z o.o. Przedmiotem działalności jest transport.
Z. 99 udziałów o wartości 9.900 zł, W. W. 1 udział o wartości 100 zł. Według § 14 organami spółki są: Zgromadzenie Wspólników, Zarząd, Rada Nadzorcza.
Według § 15 ust 4 Zgromadzenie Wspólników powołuje Prezesa Zarządu i pozostałych członków. Mogą oni być odwołani przez Zgromadzenie Wspólników przed upływem kadencji ( § 15 ust.4). W § 18 określone zostały kompetencje Zgromadzenia Wspólników. Między innymi należy do nich: udzielanie absolutorium członkom organów spółki, połączenie spółki, przekształcenie, likwidacja, zbycie lub wydzierżawienie przedsiębiorstwa spółki lub jego zorganizowanej części. Zgromadzenie Wspólników może podejmować uchwały jeśli jest reprezentowane przez 50% kapitału zakładowego, każdy udział daje prawo do jednego głosu. Uchwały zapadają bezwzględną większością głosów lub większością ¾ głosów.
pkt c) do obowiązków Zgromadzenia Wspólników należy powoływanie i odwoływanie Członków Zarządu Spółki W § 21 zostały określone kompetencje Rady Nadzorczej. Uprawnienie do jej powołania przysługuje Zgromadzeniu Wspólników. Między innymi Rada Nadzorcza zawiesza z ważnych powodów w czynnościach poszczególnych lub wszystkich członków Zarządu.
2 pierwszy rok obrotowy zaczyna się z dniem rejestracji spółki i kończy się 31 grudnia 2013 roku. Kompetencje Zarządu zostały określone w regulaminie Zarządu Spółki (...) Sp. z o.o.
jej § 2 ust. 3 podstawą zatrudnienia Prezesa Zarządu może być umowa o pracę. Zawiera ją pełnomocnik powołany przez Radę Nadzorczą.
2 do obowiązków Prezesa Zarządu należy wykonywanie uchwał Zgromadzenia Wspólników i Rady Nadzorczej. Rada Nadzorcza funkcjonuje według Regulaminu.
4 członków Rady Nadzorczej powołuje i odwołuje Zgromadzenie Wspólników. Dnia 3 czerwca 2013 roku Rada Nadzorcza podjęła uchwałę Nr 1/2013 mocą, której powołano D. Z. na Prezesa Zarządu. Dnia 14 lipca 2013 roku Rada Nadzorcza podjęła uchwałę Nr 7/2013 mocą, której powołała W. W. na pełnomocnika do zawierania w imieniu spółki umów o pracę z członkami Zarządu. Dnia 1 sierpnia 2013 roku D. Z. – Prezes Zarządu (...) Sp. z o.o. oraz (...) Sp. z o.o. w imieniu, której działał pełnomocnik W. W. zawarli umowę o pracę.
nią ubezpieczony został zatrudniony na stanowisku Prezesa - Dyrektora Generalnego do Spraw Logistycznych.
pkt II ust. 1 pracownik działa samodzielnie podlega jednak zwierzchnictwu Zgromadzenia Wspólników. Według pkt VII umowa została zawarta na okres kadencji zarządu, wygasa w dniu odbycia zgromadzenia wspólników zatwierdzającego sprawozdanie Zarządu za rok obrotowy pełny. Ubezpieczony powrócił do Polski z USA w 2008 roku. Od tego czasu prowadził wspólnie z A. R. działalność gospodarczą. Polegała ona na wykonywaniu oświetlenia ledowego na potrzeby górnictwa. Działalność gospodarcza została zawieszona. Ponieważ okresowo ubezpieczony zamieszkiwał w USA postanowił prowadzić działalność w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Ubezpieczony w 2012 roku podjął działania w celu uzyskania uprawnień do prowadzenia firmy transportowej. Latem 2013 roku spółka z o.o. rozpoczęła działalność. Polegała ona na świadczeniu usług transportowych – była właścicielem 3 pojazdów ciężarowych i przewoziła towary. Spółka współpracowała z (...). Zatrudniała 4 kierowców - w tym Ł. S.. A. R. miał zajmować się sprawami administracyjnymi, A. M., która prowadzi biuro rachunkowe -finansami, a W. W. posiadający prawo jazdy kategorii C – bazą sprzętową. Ubezpieczony wykonywał pracę w biurze przy ul. (...) w Z., wynajmowanym od kilku lat. Ubezpieczony uwzględniał zdanie A. R. w przedmiocie doboru kontrahentów, zatrudnienia sekretarki albowiem uważał, że ma on większą orientację w sytuacji gospodarczej w Polsce. D. Z. planował zakup samochodu do przewozu węgla. Pod wpływem sugestii Rady Nadzorczej odstąpił od tego zamiaru. Ubezpieczony poszukiwał klientów, rozmawiał z nimi, jeździł do kontrahentów. Usługi transportowe zaczęły być wykonywane 16 października 2013 roku – już w czasie nieobecności ubezpieczonego albowiem od 2 września 2013 roku przebywał on na zwolnieniu lekarskim. Drugi udziałowiec W. W. nie jest zatrudniony w spółce, wchodzi w skład Rady Nadzorczej. W. W. zajmuje się sprawami kierowców tj. podpisuje umowy o pracę. Sprawuje dozór techniczny nad stanem samochodów. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie: akt organu rentowego, umowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością / karta 7-10 /, zeznań świadków A. R. / karta 30/, Ł. S. / karta 30/, W. W. / karta 30/, odpisu z KRS odwołującej spółki / karta 36-40/, uchwały zarządu nr 1/2013 / karta 41/, uchwał Rady Nadzorczej: nr (...) / karta 46/, nr (...) / karta 47/, nr (...) / karta 48/, nr 4 / karta 49/, nr 5/ karta 50/, nr (...) / karta 51/, nr (...) / karta 52 /, nr (...) / karta 53/, nr (...) / karta 59/, nr (...) / karta 60/, nr (...) / karta 61/, nr (...) / karta 65/, nr (...) / karta 66/, nr (...) / karta 67, nr (...) / karta 75/, nr (...) / karta 76-77/, nr (...) / karta 78/, regulaminu Zarządu Spółki (...) Sp. z o.o. / karta 68-71/, Regulaminu Rady (...) Sp. z o.o. w Z. / karta 79-81/, przesłuchania stron / karta 86/ Sąd ocenił zgromadzony materiał dowodowy jako kompletny i wiarygodny, a przez to mogący stanowić podstawę ustaleń faktycznych w sprawie. Sąd dał wiarę świadkom i przesłuchaniu stron poza ich twierdzeniami, w których podali, że D. Z. jako pracownik podlegał Radzie Nadzorczej. W ocenie Sądu w tym zakresie zeznania są wewnętrznie sprzeczne i nie znajdują potwierdzenia w dowodach z dokumentów. D. Z. potwierdzał w zeznaniach, że podlegał Radzie Nadzorczej, nie zgodziła się ona na jego wyższe wynagrodzenie, a z drugiej strony wskazywał, że uwzględniał zdanie A. R. z uwagi na jego lepszą orientację w sytuacji gospodarczej w Polsce. Także A. R. zeznał, że przedstawiał sugestie D. Z. co do braku potrzeby zatrudniania sekretarki, co do kierunku współpracy z (...), niecelowości angażowania spółki w przewóz węgla. Przewodniczący Rady Nadzorczej - W. W. zeznał, że ubezpieczony był właścicielem Spółki , a Rada Nadzorcza była ciałem doradczym. W ocenie Sądu z zeznań tych wynika, że D. Z. uwzględniał zdanie A. R. w sprawach Spółki ponieważ cenił jego wiedzę i doświadczenie oraz wyczucie rynku. Nie była to jednak podległość służbowa w rozumieniu przepisów prawa – ta musi wynikać z przepisu lub umowy o pracę. W ocenie Sądu brak takiego przepisu i nie wynika ona z umowy - co zostanie wyjaśnione w części poświęconej rozważaniom prawnym. Na dowodach z dokumentów Sąd oparł się w całości ponieważ nie były one kwestionowane. Sąd zważył, co następuje: Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.
treścią art. 6 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2007r. Nr 11, poz.74 ze zm.), zwanej ustawą systemową, obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają, z zastrzeżeniem art. 8 i 9, osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są pracownikami, z wyłączeniem prokuratorów. Po myśli art. 11 ust. 1 ustawy obowiązkowo ubezpieczeniu chorobowemu podlegają osoby wymienione w art. 6 ust. 1 pkt 1, 3 i 12, zaś według art. 12 ust. 1 ustawy obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu podlegają, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, osoby podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.
art. 13 ust. 1 ustawy systemowej, pracownicy podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu w okresie od dnia nawiązania stosunku pracy do dnia ustania tego stosunku. Za pracownika natomiast – w myśl art. 8 ust. 1 - uważa się osobę pozostającą w stosunku pracy, z zastrzeżeniem, że jeżeli pracownik spełnia kryteria określone dla osób współpracujących, o których mowa w ust. 11 - dla celów ubezpieczeń społecznych jest traktowany jako osoba współpracująca. W orzecznictwie przyjmuje się, że pojęcia pracownik i zatrudnienie nie mogą być interpretowane na użytek ubezpieczeń społecznych inaczej niż interpretuje je akt prawny określający prawa i obowiązki pracowników i pracodawców - Kodeks pracy (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 30 maja 2005r., sygn. akt III AUa 283/2005). Według definicji zawartej w art. 22 § 1 Kodeksu pracy przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca - do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie było ustalenie, czy D. Z. podlega ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu jako pracownik zatrudniony przez (...) Sp. z o.o. w Z. od 1 sierpnia 2013 roku. W orzecznictwie Sądu Najwyższego nie kwestionowano możliwości nawiązywania stosunków pracy ze wspólnikami i członkami zarządów spółek kapitałowych, oczywiście pod warunkiem prawidłowej reprezentacji pracodawcy przy zwieraniu umów (wyroki Sądu Najwyższego z dnia 17 maja 1995 r., I PRN 14/95,OSNP 1995 nr 21, poz. 263; z dnia 23 stycznia 1998 r., I PKN 498/97, OSNP 1999 nr 1, poz. 8; z dnia 7 stycznia 2000 r., I PKN 404/99, OSNP 2001 nr 10, poz. 347; z dnia 9 września 2004 r., I PK 659/03, OSNP 2005 nr 10, poz. 13923 lipca 2009 r., II PK 36/09, LEX nr 533075 i z dnia 4 listopada 2009 r., I PK 106/09, LEX nr 564759), za wyjątkiem sytuacji, gdy ta sama osoba występowała w roli jedynego wspólnika i prezesa jednoosobowego zarządu spółki (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 1995 r., II UKN 112/98, OSNP 2000 nr 2, poz. 66 i wyroki z dnia 17 grudnia 1996 r., II UK 37/96, OSNP 1997, nr 17, poz. 320; z dnia 5 lutego 1997 r., II UKN 86/96, OSNP 1997 nr 20, poz. 404; z dnia 32 września 1997 r., I PKN 276/97, OSNP 1998 nr 13, poz. 397; z dnia 2 lutego 1998 r., II UKN 112/98, OSNP 2000 nr 2, poz. 66; z dnia 14 marca 2001 r., II UKN 268/00, LEX nr 551026; z dnia 9 kwietnia 2004 r., I PK 659/03, OSNP 2005 nr 10, poz. 139; z dnia 23 października 2006 r., I PK 113/06, Pr. Pracy 2007 nr 1, poz. 35). Przyczyny negowania istnienia między stronami stosunku pracy w tej ostatniej sytuacji tłumaczono różnymi względami: pierwotnie brakiem należytej reprezentacji podmiotu zatrudniającego przy zawieraniu umowy o pracę i występowania tej samej osoby w roli pracodawcy i pracownika, pokrywaniem się obowiązków wynikających ze stosunku pracy z obowiązkami wspólnika spółki, wreszcie brakiem konstytutywnych cech stosunku pracy. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z umową o pracę zawartą pomiędzy Prezesem Zarządu spółki, który jest jednym z dwóch udziałowców i posiada 99% udziałów. Umowa o pracę w imieniu spółki została zawarta przez pełnomocnika Rady Nadzorczej. W ocenie Sądu reprezentacja pracodawcy była prawidłowa i czyni ona zadość wymogom z art. 210 § 1 k.s.h. Takie stanowisko zajął również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 lipca 2009 roku, II PK 36/09. Nie przesądza to jednak o zasadności odwołania. Słusznie organ rentowy zwrócił uwagę, że podlegać ubezpieczeniom społecznym z tytułu stosunku pracy może osoba, którą łączy z płatnikiem stosunek wykazujący cechy stosunku pracy wynikające z przepisu art. 22 § 1 k.p. Tak w judykaturze, jak i doktrynie prawa pracy podkreśla się, że stosunek pracy, zdefiniowany w art. 22 § 1 k.p., jest stosunkiem prawnym starannego działania, którego konstytutywnymi cechami są: dobrowolne, osobiste, odpłatne świadczenie pracy w sposób ciągły, w warunkach podporządkowania pracownika pracodawcy, który ponosi wszelkie ryzyka związane z zatrudnieniem pracownika. Wykonywanie przez D. Z. czynności Prezesa Zarządu spółki miało osobisty charakter oraz odbywało się w sposób ciągły i odpłatny. Spornym pozostaje pracownicze podporządkowanie ubezpieczonego pracodawcy w procesie świadczenia pracy. Podporządkowanie pracownika uważane jest za jedyną cechę rzeczywiście odróżniającą stosunek pracy od innych prawnych stosunków świadczenia usług, przesądzającą o gospodarczym i społecznym charakterze zatrudnienia pracowniczego – tak wyrok SN z 1 czerwca 2010 roku, II UK 34/10, na który powołał się organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie. Zatem do istnienia stosunku pracy konieczne jest wyodrębnienie z jednej strony pracodawcy, który określa zadania do wykonania i pracownika z drugiej strony, który te zadania wykonuje i przy ich wykonaniu podlega pracodawcy, jest zobowiązany stosować się do jego poleceń. Oczywiście osoba zatrudniona na stanowisku Prezesa – Dyrektora Generalnego do Spraw Logistycznych musi mieć pewną samodzielność przy wykonywaniu swoich zadań. Jednak zadania te określa pracodawca.
pkt I ust. 1 umowy o pracę powierzono pracownikowi prowadzenie przedsiębiorstwa spółki, zarządzanie jej majątkiem, reprezentowanie wobec osób trzecich na zasadach określonych w Kodeksie spółek handlowych i umowie spółki.
pkt II ust. 1 umowy o pracę pracownik działa samodzielnie podlega jednak zwierzchnictwu Zgromadzenia Wspólników. W niniejszej sprawie Zgromadzenie Wspólników stanowią udziałowcy tj. D. Z. posiadający 99 udziałów i W. W. posiadający 1 udział.
umową spółki każdy udział daje prawo 1 głosu. Uchwały zapadają bezwzględną większością głosów lub większością ¾ głosów ( § 18 umowy spółki). Zatem ubezpieczony jako udziałowiec posiadający 99% udziałów ma uprawnienie do przegłosowania każdej uchwały. Zgromadzenie Wspólników
umową spółki posiada szerokie kompetencje – w tym do zbycia lub do wydzierżawienia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, ustanowienia ograniczonego prawa rzeczowego, połączenia spółki, przekształcenia, likwidacji, zmiany przedmiotu przedsiębiorstwa. D. Z. jako jeden z dwóch członków Zgromadzenia Wspólników - udziałowiec w 99% ma prawną i faktyczną możliwość przegłosowania każdej uchwały czyli decydowania o przedsiębiorstwie spółki. Zaś jako pracownik ma za zadanie prowadzenie przedsiębiorstwa spółki i zaradzanie jej majątkiem
przegłosowanymi przez siebie uchwałami. Ponadto podlega sobie czyli Zgromadzeniu Wspólników – pkt II ust. 1 umowy o pracę. Faktycznie zatem uprawnienia pracodawcy i pracownika przekazane zostały ubezpieczonemu. Brak zatem rozdzielenia osoby pracodawcy i pracownika. W toku postępowania akcentowana była podległość ubezpieczonego jako pracownika Radzie Nadzorczej. W ocenie Sądu brak tej podległości. Nie wynika ona z umowy o pracę. Faktem jest, że Rada Nadzorcza ma uprawnienie do zawieszenia członków zarządu ( § 21 pkt 2 c umowy spółki), powoływania i odwoływania członków Zarządu ( § 4 Regulaminu Rady Nadzorczej) jednak są to uprawnienia dotyczące stosunku korporacyjnego – opartego na przepisach Kodeksu spółek handlowych. Z kolei członkowie Rady Nadzorczej są powoływani i odwoływani przez Zgromadzenie Wspólników ( § 2 ust. 4 Regulaminu Rady Nadzorczej) czyli faktycznie przez ubezpieczonego jako udziałowca posiadającego 99% głosów. Powyższe rozważania uprawniają do stwierdzenia, że w rozpoznawanej sprawie umowa o pracę pomiędzy D. Z. - właścicielem 99% udziałów odwołującej spółki, a tą spółką, nie wykreowała stosunku pracy wobec braku konstruktywnego elementu tegoż stosunku, jakim jest pracownicze podporządkowanie. Mając na uwadze powyższe, Sąd – na mocy art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie. SSO Patrycja Bogacińska-Piątek
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.