art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2015r., poz. 748 ze zm.) – zwanej dalej ustawą – ubezpieczonym urodzonym po dniu 31.12.1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego określonego w ust. 1a i 1b, z zastrzeżeniem art. 46, 47, 50, 50a, 50e i 184.
184 ust. 1 ustawy ubezpieczonym urodzonym po dniu 31.12.1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy – tj.01.01.1999r. – osiągnęli: 1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.
art. 184 ust. 2 ustawy emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.
w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. z 1983 roku, Nr 8, poz. 43 ze zm.) – zwanego dalej rozporządzeniem – pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn oraz ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
rozporządzenia za okres zatrudnienia wymagany do uzyskania emerytury, zwany dalej „wymaganym okresem zatrudnienia”, uważa się okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczanymi do okresów zatrudnienia.
1 rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Z cytowanych norm prawnych wynika, iż odwołujący nabędzie prawo do wcześniejszej emerytury w przypadku łącznego spełnienia przesłanek: - ukończenia wieku 60 lat, - legitymowania się okresem ubezpieczenia w wymiarze co najmniej 25 lat, przypadającym na dzień 01.01.1999r., - legitymowania się 15 letnim okresem pracy wykonywanej w szczególnych warunkach, przypadających na dzień 01.01.1999r., - nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego. Ubezpieczony B. Ż. wiek emerytalny 60 lat ukończył w dniu (...), na dzień 01.01.1999r. legitymuje się 25 - letnim okresem składkowym i nieskładkowym, nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego. Spornym pozostawało, czy odwołujący na dzień 01.01.1999r. posiada 15 - letni okres pracy wykonywanej w szczególnych warunkach, a konkretnie, czy istnieją podstawy do zaliczenia do takiej pracy spornych okresów jego zatrudnienia w Zakładzie (...), Zakładzie (...), Rekultywacyjnych i Budowlanych (...) w M., (...) A. B. Fabryki (...) w G., Przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o., na które powoływał się Sąd Apelacyjny w Katowicach w uzasadnieniu swojego wyroku z dnia 27.10.2015r., polecając Sądowi I instancji przeprowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność faktycznie świadczonej w tym czasie pracy przez ubezpieczonego, dla celów dochodzonego przez niego świadczenia. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika jednoznacznie, że ubezpieczony w powyższych okresach spornych faktycznie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał pracę operatora spycharki wymienioną w stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. wykazie A dziale V poz.3 – „ prace maszynistów ciężkich maszyn budowlanych i drogowych ”. Ubezpieczony posiadał uprawnienia do obsługi spycharek, które uzyskał w 1976r. Po zaliczeniu w/w okresów spornych do pracy w warunkach szczególnych uznanej przez organ rentowy, ubezpieczony na dzień 01.01.1999r. udowodnił łącznie 15 lat, 11 miesięcy i 16 dni takiej pracy ( po wyłączeniu 4 dni zwolnienia lekarskiego z okresu zatrudnienia ubezpieczonego w Przedsiębiorstwie (...) w Z. ), to jest następujące okresy pracy: - od dnia 30.06.1977r. do dnia 29.03.1991r. – 13 lat, 9 miesięcy zatrudnienia w Przedsiębiorstwie (...) S.A., - od dnia 01.07.1994r. do dnia 31.12.1994r. – 6 miesięcy zatrudnienia w Zakładzie (...). K., J. K., M. M., - od dnia 01.08.1995r. do dnia 08.02.1996r. – 6 miesięcy i 8 dni zatrudnienia w Zakładzie (...), Rekultywacyjnych i Budowlanych (...) w M.. - od dnia 01.11.1996r. do dnia 30.04.1997r. – 6 miesięcy zatrudnienia w (...) A. P., - od dnia 03.11.1997r. do dnia 07.03.1998r. – 4 miesiące i 5 dni zatrudnienia w Przedsiębiorstwie (...) ( w tym 4 dni L4 ), - od dnia 10.07.1998r. do dnia 16.11.1998r. – 4 miesiące i 7 dni zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. Skoro ubezpieczony spełnił wszystkie niezbędne przesłanki prawa do emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych w sytuacji, gdy posiada również na dzień 01.01.1999r. konieczny 15 - letni okres takiej pracy, to przysługuje mu prawo do dochodzonego świadczenia. W konsekwencji powyższego, na podstawie powołanych norm prawnych oraz art. 477 14 § 2 k.p.c. Sąd w pkt 1 wyroku zmienił zaskarżone decyzje i przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury, poczynając od dnia (...)., to jest od ukończenia przez ubezpieczonego 60 roku życia (
art.100 ustawy prawo do świadczenia powstaje z dniem spełnienia wszystkich wymaganych prawem warunków ). W pkt 2 wyroku Sąd zasądził od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. na rzecz ubezpieczonego kwotę 420 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego przed Sądem I i II instancji, na którą składają się następujące kwoty: - 60 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego przed Sądem II instancji, przyznane na podstawie art.98 k.p.c. w związku z §2 ust.1 i 2, §12 ust.2 i §13 ust.1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( t.j. Dz.U. z 2013r., poz.461 ) w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania wyroku przez Sąd Apelacyjny w Katowicach, to jest 27.10.2015r., - 360 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego przed Sądem I instancji, przyznane na podstawie art.98 k.p.c. w związku z §2 ust.1 i 2, §12 ust.2 w/w rozporządzenia w jego brzmieniu obowiązującym od dnia 01.08.2015r. do 31.12.2015r., to jest przy przyjęciu stawki minimalnej w wysokości 180 zł, przy czym zasądzeniu jej - ze względu na nakład pracy pełnomocnika procesowego, w tym jego uczestnictwo w trzech rozprawach, które odbyły się przed tut. Sądem - w podwójnej wysokości ( 180 zł x 2 = 360 zł. ), a więc
e zgłoszonym żądaniem w tym zakresie. Należy zauważyć, iż wprawdzie od dnia 01.01.2016r. obowiązuje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie ( Dz.U. z 2015r., poz.1800 ), jednak w niniejszej sprawie nie będzie miało ono zastosowania, zważywszy na treść §21 tegoż rozporządzenia, który stanowi, iż do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Stąd Sąd zastosował przepisy wcześniejszego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r., które obowiązywało do końca grudnia 2015r. (-) SSO Grzegorz Tyrka
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.