Sygn. akt V U 727/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 grudnia 2016 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: SSO Mirosława Molenda-Mig

§ 1k.p.c.

(pkt II wyroku). Za zasadne natomiast Sąd uznał odwołanie wnioskodawcy od decyzji organu rentowego z dnia 28 czerwca 2016 r. w zakresie, w jakim kwestionował on waloryzacje jego emerytury dokonane przez ZUS, a wpływające na obniżenie wysokości należnego mu świadczenia. Rozstrzygając to zagadnienie, Sąd kierował się treścią orzecznictwa Sądu Najwyższego, w szczególności interpretacją przepisów przedstawioną w postanowieniu tegoż Sądu z dnia 6 października 2015 r. (III UZP 9/15, Legalis nr 1336504). W tym miejscu przypomnieć należy, że zasady waloryzacji składek określają art. 25 i 25a ww. ustawy emerytalnej. W świetle art. 25 ust. 3 ustawy, składki podlegają w pierwszym rzędzie waloryzacji rocznej, od dnia 1 czerwca każdego roku, poczynając od waloryzacji za 2000 rok. Zgodnie z art. 25 ust. 4 ustawy, mechanizm waloryzacji ma charakter narastający i oznacza dodawanie kwoty wynikającej z poprzedniej waloryzacji i kwoty składek za dany rok oraz podwyższenie tak uzyskanej sumy wskaźnikiem waloryzacji (pomnożenie jej przez wskaźnik waloryzacji). Wskaźnik waloryzacji jest równy wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem w roku kalendarzowym poprzedzającym termin waloryzacji w stosunku do poprzedniego roku powiększonemu o wzrost realny sumy przypisu składek na ubezpieczenie emerytalne w roku kalendarzowym poprzedzającym termin waloryzacji w stosunku do roku poprzedniego. Uzupełniająco art. 25a przewiduje waloryzację kwartalną kwoty składek na ubezpieczenie emerytalne zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego po dniu 31 stycznia roku, za który przeprowadzono ostatnią waloryzację. Jak wynika z reprezentowanej przez Sąd Najwyższy interpretacji ww. przepisów, szczegółowo przedstawionej w postanowieniu z dnia 6 października 2015 r., w przypadku ustalania wysokości emerytury w czerwcu danego roku kalendarzowego składki zaewidencjonowane na koncie ubezpieczonego podlegają jedynie rocznej waloryzacji. Waloryzacja roczna przeprowadzona w dniu 1 czerwca danego roku kalendarzowego dotyczy bowiem składek wpłaconych do końca poprzedniego roku kalendarzowego i zaewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego na dzień 31 stycznia następnego roku. Składki te nie podlegają już ponownej waloryzacji kwartalnej z art. 25a ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, skoro nie są składkami zaewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego po dniu 31 stycznia roku, za który przeprowadzono ostatnią waloryzację. Natomiast w świetle art. 25a ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy, składki wpłacone poczynając od dnia 1 stycznia danego roku kalendarzowego podlegają waloryzacji kwartalnej w przypadku emerytur, których wysokość ustalana jest poczynając od trzeciego kwartału tegoż roku. Przykładowo zatem, jeśli wysokość emerytury ustalana jest w czerwcu 2015 r., na podstawę jej obliczenia składa się suma: 1) kwoty składek ustalonej po ostatniej rocznej waloryzacji przeprowadzonej 1 czerwca 2015 r. (tj. kwoty zwaloryzowanych składek należnych do końca 2014 roku); 2) nominalnej kwoty składek należnych za okres od 1 stycznia 2015 r. do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc wypłaty emerytury, które w świetle art. 25a ust. 1 ustawy nie podlegają waloryzacji kwartalnej, a jednocześnie nie zostaną objęte kolejną waloryzacją roczną przypadającą dopiero na dzień 1 czerwca 2016 r. Powyższy mechanizm dotyczy jednak ponownego ustalenia podstawy obliczenia wysokości emerytury, a nie ponownego ustalenia samej wysokości świadczenia, czego domagał się wnioskodawca w niniejszej sprawie, a o czym stanowi art. 108 w zw. z art. 183 ust. 6 ustawy emerytalnej. Zgodnie z art. 183 ust. 6 ustawy emerytalnej do ponownego ustalenia wysokości emerytury, o której mowa w ust. 1-5 tego artykułu (tzw. emerytura mieszana), z tytułu podlegania ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym po dniu przyznania emerytury stosuje się art.

1. Ust. 1 tego przepisu stanowi zaś, że jeżeli po dniu, od którego przyznano emeryturę określoną w art. 24 lub 24a, emeryt podlegał ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, wysokość świadczenia ulega ponownemu ustaleniu w sposób określony w ust. 2, na mocy którego emerytury obliczone według zasad określonych w art. 26 powiększa się o kwotę wynikającą z podzielenia składek zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego po dniu ustalenia prawa do emerytury, o której mowa w art. 24 i 24a, i zwaloryzowanych zgodnie z art. 25 przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia ustalone dla wieku danego ubezpieczonego w dniu złożenia wniosku o przeliczenie wysokości emerytury, z uwzględnieniem ust. 4 i
2. Podstawę obliczenia emerytury stanowi kwota składek zaewidencjonowanych od miesiąca, od którego została podjęta wypłata emerytury po raz pierwszy, do miesiąca poprzedzającego miesiąc zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie emerytury (ust. 4) i zasadę tą stosuje się odpowiednio do kolejnych wniosków o ustalenie emerytury w nowej wysokości (ust. 5). Powyższa regulacja oznacza, że w przypadku kontynuowania zatrudnienia po ustaleniu prawa do emerytury – jak to miało miejsce w przypadku wnioskodawcy – ponowne ustalanie wysokości emerytury wygląda w ten sposób, że do kwoty obliczonej w pierwszej decyzji, ustalającej wysokość świadczenia zgodnie z art. 183 ustawy, dodawana jest kwota obliczona w sposób wskazany w art. 108 ustawy. Zauważyć przy tym należy, że ani przepis art. 183 ust. 6 ustawy emerytalnej ani też art. 108 tejże ustawy nie wymagają, aby emerytura przyznana po raz pierwszy była pobierana, a następnie dopiero mogła być przeliczona. Wymagają jedynie tego, aby –po pierwsze– prawo do świadczenia było przyznane, oraz –po drugie– aby po dniu ustalenia prawa do emerytury emeryt podlegał ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowym (por. wyrok SA we Wrocławiu z dnia 18 sierpnia 2016 r., III AUa 343/16). Okoliczności powyższe zaś w niniejszej sprawie miały miejsce. Wnioskodawca bowiem miał przyznane prawo do emerytury od dnia (...) r. i po tej dacie podlegał ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowym (jako pracownik). Co prawda zaewidencjonowane na jego koncie składki na ww. ubezpieczenia za dwa ostatnie miesiące zatrudnienia (do 9 czerwca 2016 r.) były składkami zerowymi, gdyż wnioskodawca przebywał wówczas na zasiłku chorobowym, ale nie zmienia to faktu, że był w tym czasie osobą ubezpieczoną z tytułu zatrudnienia. Jako że wskazany wyżej sposób przeliczenia świadczenia nie został zastosowany wobec wnioskodawcy przez ZUS w zaskarżonej decyzji z dnia 28 czerwca 2016 r., Sąd –na podstawie art.

§ 2k.p.c.

– dokonał jej zmiany poprzez zobowiązanie organu rentowego do ponownego ustalenia wysokości emerytury wnioskodawcy na podstawie art. 108 w zw. z art. 183 ust. 6 ustawy emerytalnej, o czym orzekł w punkcie III wyroku. W związku zaś z tym, że organ rentowy przelicza świadczenia od daty złożenia wniosku, a wniosek w niniejszej sprawie M. D. wraz ze świadectwem pracy złożył dopiero w dniu 17 czerwca 2016, zasadnie ZUS przeliczył świadczenie ubezpieczonego i podjął jego wypłatę od dnia 1 czerwca 2016 r., tj. od miesiąca złożenia wniosku (art. 116 ust. 1 w zw. z art. 129 ust. 1 ustawy emerytalnej). Nie było zatem w rozpoznawanej sprawie żadnych podstaw prawnych do przyznania wnioskodawcy wyrównania świadczenia od daty nabycia uprawnień, tj. od dnia (...) r. do daty podjęcia wypłaty świadczenia, tj. do dnia 1 czerwca 2016 r., skoro organ rentowy prawidłowo ustalił datę początkową wypłaty ubezpieczonemu wcześniej zawieszonego (prawidłowo zresztą) świadczenia. Dlatego też powyższe żądanie wnioskodawcy – jako niezasadne – podlegało oddaleniu, na podstawie art.

§ 1k.p.c.

(pkt IV wyroku).