← Polska

V U 604/16

Sygn. akt V U 604/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 grudnia 2016 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: SSO Regina Stępień Protok

§ 3k.p.c.

w zw. z art.

§ 1

k.p.c., - o oddalenie odwołania od decyzji z dnia 9 maja 2016 r., podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu tej decyzji. Sąd ustalił: R. W., ur. (...), jest uprawniona do emerytury przyznanej decyzją z dnia 23 marca 2000 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j.: Dz.U. z 2015 r., poz.748 z późn. zm.), od dnia 1 marca 2000 r., tj. od miesiąca, w którym zgłosiła wniosek. Przy ustalaniu wysokości emerytury ubezpieczonej ZUS uwzględnił jej zatrudnienie: - od 21 marca 1957 r. do 25 maja 1958 r. w (...) Spółdzielni Pracy (...) w L., - od 5 sierpnia 1959 r. do 30 kwietnia 1963 r. w Wojewódzkiej Spółdzielni (...) w L., - od 1 maja 1963 r. do 30 listopada 1968 r. w Przedsiębiorstwie (...) w L., - od 28 listopada 1968 r. do 30 czerwca 1972 r. w Państwowym Przedsiębiorstwie (...) w L., - od 15 września 1972 r. do 10 lutego 1975 r. w Przedsiębiorstwie (...) w L., - od 10 lutego 1975 r. do 31 stycznia 1981 r. w Spółdzielni Kółek Rolniczych w L., - od 1 lutego 1981 r. do 28 lutego 1982 r. w Gminnej Spółdzielni (...) w L., - od 1 marca 1982 r. do 24 czerwca 1988 r. w Komitecie (...) (...) w L., - od 2 marca 1998 r. do 31 maja 1998 r. w Zespole (...) w L.. Z uwagi na fakt, że wnioskodawczyni do wniosku o emeryturę nie przedłożyła dowodów stwierdzających wysokość zarobku lub dochodu stanowiącego podstawę wymiaru emerytury, organ rentowy ustalił wysokość emerytury w wysokości najniższej. W dniu 13 listopada 2002 r. ubezpieczona złożyła wniosek o przeliczenie emerytury, dołączając do niego dokumenty potwierdzające wysokość jej zarobków w latach 1975 – 1981, 1981 – 1982 i 1982 – 1988. Po przeliczeniu świadczenia decyzją z dnia 18 grudnia 2002 r. – emerytura wnioskodawczyni ustalona została z uwzględnieniem okresów składkowych w wymiarze 30 lat i 1 miesiąca oraz podstawy wymiaru ustalonej z 10 kolejnych lat kalendarzowych (tj. lat 1980 – 1989) wybranych z ostatnich 20 lat poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 90,39%. W dniu 16 kwietnia 2009 r. R. W. złożyła wniosek o ponowne przeliczenie emerytury „zgodnie z nową ustawą z dnia 4 września 2008 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. Nr 192, poz. 1180)”. Decyzją z dnia 27 kwietnia 2009 r., zaskarżoną w niniejszej sprawie, organ rentowy odmówił wnioskodawczyni przeliczenia podstawy wymiaru ostatnio przyjętej do obliczenia wysokości świadczenia oraz przeliczenia podstawy wymiaru w myśl art. 111 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS. W dniu 11 kwietnia 2016 r. R. W. złożyła kolejny wniosek o przeliczenie jej emerytury. Do wniosku nie przedłożyła żadnych nowych dokumentów. Organ rentowy, po rozpatrzeniu ww. wniosku, na podstawie art. 111 ustawy o emeryturach i rentach z FUS decyzją z dnia 9 maja 2016 r. –również zaskarżoną w niniejszej sprawie– odmówił ponownego ustalenia wysokości emerytury ubezpieczonej, wskazując w uzasadnieniu, że wskaźnik podstawy wymiaru emerytury ustalony w decyzji przyznającej ubezpieczonej świadczenie wynoszący 90,39% jest dla wnioskodawczyni najkorzystniejszy również aktualnie, wobec czego nie ma podstaw prawnych do zmiany wysokości tego świadczenia. Dowód: dokumenty z akt emerytalnych wnioskodawczyni R. W. w okresie od 15 września 1972 r. do 10 lutego 1975 r. była zatrudniona w Przedsiębiorstwie (...) w L.. Zgodnie z umową o pracę z dnia 15 września 1972 r. wnioskodawczyni otrzymała wynagrodzenie w kwocie 2.200 zł. Za okres pracy w ww. Przedsiębiorstwie od 15 września 1972 r. do 31 grudnia 1972 r. wnioskodawczyni uzyskała wynagrodzenie w łącznej wysokości 7.700 zł, za rok 1973 – w łącznej wysokości 26.400 zł, za rok 1974 – w łącznej wysokości 26.400 zł i za okres od 1 stycznia 1975 r. do 10 lutego 1975 r. – w łącznej wysokości 2.986 zł. Z okresów zatrudnienia wnioskodawczyni: od 21 marca 1957 r. do 25 maja 1958 r., od 5 sierpnia 1959 r. do 30 kwietnia 1963 r., od 1 maja 1963 r. do 30 czerwca 1972 r. i od 2 marca 1998 r. do 31 maja 1998 r. nie zachowały się dokumenty źródłowe potwierdzające wysokość otrzymanego w tych okresach wynagrodzenia. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury wnioskodawczyni ustalony z 20 najkorzystniejszych lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu wynosi 85,37% i jest niższy od wwpw przyjętego do ustalenia świadczenia w wysokości aktualnie przysługującej wnioskodawczyni, tj. ustalonego z 10 kolejnych lat kalendarzowych (tj. z lat 1980 – 1989) wybranych z ostatnich 20 lat poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę, i wynoszącego 90,39%. Dowód: dokumenty z akt osobowych wnioskodawczyni z okresu zatrudnienia w (...) w L. opinia biegłego sądowego z zakresu ubezpieczeń społecznych k. 26-29v Sąd zważył: Odwołanie nie jest zasadne. W odwołaniu z dnia 24 maja 2016 r. R. W. kwestionowała dwie decyzje organu rentowego: decyzję z dnia 27 kwietnia 2009 r. oraz decyzję z dnia 9 maja 2016 r., w których ZUS odmówił ponownego przeliczenia i ponownego ustalenia podstawy wymiaru emerytury wnioskodawczyni. Argumenty podniesione przez skarżącą, domagającą się zmiany decyzji i przeliczenia podstawy wymiaru świadczenia z uwzględnieniem także lat pracy 1972 – 1979, nie okazały się trafne. Na wstępie rozważenia wymagało pierwsze z odwołań ubezpieczonej, a mianowicie odwołanie od decyzji z dnia 27 kwietnia 2009 r. Przepis art.

§ 1k.p.c.

stanowi bowiem, że odwołania od decyzji organów rentowych wnosi się na piśmie do organu, który wydał decyzję, lub do protokołu sporządzonego przez ten organ, w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji lub orzeczenia. Zgodnie zaś z § 3 tego przepisu, Sąd odrzuci odwołanie wniesione po upływie terminu, chyba że przekroczenie terminu nie jest nadmierne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawczyni decyzję z dnia 27 kwietnia 2009 r. otrzymała w dniu 4 maja 2009 r. (k. 52 akt ZUS), a wnosząc odwołanie od tej decyzji w dniu 25 maja 2016 r. uczyniła to ze znacznym przekroczeniem wskazanego wyżej terminu do jego wniesienia. W sprawie nie było przy tym żadnych podstaw (a ubezpieczona nie przedstawiła na to żadnych dowodów), aby uznać, że przekroczenie ww. terminu nie było nadmierne czy też że nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych. Niewystarczające w tym zakresie było stwierdzenie wnioskodawczyni, że w tym czasie poważnie chorowała. Mając na uwadze powyższe, w tym przede wszystkim fakt nadmiernego (bo 7-letniego) przekroczenia terminu do wniesienia odwołania, Sąd zastosował art.

§ 3k.p.c.

i odrzucił spóźnione odwołanie R. W. od decyzji ZUS z dnia 27 kwietnia 2009 r., o czym orzekł w pkt II wyroku. Przechodząc do rozważań w zakresie odwołania wnioskodawczyni od decyzji z dnia 9 maja 2016 r., przypomnieć należy, że zgodnie z art. 111 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.jedn.: Dz.U. z 2015 r., poz. 748), wysokość emerytury lub renty oblicza się ponownie, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego: 1) z liczby kolejnych lat kalendarzowych i w okresie wskazanym do ustalenia poprzedniej podstawy wymiaru świadczenia, 2) z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat kalendarzowych, poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o przyznanie emerytury lub renty albo o ponowne ustalenie emerytury lub renty, z uwzględnieniem art. 176, 3) z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu, przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie emerytury lub renty - a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego. Jak wynika z powyższego, ponowne obliczenie wysokości emerytury może nastąpić od podstawy wymiaru liczonej w różnych -wymienionych wyżej- wariantach. Przesłanką niezmienną jest jednak zawsze, aby wskaźnik wysokości podstawy wymiaru był wyższy od poprzednio obliczonego. W rozpoznawanej sprawie decyzją z dnia 18 grudnia 2002 r. organ rentowy przeliczył emeryturę ubezpieczonej z uwzględnieniem –najkorzystniejszego w jego ocenie– wariantu, tj. od podstawy wymiaru ustalonej z 10 kolejnych lat kalendarzowych (tj. z lat 1980 – 1989) wybranych z ostatnich 20 lat poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę. Wówczas wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 90,39%. Wydając decyzję z dnia 9 maja 2016 r., ZUS uznał, iż ww. wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest najkorzystniejszy i w związku z tym nie ma podstaw –które wynikałyby z art. 111 ustawy emerytalnej– do ponownego ustalenia wysokości świadczenia ubezpieczonej. Powyższe stanowisko organu rentowego znalazło poparcie również w materiale dowodowym niniejszej sprawy. Sąd bowiem, w związku z zarzutami wnioskodawczyni, zasięgnął opinii biegłego sądowego z zakresu ubezpieczeń społecznych, który postępując zgodnie z zaleceniami Sądu, wyliczył wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury wnioskodawczyni z uwzględnieniem jej wynagrodzenia ustalonego na podstawie dokumentów znajdujących się w jej aktach osobowych z okresu zatrudnienia od 15 września 1972 r. do 10 lutego 1975 r.. Wskaźnik ten wyniósł 85,37% i nie dał podstaw do ponownego ustalenia wysokości świadczenia ubezpieczonej, ponieważ okazał się niższy od dotychczas ustalonego (90,39%). Istotne w sprawie jest, że i Sąd i biegły dysponowali jedynie dokumentami z okresu zatrudnienia wnioskodawczyni w Przedsiębiorstwie (...) w L. i dokumenty te –jako dokumenty źródłowe– posłużyły do ustalenia wysokości wynagrodzenia wymienionej za okres od 15 września 1972 r. do 10 lutego 1975 r. Innymi dokumentami, w szczególności z okresów zatrudnienia wnioskodawczyni: od 21 marca 1957 r. do 25 maja 1958 r., od 5 sierpnia 1959 r. do 30 kwietnia 1963 r., od 1 maja 1963 r. do 30 czerwca 1972 r. i od 2 marca 1998 r. do 31 maja 1998 r., Sąd nie dysponował. Zasadnie zatem i organ rentowy i biegły sądowy do wyliczeń przyjęli wynagrodzenie minimalne z tych okresów (co było zgodne z art. 15 ust. 2a ustawy emerytalnej). Z okresu zatrudnienia R. W. od 10 lutego 1975 r. do 31 stycznia 1981 r. w Spółdzielni Kółek Rolniczych w L. i od 1 lutego 1981 r. do 28 lutego 1982 r. w Gminnej Spółdzielni (...) w L. również nie zachowały się ani akta osobowe ani żadna dokumentacja płacowa (karty zarobkowe czy listy płac), poza dwoma drukami Rp-7 z dnia 13 listopada 2002 r. wystawionymi przez Spółdzielnię Usługowo-Handlową w L. i Gminną Spółdzielnię (...) w L. (k. 14 i 15 akt ZUS). Dokumenty te biegły sądowy uwzględnił przy wyliczaniu wskaźnika wysokości podstawy wymiaru świadczenia wnioskodawczyni (k. 27v i 29 akt sprawy). Mimo to ich uwzględnienie, podobnie jak i uwzględnienie zarobków wnioskodawczyni z okresu pracy w (...) w L. od 15 września 1972 r. do 10 lutego 1975 r. wynikających z jej akt osobowych, nie spowodowało ustalenia wwpw na poziomie wyższym niż dotychczas ustalony, tj. wyższym niż 90,39%. Niemożliwym przy tym było –wobec braku źródłowej dokumentacji płacowej z okresu pracy ubezpieczonej w ww. spółdzielniach w latach 1975-1982– ustalenie innych, a w szczególności wyższych niż wskazane w ww. drukach Rp-7 zarobków wnioskodawczyni. Dlatego też, mając powyższe na uwadze i opierając się na prawidłowych i rzetelnych wyliczeniach biegłego sądowego opiniującego w niniejszej sprawie, Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie nie ma podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji. Uwzględnienie bowiem wszystkich wynikających z dostępnych dokumentów zarobków wnioskodawczyni z lat 1972 – 1982 oraz zarobków minimalnych z lat pracy, za które w ogóle brak było dokumentacji płacowej ubezpieczonej, nie pozwala na ustalenie wyższego wwpw niż ustalony dotychczas. Wedle ustaleń sporządzonej w niniejszej sprawie opinii najkorzystniejszy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru z uwzględnieniem wynagrodzeń R. W. ustalonych na podstawie akt osobowych za lata 1972 – 1975 wyniósł 85,37% i nie przekroczył ustalonego dotychczas wskaźnika 90,39% (wynikającego z decyzji z dnia 18 grudnia 2002 r.). Analiza dowodów zgromadzonych w sprawie, w ocenie Sądu, pozwoliła na uznanie, że zaskarżona decyzja ZUS z dnia 9 maja 2016 r. była prawidłowa i zgodna z prawem. Argumenty podniesione przez ubezpieczoną zasadności tej decyzji nie zdołały podważyć. Dlatego odwołanie R. W. od ww. decyzji podlegało oddaleniu, na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c., co znalazło swój wyraz w pkt I wyroku.

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.