Sygn. akt VII U 1449/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 kwietnia 2015 r. Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Agnieszka Stachurska Protokolant: Katarzyna Ponikiewska po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2015 r. w Warszawie sprawy P. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. o wysokość renty z tytułu niezdolności do pracy na skutek odwołania P. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. z dnia 2 czerwca 2014 r. znak: (...) oddala odwołanie. UZASADNIENIE P. K. działając przez swojego pełnomocnika J. K. w dniu 20 czerwca 2014r. złożył odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. z dnia 2 czerwca 2014r., znak: (...), przeliczającej rentę z tytułu niezdolności do pracy. W odwołaniu wskazał, że nie zgadza się z orzeczeniem Komisji Lekarskiej ZUS z dnia 20 maja 2014r. z tego względu, że stan zdrowia ubezpieczonego nie pozwala na podjęcie przez niego jakiejkolwiek pracy i wymaga on stałej opieki. Ponadto, ubezpieczony nie jest zdolny do samodzielnej egzystencji (odwołanie z dnia 20 czerwca 2014r, k. 2 a.s.). Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. wniósł o oddalenie odwołania z uwagi na brak podstaw prawnych do jego uwzględnienia. W uzasadnieniu odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wskazał, że ubezpieczony od 1 listopada 2012r. do 28 lutego 2014r. był uprawniony do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. W dniu 8 stycznia 2014r. złożył ponowny wniosek o ustalenie prawa do renty z tytuły niezdolności do pracy. W wyniku tego Lekarz Orzecznik ZUS wydał orzeczenie z dnia 28 lutego 2014r., od którego został wniesiony sprzeciw. Komisja Lekarska ZUS, rozpoznając sprzeciw, w orzeczeniu z dnia 20 maja 2014r. stwierdziła częściową niezdolność ubezpieczonego do pracy do dnia 30 kwietnia 2015r. W konsekwencji organ rentowy wydał decyzję z dnia 2 czerwca 2014r., w której ustalił dalsze prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy do daty 30 kwietnia 2015r. oraz wysokość świadczenia (odpowiedź na odwołanie z dnia 18 lipca 2014r., k. 3 - 4 a.s.). Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: P. K., ur. (...), posiada wykształcenie średnie medyczne i ogrodnicze. W latach 1993 – 1994 uczestniczył w działaniach poza granicami kraju w (...) Sił Ochronnych (...) Chorwacja, gdzie był strzelcem. Po powrocie do kraju był zatrudniony w różnych miejscach jako sprzedawca – akwizytor i przedstawiciel handlowy. Prowadził również pozarolniczą działalność gospodarczą (wniosek z dnia 02.09.2012r. z załącznikami, k. 2 – 21 a.r.). W dniu 14 listopada 2012r. ubezpieczony złożył do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy (wniosek z dnia 02 września 2014r., t. I, k. 2 v a.r.). Lekarz Orzecznik ZUS orzeczeniem z dnia 6 lutego 2013r. uznał, że ubezpieczony jest częściowo niezdolny do pracy do dnia 28 lutego 2014r. (orzeczenie Lekarza Orzecznika ZUS z dnia 06.02.2013r., a.r.). W konsekwencji organ rentowy decyzją z dnia 8 marca 2013r. przyznał P. K. rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy na okres od dnia 1 listopada 2012r. do dnia 28 lutego 2014r. (decyzja ZUS z dnia 08.03.2013r. k. 56 a.r.). Kolejną decyzją z dnia 14 maja 2013r. organ rentowy przeliczył świadczenie rentowe nie zmieniając okresu, na który renta została przyznana (decyzja ZUS z dnia 14.05.2013r., k. 76 – 78 a.r.). W dniu 8 stycznia 2014r. ubezpieczony złożył wniosek o ponowne ustalenie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy (wniosek o wydanie orzeczenia, a.r.). Lekarz Orzecznik ZUS orzeczeniem z dnia 28 lutego 2014r. uznał, że ubezpieczony nie jest osobą niezdolną do pracy (orzeczenia Lekarza Orzecznika ZUS z dnia 28.02.2014r., a.r.). W dniu 13 marca 2014r. do organu rentowego wpłynęło pełnomocnictwo udzielone przez P. K. ojcu J. K. (pełnomocnictw z dnia 01.10.2013r., a.r.). Ponadto został złożony sprzeciw od orzeczenia Lekarza Orzecznika ZUS. W związku ze sprzeciwem sprawa została skierowana do rozpatrzenia przez Komisję Lekarską ZUS. Komisja Lekarska ZUS nr (...) orzeczeniem z dnia 20 maja 2014r. uznała P. K. za osobę częściowo niezdolną do pracy do 30 kwietnia 2015r. wskazując jako datę powstania częściowej niezdolności do pracy dzień 1 marca 2014r. (orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS nr 47001z dnia 20.05.2014r., a.r.). W oparciu o powyższe ustalenia Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 2 czerwca 2014r., znak: (...), przeliczył rentę od 1 marca 2014r. tj. od miesiąca, w którym wstrzymano wypłatę świadczenia i ustalił dalsze prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy do 30 kwietnia 2015r. oraz wysokość tego świadczenia (decyzja ZUS z 2 czerwca 2014r., znak: (...), a.r.). Działając poprzez swojego pełnomocnika J. K., P. K. złożył odwołanie od powyższej decyzji (odwołanie z dnia 20 czerwca 2014r, k. 2 a.s.). Postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2014r. Sąd Okręgowy Warszawa – Praga w Warszawie dopuścił dowód z opinii biegłego sądowego lekarza specjalisty z zakresu psychiatrii celem ustalenia, czy ubezpieczony jest całkowicie czy częściowo niezdolny do pracy zarobkowej, ze szczególnym uwzględnieniem daty powstania niezdolności oraz czy jest to niezdolność trwała czy okresowa, a jeżeli okresowa to na jaki okres oraz jeżeli nastąpiła zmiana stanu zdrowia ubezpieczonego (poprawa lub pogorszenie), to na czym ona polegała (postanowienie z dnia 28 sierpnia 2014r., k. 20 a.s.). Według biegłej sądowej z zakresu psychiatrii M. P. u P. K. występują zaburzenia afektywne dwubiegunowe – epizod subdepresji. Oceniając stan psychiczny badanego, biegła wskazała na dyskretne spowolnienie psychoruchowe, prawidłowe zorientowanie, wypowiedzi rzeczowe, zborne, nastrój obniżony na poziomie subdepresji, afekt spłycony, bez psychozy oraz bez istotnego spadku sprawności intelektualnej. Biegła nie stwierdziła u wnioskodawcy pogorszenia stanu psychicznego od lutego 2013r. (orzeczenie przez Lekarza Orzecznika ZUS o częściowej niezdolności do pracy na okres do 28 lutego 2014r.). Jednocześnie zgodziła się z Komisją Lekarską ZUS, iż nadal, tj. od 1 marca 2014r., istnieje u wnioskodawcy częściowa niezdolność do pracy na okres do 30 kwietnia 2015r. (opinia biegłego sądowego z zakresu psychiatrii M. P. z dnia 20 października 2014r., k. 32-33 a.s.). Z uwagi na uwagi zgłoszone do opinii biegłej sądowej M. P. Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 28 listopada 2014r. dopuścił dowód z uzupełniającej opinii biegłego sądowego lekarza specjalisty z zakresu psychiatrii (z wyłączeniem biegłej M. G.) celem ustalenia, czy ubezpieczony jest całkowicie czy częściowo niezdolny do pracy zarobkowej, ze szczególnym uwzględnieniem daty powstania niezdolności oraz czy jest to niezdolność trwała czy okresowa, a jeżeli okresowa, to na jaki okres oraz jeżeli nastąpiła zmiana stanu zdrowia ubezpieczonego (poprawa lub pogorszenie), to na czym ona polegała (postanowienie z dnia 28 listopada 2014r., k. 54 a.s.). W opinii z dnia 12 lutego 2015r. biegła sądowa z zakresu psychiatrii M. L. rozpoznała u P. K. zaburzenia afektywne dwubiegunowe, obecnie epizod depresji umiarkowany. Jednocześnie biegła wskazała, iż wnioskodawca ma pełną orientację, utrudniony kontakt oraz skarży się na zaburzenia pamięci i koncentracji. Ponadto, badany ma obniżony nastrój, jest spowolniony psychoruchowo, bez objawów psychotycznych oraz bez myśli suicydalnych. Biegła stwierdziła, że nasilenie dolegliwości powoduje częściową niezdolność do pracy zawodowej po 28 lutego 2014r., na rok od daty obecnego badania, tj. do lutego 2016r. Jednocześnie zaleciła podjęcie przez opiniowanego intensywnego leczenia psychiatrycznego, a także modyfikacji leczenia farmakologicznego oraz oddziaływań terapeutycznych (opinia biegłego sądowego z zakresu psychiatrii M. L. z dnia 12 lutego 2015r., k. 76-78 a.s.). Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił w oparciu o dokumenty zgromadzone w aktach sprawy, w tym na podstawnie dokumentów znajdujących się w aktach rentowych P. K.. Ich autentyczność, jak również zgodność z rzeczywistym stanem rzeczy, nie była kwestionowana przez żadną ze stron procesu, dlatego Sąd uznał je za pełnowartościowy materiał dowodowy mogący stanowić podstawę ustaleń faktycznych w sprawie. Sąd dokonał ustaleń stanu faktycznego także na podstawie opinii biegłych sądowych z zakresu psychiatrii, które są rzetelne, gdyż zostały wydane w oparciu o obiektywne wyniki badań ubezpieczonego, a wydający je biegli są specjalistami w swojej dziedzinie, posiadającymi bogatą wiedzę medyczną i wieloletnie doświadczenie zawodowe. Z tego względu ich opinie nie budzą wątpliwości i zastrzeżeń w zakresie określenia stanu zdrowia P. K. i jego częściowej niezdolności do pracy. Sąd przyjął zatem opinie biegłych jako podstawę dokonanych ustaleń faktycznych. Sąd oddalił wnioski dowodowe zgłoszone przez pełnomocnika ubezpieczonego o przesłuchanie świadków S. K., K. K. i J. K. (pismo procesowe, k. 52 a.s.). Pełnomocnik nie wskazał, na jakie okoliczności w/w osoby miałyby złożyć zeznania. Nadto, zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie nie zachodziła potrzeba dopuszczenia dowodów tego rodzaju, gdyż – jak sam pełnomocnik wyjaśniał - stan zdrowia P. K. podlegający ocenie w przedmiotowej sprawie, jest szczegółowo opisany w złożonej dokumentacji medycznej. W związku z tym nie zachodzą podstawy do tego, by innymi dowodami niż dokumenty i opinie biegłych, ustalić rodzaj schorzeń występujących u ubezpieczonego oraz przebieg choroby. Takie stanowisko potwierdził Sąd Najwyższy wskazując w wyroku z dnia 9 stycznia 2002r. (II UKN 701/00, Lex nr 559961), że w sprawach o świadczenia z ubezpieczenia społecznego stwierdzenie niezdolności do pracy (jej stopnia i czasu trwania) wymaga od sądu nie tylko ustalenia faktu istnienia (nie istnienia) schorzeń lecz także ich prawnej oceny. Ocena ta nie należy do świadków lecz do sądu rozpoznającego sprawę, który - w zakresie wymagającym wiadomości specjalnych - zasięga opinii biegłego. Podobnie wypowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 22 listopada 1996r. przyjmując, iż w sprawach dotyczących przyczyny inwalidztwa decydujące są opinie biegłych i dokumenty lekarskie, a nie zeznania świadków (II UKN 17/96, Lex nr 1222363). Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie P. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. z dnia 2 czerwca 2014r., znak: (...), jest niezasadne i nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2013r. poz. 1440; ze zm.) – zwanej dalej: „ustawą emerytalną” renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnił łącznie następujące warunki:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.