Sygn. akt VI U 141/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 maja 2016 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Janusz Madej Protokolant st. sekr. sądowy Dorota Hańc po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2016 r. w Bydgoszczy na rozprawie odwołań H. T. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. : - z dnia 27 października 2014 r. znak: (...) - z dnia 30 października 2014 r. znak: (...); - z dnia 6 listopada 2014 r. znak: (...); - z dnia 15 grudnia 2014 r. znak: (...) - z dnia 23 grudnia 2014 r. znak: (...) - z dnia 19 stycznia 2015 r. znak: (...); - z dnia 21 stycznia 2015 r. znak: (...) w sprawach: H. T. przeciwko: Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B. o ponowne ustalenie kapitału początkowego i przeliczenie emerytury I zmienia decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. z dnia 27 października 2014 r., 30 października 2014 r., 15 grudnia 2014 r. oraz z dnia 19 stycznia 2015 r. ( dotyczące ustalenia kapitału początkowego oraz ponownego ustalenia kapitału początkowego ), jak również decyzje z dnia 6 listopada 2014 r., 23 grudnia 2014 r. i 21 stycznia 2015 r. ( dotyczące przyznania emerytury i jej przeliczenia ) w ten sposób, iż zobowiązuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. do uwzględnienia dodatkowo ( oprócz dotychczas uwzględnionych ) przy obliczaniu podstawy kapitału początkowego ubezpieczonego H. T. jego wynagrodzeń : - w roku 1974 w wysokości 38 506 zł; - w roku 1975 w wysokości 27 717 zł 55 gr; - w roku 1976 w wysokości 42 243 zł 30 gr; - w roku 1977 w wysokości 5 100 zł; oraz do uwzględnienia powyższych wynagrodzeń przy przyznaniu i przeliczeniu emerytury – od dnia (...)r., II nie stwierdza odpowiedzialności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji. Sygn. akt VI U 141/15 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 6 listopada 2014 r., znak: (...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B., po rozpatrzeniu wniosku ubezpieczonego H. T. z dnia 15 września 2014 r. r., przyznał ubezpieczonemu emeryturę od (...), tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego. Do ustalenia podstawy emerytury przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia od 1971 r. do 2013 r. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 64,31%. Podstawa wymiaru obliczona przez pomnożenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru 64,31% przez kwotę bazową 3191,93 zł wyniosła 2052,73 zł. Do ustalenia wysokości emerytury Zakład Ubezpieczeń Społecznych uwzględnił okresy składkowe w wymiarze: 40 lat, 1 miesiąca i 3 dni oraz okresy nieskładkowe w wymiarze: 6 miesięcy i 28 dni. Decyzją z dnia 27 października 2014 r., znak: (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B., ustalił ubezpieczonemu kapitał początkowy na dzień 1 stycznia 1999 r. w wysokości 91.481,39 złotych. Do obliczenia podstawy wymiaru kapitału początkowego oraz obliczenia wskaźnika wysokości tej podstawy organ rentowy przyjął przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego wyniósł 49,72%. Decyzją z dnia 30 października 2014 r., znak: (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B., ponownie ustalił ubezpieczonemu kapitał początkowy na dzień 1 stycznia 1999 r. w wysokości 93.960,13 złotych. Do obliczenia podstawy wymiaru kapitału początkowego oraz obliczenia wskaźnika wysokości tej podstawy organ rentowy przyjął przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego wyniósł 52,73%. Odwołanie od powyższych decyzji złożył ubezpieczony H. T., podnosząc, iż w decyzji z dnia 27 października 2014 r. organ rentowy nie uwzględnił okresów od 2 czerwca 1975 r. do 15 lutego 1977 r. z dochodem w wysokości 75.060,85 złotych, i okresów od 16 lutego 1977 do 29.02.1980 r. z dochodem w wysokości 221.085.00 złotych z powodu, iż „w legitymacji ubezpieczeniowej brak pieczątki obok daty ustania zatrudnienia". Organ nie uwzględnił również dochodu w kwocie 38.506.00 złotych z 1974 r. z powodu, iż „obok wpisu w legitymacji brak pieczątki zakładu pracy" a także okresu zatrudnienia i dochodu w okresie od 1 marca 1980 r. do 31 lipca 1982 r. z dochodem, co najmniej 191.490,00 złotych bez uwzględnienia premii i dodatków określonych w UZP z grudnia 1974 r. oraz odprawy w wysokości 6-miesięcznego wynagrodzenia tj. w wysokości, co najmniej 41.730,00 złotych bez podania przyczyny. Ubezpieczony zakwestionował również decyzję z dnia 30 października 2014 r., podnosząc, iż organ rentowy nie uwzględnił ponownie jego okresów zatrudnienia i otrzymanego wyżej wynagrodzenia, bez podania przyczyny. Zdaniem ubezpieczonego decyzje ZUS są krzywdzące, ponieważ jedynym powodem nieuwzględnienia okresów i dochodu był brak pieczątki w legitymacji ubezpieczeniowej. Ubezpieczony powołał się na rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 października 1959 r. w sprawie legitymacji ubezpieczeniowych, które nakładało w § 3 ust.1 pkt. 4 na zakład pracy obowiązek „dokonywania wpisów do legitymacji ubezpieczeniowych w sposób i terminach wskazanych w instrukcji Centralnej Rady Związków Zawodowych, natomiast zgodnie z par. 6 pkt. 3 tegoż rozporządzenia „Pracownik obowiązany był: przedstawić legitymację ubezpieczeniową zakładowi pracy dla dokonywania wpisów ". Zdaniem ubezpieczonego z powyższego jednoznacznie wynika, że obowiązek prawidłowego wypełniania legitymacji ubezpieczeniowej spoczywał na zakładzie pracy. Ubezpieczony wskazał, że w przedłożonej Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych legitymacji ubezpieczeniowej dokonane w niej wpisy w poszczególnych rubrykach, zarówno, co do rzetelności, jak i charakteru pisma danych osób nie budziły żadnej wątpliwości, co do autentyczności i prawdziwości, a brak „stempla" w świetle powyższych wyjaśnień nie może być podstawą do „nie uwzględnienia''' tych okresów przy ustaleniu wartości kapitału początkowego. Ubezpieczony podniósł także, że organ rentowy w swych decyzjach z dnia 27 i 30 października 2014 r. pozostawił bez rozpoznania zatrudnienie ubezpieczonego w Państwowym Gospodarstwie Rolnym w Ż. Zakładzie (...) w W. w okresie od 1 marca 1980 r. do dnia 31 lipca 1982 r., pomimo dostarczenia do Zakładu oprócz legitymacji ubezpieczeniowej również świadectwa pracy z dnia 31 lipca 1982 r. z wyszczególnionym wynagrodzeniem płacy zasadniczej w wysokości 5.100,00 złotych i dodatku funkcyjnego w wysokości 1.600,00 złotych miesięcznie z adnotacją w świadectwie, że zakład wypłacił ubezpieczonemu w dniu rozwiązania umowy o pracę odprawę w wysokości 6-miesięcznego przeciętnego wynagrodzenia zgodnie z Uchwałą Nr 169 Rady Ministrów z dnia 17 sierpnia 1981 r. zaliczoną do wynagrodzenia wypłaconego poza planowanym funduszem płac. W dalszej części odwołania ubezpieczony wniósł o zobowiązanie organu rentowego do wyliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu zatrudnienia według wariantu optymalnego, który ubezpieczony załączył do odwołania, co pozwoliłoby uzyskać wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury w wysokości 82,87%. Ubezpieczony podniósł, iż w decyzji z dnia 6 listopada 2014 r. organ rentowy przy wyliczaniu wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury nie uwzględnił wynagrodzenia ubezpieczonego z lat 1974-1982., według następującego wykazu: za 1974 r. - 38.506,00 zł; za 1975 r.- 43.372,55 złotych; za 1976 r. - 42.243,30 złotych; za 1977 r. - 64.080 00 złotych; za 1978 r. - 74.917, 00 złotych; za 1979 r. - 75.988,00 złotych; za 1980 r.- 72.009,00 złotych; za 1981r. - 83.460,00 złotych; za 1982 r.- 48.685,00 złotych bez podania przyczyny, a są to okresy, gdzie zarobki ubezpieczonego dochodziły do granicy przeciętnego wynagrodzenia, co spowodowałoby podwyższenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury, a tym samym wysokości emerytury odwołującego. Nadto przyjęty przez Zakład do wyliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury okres 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu zatrudnienia nie jest optymalny i daje tylko wskaźnik (wwpw) w wysokości 64, 31%, natomiast przedstawiony przez ubezpieczonego 82, 87% , a więc różnica wynosi 18, 56 % na niekorzyść ubezpieczonego, w związku z tym wymóg optymalnego wariantu zdaniem odwołującego nie został spełniony. Ubezpieczony wniósł również o dopuszczenie dowodu z dokumentu wystawionego przez Spółdzielcze Przedsiębiorstwo (...) z R. potwierdzającym na druku ZUS Rp-7 „zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu" zatrudnienie i wynagrodzenie ubezpieczonego za okres 6 lutego 1977 r. do 29 lutego 1980 r. w Spółdzielni Kółek Rolniczych w R.. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w odpowiedzi na odwołanie ubezpieczonego wniósł o jego oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w zaskarżonych decyzjach ZUS. Organ rentowy wskazał, iż w dniu 23 grudnia 2014 r. wobec przedłożenia przez ubezpieczonego nowej dokumentacji, pozwany organ wydał decyzje o przeliczeniu emerytury. Organ rentowy wskazał, iż wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wynosi obecnie 68,00% (ustalony z lat 1971-1973, 1980-1981, 1996-1998, 2000, 2003-2013). Ponadto uwzględniono 44 lata, 10 miesięcy i 2 dni okresów składkowych tj. 538 miesięcy. Zmianie uległo również wyliczenie świadczenia nas podstawie art. 26 z uwagi na zwiększenie się kwoty zwaloryzowanego kapitału początkowego (obecnie: 372510,76 zł, uprzednio: 299373,72 zł). Płatna jest emerytura wyliczona według art. 26 ustawy jako świadczenie korzystniejsze. W piśmie procesowym z dnia 23 marca 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wskazał, że w stosunku do ubezpieczonego wydano decyzję z dnia 19 stycznia 2015 r. o ponownym ustaleniu kapitały początkowego oraz decyzję z dnia 21 stycznia 2015 r. dotyczącą przeliczenia emerytury, które zostały zaskarżone przez ubezpieczonego. Organ jednocześnie podał, że decyzją z dnia 19.01.2015r. znak: (...)-2014 - po otrzymaniu nowych dowodów mających wpływ na wysokości kapitału początkowego - ponownie ustalono wartość kapitału początkowego na dzień 01.01.1999r. Zakład przyjął okresy składkowe w wymiarze 355 miesięcy i WWPW obliczył z lat 1972-1981 i wyniósł 89,54%. Organ rentowy nie uwzględnił dochodów: z roku 1974 - 38506,00zł, z roku 1975 - 27717,55zł, z roku 1976 – 42.243,30 zł, z roku 1977- 5100,00 zł, ponieważ obok wpisu w legitymacji brak jest pieczątki zakładu pracy. Organ rentowy podniósł również, że decyzją z dnia 21.01.2015r. znak: (...) Zakład dokonał przeliczenia emerytury ubezpieczonego od 18.10.2014r. tj. od daty, od której przyznano świadczenie. Wysokość świadczenia ustalono zgodnie z art.53, 26 i 183 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS. Do ustalenia wysokości emerytury zostały przyjęte okresy : okresy składkowe w wymiarze 44 lat, 10 miesięcy i 2 dni, okresy nieskładkowe w wymiarze 6 miesięcy i 28 dni. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury Zakład przyjął przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia tj. 1971-1973,1977-1981, 2000, 2003-2013 wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 77,52%. Podstawa wymiaru wyniosła 2474,38zł (wskaźnik wysokości podstawy wymiaru 77,52 % x 3191,93 zł kwota bazowa). Organ wskazał, że podstawę obliczenia emerytury ubezpieczonego stanowi kwota składek na ubezpieczenie emerytalne oraz kapitału początkowego z uwzględnieniem waloryzacji składki i kapitału początkowego zaewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury. Emerytura stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia emerytury przez średnie dalsze trwanie życia, dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę (93716,91 +456342,30)/209,20=2629,35zł). Ponadto zmianie uległo również wyliczenie świadczenia na podstawie art. 26 z uwagi na zwiększenie się kwoty zwaloryzowanego kapitału początkowego (obecnie:456342,30). W ocenie organu rentowego emerytura wyliczona według art. 26 ustawy jest świadczeniem korzystniejszym. Ubezpieczony w odwołaniu z dnia 18 lutego 2015 r. zaskarżył decyzję ZUS z dnia 19 stycznia 2015 r. o ponownym ustaleniu kapitału początkowego (znak: (...)) oraz decyzję ZUS z dnia 21 stycznia 2015 r. o przeliczeniu emerytury (znak: (...)). Ubezpieczony wniósł o zmianę decyzji ZUS z dnia 19 stycznia 2015 r. poprzez zobowiązanie organu rentowego do ponownego obliczenia wartości kapitału początkowego przy przyjęciu wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego (wwpwkp) w wysokości 105,10% wyliczonego z dziesięciu lat kalendarzowych od 1972 r. do 1981 r. z uwzględnieniem wynagrodzeń za:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.