Sygn. akt XVII AmC 1277/09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 sierpnia 2010 r. Sąd Okręgowy w Warszawie Wydział XVII Ochrony Konkurencji i Konsumentów w składzie: Przewodniczący: SSO Wa

§ 1

kc, a wobec tego w ocenie Sądu nie jest uzasadnione i prawidłowe dla trafności i prawidłowości wydawanych w takich sprawach rozstrzygnięć łączenie tych tak wielu żądań pozwu (w niniejszej sprawie pięciu pozwów). Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Stosowanie do art.

§ 1

kc postanowienia umowy zawartej z konsumentem nie uzgodnione z nim indywidualnie nie wiążą go, jeżeli doszło do ukształtowania praw i obowiązków konsumenta w sposób sprzeczny w dobrymi obyczajami i w konsekwencji do rażącego naruszenia jego interesów. Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Stosownie do art.

§ 2kc postanowienie umowy zawartej z konsumentem nie wiąże go, jeżeli: 1.

Nie zostało uzgodnione indywidualnie z konsumentem, czyli zostało narzucone konsumentowi,

1. Nie dotyczy sformułowanych w sposób jednoznaczny głównych świadczeń stron,
2. Ukształtowane w ten sposób prawa i obowiązki pozostają w sprzeczności z dobrymi obyczajami,
3. Ukształtowane w ten sposób prawa i obowiązki rażąco naruszają interesy konsumenta. W sprawie niesporne są okoliczności, że to pozwany przygotował, opracował w całości postanowienia Regulaminu świadczenia usług spółki (...) sp. z o.o.” i stosował go w obrocie z konsumentami. Powołane okoliczności oraz treść samego Regulaminu świadczenia usług spółki (...) sp. z o.o.” ( w szczególności § 3 pkt. 2, § 16 oraz § 18) uzasadniają wniosek, że jego postanowienia nie są indywidualnie uzgadnianie z konsumentami i ich treść jest narzucana konsumentom. Regulamin świadczenia usług (...) sp. z o.o.” jest zatem typowym wzorcem umowy. Zakwestionowane postanowienie nie jest głównym świadczeniem stron, albowiem dotyczy określenia pojęcia siły wyższej. Głównym świadczeniem stron są ze strony pozwanego- przyjęcie, przesłanie i dostarczenie przesyłki, ze strony konsumenta- zapłata za wykonaną usługę. W § 9 pkt 4 Regulaminu ustalono, że pozwany nie ponosi odpowiedzialności za opóźnienie lub zwrot przesyłki w następującym między innymi przypadku – wskutek siły wyższej i ustalone zostało pojęcie siły wyższej jako „ między innymi wszelkie katastrofy i kataklizmy, strajki, blokady dróg, warunki pogodowe uniemożliwiające przemieszczenie lub inne nieprzewidziane, niezależne od (...) sp. z o.o.” zdarzenia”. Istotnie ani ustawa Prawo pocztowe ani Kodeks cywilny nie określa pojęcia siły wyższej i nie podaje właściwych kryteriów niezbędnych do oceny pewnych okoliczności jako siły wyższej tj. okoliczności odróżniających ją od zwykłego przypadku, chociaż posługują się tym pojęciem w swych przepisach. Kc posługuje się pojęciem siły wyższej w przepisach np.: art. 121 pkt 4, 433, 435, 436, przy czym pojęcie siły wyższej nie jest dla każdego z tych wypadków identyczne. W piśmiennictwie i orzecznictwie sądowym jest ustalone stanowisko, że za siłę wyższą uznaje się zdarzenie z zewnątrz pochodzące, którego nie można przewidzieć ani jemu zapobiec środkami zwykłymi lub zabezpieczyć się przed nim. Przy czym zdarzenie musi być zewnętrzne w znaczeniu funkcjonalnym i fizycznym a niemożliwość przewidzenia zdarzenia podlega ocenie na tle okoliczności konkretnego wypadku. Ondosząc te kryteria oceny siły wyższej należy uznać, że wystąpienie takich okoliczności, jak blokady dróg, strajki powołane w zakwestionowanym postanowieniu jako zdarzenia o charakterze siły wyższej, tych kryteriów nie spełniają. Blokady dróg są możliwe do przewidzenia. Aktualnie podróżni są informowani o blokadach dróg na ogłoszeniach świetlnych znajdujących się na autostradach i wobec tego można podjąć działania zmierzające do zapobieżenia skutkom blokady dróg. Również możliwe jest uzyskanie wcześniej informacji o strajkach i podjęcie działań zmierzających do ich zapobieżenia. Zasadnie zatem powód zakwestionował w pozwie treść pojęcia siły wyższej określonej przez pozwanego w § 9 pkt 4 zdanie drugie Regulaminu świadczenia usług. Pozwany ustalając to pojęcie na potrzeby świadczonych usług w sposób niezgodny z obowiązującym porządkiem prawnym rozszerzył zakres tego pojęcia, tym samym powodując ograniczenie swojej odpowiedzialności za opóźnienie lub zwrot przesyłki. Zakwestionowane postanowienie ukształtowane zostało z naruszeniem równowagi kontraktowej na niekorzyść konsumenta, umożliwiając pozwanemu zwolnienie się od odpowiedzialności za nienależyte wykonanie lub niewykonanie usług przewozu, a wobec tego rażąco narusza interesy konsumentów i pozostaje w sprzeczności z dobrymi obyczajami, albowiem zostało ukształtowane nieuczciwie, nierzetelnie w stosunku do konsumenta z wykorzystaniem braku wiedzy prawniczej konsumenta w zakresie jego praw. Z tych względów na podstawie art.

kc uwzględniono żądanie pozwu i na podstawie art. 479 42 § 1 kpc orzeczono jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania postanowiono na podstawie art. 98 kpc. Zarządzono publikację prawomocnego wyroku w Monitorze Sądowym i Gospodarczym na koszt pozwanego. /-/ SSO Wanda Czajkowska