności roszczenia, zarówno w aspekcie „czy się należy”, jak i aspekcie „ile się należy”, obciążało powoda już pozwie, a najpóźniej w odpowiedzi na sprzeciw. Powód powinien był w pozwie powołać dowody na wykazanie zasadności swojego żądania. Poza sporem bowiem pozostaje, że zawsze zachodzi obiektywna potrzeba powołania w pozwie dowodów na wykazanie zasadności swoich roszczeń w zakresie żądanej ochrony prawnej. W przedmiotowej sprawie powód, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nie udowodnił zasadności swojego roszczenia nawet wraz z odpowiedzią na sprzeciw, w tym sensie, że nie powołał wszystkich niezbędnych dowodów do wykazania swoich roszczeń wraz ze złożeniem odpowiedzi na sprzeciw. W razie uznania, że dowody i twierdzenia są spóźnione, sąd na podstawie art. 207 § 6 k.p.c. pomija spóźnione dowody z urzędu obligatoryjnie. (zob. K. Weitz, P. Grzegorczyk, [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, t 1, cz.
- Postępowanie rozpoznawcze, red. T. Ereciński, Warszawa 2012, art. 207 NB 25, s. 1005 – 1006; SSN J. Górowski, [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Tom I, Komentarz do art. 1-366, red. A. Marciniak, K. Piasecki, Warszawa 2014 r., art. 207 NB 19, s. 887). Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że powód nie udowodnił, że pozwany zajmował sporny lokal i jako zajmujący lokal bez tytułu prawnego winien uiszczać powodowi co miesiąc odszkodowanie w wysokości dochodzonej pozwem, zatem powództwo zasługiwało na oddalenie w całości, jako niezasadne. O obowiązku zwrotu kosztów procesu Sąd orzekł zgodnie z zasadą odpowiedzialności stron za wynik sprawy, na podstawie art. 98 k.p.c. Jej zastosowanie jest uzasadnione faktem, że żądanie powoda zostało oddalone w całości. Powód przegrał spór w 100%, a pozwany wygrał w 100%. Powód winien zatem zwrócić pozwanemu koszty niezbędne poniesione w celu obrony jego słusznych praw (art. 98 § 3 k.p.c.). Koszty poniesione przez pozwanego wyniosły łącznie 617 zł i obejmowały koszty zastępstwa radcy prawnego w kwocie 600 zł (§ 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu) oraz 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Mając na uwadze powyższe, Sąd zasądził od powoda (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w Ł. na rzecz pozwanego K. K.
(1)kwotę 617 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.