Dyskryminacja bezpośrednia dotyczy indywidualnej relacji między pracownikiem a pracodawcą. Zachodzi ona wówczas, gdy pracodawca w sposób niekorzystny dla pracownika w porównaniu z innymi pracownikami różnicuje jego sytuację z przyczyny określonej w art.
Przykładowe wyliczenie dyskryminujących zachowań pracodawcy zawiera art. 18 3b § 1 k.p. Dyskryminacją jest różnicowanie sytuacji pracowników na podstawie niedozwolonego kryterium. Niedozwolone kryteria są przykładowo wymienione w art. 11 3 k.p. oraz art.
Użycie w tych dwóch przepisach zwrotu „w szczególności" znacznie rozszerzyło pojęcie dyskryminacji. Do niedozwolonych kryteriów różnicowania sytuacji pracowników Sąd Najwyższy zalicza – poza kryteriami wprost wymienionymi w art. 11 3 k.p. oraz art.
– okoliczności, które w szczególności nie mają oparcia w odrębnościach związanych z obowiązkami pracownika, sposobem ich wykonania czy też kwalifikacjami (por. wyrok SN z dnia 5 października 2007 r., II PK 14/07, OSNP 2008, nr 21–22, poz. 311), oraz przymioty osobiste pracownika, niezwiązane z wykonywaną pracą (por. wyrok SN z dnia 4 października 2007 r., I PK 24/07, OSNP 2008 nr 23–24, poz. 347). Osoba, która uznaje się za dyskryminowaną, powinna przedstawić przed sądem fakty, na podstawie których można domniemywać istnienie bezpośredniej lub pośredniej dyskryminacji. W wyroku Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 2006 r., III PK 30/06, OSNP 2007, nr 11–12, poz. 160, stwierdzono, że pracownik powinien wskazać fakty uprawdopodobniające zarzut nierównego traktowania w zatrudnieniu, a wówczas na pracodawcę przechodzi ciężar dowodu, że kierował się obiektywnymi powodami. W niniejszej sprawie powódka wykazała, że pozwany pracodawca nie przydzielił jej wychowawstwa w roku szkolnym 2012/2013, mimo, że inni nauczyciele sprawowali takie wychowawstwo. Wobec powódki została zatem naruszona zasada równego traktowania w zakresie warunków zatrudnienia odnoszących się do przyznawania nauczycielom wychowawstwa grup. W odpowiedzi na pozew pozwany pracodawca wskazywał, że powódka nie otrzymała wychowawstwa klas ze względu na trwający od dłuższego czasu konflikt pomiędzy powódką a gronem pedagogicznym placówki. Jak argumentował dyrektor przedszkola, powódka po 8 latach piastowania stanowiska dyrektora przedszkola ponownie pracuje wyłącznie na stanowisku pedagoga i rozżalenie związane z brakiem poparcia ze strony rady pedagogicznej w toku postępowania konkursowego dotyczącego stanowiska dyrektora placówki powódka przeniosła na kontakty personalne w pracy, co szczególnie dotkliwie odczuwały nauczycielki, którym przyznawano w kolejnych latach wychowawstwo wspólnie z powódką nad grupą przedszkolną. Pozwany wskazywał, że nauczyciele zatrudnieni w przedszkolu od ponad 3 lat zgłaszają obecnemu dyrektorowi uwagi i zastrzeżenia dotyczące zachowań powódki. Poza licznymi ustnymi skargami na zachowania powódki złożono również oficjalnie dwie skargi. Pozwany pracodawca przedłożył ponadto do akt sprawy m.in. pismo z dnia 24 lutego 2012 r., w którym grono pedagogiczne zarzuciło dyrektorowi przedszkola, iż toleruje zachowania powódki, która lekceważy pozostałych pracowników placówki a także wyraziło sprzeciw wobec wspólnego prowadzenia grupy z powódką w roku szkolnym 2012/2013. Zdaniem Sądu takie okoliczności, powoływane przez pozwanego, stanowią obiektywne powody, w rozumieniu art. 18 3b § 1 k.p., nie przydzielenia powódce wychowawstwa w roku szkolnym 2012/2013. Jak wyjaśnił pozwany w odpowiedzi na pozew grafik zajęć został opracowany w ten sposób, że powódce przydzielono zadania w każdej z grup funkcjonujących w przedszkolu, co ma umożliwić odbudowę przyjaznych relacji pomiędzy powódką a pozostałymi członkami rady pedagogicznej. Jak wyjaśnił dyrektor przedszkola, w trakcie przesłuchania w dniu 31 stycznia 2013 r., „powódka nie otrzymała wychowawstwa uwagi na konflikt z innymi nauczycielami i dla dobra dzieci”. Zauważyć należy, że powódka także przyznała, że nie układa się jej dobrze współpraca z innymi nauczycielami. Z powyższych przyczyn Sąd uznał, że brak jest podstaw do przyznania racji argumentacji powódki podnoszonej w toku postępowania i ocenił decyzję dyrektora Szkoły jako uzasadnioną. Wobec tego, Sąd orzekł jak w pkt. I-wszym wyroku. Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 98 k.p.c. strona przegrywająca spór obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. O kosztach procesu, w punkcie II wyroku, Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i § 3 k.p.c. oraz § 12 ust.1 pkt. 1 Rozp. Min. Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2003r. Nr 97, poz. 887 ze zm.).
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.