Sygn. akt III UZP 14/15 UCHWAŁA Dnia 10 grudnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Iwulski (przewodniczący) SSN Zbigniew Hajn SSN Romualda Spyt (sprawozdawca) Protokolant Grażyna Grabowska w sprawie z odwołania P. H. Sp. jawna z siedzibą w Z., dawniej P. J. G., J. H. sp. j. z siedzibą w Z. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z udziałem zainteresowanych: K. Ś. i A. S. o podstawę wymiaru składek, po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 10 grudnia 2015 r., zagadnienia prawnego przekazanego postanowieniem Sądu Apelacyjnego z dnia 23 lipca 2015 r., "czy pojęcie przychodu określone w przepisie art. 4 ust. 9 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.) obejmuje koszty zakwaterowania pracowników i tym samym może stanowić podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne w rozumieniu przepisu art. 18 ust. 1 w/w ustawy" podjął uchwałę: pojęcie przychodu określone w art. 4 ust. 9 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz. U. z 2015 r., poz. 483 ze zm.) obejmuje wartość świadczeń ponoszonych przez pracodawcę z tytułu zakwaterowania pracowników i tym samym stanowi podstawę 2 wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne w rozumieniu art. 18 ust. 1 tej ustawy. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 23 lipca 2015 r., na podstawie art. 390 § 1 k.p.c., Sąd Apelacyjny przedstawił Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości o następującej treści: „czy pojęcie przychodu określone w przepisie art. 4 ust. 9 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.) obejmuje koszty zakwaterowania pracowników i tym samym może stanowić podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne w rozumieniu przepisu art. 18 ust 1 w/w ustawy”. Zagadnienie to wyłoniło się sprawie, w której ustalono następujący stan faktyczny. Decyzjami z dnia 9 kwietnia 2013 r. nr 258/2013 oraz nr 261/2013 Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z., stwierdził, że podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe oraz ubezpieczenie zdrowotne ubezpieczonych: A. S. oraz K.Ś. z tytułu zatrudnienia u płatnika składek P. Spółka jawna J. G., J. H. z siedzibą w Z., w okresach wskazanych w tych decyzjach, stanowią kwoty szczegółowo określone w treści decyzji. Organ rentowy uznał, że wartość świadczeń w postaci posiłków oraz noclegu, sfinansowanych przez płatnika pracownikom, którzy nie odbywali podróży służbowych, ale wykonywali pracę poza Z. i jej okolicami, stanowi przychód pracowników ze stosunku pracy i powinna być uwzględniona w podstawie wymiaru składki. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł płatnik składek. Wyrokiem z dnia 10 lipca 2014 r. Sąd Okręgowy w Z. zmienił zaskarżoną decyzję nr 258/2013 z dnia 9 kwietnia 2013 r. w ten sposób, że nie zaliczył do podstawy wymiaru składek A. S. wartości finansowanych przez pracodawcę „posiłków do spożycia bez prawa do ekwiwalentu z tego tytułu” do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie kwoty 190 zł (pkt I), zmienił zaskarżoną decyzję nr 261/2013 z dnia 9 kwietnia 2013 r. w ten sposób, że nie zaliczył do podstawy 3 wymiaru składek K. Ś. wartości finansowanych przez pracodawcę „posiłków do spożycia bez prawa do ekwiwalentu z tego tytułu” do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie kwoty 190 zł (pkt II) oraz oddalił odwołania w pozostałym zakresie (pkt III). W uzasadnieniu wyroku Sąd Okręgowy wskazał, że od 1992 r. P. Spółka jawna J. G., J. H. w Z. prowadzi działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży artykułów elektrycznych oraz usług budowlanych ze wskazaniem na usługi elektromonterskie. Przedsiębiorstwo na podstawie umów o pracę zatrudnia pracowników głównie na stanowiskach sprzedawców, magazynierów i elektromonterów. Zainteresowany A. S. w okresie objętym zaskarżoną decyzją zatrudniony był u płatnika składek na podstawie umowy o pracę na stanowisku elektromontera, kierowcy, sprzedawcy. Jako miejsce wykonywania pracy wskazano w umowie Z. oraz „budowy według wskazań pracodawcy”. Zainteresowany K. Ś. w okresie objętym zaskarżoną decyzją również był zatrudniony u płatnika składek na podstawie umowy o pracę na stanowisku elektromontera. Jako miejsce wykonywania pracy wskazano w umowie „budowy według wskazań pracodawcy”. Zainteresowani wykonywali obowiązki pracownicze na terenie całego kraju. Nie mieli określonego stałego miejsca pracy - byli kierowani na teren budowy, na której płatnik składek aktualnie wykonywał usługi, zarówno w Z., jak i poza nią. W siedzibie przedsiębiorstwa udostępniano pracownikom harmonogram pracy na dany dzień i tydzień, z którego dowiadywali się, na której budowie będą pracować. O dłuższych wyjazdach pracownicy dowiadywali się z kilkudniowym wyprzedzeniem. Wyjazdy trwały od kilku dni do nawet kilku tygodni. W przypadku pracy poza terenem Z. pracownicy mieli zapewniony nocleg oraz posiłek. Wyjątkiem były wyjazdy do pobliskich miejscowości, jak np. K. - na taką budowę pracownicy dojeżdżali codziennie. Koszty dojazdu do miejsca wykonywania pracy każdorazowo pokrywał płatnik składek. W okresie objętym kontrolą ZUS przedsiębiorstwo P. nie wystawiało pracownikom poleceń wyjazdów służbowych ani nie prowadziło żadnej dokumentacji związanej z podróżami służbowymi. Organizacja noclegu i posiłku podczas wyjazdów poza teren Z. należała do kierownika bądź brygadzisty. Przy wyjeździe na budowę otrzymywał on określoną 4 kwotę pieniędzy, z której rozliczał się po powrocie. Finansował z niej noclegi i obiady dla zatrudnionych. Koszt każdego posiłku oscylował w granicach 15,00 - 20,00 zł, a noclegu w granicach 30,00 - 40,00 zł. Płatnik nie doliczył wartości powyższych świadczeń do przychodu zainteresowanych, stanowiącego podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Sąd Okręgowy, po ustaleniu, że iż zainteresowani nie odbywali podróży służbowych, przywołując się na treść art. 18 ust. 1 i art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2015 r., poz. 483 ze zm., dalej także jako ustawa systemowa) i art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.; dalej jako u.p.d.o.f.), przyjął, że należności poniesione przez płatnika, związane z kosztem noclegów i posiłków, nie podlegają wyłączeniu z podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia w oparciu o § 2 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (Dz.U. Nr 16, poz. 1106 ze zm.; dalej także jako rozporządzenie). Uznał jednak, że koszty ponoszone na zakup posiłków do określonego w skali miesiąca limitu - do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie kwoty 190 zł - podlegają takiemu wyłączeniu, na podstawie § 2 ust. 1 pkt 11 Apelację od powyższego wyroku wywiódł płatnik składek – P. J. G., J. H. Spółka jawna z siedzibą w Z., zaskarżając go w części, w jakiej uznano za podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie pracowników wartość sfinansowanych przez płatnika składek świadczeń w postaci noclegu oraz wyżywienia powyżej kwoty 190 zł, tj. w zakresie pkt III. Rozpoznając apelację od powyższego wyroku w zakresie zarzutu naruszenia art. 21 ust. 1 pkt 19 w związku z art. 21 ust. 14, art. 12 ust 1 u.p.d.o.f., § 2 ust. 2 pkt 15 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe i art. 775 § 1 k.p., Sąd Apelacyjny powziął wątpliwość co do wykładni tych przepisów, którą ujął w pytanie przedstawione na wstępie. W uzasadnieniu Sąd drugiej instancji wskazał, że poważne wątpliwości budzi 5 wykładnia znajdujących zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów prawa materialnego: art. 18 ust. 1 w związku z art. 4 pkt 9 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, które w swej treści odwołują się do pojęcia „przychodu” w rozumieniu u.p.d.o.f., czyli art. 10 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 11 ust. 1 w związku z art. 12 ust. 1 tej ustawy. Chodzi o wyjaśnienie, czy w każdym przypadku pojęcie przychodu określone w przepisie art. 4 ust. 9 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych obejmuje koszty zakwaterowania pracowników i tym samym może stanowić podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne w rozumieniu przepisu art. 18 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Sąd Apelacyjny wskazał, że zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z systemowej, zasadą jest, że podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych wymienionych między innymi w art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy systemowej, czyli pracowników (z wyjątkiem prokuratorów), stanowi przychód, o którym mowa w art. 4 pkt 9 ustawy systemowej. Zgodnie zaś z art. 4 pkt 9 ustawy systemowej, przychodem w rozumieniu ustawy systemowej jest przychód w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych między innymi z tytułu zatrudnienia w ramach stosunku pracy. Przepis art. 10 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.f. stanowi natomiast, iż źródłami przychodów jest między innymi stosunek pracy, zaś zgodnie z art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f., przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Pojęcie przychodów ze stosunku pracy precyzuje art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f., który stanowi, iż za przychody ze stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych. Przepis ten wskazuje na otwarty katalog przychodów ze stosunku pracy, a to ze względu na użycie sformułowań „wszelkie wypłaty” oraz „wartość innych (...) świadczeń”. 6 Przepis art. 21 ust. 1 u.p.d.o.f. przewiduje natomiast świadczenia zwolnione od podatku dochodowego, jednakże wyłączenia te nie mają zastosowania do ustalania podstawy wymiaru składek, bowiem zgodnie z art. 21 ustawy systemowej, szczegółowe zasady ustalania podstawy wymiaru składek oraz wyłączenia z podstawy wymiaru składek niektórych rodzajów przychodów określa rozporządzenie wydane na podstawie tego upoważnienia, którym jest rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Rozporządzenie to w § 2 ust. 1 zawiera własny katalog przychodów wyłączonych z podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (w wielu punktach zbieżny z katalogiem świadczeń zwolnionych od podatku dochodowego zawartym w art. 21 ust. 1 u.p.d.o.f., jednakże nie identyczny z nim). Sąd wskazał przy tym, że świadczenia ponoszone przez pracodawcę z tytułu zapewnienia pracownikowi zakwaterowania (noclegu) są kwalifikowane w judykaturze i doktrynie różnorako, niezależnie jednak od tego, jak świadczenie wymienione w art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f. zostanie zakwalifikowane, wartość każdego z nich stanowi w świetle tego przepisu przychód ze stosunku pracy. Konsekwencją zaś przyjęcia, że świadczenia ponoszone przez pracodawcę z tytułu zapewnienia pracownikowi zakwaterowania (noclegu) stanowią jego przychód w rozumieniu art. 4 pkt 9 ustawy systemowej w związku z art. 10 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 11 ust. 1 w związku z art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f., jest konieczność wliczenia wartości tych świadczeń, zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy systemowej, do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, bowiem żaden z punktów § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (w przeciwieństwie do art. 21 ust. 1 u.p.d.o.f., który w pkt 19 wprost przewiduje, że zwolniona od podatku dochodowego jest „wartości świadczeń ponoszonych przez pracodawcę z tytułu zakwaterowania pracownika, z zastrzeżeniem ust. 14 - do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie kwoty 500 zł”) nie przewiduje wyłączenia z podstawy wymiaru składek przychodu w postaci wartości świadczeń ponoszonych przez pracodawcę z tytułu zapewnienia 7 pracownikowi noclegu (zakwaterowania pracownika). Sąd podkreślił, że powyższe stanowisko jest zgodne ze stanowiskiem Sądu Najwyższego zajętym w wyroku z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. I UK 600/12 (OSNP 2014 nr 2, poz. 28). W ocenie Sądu Apelacyjnego, przeciwko rozumieniu art. 18 ust. 1 w związku z art. 4 pkt 9 ustawy systemowej w związku z art. 10 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 11 ust. 1 w związku z art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f. w opisany wyżej sposób przemawia jednak ich wykładnia funkcjonalna (celowościowa). Sąd drugiej instancji, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 lipca 2014 r., K 7/13; OTK-A 2014 nr 7, poz. 69 i powołane w nim orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazał, że pojęcie „nieodpłatne świadczenie” na gruncie art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (jednolity tekst: Dz.U. z 2014 r., poz. 851 ze zm.; dalej jako u.p.d.o.p.) obejmuje „wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności osób prawnych, których skutkiem jest nieodpłatne, tj. niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy”. Przytoczone wyżej stanowisko wypracowane na gruncie u.p.d.o.p. ma zastosowanie również do podatku od osób fizycznych - w stosunku do sytuacji wynikających z art. 11 ust. 1 w związku z art. 12 ust. 1 i 3 u.p.d.o.f. Sąd podkreślił, że Trybunał Konstytucyjny dla ustalenia, czy dane świadczenie nieodpłatne pracodawcy stanowiło przychód pracownika ze stosunku pracy, za konieczne uznał: po pierwsze, by świadczenie zostało spełnione za zgodą pracownika (by pracownik skorzystał z niego w pełni dobrowolnie), po drugie, by świadczenie zostało spełnione w interesie pracownika (a nie w interesie pracodawcy) i przyniosło mu korzyść w postaci powiększenia aktywów lub uniknięcia wydatku, który musiałby ponieść, po trzecie, by korzyść ta była wymierna i przypisana indywidualnemu pracownikowi (a nie dostępna w sposób ogólny dla wszystkich podmiotów). Co prawda ustawa o podatku dochodowym, do której odwołuje się przepis art. 4 pkt 9 ustawy systemowej, nie posługuje się w wprost pojęciem „korzyści” czy też „przysporzenia” przy okazji definiowania pojęcia „przychodu” (art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f.), niemniej jednak powszechnie przyjmowane jest i nie budzi 8 to żadnych wątpliwości, że pewne świadczenia zapewniane pracownikowi przez pracodawcę nie są przedmiotem opodatkowania, pomimo że art. 21 ust. 1 u.p.d.o.f. nie przewiduje wprost stosownego zwolnienia tych świadczeń z podatku dochodowego. Wskazał, że ponoszenie wszelkich kosztów związanych z pracą wykonywaną przez pracownika na rzecz pracodawcy (przygotowanie stanowiska pracy, dostarczenie urządzeń, narzędzi, materiałów, itp.) obciąża pracodawcę i nie może zostać przerzucone na pracownika (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 2001 r., I PKN 350/00, OSNP 2003 nr 2, poz. 36). Z uwagi na powyższe nie budzi żadnej wątpliwości, że zapewnienie pracownikowi przez pracodawcę w celu wykonywania pracy niezbędnych materiałów biurowych do pracy (np. papieru, długopisu), biurka, drukarki, komputera, dostępu do prądu, ogrzewania biura, telefonu, czy też samochodu służbowego, nie stanowi w ogóle przychodu pracownika ze stosunku pracy. Powyższe rzeczy, jeżeli są używane przez pracownika jedynie w celu wykonywania obowiązków pracowniczych (czyli jedynie dla celów i w interesie pracodawcy - tj. dla celów służbowych), mimo że są świadczone na jego rzecz, nie są uważane za tworzące po jego stronie przychód. Powyższe jest szczególnie widoczne w przypadku telefonu służbowego oraz samochodu służbowego. Nie budzi bowiem wątpliwości, że używanie telefonu służbowego do celów prywatnych stanowi przychód pracownika ze stosunku pracy, a w konsekwencji podlega on opodatkowaniu i stanowi podstawę wymiaru składek. Jednakże jednocześnie oczywiste jest, że używanie tego samego telefonu do celów służbowych nie tworzy po stronie pracownika żadnego przychodu, a stanowi jedynie element niezbędny do wykonywania pracy. Jeszcze bardziej widoczne jest to w przypadku samochodu służbowego - przepis art. 12 ust. 2a - 2c u.p.d.o.f. wprost bowiem określa przychód pracownika ze stosunku pracy w postaci wartości pieniężnej nieodpłatnego świadczenia przysługującego pracownikowi z tytułu wykorzystywania samochodu służbowego do celów prywatnych. Przy tym nie ulega wątpliwości, że świadczenie w postaci korzystania przez pracownika z samochodu służbowego do celów służbowych nie podlega opodatkowaniu i nie stanowi podstawy wymiaru składek, mimo że w art. 21 ust. 1 u.p.d.o.f. brak jest stosownego wyłączenia tego świadczenia z opodatkowania podatkiem dochodowym. Zatem niewątpliwie przesłanki wskazane przez Trybunał Konstytucyjny w postaci 9 konieczności wystąpienia po stronie pracownika przysporzenia czy to w postaci nabycia wymiernej korzyści majątkowej, czy w postaci również wymiernego zaoszczędzenia wydatku (przy czym jednocześnie świadczenie to musi być spełnione w interesie pracownika, a nie interesie pracodawcy, aby stanowić korzyść pracownika) są kluczowe i powinny być stosowane dla ustalenia, czy dane świadczenie jest przychodem pracownika. Pojawia się zatem pytanie, czy istnieją podstawy, by odmiennie od wskazanych powyżej świadczeń zapewnianych pracownikowi w celu wykonywania pracy traktować świadczenie pracodawcy w postaci zapewnienia pracownikowi noclegu w trakcie wyjazdu służbowego związanego z wykonywaniem obowiązków pracowniczych w granicach miejsca pracy (tj. wyjazdu niebędącego podróżą służbową) dla celów służbowych. Zdaniem Sądu Apelacyjnego powyższe może być zasadne w sytuacji, gdy pracownik nie zaspokaja swoich potrzeb mieszkaniowych w innym miejscu – a tak jest np. w przypadku zapewnienia pracownikom wykonującym stale pracę za granicą mieszkania służbowego na czas pracy. W tej sytuacji nieodpłatne udostępnienie mieszkania, które jest używane dla celów prywatnych, może stanowić przychód pracownika ze stosunku pracy, bowiem pracownik unika wydatku, który musiałby ponieść na zapewnienie sobie mieszkania we własnym zakresie. Jednakże w przypadku tzw. „pracownika mobilnego”, który na co dzień zaspokaja swoje potrzeby mieszkaniowe (czyli swoje potrzeby prywatne) w innym miejscu (miejscu stałego zamieszkania), a jedynie czasowo nocuje w miejscach, gdzie akurat wykonuje pracę na rzecz pracodawcy i nocuje tam tylko dlatego, że właśnie tam jest wykonywana praca (zgodne z zawartą przez strony umową), czyli „korzysta z noclegu wyłącznie w celach służbowych”, trudno uznać, że uzyskuje on z tego tytułu korzyść. Gdyby nie był on zatrudniony u pracodawcy jako tzw. pracownik mobilny, nie musiałby ponosić we własnym zakresie wydatku na nocleg w miejscu wykonywania pracy, stąd konieczność poniesienia tego wydatku wiąże się wyłącznie z wykonywaną pracą (cele służbowe). Jednocześnie zaspokaja on swoje potrzeby mieszkaniowe także we własnym domu rodzinnym (miejscu stałego zamieszkania), w którym mieszka pomiędzy wyjazdami służbowymi. Zatem 10 - niezależnie od ponoszenia przez pracodawcę kosztów jego zakwaterowania podczas wyjazdów służbowych - ów pracownik ponosi równocześnie we własnym zakresie koszty zaspokajania swych potrzeb mieszkaniowych (prywatnych) w miejscu stałego zamieszkania. „W konsekwencji stwierdzić należy, iż w takiej sytuacji po stronie tzw. pracownika mobilnego brak jest korzyści z tytułu zapewnienia mu przez pracodawcę noclegu dla celów służbowych w trakcie wyjazdu służbowego, albowiem powyższe świadczenie ani nie zwiększa aktywów pracownika, ani też nie powoduje zaoszczędzenia wydatku przez pracownika, albowiem i tak pracownik ten równocześnie ponosi koszty zaspokajania swych potrzeb mieszkaniowych w innym miejscu (miejscu stałego zamieszkania”. W ocenie Sądu Apelacyjnego, kluczowe dla rozróżnienia, czy dane świadczenie stanowi przychód pracownika ze stosunku pracy czy też takim przychodem w ogóle nie jest, jest ustalenie celu, w jakim pracownik używa danego świadczenia - czy jest to cel wyłącznie służbowy, czy też jest to cel prywatny (co potwierdza treść art. 12 ust. 2a - 2c u.p.d.o.f. odnoszącego się do korzystania z samochodu służbowego), niezależnie od tego, że ze świadczenia tego korzysta poza godzinami stanowiącymi godziny pracy. Sąd drugiej instancji dostrzegł jednak, że przyjęcie zaprezentowanej wyżej, niepozbawionej słuszności, wykładni celowościowej, prowadzić może jednak do „sprzeczności językowej powyższych przepisów”. Zauważył bowiem, że w katalogu wyłączeń z podstawy wymiaru składek, określonym w § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, ustawodawca przewidział także świadczenia, o których nie sposób powiedzieć, że są spełniane w interesie pracownika, a nie w interesie pracodawcy lub że powodują powstania po stronie pracownika korzyści (przysporzenia), czy to w postaci nabycia wymiernej korzyści majątkowej, czy to w postaci również wymiernego zaoszczędzenia wydatku (np. ekwiwalenty pieniężne za pranie odzieży roboczej, używanie odzieży i obuwia własnego zamiast roboczego - § 2 ust. 1 pkt 6 , ekwiwalenty pieniężne za użyte przy wykonywaniu pracy narzędzia, materiały lub sprzęt, będące własnością pracownika - § 2 ust. 1 pkt 9, wartość ubioru służbowego (umundurowania), którego używanie należy do obowiązków pracownika, lub ekwiwalent pieniężny za ten ubiór 11 - § 2 ust. 1 pkt 10, zwrot kosztów używania w jazdach lokalnych przez pracowników, dla potrzeb pracodawcy, pojazdów niebędących własnością pracodawcy - § 2 ust. 1 pkt
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.