właściciel nieruchomości obciążonej może żądać odpowiedniego wynagrodzenia w zamian za ustanowienie służebności przesyłu. Prawo wystąpienia z wnioskiem o ustanowienie służebności przesyłu za wynagrodzeniem w sytuacji kiedy jest ona konieczna do korzystania urządzeń przesyłowych przysługuje również właścicielowi, na którego nieruchomości taka infrastruktura jest już posadowiona. Uprawnienie takie wynika wprost z treści art.
stanowiącego m.in., że właściciel może żądać odpowiedniego wynagrodzenia w zamian za ustanowienie służebności przesyłu. Takie stwierdzenie oznacza, że żądanie odpowiedniego wynagrodzenia jest ściśle związane z żądaniem ustanowienia służebności przesyłu, gdyż przysługuje w zamian za ustanowienie tej służebności. Wnioskodawca zwracał się do uczestnika o zawarcie umowy o ustanowienia służebności przesyłu, zaś uczestnik na to wezwanie nie zareagował, a następnie sprzeciwiał się w czasie procesu ustanowieniu tej służebności dlatego wniosek J. K. w opinii Sądu I instancji zasługiwał na uwzględnienie. Nie było w sprawie kwestionowane, iż ustanowienie służebności jest niezbędne do korzystania przez uczestnika z urządzeń przesyłowych. Składając nieskuteczny wniosek o zasiedzenie służebności przesyłu uczestnik potwierdził tę okoliczność. Z odpisu zwykłego księgi wieczystej wynika, że J. K. jest właścicielem nieruchomości gruntowej położonej w miejscowości P. stanowiącej działkę gruntu nr (...) przez, którą przebiega napowietrzna linia energetyczna wysokiego napięcia WN 400 kV stanowiąca własność uczestnika postepowania. Ponadto powyższa linia energetyczna stanowi fragment sieci dystrybucyjnej energii elektrycznej. Tym samym zachodziły przesłanki do ustanowienia służebności przesyłu za jednorazowym wynagrodzeniem na rzecz właściciela przedmiotowych urządzeń przesyłowych należących do (...) S.A. w K.. W związku z tym, że treścią służebności przesyłu jest korzystanie przez przedsiębiorcę przesyłowego w oznaczony sposób z cudzej nieruchomości w zakresie niezbędnym dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania urządzeń przesyłowych, konieczne jest umożliwienie przedsiębiorcy energetycznemu wstępu na część nieruchomości należącej do wnioskodawcy w celu bieżącej eksploatacji, naprawy i konserwacji, zlokalizowanej na ich gruncie infrastruktury przesyłowej. Za błędny Sąd Rejonowy uznał pogląd uczestnika zawarty w odpowiedzi na wniosek, że ustanowienie służebności przesyłu w żaden sposób nie spowoduje ograniczeń własności nieruchomości wnioskodawcy, ani szkód na skutek wybudowania na nieruchomości urządzeń przesyłowych jak również nie powoduje niemożności korzystania z nieruchomości na której posadowiono urządzenia przesyłowe w sposób zgodny z jej społeczno - gospodarczym przeznaczeniem. Z tego tez względu Sąd Rejonowy orzekł jak w punkcie 1 sentencji, ustalając termin zapłaty wziął pod uwagę, iż uczestnik mógł oczekiwać, że kwota takiego rzędu zostanie zasądzona i przygotować się do jej wypłacenia. Według Sądu I instancji, nie ulegało wątpliwości, że ograniczenie korzystania z nieruchomości przez właściciela powinna mieć swoje odzwierciedlenie w wysokości wynagrodzenia z tytułu ustanowienia służebności przesyłu, które to świadczenie ma za zadanie wynagrodzić właścicielowi skutki ingerencji w sferę jego prawa własności poprzez eksploatacje urządzeń przesyłowych przez przedsiębiorcy przesyłowego. W niniejszej sprawie Sąd uznał interesy stron za sprzeczne, uczestnik wnosił o oddalenie wniosku o ustanowienie służebności w całości stąd też został potraktowany jako strona przegrywająca sprawę. Uczestnik w związku z tym został zobowiązany do zwrotu na rzecz Skarbu Państwa kosztów dwóch opinii biegłego sądowego Z. R. w łącznej wysokości 2139,95 zł oraz do zwrotu wnioskodawcy kosztów postępowania w kwocie 297 zł. W pozostałym zakresie Sąd pozostawił strony przy poniesionych kosztach postępowania związanych z ich udziałem w sprawie. Apelację od tego postanowienia wniósł uczestnik postępowania (...) S.A. w K., zaskarżając je w całości zarzucając mu:
w zw. z art. 6 k.c. poprzez jego nieprawidłową wykładnię w zakresie przyjęcia dowolnego wynagrodzenia, pomimo iż w naruszonym przepisie mowa o odpowiednim wynagrodzeniu. Na tej podstawie wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia w całości poprzez oddalenie wniosku w całości lub ewentualnie zmianę wysokości wynagrodzenia za ustanowienie służebności określonego w pkt 1 poprzez jego ustalenie w odpowiedniej wysokości na podstawie art. 305 1 § 1 k.c. i następnych i zasądzenie od wnioskodawcy na rzecz uczestnika kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, za obie instancje. Ewentualnie uchylenie wyroki w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez właściwy do rozpoznania sprawy Sąd I instancji wraz z rozstrzygnięciem o kosztach postępowania w II instancji. W odpowiedzi na apelację wnioskodawca wniósł o oddalenie apelacji w całości i zasądzenie od uczestnika na jego rzecz kosztów postępowania za II instancję, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Okręgowy nie podziela zarzutów zawartych w apelacji zarówno co do konstrukcji orzeczenia Sądu Rejonowego jak i jego uzasadnienia oraz dotyczących naruszenia prze ów sąd przepisów prawa procesowego i materialnego. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. w zw. art. 361 k.p.c. należy stwierdzić, iż uzasadnienie postanowienia powinno zawierać wskazanie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, a mianowicie: ustalenie faktów, które sąd uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, oraz wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. W opinii Sądu Okręgowy omawiane uzasadnienie zawiera wszystkie przewidziane tym przepisem niezbędne elementy, takie jak między innymi podstawa prawna rozstrzygnięcia i motywy na których sąd się oparł ustalając samą zasadę ustanowienia służebności przesyłu, podstawy ustalenia wysokości wynagrodzenia za ową służebność. Sąd II instancji stoi na stanowisku, że Sąd Rejonowy nie miał obowiązku ustosunkowywać się do prywatnej opinii, która sporządzona została na wniosek uczestnika postępowania, gdyż nie ma ona charakteru dowodu z opinii biegłego, jest to jedynie dokument prywatny potwierdzający wyłącznie stanowisko strony, która takim dokumentem się posługuje i potwierdza przyjęty przez nią pogląd w spornych kwestiach, w związku z czym stanowisko reprezentowane przez Sąd Rejonowy należy uznać za prawidłowe. Odnosząc się do pozostałych zaprezentowanych przez stronę skarżącą zarzutów, na uwagę zasługuje fakt, iż postanowieniem z dnia 24 lutego 2016 r. Sąd I instancji dopuścił dowód z opinii biegłego, zaś po jej sporządzeniu, na skutek zaprezentowanych zarówno przez wnioskodawcę i uczestnika zastrzeżeń dopuścił dowód z uzupełniającej opinii biegłego, w której odniósł się on do wszelkich zarzutów wnioskodawcy i uczestnika dotyczących między innymi przyjętych wskaźników, współczynnika wartości nieruchomości, którego miało pierwotnie nie być, gdyż biegły stwierdził, że wniesiona linia nie ma wpływu na wartość nieruchomości. Biegły przedstawił również dość obszerne wyliczenia stwierdzając zarazem, iż nawet przyjmując stanowisko uczestnika wynik matematyczny byłby taki sam. Ustosunkowując się uzupełnionej opinii ani wnioskodawca, ani uczestnik nie zgłosili zastrzeżeń, nie wnoszono również o przeprowadzenie dowodu z innego biegłego, celem wyliczenia poprawnej wartości owej służebności. Zaprezentowane zarzuty dotyczące nie uwzględnienia zastrzeżeń skierowanych do opinii biegłego Sąd Okręgowy uznał za bezpodstawne, gdyż oprócz „prywatnej” opinii, która był już przedmiotem rozważań przed Sądem I instancji skarżący nie przedstawił żadnej innej argumentacji potwierdzającej jego twierdzenia. Odnośnie oddalenia wniosku uczestnika o powołanie biegłego, który miałby wypowiedzieć się w kwestii czy przebieg linii nie wpływa na możliwość przejazdu maszyn rolniczych i rolniczego wykorzystywania nieruchomości Sąd Okręgowy podobnie jak Sąd I instancji stwierdza, iż dowód ten był zbędny ponieważ twierdzenia uczestnika zostały potwierdzone przez Sąd Rejonowy w toku oględzin i nie było to kwestionowane przecz wnioskodawcę, iż ma jakieś utrudnienia poza ewentualnymi obawami przejazdu pod liniami w trakcie niekorzystnych warunków atmosferycznych. Dodatkowo można wskazać, że biegły też przyjął iż linie nie mają wpływu na wartość nieruchomości zastrzeżeń. Z tego względu na potwierdzenie okoliczność korzystnych dla uczestnika przeprowadzenie kolejnego dowodu należało uznać za zbędne. Sąd Okręgowy nie przychyla się również do zastrzeżeń uczestnika dotyczących powierzchni pasa technologicznego, uczestnik postępowania uważał, że zajmowany obszar przez służebność jest o 400 m 2 mniejsza i powierzchnia odziaływania służebności przesyłu powinna wynosić 1,55 ha. Sąd Rejonowy dopuścił dowód z opinii biegłego zawartej w aktach innej sprawy i to postanowienie nie zostało zakwestionowane przez uczestnika, nie negował on w tym czasie poprawności tej opinii, zaś gdyby takie zarzuty zostały przedstawione Sąd mógł by dopuścić dowód z opinii uzupełniającej, w której biegły odniósł by się do wskazanych rozbieżności. Dodatkowo zarzut ten pojawił się już w postępowaniu przed Sądem I instancji jako jedno z wątpliwości wobec innej opinii biegłego, na skutek których wydano opinię uzupełniającą, nie budzącej już na dalszym etapie postępowania sprzeciwu stron. Wobec powyższego Sąd oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego na okoliczność wskazania przebiegu pasa ochronnego, niezasadne było powoływanie kolejnego biegłego, który musiałby sporządzać od nowa kolejną opinię. W ocenie Sądu Okręgowego taki wniosek zmierzał jedynie do przedłużenia postępowania. Rozpatrując zarzut naruszenia art.
w zw. z art. 6 k.c. zasądzona kwota wynagrodzenia za służebność przesyłu jest zgodna z ustaleniami poczynionymi przez biegłego i z przeprowadzonym postępowaniem dowodowym w związku z czym nie jest to kwota dowolna a odpowiednia. Odnośnie zasadzonych kosztów, Sąd Okręgowy w całości podziela stanowisko zaprezentowane przez Sąd I instancji. Nie budzi wątpliwości Sądu, iż interesy stron były sprzeczne, zaś roszczenie wnioskodawcy o 10 750 zł zostało uwzględnione do kwoty 8 714 zł dlatego zastosowanie art. 520 § 3 k.p.c. przez Sąd Rejonowy było w pełni zasadne. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy stosując art. 385 k.p.c. orzekł jak w sentencji. Odnośnie kosztów zastępstwa prawnego za II instancję Sąd kierował się zasadą wyrażoną w art. 520 § 3 k.p.c. ustalając wysokość wynagrodzenia na podstawie § 5 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 r. Wacław Banasik Katarzyna Mirek – Kwaśnicka Barbara Kamińska
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.