I C 42/15

(1), M. Z.

(2)i Skarbowi Państwa - Staroście (...) o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym

1. uzgadnia treść księgi wieczystej nr Kw (...) prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Wąbrzeźnie w ten sposób, że w dziale I”O” wykreśla z tej księgi wieczystej działkę o aktualnym numerze (...) o pow. 14,43.00 ha (w księdze tej pozostaje działka o aktualnym numerze (...) i powierzchni 0,50.00 ha), a w dziale II jako właścicieli wpisuje: - I. N. córka J. i M. – do 5/10 (pięciu dziesiątych) części (podstawa wpisu – jak dotychczas ) - D. N. córka I. i E. – do 1/10 (jednej dziesiątej) części (podstawa wpisu: postanowienie sygn. akt I Ns (...) tut. Sądu), - K. S. córka I. i E. – do 1/10 (jednej dziesiątej) części (podstawa wpisu: postanowienie sygn. akt I Ns (...) tut. Sądu), - M. N. syn I. i E. – do 1/10 (jednej dziesiątej) części (podstawa wpisu: postanowienie sygn. akt I Ns (...) tut. Sądu), - A. K. córka I. i E. – do 1/10 (jednej dziesiątej) części (podstawa wpisu: postanowienie sygn. akt I Ns (...) tut. Sądu), - R. N. syn I. i E. – do 1/10 (jednej dziesiątej) części (podstawa wpisu: postanowienie sygn. akt I Ns (...) tut. Sądu),
2. oddala powództwo w stosunku do Skarbu Państwa – Starosty W.,
3. znosi wzajemnie koszty postępowania między pozwanymi,
4. zasądza od Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Wąbrzeźnie na rzecz adw. J. B. Kancelaria Adwokacka w W. ul. (...) kwotę 6.642 (sześć tysięcy sześćset czterdzieści dwa) złote brutto tytułem pomocy prawnej udzielonej powódce I. N. z urzędu. SSR Hanna Woźniak Sygn. akt I C 42/15 UZASADNIENIE I. N. złożyła pozew o uzgodnienie treści księgi wieczystej nr (...) z rzeczywistym stanem prawnym poprzez wyłączenie z tej księgi działki nr (...) o pow.14,43.00 ha, założenie dla niej nowej księgi wieczystej i wpisanie w niej jako właścicieli M. Z.

(1)i M. Z.

(2), natomiast w księdze wieczystej nr (...) – poprzez pozostawienie w niej działki nr (...) o pow. 0,50.00 ha i wpisanie jako właścicieli powódki oraz D. N., K. S., M. N., A. K. i R. N. jako współwłaścicieli. W uzasadnieniu wskazała, że M. i M. małż. Z. w 1982r. nabyli działkę nr (...) o pow. 14,43.00 ha od Skarbu Państwa po wcześniejszym zrzeczeniu się własności tej działki przez powódkę i jej męża E. N.. Postanowieniem z dnia 22 czerwca 2015r. wezwano do udziału w sprawie w charakterze pozwanego Skarb Państwa reprezentowany przez Starostę (...). Postanowieniem z dnia 26 października 2015r. wezwano do udziału w sprawie w charakterze powodów D. N., K. S., M. N., A. K. i R. N.. Pozwani zajęli stanowisko w sprawie wraz z ustanowieniem fachowego pełnomocnika, wnosząc o zawieszenie niniejszego postępowania do czasu rozstrzygnięcia sprawy o zasiedzenie przez pozwanych działki nr (...) o pow. 14,43.00 ha. Postępowanie podjęto w dniu 05 sierpnia 2016r. Sąd ustalił i zważył co następuje: Umową zawartą w formie aktu notarialnego z dnia 24 marca 1982r. w (...) w W. M. M.

(3)i M. B. małż. Z. nabyli od Skarbu Państwa z księgi wieczystej kw nr (...) działkę nr (...) położoną w T. o pow. 14,43.00 ha. Na podstawie tej umowy dla zakupionej nieruchomości po odłączeniu jej z kw nr (...) urządzono księgę wieczystą kw nr (...). Jednocześnie księga wieczysta kw nr (...) była prowadzona dla obszaru 14,93.00 ha położonego w T. i stanowiącego działkę nr (...). Nie dokonano z niej odłączenia mimo zawarcia przez małż. N. ze Skarbem Państwa umowy zrzeczenia się nieruchomości o pow. 14,43.00 ha. W trakcie trwania niniejszego procesu małż. Z. wystąpili z wnioskiem o zasiedzenie nieruchomości stanowiącej działkę nr (...) położoną w T. o pow. 14,43.00 ha albowiem pierwotna podstawa nabycia okazała się być wadliwa w sensie prawnym. Prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w Wąbrzeźnie z dnia 30 maja 2016r. w sprawie I Ns (...) orzeczono o zasiedzeniu wskazanej nieruchomości, dla której aktualnie prowadzi się dwie księgi wieczyste nr (...). E. N. zmarł, a spadek po nim zgodnie z treścią postanowienia Sądu Rejonowego w Wąbrzeźnie z dnia 14 października 2010r. I Ns (...) nabyły dzieci D. N., K. S., M. N., A. K. i R. N. po 1/5 części. (dowód: dokumenty w aktach sprawy na kartach: 5-16, 76-78, 85-99 oraz dokumenty zawarte w aktach ksiąg wieczystych nr (...)). Prowadzenie dwóch ksiąg wieczystych dla tej samej nieruchomości jest stanem wadliwym, który w myśl art.10 ustawy z dnia 06 lipca 1982r. o księgach wieczystych i hipotece (tekst jedn. Dz.U. nr 790 z 2016r.) winien podlegać uzgodnieniu z rzeczywistym stanem prawnym. Legitymacja czynna do wystąpienia z pozwem przysługuje osobie, której prawo nie jest wpisane w księdze wieczystej lub jest wpisane wadliwie. W ocenie Sądu powodowie w niniejszej sprawie posiadają taką legitymację albowiem spadkobiercy E. N. w ogóle nie byli wpisani jako współwłaściciele, a I. N. była wpisana wadliwie jako współwłaścicielka do areału 14,93,00 ha, zamiast do areału 0,50 ha. W efekcie działań podjętych przez pozwanych doszło do zmiany podstawy prawnej nabycia przez nich nieruchomości o pow. 14,43.00 ha. Rozważając kwestię legitymacji procesowej czynnej w niniejszej sprawie należy zauważyć, że sytuacja wymyka się oczywistej ocenie prawnej. Małżonkowie Z. mają bowiem urządzoną księgę wieczystą (...), w której są wpisani jako właściciele, nie spełniają zatem przesłanki, że ich prawo miałoby być teraz wpisane do księgi ewentualnie odłączonej z kw (...) dla pow. 14,43.00 ha, bowiem takim działaniem doprowadziliby do kolejnej niezgodności między stanem ujawnionym w księgach wieczystych, a rzeczywistym stanem prawnym. Małżonkowie Z. nie mieli zatem legitymacji procesowej czynnej do wystąpienia z jakimkolwiek powództwem dotyczącym księgi wieczystej (...). Natomiast w kwestii legitymacji biernej Skarbu Państwa – Starosty (...) należy zauważyć, że ten podmiot takowej legitymacji nie posiada. Wynika to wprost z treści przywołanego art.10 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Wezwanie tego podmiotu do postępowania było zatem zbędne, tak samo jak uzupełnienie kręgu powodów (a to z uwagi na treść art.209 kc – powództwo o uzgodnienie jest czynnością zachowawczą, nie wymaga udziału wszystkich współwłaścicieli po stronie powodowej). Z tych względów na podstawie art.10 ustawy z dnia 06 lipca 1982r. o księgach wieczystych i hipotece (tekst jedn. Dz.U. nr 790 z 2016r.) orzeczono jak w pkt.1 i 2 wyroku. Z uwagi na fakt, iż do wezwania do udziału w sprawie pozwanego Skarbu Państwa doszło z inicjatywy Sądu, ze względu na zasady słuszności nie obciążono żadnej z pozostałych stron procesu obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania temu podmiotowi (art.102 kpc). O kosztach należnych pełnomocnikowi z urzędu orzeczono na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz.1348 z późn. zm.) SSR Hanna Woźniak