Uwzględniając powyższe nie można jednak tracić z pola widzenia celu złożenia środków finansowych do depozytu. Zarówno treść wniosku jak i samo postanowienie o zezwoleniu na złożenie do depozytu sądowego wprost wskazują, że świadczenie zostało złożone do depozytu sądowego tytułem zabezpieczenia. W omawianej sprawie jednak, na dzień wydania niniejszego postanowienia, istniały przesłanki zezwalające na zwrot depozytu dłużnikowi. O czym była już mowa wyżej, na skutek wydania przez Sąd Rejonowy Poznań Stare Miasto w P. postanowienia z dnia 5 listopada 2015 roku, doszło do utraty wykonalności tytułu wykonawczego w postaci nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu nakazowym przez Sąd Okręgowy w Łodzi w dniu 15 listopada 2013 roku w sprawie X GNc 1398/13 z powództwa (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W.. Postanowienie to korzysta z atrybutu prawomocności, zatem uznać należy, że w realiach omawianej sprawy nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym przestał stanowić tytuł zabezpieczenia wobec utraty, na tym etapie postępowania, swojej wykonalności. Innymi słowy odpadła podstawa prawna, na mocy której wnioskodawca złożył przedmiot świadczenia pieniężnego do depozytu sądowego. Skoro zatem zabezpieczenie upadło, zdaniem Sądu nie można przyjąć, że depozyt wpłacony przez wnioskodawcę – dłużnika, pozostaje wyłącznie w dyspozycji wierzyciela. W ocenie Sądu, w świetle powyższego, w sprawie znajdzie zastosowanie przepis art.
k.p.c., zgodnie z którym, na żądanie dłużnika sąd zwróci mu depozyt, jeśli wierzyciel nie zażądał wydania depozytu. W niniejszej sprawie wierzyciel nie tylko nie zażądał wydania depozytu, ale na obecną chwilę nie ma takiej możliwości procesowej, wobec tego że nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym utracił swoją wykonalność, a postępowanie po wniesieniu od niego zarzutów cały czas jest w toku. Przypomnieć należy, że zgodnie z przywołanym przepisem art.
k.p.c., wyłącznie sprecyzowane przez wierzyciela żądanie wydania depozytu może przeciwstawić się żądaniu zgłoszonemu przez dłużnika zwrotu kwoty wpłaconej do depozytu. W konsekwencji depozyt został zwrócony wnioskodawcy. Na zasadność powyższej konkluzji wskazuje dodatkowo treść przepisu art. 140 u.p.i.n., w brzmieniu na dzień przed 1 stycznia 2016 roku, który we wszystkich trzech ustępach wyraża generalną ideę postępowania upadłościowego, w myśl której, w razie ogłoszenia upadłości wierzyciele powinni zostać zaspokojeni proporcjonalnie według reguł ustawy, zaś żaden z wierzycieli nie powinien być uprzywilejowany, jeśli nie przewidują tego przepisy wskazanej ustawy. Jak podnosi się w doktrynie, prowadzenie egzekucji przeciwko upadłemu przez wierzycieli posiadających tytuły wykonawcze mogłoby mieć bardzo negatywny wpływ na zawarcie i wykonanie układu. Postępowanie upadłościowe ogłasza się w stosunku do podmiotu, który jest niewypłacalny, a zatem ma problemy z wykonywaniem swoich zobowiązań. Należy przy tym zauważyć, że postępowanie chroni zbiorowy, a nie partykularny interes wierzycieli (por. J.A.Witosz, A.Witosz, Prawo upadłościowe i naprawcze. Komentarz. wyd. V, LexisNexis 2014). Na powyższe wskazał również Sąd Okręgowy w Łodzi w postanowieniu z dnia 3 lipca 2015 roku, w sprawie o sygn. akt III Ca 784/15 (http://orzeczenia.ms.gov.pl/), procedujący w tożsamym stanie faktycznym i z udziałem tego samego dłużnika. Sąd Okręgowy we wskazanym orzeczeniu zaakcentował dodatkowo, że dyspozycja art. 140 ust. 1 u.p.i.n. przesądza o tym, że nawet w razie prowadzenia wcześniej wszczętej egzekucji dotyczącej wierzytelności objętej z mocy prawa układem, postępowanie egzekucyjne ulega zwieszeniu, zaś sumy uzyskane w zawieszonym postępowaniu, lecz jeszcze nie wydane, przelewa się do masy upadłości po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości. Skoro zatem regułom zaspokojenia w postępowaniu upadłościowym podlegałaby nawet kwota już zajęta w toku postępowania egzekucyjnego, tym bardziej winna wrócić do masy upadłości kwota złożona do depozytu w sytuacji, gdy nie wiadomym jest jeszcze, czy uczestnikowi w ogóle służy wierzytelność względem wnioskodawcy (postępowanie, w którym wydano nakaz zapłaty w dalszym ciągu toczy się przed Sądem). W konsekwencji Sąd Okręgowy, we wskazanym wyżej orzeczeniu o sygn. akt III Ca 784/15 nakazał zwrócić dłużnikowi kwotę wpłaconą do depozytu. Wobec utraty przez tytuł wykonawczy wykonalności nie może się przy tym ostać argumentacja uczestnika postępowania, że w sprawie doszło do zakończenia postępowania zabezpieczającego, samo zaś zabezpieczenie zostało skonsumowane. Obecnie stanowiący podstawę złożenia świadczenia do depozytu sądowego nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym nie stanowi już tytułu zabezpieczenia skoro prawomocnie uchylono jego wykonalność (wprawdzie orzeczenie, o którym mowa wyżej, może ponownie stać się tytułem wykonawczym, to jednak do ewentualnego odzyskania przez nie atrybutu wykonalności dojdzie już po zawarciu układu). Przypomnieć należy, że w myśl art. 295 u.p.i.n. (w brzmieniu przed dniem 1 stycznia 2016 roku), z dniem uprawomocnienia się postanowienia zatwierdzającego układ z mocy prawa ulegają umorzeniu postępowania zabezpieczające i egzekucyjne prowadzone przeciwko upadłemu w celu zaspokojenia należności objętych układem, a tytuły wykonawcze lub egzekucyjne, które stanowiły podstawę do prowadzenia takich postępowań, tracą z mocy prawa wykonalność. Jak zasadnie wskazał Sąd Okręgowy w Poznaniu w postanowieniu z dnia 21 czerwca 2016 roku, oddalającym zażalenie wierzyciela (...) Sp. z o.o. na postanowienie Sądu Rejonowego Poznań Stare Miasto w P. z dnia 5 listopada 2015 roku stwierdzające utratę wykonalności m.in. przedmiotowego nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym, skoro wierzyciele zatwierdzili układ to nie ulega wątpliwości, że godzili się na niego i mieli świadomość faktu, iż zastosowanie w/w przepisu będzie konsekwencją ich działania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art.
k.p.c., orzeczono jak w sentencji.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.