Sygn. akt VI U 386/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 lutego 2016 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Północ w W., VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR Dorota Michalska Protokolant: Łukasz Michaluk po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2016 r. w Warszawie na rozprawie sprawy J. G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. o zasiłek macierzyński na skutek odwołania J. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. z dnia 26 sierpnia 2015 roku, znak: 450000/603/2015 oddala odwołanie. Sygn. akt VI U 393/15 UZASADNIENIE Pismem z dnia 23 września 2015 r. J. G. złożyła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddziału w W. z dnia 26 sierpnia 2015 r. znak: 450000/OW/00034220, odmawiającej jej prawa do zasiłku opiekuńczego za okres od 08.07.2015 r. do 27.07.2015 r., wnosząc o jej zmianę poprzez przyznanie prawa do zasiłku opiekuńczego za wskazany okres. Zaskarżoną decyzją organ rentowy odmówił J. G. prawa do zasiłku opiekuńczego, wskazując, że podlegała ona ubezpieczeniu chorobowemu dobrowolnie od dnia 28 lipca 2015 r., zaś konieczność sprawowania opieki w okresie od 8 do 27 lipca 2015 r. nie przypadała w okresie trwania ubezpieczenia chorobowego. W ocenie odwołującej się ta decyzja była błędna, gdyż w okresie sprawowania opieki miała opłaconą składkę za ubezpieczenie chorobowe, w związku z czym doszło do objęcia jej ubezpieczeniem chorobowym, mimo braku złożenia formalnego wniosku. (odwołanie z załącznikami – k. 1-5) W odpowiedzi na odwołanie od decyzji organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania. W uzasadnieniu wskazał, iż ubezpieczona podlegała dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie od 03.02.2014 r;. do 8.07.2014 r. Od dnia 9.07.2014 r. do 7.07.2015 r. został jej wypłacony zasiłek macierzyński. Odwołująca przystąpiła ponownie do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego od dnia 28.07.2015 r. Z uwagi na to, że konieczność sprawowania opieki w okresie od 8.07.2015 r. do 27.07.2015 r. nie przypadała w okresie trwania ubezpieczenia chorobowego, odwołująca się nie miała prawa do zasiłku opiekuńczego za ten okres. (odpowiedź na odwołanie – k. 7) W odpowiedzi na powyższe odwołująca się podniosła, że w okresie prowadzenia działalności gospodarczej nieprzerwanie podlegała dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od 3 lutego 2014 r. W dniu (...) urodziła dziecko i od tego dnia na jej wniosek ZUS przyznał jej zasiłek macierzyński. Okres pobierania zasiłku macierzyńskiego nie stanowił przerwy w ubezpieczeniu chorobowym. Odwołująca się pobierała zasiłek macierzyński do 7 lipca 2015 r. Następnie złożyła wniosek o przyznanie jej zasiłku opiekuńczego wraz ze zwolnieniami lekarskimi łącznie za okres od 8 lipca 2015 r. do 31 lipca 2015 r. W dniu 23 lipca 2015 r. odebrała telefon od pracownika Inspektoratu ZUS w L. z informacją, że w celu prawidłowego naliczenia zasiłku opiekuńczego powinna złożyć odpowiednie dokumenty do ZUS dotyczące okresu przebywania na zasiłku macierzyńskim a mianowicie: druk (...) ze wszystkich ubezpieczeń od 8 lipca 2014 r., druk ZZA od 9 lipca 2014 r. i kolejno druk (...) z ubezpieczenia zdrowotnego od 8 lipca 2015 r. oraz (...) do wszystkich ubezpieczeń od 8 lipca 2015 r. Biuro rachunkowe prowadzące obsługę księgową odwołującej się sporządziło oraz wysłało do ZUS stosowne dokumenty w dniu 28 lipca 2015 r. Odwołująca się w terminie i w prawidłowej wysokości opłaciła składki za lipiec 2015 r. na ubezpieczenie emerytalne, rentowe oraz chorobowe i zdrowotne jak również złożyła deklarację (...). Z tych względów odwołująca się nie zgadzała się ze stanowiskiem ZUS, iż okres podlegania ubezpieczeniu chorobowemu biegł od 28 lipca 2015 r. Przez cały okres pobierania zasiłku macierzyńskiego nikt z ZUS nie zgłaszał jej braku dokumentów, mimo iż wielokrotnie kontaktowała się z ZUS w sprawie samej wypłaty zasiłku macierzyńskiego. Zdawała sobie sprawę z faktu, iż to na płatniku składek ciążył obowiązek składania w terminie wymaganych deklaracji, jednakże za okres sprawowania opieki miała złożoną deklarację (...) z wykazaną składką na ubezpieczenie chorobowe, którą w sposób prawidłowy i w pełnej wysokości opłaciła w przewidzianym terminie, będąc w pełni przekonaną o podleganiu ubezpieczeniu chorobowemu. Złożenie deklaracji (...) za lipiec 2015 r. z uwzględnieniem składki na ubezpieczenie chorobowego oraz zapłata składki winno skutkować objęciem odwołującej się ubezpieczeniem chorobowym na zasadzie wniosku dorozumianego. Świadome opłacanie składki chorobowej oraz wykazanie jej w druku (...) za lipiec 2015 r. było czytelnym wyrażeniem woli objęcia ubezpieczeniem na wypadek chorobowy lub konieczności sprawowania opieki. Złożenie w dniu 28 lipca 2015 r. zaległych druków do ZUS, bez zachowania terminu, nie powinno skutkować odmowa wypłaty zasiłku opiekuńczego, bowiem odwołująca się wyraziła wolę objęcia ubezpieczeniem chorobowym. (pismo procesowe z załącznikami – k. 33-53) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: J. G. była objęta ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa jako osoba wykonująca pozarolniczą działalność gospodarczą. Podlegała ona również dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu w okresie od 2 stycznia 2012 r.-31.12.2013 r. W dniu 19 marca (...). ponownie złożyła wniosek o objęcie dobrowolne objęcie ubezpieczeniem chorobowym od 03.02.2014 r. (okoliczności bezsporne, zaświadczenie z (...) k. 42, zaświadczenie płatnika składek – w aktach organu rentowego, (...)k. 13, (...)k. 15, 17, 19, (...)k.16, 18, 20, (...) z 19.03.2014 r. – k. 21) W dniu 9 lipca 2014 r. J. G. urodziła dziecko i z tego tytułu pobierała zasiłek macierzyński do 7 lipca 2015 r. W okresie pobierania zasiłku macierzyńskiego nie zawiesiła działalności gospodarczej. (okoliczności bezsporne, odpis skrócony aktu urodzenia – k. 39, zaświadczenie z (...) k. 42) Za okres od 8 lipca 2015 r. do 31 lipca 2015 r. J. G. wniosła o przyznanie jej zasiłku opiekuńczego w związku ze sprawowaniem osobistej opieki nad synem. Przed przyznaniem jej zasiłku została poinformowana przez pracownika ZUS o konieczności uzupełnienia dokumentów za okres przebywania na zasiłku macierzyńskim. W związku z tym złożyła w dniu 28 lipca 2015 r. następujące wnioski: - (...) wyrejestrowanie z ubezpieczeń od 9.07.2014 r., - (...) zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego od 9.07.2014 r., - (...) wyrejestrowanie z ubezpieczeń od 8.07.2015 r., - (...) zgłoszenie do ubezpieczeń, w tym do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego od 8.07.2015 r., który to dzień stanowił także datę powstania obowiązku ubezpieczeń. (okoliczności bezsporne, oświadczenia do celów wypłaty zasiłku opiekuńczego, zwolnienia lekarskie, potwierdzenie o dobrowolnym ubezpieczeniu chorobowym – w aktach organu rentowego, (...)k. 22, ZUS ZZA-k.23, (...)k. 24, (...) k. 25) J. G. opłaciła w terminie składki za ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe, chorobowe i ubezpieczenie zdrowotne za lipiec 2015 r. (potwierdzenia przelewów – k. 3-5, ZUS DRA – k. 43) Decyzją z 26 sierpnia 2015 r. (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. odmówił J. G. prawa do zasiłku opiekuńczego za okres 8.07.2015 r. do 27.07.2015 r. W uzasadnieniu wskazano, że podlegała ona ubezpieczeniu chorobowemu dobrowolnie od 28.07.2015 r. Z uwagi na to, że konieczność sprawowania opieki w okresie od 8.07.2015 r. do 27.07.2015 r. nie przypadała w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego, organ rentowy odmówił jej prawa do zasiłku opiekuńczego za wymieniony wyżej okres. (decyzja – k. 53) Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie okoliczności bezspornych wyżej wskazanych dokumentów zgromadzonych w aktach sądowych i aktach rentowych, których autentyczność i treść nie była kwestionowana przez żadną ze stron, toteż Sąd uznał je za pełnowartościowy materiał dowodowy. Ustalając stan faktyczny Sąd miał na uwadze, że był on między stronami bezsporny, a spór dotyczył wyłącznie prawa, tj. tego, czy odwołująca się była od 8.07.2015 r. objęta dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. Sąd zważył co następuje: Odwołanie jako niezasadne nie zasługiwało na uwzględnienie. Zasiłek opiekuńczy, zgodnie z treścią art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. z 2014 r., poz. 159 t.j., zwanej dalej „ustawą o.ś.p.z.u.s.”), przysługuje ubezpieczonemu zwolnionemu od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad członkiem rodziny. W myśl zaś art. 1 ust. 1 w/w ustawy, ubezpieczonym jest osoba objęta ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa określonym w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1442, z późn. zm.). W rozpoznawanej sprawie odmowa prawa do zasiłku opiekuńczego nastąpiła z uwagi na niepodleganie – zdaniem organu rentowego – przez J. G. ubezpieczeniu chorobowemu od 8.07.2015 r. do 27.07.2015 r., bowiem stosowny wniosek o objęcie tym ubezpieczeniem złożyła ona dopiero w dniu 28.07.2015 r. Odwołująca się natomiast twierdziła, że podlegała temu ubezpieczeniu w spornym okresie, bowiem nie miała przerwy w ubezpieczeniu i w deklaracji (...) za lipiec 2015 r. uwzględniła składki na ubezpieczenie chorobowe, co winno skutkować objęciem jej ubezpieczeniem chorobowym. Dla przejrzystości dalszych wywodów należało poddać analizie dotychczasowy przebieg podlegania przez odwołującą się J. G. ubezpieczeniom społecznym. Zagadnienie to reguluje ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2015, poz. 121 t.j., zwana dalej „ustawą o.s.u.s”). Ustawa stanowi (art. 6 ust. 1), iż obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej m.in. są: 5)osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność oraz osobami z nimi współpracującymi; 19)osobami przebywającymi na urlopach wychowawczych lub pobierającymi zasiłek macierzyński albo zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego. Powyższe oznacza, że odwołująca się nieprzerwanie podlegała obowiązkowo ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu zarówno w okresie prowadzenia pozarolniczej działalności jak i w trakcie pobierania zasiłku macierzyńskiego. Okres pobierania zasiłku macierzyńskiego dla osoby prowadzącej pozarolniczą działalność nie stanowi przerwy w podleganiu ubezpieczeniu społecznym, ale w takiej sytuacji tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych stanowi pobieranie zasiłku macierzyńskiego a nie prowadzenie działalności. Wynika to z faktu, iż zgodnie z art. 9 ust. 1c ustawy o.s.u.s., osoby, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2, 4, 5, 8 i 10, czyli jak w realiach niniejszej sprawy odwołująca się, spełniające jednocześnie warunki do objęcia ich obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi z tytułu pobierania zasiłku macierzyńskiego lub zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego, podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu pobierania zasiłku macierzyńskiego lub zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego. Wprawdzie osoby te mogą one dobrowolnie, na swój wniosek, być objęte ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi także z pozostałych, wszystkich lub wybranych, tytułów, ale w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z taką sytuacją. Zmiana podstawy objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem, która nastąpiła od 9 lipca 2014 r., miała także wpływ na podleganie przez J. G. ubezpieczeniu chorobowemu. Ubezpieczenie to w przypadku osoby prowadzącej pozarolniczą działalność (art. 6 ust. 1 pkt 5), jest dobrowolne i podlega się mu wyłącznie na swój wniosek, o czym stanowi art. 11 ust. 2 w/w ustawy. Jednocześnie jednak przepis ten ogranicza krąg osób, które mogą mu podlegać na wniosek, do tych określonych w art. 6 ust. 1 pkt 2, 4, 5, 8 i
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.