jeżeli osoba, pod której pieczą dziecko pozostaje, nie wykonuje albo niewłaściwie wykonuje obowiązki wynikające z orzeczenia albo z ugody zawartej przed sądem lub przed mediatorem w przedmiocie kontaktów z dzieckiem, sąd opiekuńczy, uwzględniając sytuację majątkową tej osoby, zagrozi jej nakazaniem zapłaty na rzecz osoby uprawnionej do kontaktu z dzieckiem oznaczonej sumy pieniężnej za każde naruszenie obowiązku. ,,Odpowiednia suma pieniężna” nie ma charakteru odszkodowawczego, jednakże dostrzegalny w niej element kary sprawia, że każdorazowo przesłanką jej orzeczenia jest wina w niewykonaniu lub nienależytym wykonaniu kontaktów z dzieckiem. Z zasady odpowiedzialności opartej na winie wynika, że odpowiednia suma pieniężna powinna być adekwatna nie tylko (jak wprost mówi ustawa) do sytuacji majątkowej i liczby naruszeń, ale także do rodzaju i stopnia winy oraz charakteru i ciężaru gatunkowego zaniechania obowiązku (J. Ignaczewski, Komentarz do spraw rodzinnych, LexisNexis, wyd. 1 z 2012, k. 134). Oznaczenie wysokości sumy pieniężnej grożącej za każde naruszenie obowiązku pozostawione jest więc do uznania sądu, co nie oznacza dowolności. Sąd, oznaczając wysokość tej sumy, adekwatnie do sytuacji majątkowej osoby obowiązanej, powinien jednak mieć na uwadze, aby suma ta była ,,skuteczna”, czyli dla naruszającego obowiązki wynikające z orzeczenia albo ugody o kontaktach na tyle dotkliwa, aby przymusiła go do wykonania ciążących na nim obowiązków. Mimo że ustawodawca operuje zwrotem „sąd zagrozi”, w piśmiennictwie i praktyce orzeczniczej przyjmuje się, że sąd rozpoznający wniosek w tym trybie ma swobodę jurysdykcyjną i nie jest zobligowany do wydania postanowienia zagrażającego grzywną w każdym przypadku naruszenia obowiązków, w oderwaniu od jego wagi i przyczyn. Jako zasadę przyjąć jednak trzeba, że rodzic sprawujący pieczę nad dzieckiem ma obowiązek wykonywać obowiązujące orzeczenie w przedmiocie kontaktów zgodnie z jego treścią, a drogą do jego modyfikacji jest wyłącznie tryb postępowania sądowego (art. 579 k.p.c.). Postępowanie uregulowane w art.
ma specyficzny charakter, bo choć stanowi postępowanie opiekuńcze, to ograniczone jest do fazy wykonawczej. Z tej przyczyny sąd, choć oczywiście powinien zbadać przyczyny nieprawidłowego realizowania kontaktów, nie może poddawać rewizji dotychczasowego orzeczenia ustalającego kontakty. Co do zasady, o ile nie zachodzą podstawy do wszczęcia postępowania przez sąd z urzędu, obowiązki ukształtowane aktualnym orzeczeniem w przedmiocie kontaktów muszą być respektowane, a ich naruszenie powinno spotkać się z zagrożeniem sankcją. W realiach niniejszej sprawy podkreślenia wymaga, iż wniosek P. B. dotyczył realizacji kontaktów z dwójką jego małoletnich synów, ustalonych postanowieniem Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 30 grudnia 2014 r., wydanego w sprawie I C 1623/14. Wniosek ten, złożony w dniu 31 grudnia 2015 r. (data wpływu), dotyczy okresu 2015 r. W toku postępowania przed Sądem I instancji wnioskodawca wskazał, że na dzień rozprawy, tj. 21 czerwca 2016 r., jego kontakty z dziećmi są realizowane na podstawie postanowienia Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 28 stycznia 2016 r., wydanego wskutek zaskarżenia przez wnioskodawcę postanowienia w tym przedmiocie. Wnioskodawca nie wskazał zatem, aby utrudnianie kontaktów nadal miało miejsce, również na gruncie postanowienia Sądu Apelacyjnego w Gdańsku. Twierdzenie takie nie znalazło się również w rozpoznawanym zażaleniu, w którym stwierdził jedynie, że matka dzieci nadal utrudniała mu realizowanie kontaktów. Podkreślenia wymaga, że celem postanowienia, którego przedmiotem jest nakazanie zapłaty na rzecz osoby uprawnionej do kontaktu z dzieckiem oznaczonej sumy pieniężnej za każde naruszenie obowiązku, jest realizacja kontaktów zgodnie z prawomocnym orzeczeniem sądu. Jeżeli zatem obecnie obowiązujące postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 28 stycznia 2016 r. jest wykonywane, brak jest podstaw do wydania postanowienia, o którym mowa w art.
Sam skarżący w zażaleniu nie wskazuje, aby obecnie jego prawo do kontaktów było naruszane. Jednocześnie w przypadku zmiany okoliczności faktycznych sprawy i utrudniania wnioskodawcy przez matkę małoletnich kontaktów z nimi, wnioskodawca będzie mógł złożyć ponownie wniosek o wydanie postanowienia w trybie art.
W świetle powyższego, na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 zd. 1 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c., zażalenie należało oddalić. Sąd Okręgowy o kosztach postępowania zażaleniowego orzekł na mocy art. 520 § 1 k.p.c. /SSO Jadwiga Siedlaczek/ /SSO Małgorzata Kończal/ /SSO Marek Paczkowski/
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.