Przestępstwa stypizowanego w tym przepisie dopuszcza się ten, kto znajdując się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym. Stan nietrzeźwości został określony w art. 115 § 16 k.k. Zachodzi wówczas, gdy zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość lub zawartość alkoholu w 1 dm3 wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość. Nie ulega wątpliwości, że w dniu 12 kwietnia 2016 roku w nocy A. W. prowadził w ruchu lądowym na drodze publicznej samochód marki P. (...) koloru czarnego. Przyznał się do tego oskarżony, potwierdził to również W. S.. W momencie kierowania pojazdem znajdował się on pod wpływem alkoholu. Wynik I badania alkometrem wynosił 1,56 mg/l, II badania wynosił 1,57 mg/l, III badania wynosił 1,53 mg/l oraz IV badania wynosił 1,55 mg/l. Zawartość alkoholu w wydychanym przez A. W. powietrzu znacznie przekraczała wartość progową ustaloną w art. 115 § 16 k.k. Wina oskarżonego nie budzi wątpliwości. Jako osoba pełnoletnia zdawał sobie sprawę z bezprawności swojego postępowania. Ponadto, jak sam przyznał, nie posiadał on prawa jazdy, a mimo wszystko zdecydował się kierować pojazd mechaniczny, będąc dodatkowo w stanie nietrzeźwości. Biorąc pod uwagę przedmiotowe i podmiotowe elementy określone w art. 115 § 2 k.k. Sąd uznał, że stopień społecznej szkodliwości popełnionego przez oskarżonego przestępstwa był duży. Sposób zachowania sprawcy, a także rodzaj i charakter naruszonego dobra, jakim było bezpieczeństwo w komunikacji, wskazują że zachowanie oskarżonego było wysoce społecznie szkodliwe. Niewątpliwie prowadzenie pojazdu mechanicznego lub innego pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego godzi w sposób bezpośredni w bezpieczeństwo ruchu, stanowiąc umyślne naruszenie zasad bezpieczeństwa oraz stwarzając hipotetyczne niebezpieczeństwo nastąpienia poważnych skutków. Art.
kryminalizuje bezskutkowe prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego. Uzasadnieniem karalności samego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego jest poważne zagrożenie, jakie ono stwarza dla osoby prowadzącej pojazd oraz innych osób. Kierowanie pojazdem, a zwłaszcza pojazdem mechanicznym po drogach publicznych wymaga pełnej sprawności psychomotorycznej, czujności, napięcia uwagi, zdolności do natychmiastowego, prawidłowego reagowania na powstające sytuacje na drodze. Tymczasem - jak dowiodły liczne badania - nawet małe ilości alkoholu (poniżej 0,5‰) w organizmie człowieka powodują istotne zaburzenia percepcji i uwagi, upośledzenie koordynacji ruchów, osłabienie sprawności wzroku, zwężenie pola widzenia i akomodacji. Do tego dochodzi odhamowanie psychiczne, spotęgowanie reakcji popędowych, osłabienie samokrytycyzmu i poczucia odpowiedzialności, większa skłonność do ryzyka. Nagminność tego rodzaju zachowań oraz to, że bardzo często jazda w stanie nietrzeźwości kończy się tragicznymi skutkami spowodowała, że konieczne stało się kryminalizowanie takich zachowań. Uwadze Sądu nie umyka oczywiście, że w zakresie zapobiegania, punitywizm jest metodą o ograniczonej skuteczności, a konieczne jest zastosowanie innych metod wpływających na kreowanie pozytywnych postaw społecznych. Podmiotem przestępstwa mogą być wyłącznie osoby kierujące pojazdami mechanicznymi lub innymi pojazdami, a znajdujące się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środków odurzających. Są to zatem przestępstwa indywidualnie właściwe ( delicta propria). Nie budzi przy tym sporów okoliczność, że nie można utożsamiać kierowania z pojęciem prowadzenia, które obejmuje nie tylko zachowanie będące czynnością kierującego, nadrzędną w ramach zespołu prowadzącego pojazd (por. K. Buchała, glosa do wyroku SN z 3 lutego 1969 r., V KRN 9/69, LexPolonica nr 314583, PiP 1970, nr 5, s. 832). Przestępstwa z art.
mogą być popełnione wyłącznie z winy umyślnej. Jednak odpowiedzialność na podstawie tego przepisu może mieć miejsce zarówno wówczas, gdy sprawca ma świadomość, że znajduje się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, jak i wtedy, gdy przewiduje, iż alkohol bądź inny środek nie został wydalony z organizmu i na to się godził. Występki wskazane w art.
należą do grupy formalnych, sam fakt bowiem prowadzenia pojazdu mechanicznego lub innego pojazdu w stanie nietrzeźwości albo pod wpływem środków odurzających stanowi ich ustawowe znamiona. Bez znaczenia jest okoliczność, że pojazd był prowadzony prawidłowo i nie wprowadzał żadnego niebezpieczeństwa (por. wyrok SN z 24 listopada 1960 r., V K. 556/60, (...) 1961, nr 1, s. 190, wyrok SN z 10 marca 1964 r., IV K. 1296/61, OSNKW 1964, nr 10, poz. 152). Za okoliczności obciążające oskarżonego Sąd uznał uprzednią jego karalność i nie dopatrzył się okoliczności łagodzących. Biorąc przeto pod uwagę wszystkie elementy podmiotowe i przedmiotowe stopnia społecznej szkodliwości czynu, w oparciu o przesłanki sądowego wymiaru kary wynikające z art. 53 k.k., Sąd uznał za współmierną karę pozbawienia wolności w wymiarze ośmiu miesięcy. Za wyborem najsurowszej rodzajowo sankcji przemawia fakt, że stan nietrzeźwości w jakim znajdował się oskarżony był bardzo silny, zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu przekraczała 1,5 mg/l, ponadto oskarżony nie miał uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi w postaci prawa jazdy. Naruszył zatem w wysokim stopniu reguły bezpieczeństwa w komunikacji i stworzył poważne zagrożenie w ruchu lądowym. Wobec tego orzeczona kara jest adekwatna do stopnia winy i społecznej szkodliwości czynu. Kara w orzeczonym wymiarze umożliwi również osiągnięcie w stosunku do oskarżonego celów zapobiegawczych i wychowawczych uzmysławiając mu naganność jego postępowania, a także budząc u niego przekonanie o konieczności przestrzegania norm prawnych w przyszłości. W tym miejscu wskazać należy, że Sąd – wbrew zapisowi art. 69 § 1 k.k. – warunkowo zawiesił oskarżonemu karę pozbawienia wolności. Błędne postępowanie Sądu, łącznie z wysokością okresu warunkowego zawieszenia, winno zostać skorygowane poprzez usunięcie tego wadliwego rozstrzygnięcia. Sprawca uprzednio karanemu za kary pozbawienia wolności i popełniającemu czyn po nowelizacji przepisów, nie można kary warunkowo zawiesić, co wprost wynika z treści art. 69 § 1 k.k. oraz – w tej sprawie – z analizy karty karnej. Zgodnie z art. 63 § 1 k.k. Sąd zaliczył na poczet kary pozbawienia wolności okres rzeczywistego pozbawienia wolności oskarżonego w wyniku zatrzymania w dniu 12 kwietnia 2016 roku. Sąd orzekł wobec A. W. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres czterech lat. Zgodnie z treścią art. 42 § 2 k.k. orzeczenie tego środka w przedmiotowej sprawie było obligatoryjne na okres nie krótszy niż trzy lata z uwagi na fakt, że oskarżony popełnił przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji. Biorąc pod uwagę stopień zawinienia sprawcy oraz stopień społecznej szkodliwości czynu, jak również cele zapobiegawcze i wychowawcze, jakie kara winna w stosunku do oskarżonego spełniać, Sąd uznał, że współmierne będzie orzeczenie powyższego zakazu na okres czterech lat. Na podstawie art. 43a § 2 k.k. Sąd orzekł wobec A. W. świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości 5000 zł. Zgodnie z treścią powołanego przepisu orzeczenie tego środka karnego w stosunku do oskarżonego było obligatoryjne. Sąd orzekł świadczenie pieniężne w minimalnej wysokości, uznając, że będzie to wystarczające dla realizacji zapobiegawczych i wychowawczych celów kary. Mając na uwadze trudną sytuację osobistą i majątkową oskarżonego, Sąd na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił go od ponoszenia kosztów sądowych i opłaty obciążając nimi Skarb Państwa.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.