← Polska

I Ca 292/16

Sygn. akt I Ca 292/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 października 2016 r. Sąd Okręgowy w Elblągu I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Teresa Osowicka (spr.)

§ 2k.p.c.

Zgodnie z tym przepisem, jeżeli zachodzi potrzeba realizacji innych uprawnień wynikających z zajętego prawa niż wymienione w § 1, sąd na wniosek dłużnika lub wierzyciela albo z urzędu ustanowi zarządcę. Do zarządcy stosuje się odpowiednio przepisy o zarządzie w egzekucji z nieruchomości. Z powołanego wyżej przepisu wyraźnie wynika, że ustanowienie zarządcy należy do sądu. Ustanowienia zarządcy sąd dokonuje postanowieniem. Prawo, którym ma zarządzać zarządca, oraz ewentualnie zakres zarządu, powinny być w postanowieniu dokładnie oznaczone. Na postanowienie Sądu w przedmiocie ustanowienia zarządcy stronom przysługuje zażalenie. Dodatkowo należy zauważyć, że czynności sądu nie kończą się z chwilą wydania postanowienia o ustanowieniu zarządcy. Sąd orzeka o zezwoleniu na podjęcie czynności przekraczających zwykły zarząd, rozpatruje i zatwierdza sprawozdania z czynności zarządcy bądź odmawia ich zatwierdzenia, przyznaje zarządcy wynagrodzenie. Ocena sprawozdania dokonywana jest przez sąd zarówno z punktu widzenia jego prawdziwości, rzetelności i prawidłowości, jak również pod kątem celowości dokonywanych czynności ( por. art. 935 k.p.c.). Odmowa zatwierdzenia sprawozdania może pociągać za sobą zastosowanie sankcji o charakterze porządkowym, takich jak odjęcie zarządu, grzywna, polecenie wykonania określonej czynności ( porównaj: Grzegorz Julke : Egzekucja z nieruchomości). W niniejszej sprawie nie można było uznać, że pozwany jest zarządcą prawa majątkowego w rozumieniu art.

§ 2

k.p.c., gdyż nie został ustanowiony przez sąd, a z naruszeniem powołanego przepisu prawa - przez komornika prowadzącego postępowanie egzekucyjne. Skoro więc pozwany A. K. nie jest zarządcą to nie może ponosić odpowiedzialności za niewykonanie lub nienależyte wykonanie czynności zarządu, a więc w oparciu o postawę odpowiedzialności odszkodowawczej wskazywanej przez powódkę. Tylko dodatkowo należy zauważyć, że komornik w postanowieniu o ustanowieniu pozwanego zarządcą zobowiązał go jedynie do składania w każdy poniedziałek cotygodniowych sprawozdań ze sprawowanego zarządu. Pozwanego jako zarządcę nie obciążał obowiązek przekazywania środków pieniężnych zebranych na tacy, a co za tym idzie nie mógł on ponosić odpowiedzialności za jego niewykonanie na podstawie art. 471 k.c. Wskazać nadto należy, że powódka we wniosku egzekucyjnym domagała się prowadzenia egzekucji z ruchomości dłużnika, środków pieniężnych, wierzytelności dłużnika oraz rachunków bankowych. W szczególności podkreśliła, że wnosi o egzekucję ze środków pieniężnych, stanowiących własność dłużnika, a pochodzących ze zbiórek przeprowadzonych w czasie mszy świętych. W dniu 6 grudnia 2012 r. komornik wydał postanowienie o odmowie dokonania zawnioskowanej czynności, uzasadniając, że są to prawa niezbywalne – środki nie stanowiące dochodu parafii, do których nie można skierować egzekucji, zgodnie z art. 831 § 1 pkt 3 k.p.c. Sąd Rejonowy skargę wierzycielki na tą czynność oddalił, jednakże Sąd Okręgowy w Elblągu w dniu 30 czerwca 2014 r., sygn. akt I Cz (...), na skutek zażalenia wierzycielki, zmienił zaskarżone postanowienie i uchylił postanowienie komornika sądowego z dnia 6 grudnia 2012 r. W uzasadnieniu tego orzeczenia wskazano, że egzekucja ze środków pieniężnych pochodzących ze zbiórek organizowanych podczas mszy świętych jest dozwolona, a w takiej sytuacji zastosowanie znajdują przepisy art. 845 i następne k.p.c., a więc dotyczące egzekucji z ruchomości. Pieniądze jako rzeczy ruchome niewątpliwie stanowią przedmiot egzekucji z ruchomości. Komornik nie dokonał jednak zajęcia pieniędzy, a dokonał zajęcia praw majątkowych dłużnika ,, wynikających z art. 21 Konkordatu między Stolicą Apostolską i Rzeczpospolitą Polską podpisanego w dniu 28 lipca 1993 r. do zbierania ofiar pieniężnych w trakcie mszy świętych”. Wszczęcie egzekucji z innych praw majątkowych było sprzeczne z wnioskiem wierzycielki, a nadto nie znajdowało uzasadnienia w przepisach prawa. Egzekucja z innych praw majątkowych stanowi odrębnie uregulowany sposób egzekucji ( art. 909 – 912 k.p.c.). Przez ,,inne prawa majątkowe” należy rozumieć prawa majątkowe, dla których nie przewidziano osobnych sposobów egzekucji. Jako przykłady praw majątkowych stanowiących przedmiot egzekucji prowadzonej na podstawie art. 909 – 912 k.p.c. wskazuje się: udział w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, akcję wyemitowaną przez spółkę akcyjną oraz komandytowo – akcyjną, prawo z patentu, prawo ochronne na wzór użytkowy, prawo z rejestracji wzoru zdobniczego, prawo z rejestracji znaku towarowego, prawo przysługujące dłużnikowi na wypadek wystąpienia ze spółki cywilnej lub jej rozwiązania , prawo, z mocy którego dłużnik może żądać działu majątku ( porównaj: Tadeusz Ereciński : Komentarz do art. 909 Kodeksu postępowania cywilnego). Prawa majątkowe podlegają temu sposobowi egzekucji pod warunkiem, że są zbywalne. W celu zajęcia tego prawa, co do zasady, konieczne jest wskazanie osoby, która z zajętego prawa jest obciążona obowiązkiem względem dłużnika. W niniejszej sprawie osoby takiej brak, gdyż wierni nie mają obowiązku świadczenia środków pieniężnych na tacę, czynią to dobrowolnie, parafia nie może od nich tego obowiązku egzekwować. Właśnie z tych względów w uzasadnieniu powołanego wyżej postanowienia Sądu Okręgowego w Elblągu z dnia 30 czerwca 2014 r. wskazano, że dopuszczalna jest egzekucja z pieniędzy, które zostały zebrane na tacę, a więc z pieniędzy jako rzeczy ruchomych. Reasumując wskazać należy, że pozwany nie jest zarządcą w rozumieniu art.

§ 2

k.p.c., dlatego też nie może odpowiadać za niewykonanie lub nienależyte wykonywanie zarządu, z którymi to działaniami i zaniechaniami powódka wiązała odpowiedzialność pozwanego. W piśmie procesowym z dnia 26 października 2015 r. powódka wyraźnie wskazała, iż nie pozywa Parafii pw. Św. J. w E., której reprezentantem jest pozwany jako jej proboszcz, a wyłącznie A. K. jako osobę fizyczną, ustanowioną zarządcą zajętego prawa. W tej sytuacji oddalenie powództwa przeciwko pozwanemu, pomimo błędnego uzasadnienia, uznać trzeba za prawidłowe. Nie ma potrzeby, z uwagi na podstawę oddalenia powództwa i apelacji odnoszenia się do pozostałych zarzutów apelacji, w tym dotyczącego nie wykazania przez powódkę wysokości szkody. Z tych przyczyn, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c., oddalił apelację jako bezzasadną.

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.