← Polska

X C 1412/15

Sygn. akt X C1412/15 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 18czerwca 2015 r. powód H. K. domagał się zasądzenia na jego rzecz od Gminy M. T. kwoty 1481,31 zł z ustawowymi odsetkami od 23.12.2012r. do dnia zapłat

§ 3k.c.

w zakresie waloryzacji wierzytelności o zwrot kaucji wpłaconej przez najemcę przed dniem 12 listopada 1994 r. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela również w pełni stanowisko zajęte w powołanej uchwale oraz argumenty przytoczone dla jego uzasadnienia. W myśl art.

§ 3

k.c., w razie istotnej zmiany siły nabywczej pieniądza po powstaniu zobowiązania, sąd może po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego, zmienić wysokość lub sposób spełnienia świadczenia pieniężnego, chociażby były ustalone w orzeczeniu lub umowie. Powszechnie znanym faktem jest wystąpienie zjawiska hiperinflacji na przełomie lat

  1. i
  2. XX wieku, a zatem po powstaniu analizowanego zobowiązania. Zjawisko to bez wątpienia może być kwalifikowane jako istotna zmiana siły nabywczej pieniądza, a zatem spełnione zostały przesłanki dokonania waloryzacji sądowej w oparciu o powołany przepis. Istota waloryzacji sądowej sprowadza się do rozłożenia skutków zmiany siły nabywczej pieniądza na obie strony stosunku zobowiązaniowego. W ocenie Sądu, interesy stron i zasady współżycia społecznego przemawiają za przyjęciem jako miernika waloryzacji przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia. Wbrew stanowisku strony pozwanej, miernik ten ma charakter obiektywny, a jego zastosowanie pozwala odtworzyć w sposób możliwie precyzyjny zmianę wartości pieniądza w czasie. W 1985 r. przeciętne miesięczne wynagrodzenie wyniosło 240 060 zł (obwieszczenie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 25 maja 1990 r. w sprawie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia pracowników w gospodarce uspołecznionej w latach 1950-1989 oraz w kolejnych kwartałach 1989 r., M.P. z 1990 r. Nr 21, poz. 171), a powód uiścił kaucję w kwocie 8442 zł. Wpłacona kaucja stanowiła zatem ok. 42,2% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia. W III kwartale 2012 r., tj. w czasie kiedy powód nabył prawo do zwrotu kaucji, przeciętne miesięczne wynagrodzenie wyliczone zostało na kwotę 3510,22 zł (komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w trzecim kwartale 2012 r.). Należy jednak zauważyć, że wskaźnik przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w 1985 r. nie uwzględniał podatku dochodowego. Wskazana danina publiczna uwzględniana jest natomiast przy określaniu przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia obecnie. Tym samym, aby zapewnić równoważność podanych wartości, aktualne przeciętne miesięczne wynagrodzenie należało zmniejszyć o podatek dochodowy, który w 2012r. wynosił 18%. Po dokonaniu opisanych operacji rachunkowych Sąd ustalił, że przeciętne miesięczne wynagrodzenie obliczone według zasad obowiązujących w 1985 r. wynosi 2843,28 zł. 42,2% tej kwoty wynosi natomiast 1199,86 zł i odpowiada aktualnej wartości kaucji wpłaconej przez powoda w 1985r. Zasądzenie na rzecz powoda przedstawionej kwoty oznaczałoby w istocie obciążenie ryzykiem inflacji w całości strony pozwanej. W ocenie Sądu, prowadziłoby to do naruszenia chronionego interesu strony pozwanej i naruszałoby zasady współżycia społecznego. Interesy obu stron zobowiązania, którego przedmiotem jest zwrot kaucji, są natomiast należycie uwzględnione przez obciążenie pozwanej gminy ryzykiem inflacji w 70%, a powoda – w. 30%, co odpowiada również zasadom współżycia społecznego. Obciążając stronę pozwaną ryzykiem inflacji w wyższym stopniu niż powoda, Sąd wziął pod uwagę następujące okoliczności. Po pierwsze, kwota uiszczona tytułem kaucji pozostawała w dyspozycji strony pozwanej w okresie hiperinflacji. Po drugie, strona pozwana jest jednostką samorządu terytorialnego. Wykazywała zatem i nadal wykazuje silny związek z Państwem, które w pewnym zakresie ponosi odpowiedzialność wobec obywateli za zjawisko hiperinflacji początku lat
  3. Obciążanie ryzykiem tego zjawiska w połowie powoda, będącego osobą fizyczną, pozostawałoby zatem w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. Po uwzględnieniu ryzyka inflacji należało zasądzić od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 839,90 zł, jako podstawę prawną tego rozstrzygnięcia przyjmując art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (jedn. tekst: Dz.U. Nr 71, poz. 733 ze zm.) oraz art.

§ 3k.c.

O odsetkach za opóźnienie od zasądzonej części roszczenia orzeczono na podstawie art. 481 § 1 i § 2 k.c. Sąd podzielił stanowisko utrwalone w orzecznictwie Sądu Najwyższego, że odsetki od świadczenia zwaloryzowanego przez sąd należne są dopiero od dnia wyrokowania (por. np. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 2001 r., II CKN 404/00, niepubl., z dnia 25 lipca 2001 r., I CKN 127/01, niepubl., i z dnia 18 czerwca 2003 r., II CK 227/02, niepubl.), i od daty wydania wyroku zasądził odsetki za opóźnienie, oddalając jednocześnie powództwo w pozostałej części. Powód wygrał proces w 56% , pozwany natomiast wygrał proces w 44%. Obie strony reprezentowane były przez profesjonalnych pełnomocników, a zatem poniesione koszty były podobne. W związku z powyższym, w ocenie Sądu zachodziła podstawa do wzajemnego zniesienia kosztów procesu zgodnie z art. 100 kpc. ZARZĄDZENIE 1. (...) 2. (...)

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.