Sygn. akt II AKa 387/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 maja 2016 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSA Krzysztof Ciemnoczołowski (spr.) Sędzio

§5

kks postępowanie o ten czyn umorzył wobec przedawnienia jego karalności; W punkcie (...) B. uznał za winnego popełnienia czynu z art. 18§3 kk w zw. z art. 297§1 kkw zw. z art. 12 kk i na tej podstawie skazał go, zaś na mocy art. 19§1 kk w zw. z art. 297§1 kk wymierzył oskarżonemu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności; W punkcie V Z. B. uznał za winnego popełnienia czynu z art. 271§1 i §3 kk i na tej podstawie skazał go, zaś na mocy art. 271§3 kk wymierzył oskarżonemu karę 1 roku pozbawienia wolności; W punkcie VI Z. B. uznał za winnego popełnienia czynu z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 296 § 1 i 2 k.k. w zb. z art. 271 § 1 i 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 21 § 2 k.k. i za to na tej podstawie skazał oskarżonego, zaś przy zastosowaniu art. 11§3 kk na mocy art. 296§2 kk w zw. z art. 33§1, 2 i 3 kk w zw. z art. 4§1 kk wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 50 stawek dziennych po 250 złotych każda; W punkcie VII Z. B. uznał za winnego popełnienia czynu z art. 270§1 kk w zw. z art. 12 kk i na tej podstawie skazał go oraz wymierzył mu karę 10 miesięcy pozbawienia wolności; W punkcie VIII ustalając, iż Z. B. dopuścił się czynu z art. 76§1 kks w zw. z art. 6§2 kks, na mocy art. 414§1 kpk, art. 17§1 pkt 6 kpk w zw. z art. 113§1 kks w zw. z art. 44§

§5

kks postępowanie o ten czyn umorzył wobec przedawnienia jego karalności; W punkcie (...). W. uznał za winnego popełnienia czynu z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 296 § 1, 2 i 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. art. 12 k.k. w zw. z art. 21 § 2 k.k. i na tej podstawie skazał oskarżonego, zaś przy zastosowaniu art. 11§3 kk na mocy art. 296§3 kk w zw. z art. 33§1, 2 i 3 kk w zw. z art. 4§1 kk wymierzył mu karę 2 lat pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 250 stawek dziennych po 300 złotych każda; W punkcie (...). W. uznał za winnego czynu z art. 299 §1 i 6 kk i za to na tej podstawie skazał go, zaś na mocy art. 299§5 i 6 kk w zw. z art. 33§1, 2 i 3 kk w zw. z art. 4§1 kk wymierzył mu karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 200 stawek dziennych po 300 złotych każda; W punkcie XI ustalając, iż T. W. dopuścił się czynu z art. 20 § 2 k.k.s. w zw. z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 21 § 2 k.k. w zw. z art. 56 § 1 k.k.s. w zb. z art. 76 § 1 k.k.s. w zb. z art. 62 § 2 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s., przy czym na mocy art. 414§1 kpk, art. 17§1 pkt 6 kpk w zw. z art. 113§1 kks w zw. z art. 44§

§5

kks postępowanie o ten czyn umorzył wobec przedawnienia jego karalności; W punkcie XII T. W. uznał za winnego czynu z art. 297§1 kk w zw. z art. 12 kk i na tej podstawie skazał go oraz wymierzył mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności; W punkcie XIII T. W. uznał za winnego popełnienia czynu z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 296 § 1, 2 i 3 k.k. w zb. z art. 271 § 1 i 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i na tej podstawie skazał go, zaś przy zastosowaniu art. 11§3 kk na mocy art. 296§3 kk w zw. z art. 33§1, 2 i 3 kk w zw. z art. 4§1 kk wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 125 stawek dziennych po 300 złotych każda; W punkcie XIV T. W. uznał za winnego popełnienia czynu z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 296 § 1 i 2 k.k. w zb. z art. 271 § 1 i 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i na tej podstawie skazał go, zaś przy zastosowaniu art. 11§3 kk na mocy art. 296§2 kk w zw. z art. 33§1, 2 i 3 kk w zw. z art. 4§1 kk wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 50 stawek dziennych po 300 złotych każda; W punkcie XV T. W. uznał za winnego popełnienia czynu z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 296 § 1 i 2 k.k. w zb. z art. 271 § 1 i 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i na tej podstawie skazał oskarżonego, zaś przy zastosowaniu art. 11§3 kk na mocy art. 296§2 kk w zw. z art. 33§1, 2 i 3 kk w zw. z art. 4§1 kk wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 50 stawek dziennych po 300 złotych każda; W punkcie XVI J. B. uznał za winnego popełnienia czynu z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 296 § 1, 2 i 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 21 § 2 k.k. i za to na tej podstawie skazał oskarżonego, zaś przy zastosowaniu art. 11§2 kk na mocy art. 296§3 kk w zw. z art. 33§1, 2 i 3 kk w zw. z art. 4§1 kk wymierzył mu karę 3 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 350 stawek dziennych po 800 złotych każda; W punkcie XVII J. B. uznał za winnego czynu z art. 299 § 1, 5 i 6 kk i na tej podstawie skazał go, zaś na mocy art. 299§5 i 6 kk w zw. z art. 33§1, 2 i 3 kk w zw. z art. 4§1 kk wymierzył mu karę 2 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 300 stawek dziennych po 800 złotych każda; W punkcie XVIII ustalając, iż J. B. dopuścił się czynu z art. 20 § 2 kks w zw. z art. 18 § 3 kk w zw. z art. 21 § 2 kk w zw. z art. 56 § 1 kks w zb. z art. 76 § 1 kks w zb. z art. 62 § 2 kks w zw. z art. 7 § 1 kks w zw. z art. 6 § 2 kks, przy czym na mocy art. 414§1 kpk, art. 17§1 pkt 6 kpk w zw. z art. 113§1 kks w zw. z art. 44§

§5

kks postępowanie o ten czyn umorzył wobec przedawnienia jego karalności; W punkcie XIX J. B. uznał za winnego czynu z art. 284 § 2 kk w zb. z art. 299 § 1 i 5 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 12 kk w zw. z art. 21 § 2 kk w zw. z art. 4§1 kk i za to na tej podstawie skazał go, zaś przy zastosowaniu art. 11§3 kk na mocy art. 299§5 kk w zw. z art. 33§1, 2 i 3 kk w zw. z art. 4§1 kk wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 100 stawek dziennych po 800 złotych każda; W punkcie XX ustalając, iż J. B. dopuścił się czynu z art. 20§2 kks w zw. z art. 18§3 kk w zw. z art. 21§2 kk w zw. z art. 56§2 kks w zb. z art. 76§2 kks w zw. z art. 62§2 kks w zw. z art. 7§1 kks w zw. z art. 6§2 kks, przy czym na mocy art. 414§1 kpk, art. 17§1 pkt 6 kpk w zw. z art. 113§1 kks w zw. z art. 44§

§5

kks postępowanie o ten czyn umorzył wobec przedawnienia jego karalności; W punkcie XXI K. K. uznał za winnego czynu z art. 284 § 2 kk w zw. z art. 294 § 1 kk w zb. z art. 296 § 1, 2 i 3 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 12 kk i art. 21 § 2 kk i za to na tej podstawie skazał go, zaś przy zastosowaniu art. 11§3 kk na mocy art. 296§3 kk w zw. z art. 33§1, 2 i 3 kk w zw. z art. 4§1 kk wymierzył mu karę 2 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 220 stawek dziennych po 400 złotych każda; W punkcie XXII K. K. uznał za winnego czynu art. 299§1, 5 i 6 kk i za to na tej podstawie skazał go, zaś na mocy art. 299§5 i 6 kk w zw. z art. 33§1, 2 i 3 kk w zw. z art. 4§1 kk wymierzył mu karę 1 roku i 8miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 250 stawek dziennych po 400 złotych każda; W punkcie XXIII ustalając, iż K. K. dopuścił się czynu z art. 20 § 2 kks w zw. z art. 18 § 3 kk w zw. z art. 21 § 2 kk w zw. z art. 56 § 1 kks w zb. z art. 76 § 1 kks w zb. z art. 62 § 2 kks w zw. z art. 7 § 1 kks w zw. z art. 6§2 kks, przy czym na mocy art. 414§1 kpk, art. 17§1 pkt 6 kpk w zw. z art. 113§1 kks w zw. z art. 44§

§5

kks postępowanie o ten czyn umorzył wobec przedawnienia jego karalności; W punkcie XXIV na mocy art. 85§1 kk i art. 86§1 i 2 kk w zw. z art. 4§1 kk połączył orzeczone wobec Z. B. w punktach I, II, IV, V, VI i VII wyroku jednostkowe kary pozbawienia wolności i grzywny oraz orzekł karę łączną w wymiarze 3 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę łączną grzywny w wysokości 220 stawek dziennych po 250 złotych każda; W punkcie XXV na mocy art. 69§1 i 2 kk w zw. z art. 60§3 i 5 kk wykonanie orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności warunkowo zawiesił Z. B. na okres 9 lat tytułem próby; W punkcie XXVI na mocy art. 85§1 kk i art. 86§1 i 2 kk w zw. z art. 4§1 kk połączył orzeczone wobec T. W. w punktach IX, X, XII, XIII, XIV i XV wyroku jednostkowe kary pozbawienia wolności i grzywny oraz orzekł karę łączną w wymiarze 3 lat i 10 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę łączną grzywny w wysokości 400 stawek dziennych po 300 złotych każda; W punkcie XXVII na mocy art. 69§1 i 2 kk w zw. z art. 60§3 i 5 kk wykonanie orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności warunkowo zawiesił T. W. na okres 8 lat tytułem próby; W punkcie XXVIII na mocy art. 85§1 kk i art. 86§1 i 2 kk w zw. z art. 4§1 kk połączył orzeczone wobec J. B. w punktach XVI, XVII i XIX wyroku jednostkowe kary pozbawienia wolności i grzywny oraz orzekł karę łączną w wymiarze 4 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę łączną grzywny w wysokości 540 stawek dziennych po 800 złotych każda; W punkcie XXIX na mocy art. 39 pkt 2 kk, art. 41§1 kk i art. 43§1 kk orzekł zakaz zajmowania przez J. B. stanowisk w zarządach, radach nadzorczych i komisjach rewizyjnych na okres 5 lat; W punkcie XXX na mocy art. 85§1 kk i art. 86§1 i 2 kk w zw. z art. 4§1 kk połączył orzeczone wobec K. K. w punktach XXI i XXII wyroku jednostkowe kary pozbawienia wolności i grzywny oraz orzekł karę łączną w wymiarze 3 lat pozbawienia wolności oraz karę łączną grzywny w wysokości 360 stawek dziennych po 400 złotych każda; W punkcie XXXI na mocy art. 39 pkt 2 kk, art. 41§1 kk i art. 43§1 kk orzekł zakaz zajmowania przez K. K. stanowisk w zarządach, radach nadzorczych i komisjach rewizyjnych na okres 5 lat; W punktach XXXII i XXXIII na mocy art. 63§1 kk zaliczył oskarżonym na poczet orzeczonych kar łącznych pozbawienia wolności i grzywny okresy rzeczywistego pozbawienia wolności ; W punkcie XXXIV rozstrzygnął w przedmiocie kosztów sądowych. *** Powyższy wyrok nie został zaskarżony i uprawomocnił się w części dotyczącej oskarżonego Z. B. . Apelacje od wyroku wnieśli obrońcy pozostałych oskarżonych. *** Obrońca T. W. zaskarżył wyrok w części objętej punktami IX, X, XII, XIII, XIV i XV oraz w punkcie XXXIV w zakresie obciążenia oskarżonego opłatą, zarzucając: 1. Naruszenie prawa materialnego art. 20 k.k. w zw. z art. 9 § 1 k.k. polegające na braku indywidualizacji winy oskarżonego przy zarzutach obejmujących współdziałanie z innymi osobami, co prowadziło do błędnej kwalifikacji prawnej przypisanych oskarżonemu czynów, 2. Naruszenie przepisu art. 11 § 1 k.k. polegające na wadliwym przyjęciu, że zdarzenie opisane w pkt IX i XI wyroku oraz w pkt X i XI wyroku stanowią odrębne czyny, 3. Naruszenie prawa materialnego art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 296 § 1, 2 i 3 k.k. polegające na błędnej kwalifikacji prawnej czynu, który stanowił wyłączenie przestępstwo karno-skarbowe opisane w pkt XI wyroku, 4. Naruszenie prawa materialnego art. 299 § 1 i 6 k.k. polegające na błędnej kwalifikacji prawnej czynu, który stanowił wyłącznie przestępstwo karo- skarbowe opisane w pkt XI wyroku, 5. Naruszenie prawa procesowego art. 5 § 1 i 2 k.p.k. polegające na przyjęciu, że oskarżony popełnił czyn z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 296 § 1, 2 i 3 k.k. mimo nie wykazania żadnymi dowodami wiedzy oskarżonego co do przeznaczenie środków, które otrzymały od niego osoby reprezentujące podmioty na rzecz których oskarżony wystawił w imieniu Wydawnictwa (...) faktury, 6. Naruszenie prawa procesowego art. 5 § 1 i 2 k.p.k. polegające na przyjęciu, że oskarżony popełnił czyn z art. 299 § 1 i 6 k.k.. mimo nie wykazania żadnymi dowodami wiedzy oskarżonego co do pochodzenia środków finansowych przelanych przez oskarżonych B. i K. na rachunek Wydawnictwa (...) z przestępstwa, 7. Naruszenie prawa materialnego art. 297 § 1 k.k. polegające na:

1. a)uznaniu, że przedłożenie dokumentów finansowych Wydawnictwa (...) zawierających dane obejmujące również wynagrodzenie za usługi niematerialne wypełnia znamiona czynu z art. 297 § 1 k.k.,
2. b)uznaniu, że przedkładanie kolejnych faktur w ramach umowy faktoringu wypełniało znamiona czynu z art. 297 § 1 k.k. (w jego pierwotnej redakcji), 8. Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że Wydawnictwo (...) na skutek przelania środków na rzecz (...) Sp. z o.o. poniosło szkodę, gdy Wydawnictwo (...) było faktycznym właścicielem (...) Sp. z o.o., 9. Naruszenie prawa materialnego art. 284 § 2 k.k. i art. 296 § 1 i 2 k.k. polegające na wadliwej kwalifikacji prawnej czynów polegających na przyjęciu przez oskarżonego w imieniu (...) Sp. z o.o. faktur za niewykonane usługi od (...) Sp. z o.o. oraz Wydawnictwo (...), które to czyny winny zostać zakwalifikowane jako przestępstwa karno-skarbowe. Podnosząc powyższe zarzuty apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez:
3. a)wyeliminowanie z opisu czynów pkt IX i X zaskarżonego wyroku poprzez uznanie tych zdarzeń za elementy czynu opisanego w pkt XI wyroku,
4. b)uniewinnienie oskarżonego w zakresie czynu opisanego w pkt XII wyroku,
5. c)uniewinnienie oskarżonego w zakresie czynu opisanego w pkt XIII wyroku,
6. d)zmianę kwalifikacji prawnej czynów opisanych w pkt XIV i XV wyroku poprzez zakwalifikowanie ich jako przestępstw karno-skarbowych i umorzenie postępowania z uwagi na przedawnienie karalności, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. *** Obrońca J. B. - adw. P. B. - zaskarżył wyrok w części dotyczącej uznania J. B. za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów, tj. w punktach XVII, XVIII, XIX i XX wyroku, zarzucając: A. Obrazę przepisów prawa materialnego: a. art. 284 § 2 k.k. poprzez jego zastosowanie w sytuacji braku jakichkolwiek ustaleń faktycznych odnoszących się do zamiaru włączenia przez członków zarządów firm: (...) SP. z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) S.A., (...) S.A. (...) S.A., (...) S.A. (...) Sp. z o.o., (...) SP. z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) S.A., (...) S.A. do swego majątku środków pieniężnych przelanych na konta firm oskarżonych J. B. i K. K., b. art. 11 § 2 k.k. poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż zachowanie oskarżonego J. B. popełnione w warunkach art. 12 k.k. wyczerpywało znamiona zarówno występku z art. 284 § 2 k.k. jak i występku z art. 296 k.k. w sytuacji, gdy część członków zarządów podmiotów gospodarczych, z którymi J. B. i K. K. mieli popełnić zarzucane im czyny „wspólnie i w porozumieniu” została prawomocnie uniewinniona lub skazana wyłącznie za występki z art. 296 § 1 k.k. lub art. 296 § 1 i 4 k.k. (za występek nieumyślny), c. art. 299 § 1 k.k. i art. 12 k.k. poprzez uznanie, iż zachowania podejmowane tempore criminis przestępstwa „pierwotnego” mogą stanowić równolegle przestępstwo „prania” pieniędzy, B. Obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść rozstrzygnięcia: a. art. 7 k.p.k. i art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. wyrażającą się w sprzecznym z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego ukształtowaniu swego przekonania o działaniu przez oskarżonego J. B. wspólnie z K. K. i osobami pełniącymi funkcje zarządu spółek prawa handlowego „ze z góry powziętym zamiarem”, co skutkowało przyjęciem konstrukcji określonej w przepisie art. 12 k.k., podczas gdy z całokształtu materiału dowodowego wynika, iż J. B. prowadził swe firmy celem świadczenia działalności gospodarczej o charakterze konsultingowym, które wykonywał niewątpliwie w sposób prawidłowy, co Sąd I instancji ustalił w odniesieniu do znaczącej części zachowań objętych stawianymi aktem oskarżenia zarzutami, b. art. 4 k.p.k. i art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. poprzez przyjęcie w sentencji wyroku, iż J. B. działał wspólnie i w porozumieniu z K. K. w zdarzeniach dotyczących współpracy z (...) SP. z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o. i (...) S.A. podczas gdy z ustaleń faktycznych wyrażonych w pisemnym uzasadnieniu wyroku wynika, iż w tych zdarzeniach uczestniczył wyłącznie oskarżony K. K., c. art. 4 k.p.k. i art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. poprzez przyjęcie w sentencji wyroku, iż J. B. działał wspólnie i w porozumieniu z K. K. w zdarzeniach dotyczących współpracy z (...) S.A., (...) S.A., (...) S.A., (...) S.A., (...) Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) S.A., podczas gdy z ustaleń faktycznych wyrażonych w pisemnym uzasadnieniu wyroku wynika, iż w tych zdarzeniach uczestniczył wyłącznie oskarżony J. B., d. art. 4 k.p.k. i art. 7 k.p.k. poprzez oparcie ustaleń faktycznych odnoszących się do wykonania przez J. B. zleconych mu usług na domniemaniach po uprzednim sprzecznym z zasadami logiki i doświadczenia życiowego uznaniu zeznań świadków J. J., T. K., A. H., E. M. i innych zarządzających podmiotami gospodarczymi współpracującymi z J. B. za niewiarygodne, e. art. 4 k.p.k. i art. 7 k.p.k. poprzez sprzeczne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego ustalenie, iż środki pieniężne pochodzące z (...) S.A. zostały przywłaszczone wspólnie i w porozumieniu przez J. B., K. K. i członka zarządu tej firmy, podczas gdy z zasługujących na uznanie za wiarygodne wyjaśnień J. B. wynika wprost, iż środki te stanowiły wynagrodzenie z tytułu akwizycji usług (...) S.A. przez świadka J. J., co potwierdza identyczna z w/wym. relacja gospodarcza (...) S.A., f. art. 4 k.p.k. i art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. poprzez niedokonanie jakichkolwiek ustaleń faktycznych w przedmiocie osoby wystawiającej faktury obciążające (...) S.A. co ma istotny wpływ w szczególności na ocenę, czy doszło do popełnienia występku w warunkach współsprawstwa oraz czynu ciągłego, g. art. 4 k.p.k. i art. 7 k.p.k. poprzez sprzeczne z zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego odmówienie wiary zeznaniom świadka T. K. i wyjaśnieniom J. B. w sytuacji, gdy są one logiczne i wzajemnie się uzupełniające w zakresie potwierdzenia świadczenia przez J. B. usług doradczychT. K. zarządzającemu firmą (...) Sp. z o.o. i oparcie się na domniemaniu, jakoby usługi te nie były świadczone, h. art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. poprzez uznanie, iż J. B. przywłaszczył wspólnie i w porozumieniu ze Z. S., R. B. i J. C. środki pieniężne na szkodę (...) Sp. z o.o. przy braku jakichkolwiek ustaleń faktycznych w odniesieniu do zamiaru w jakim działali Z. S., R. B. i J. C., co uniemożliwia ocenę prawidłowości rozumowania Sądu, i. art. 7 k.p.k., art. 92 k.p.k. i art. 410 k.p.k. poprzez wydanie przez Sąd wyroku na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w kancelarii tajnej, który to materiał nie został ujawniony na rozprawie. C. Błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, mający wpływ na jego treść, wyrażający się w: a. błędnym uznaniu, iż faktury obciążające firmy (...) Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) S.A., (...) S.A., (...) S.A., (...) S.A., (...) Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) S.A., (...) S.A. poświadczały usługi, które nie zostały w rzeczywistości wykonane w sytuacji, gdy członkowie zarządów tych podmiotów gospodarczych wykonanie usług potwierdzili, b. błędnym uznaniu, iż czynności związane ze współpracą J. B. z (...) miały na celu udaremnienie lub znaczne utrudnienie stwierdzenia przestępnego pochodzenia środków pieniężnych lub miejsca umieszczenia, wykrycia, zajęcia albo orzeczenia przepadku tychże środków, podczas gdy w rzeczywistości miały one na celu wyłącznie zapewnienie J. B. tzw tarczy podatkowej, c. bezzasadnym uznaniu, iż (...) Sp. z o.o. nie świadczył usług na rzecz (...) S.A., za które nastąpiło przywłaszczenie mienia w kwocie 122.000 zł. na szkodę (...) S.A., podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego wprost wynika, iż (...) Sp. z o.o. wykonała usługę budowania pozytywnego wizerunku tej spółki w oczach opinii publicznej co wprost wynika z zeznań świadka M. F.. Podnosząc powyższe zarzuty apelujący wniósł o zmianę wyroku poprzez uniewinnienie J. B. od zarzutów popełnienia przestępstwa z art. 299 k.k. oraz o uchylenie wyroku w pozostałym zakresie i przekazanie sprawy w tej części do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Obrońca J. B. - adw. B. Ż. - zaskarżyła wyrok w zakresie rozstrzygnięć w punktach XVI, XVII, XVIII, XIX, XX, XXVIII, XXIX, XXXII i XXXIV wyroku, zarzucając: 1. naruszenie art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 5 § 2 k.p.k. poprzez poczynienie błędnych ustaleń faktycznych w przedmiocie dopuszczenia się przez J. B. popełnienia zarzucanego mu w punkcie XX aktu oskarżenia czynu polegającego na przywłaszczeniu środków pieniężnych powierzonych władzom wymienionych w punkcie XVI wyroku spółek prawa handlowego, podczas gdy brak jest podstaw do uznania, iż wymienione w punkcie XVI wyroku faktury VAT mają charakter fikcyjny, a tym samym, iż wypłacenie na podstawie przedmiotowych faktur VAT wynagrodzenia na rzecz wystawcy było bezpodstawne, 2. naruszenie art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 5 § 2 k.p.k. poprzez poczynienie błędnych ustaleń faktycznych w przedmiocie dopuszczenia się przez J. B. popełnienia zarzucanego mu w punkcie XXI aktu oskarżenia czynu polegającego na praniu brudnych pieniędzy, wobec braku podstaw do uznania, iż oskarżony dopuścił się popełnienia przestępstwa bazowego, a wystawione przez (...) Sp. z o.o., (...) s.c. oraz (...) faktury VAT wymienione w punkcie XXI aktu oskarżenia miały charakter fikcyjny, 3. naruszenie art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 5 § 2 k.p.k. poprzez poczynienie błędnych ustaleń faktycznych w przedmiocie dopuszczenia się przez J. B. popełnienia zarzucanego mu w punkcie XXII aktu oskarżenia czynu polegającego na udzieleniu pomocy członkom zarządów wymienionych w punkcie XXII Spółek w uszczupleniu podatku dochodowego od osób prawnych oraz podatku od towarów i usług, wobec braku podstaw do uznania, iż wystawione przez (...) Sp. z o.o., (...) s.c. oraz (...) faktury VAT wymienione w punkcie XXII aktu oskarżenia miały charakter nierzetelny, 4. naruszenie art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 5 § 2 k.p.k. poprzez poczynienie błędnych ustaleń faktycznych w przedmiocie dopuszczenia się przez J. B. popełnienia zarzucanego mu w punkcie XXIII aktu oskarżenia czynu polegającego na przywłaszczeniu środków pieniężnych powierzonych władzom (...) S.A. oraz przestępstwa prania brudnych pieniędzy, podczas gdy brak jest podstaw do uznania, iż faktura VAT (...) z dnia 26 kwietnia 2002 roku miała charakter fikcyjny, a tym samym, iż wypłacone na podstawie przedmiotowej faktury VAT wynagrodzenie było wynagrodzeniem nienależnym, 5. naruszenie art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 5 § 2 k.p.k. poprzez poczynienie błędnych ustaleń faktycznych w przedmiocie dopuszczenia się przez J. B. popełnienia zarzucanego mu w punkcie XXIV aktu oskarżenia czynu polegającego na udzieleniu pomocy członkom zarządu (...) S.A. w uszczupleniu podatku dochodowego od osób prawnych oraz podatku od towarów i usług, wobec braku podstawy do uznania, iż faktura VAT nr (...) z dnia 12 kwietnia 2002 roku miała charakter nierzetelny, 6. naruszenie (…) art. 7 k.p.k. poprzez jego niezastosowanie, polegające na dowolnej, sprzecznej z zasadami prawidłowego rozumowania i wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, a w konsekwencji całkowicie wadliwej ocenie materiału dowodowego poprzez: 6.1. uznanie wyjaśnień J. B. za niewiarygodne z uwagi na rzekomą sprzeczność z osobowymi i dokumentarnymi źródłami dowodowymi, podczas gdy w rzeczywistości wyjaśnienia oskarżonego nie pozostają w sprzeczności z żadnym miarodajnym źródłem dowodowym, 6.2. ustalenie w oparciu o wyjaśnienia J. B., iż przyznał się on częściowo do winy w niniejszej sprawie (k. 55972 akt sprawy), podczas gdy oskarżony konsekwentnie nie przyznawał się do popełnienia zarzucanych mu czynów, 6.3. ustalenie w oparciu o zeznania świadka W. D., iż nie miało miejsca spotkanie w Hotelu (...) w W. z udziałem świadka, oskarżonego J. B. oraz P. S., zorganizowane przez J. B. w ramach realizacji umowy na rzecz (...) S.A. (k. 55702 akt sprawy), podczas gdy w zeznaniach swych składanych n a rozprawie (k. 39172 akt sprawy) świadek W. D. przesłuchiwany po upływie niemal 10 lat od relacjonowanych zdarzeń zeznał, iż nie pamięta by spotkanie takie miało miejsce „To jest tak długi okres czasu, że nie jestem sobie w stanie przypomnieć”, co wszakże nie jest równoznaczne z zaprzeczeniem uczestnictwu w tego rodzaju spotkaniu przez świadka; 6.4. wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka J. S. (k. 55698 akt sprawy) poprzez uznanie, iż zeznania świadka nie potwierdzają faktu wykonania przez J. B. usług na rzecz (...) S.A., podczas gdy świadek nie tylko nie zaprzeczał realizacji usług przez J. B., lecz zeznał, iż J. B. doradzał (...) S.A. m. in. w zakresie obniżenia ceny w postepowaniu przetargowym prowadzonym przez (...) (k. 9042, 40881 akt sprawy), 6.5. wadliwą ocenę dowodów z zeznań świadków: K. P., J. N., R. K. (…) M. M. - poprzez poczynienie w oparciu o zeznania wyżej wymienionych osób ustaleń w przedmiocie niezrealizowania przez J. B. usług o charakterze niematerialnym na rzecz kontrahentów firm (...), (...) Sp. z o.o. oraz (...) s.c., podczas gdy w rzeczywistości zeznania wyżej wymienionych osób, w świetle wyjaśnień J. B. oraz K. K., zeznań J. J., P. S., G. S. ( `)a, T. K., M. K., A. U., W. D. - pozostają pozbawione doniosłości dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, 6.6 wadliwą ocenę z wyjaśnień oraz zeznań J. J., z których Sąd wywiódł, iż świadek nie wskazał jakichkolwiek czynności, które mieliby podjąć przedstawiciele (...) s.c. (k. 55698 akt sprawy) w celu pozyskania przez (...) S.A. kontraktu z (...), podczas gdy świadek zeznając na rozprawie (k. 48146 i nast. akt sprawy) podał: „Ale były też inne szczególne informacje, jak na przykład przy kontrakcie z (...). Miał (J. B. – przyp. autorki apelacji) pewne informacje o cenie i warunkach technicznych oferty naszego największego konkurenta, tj. E.. Miałem również od pana B. informacje na temat kosztorysu inwestorskiego. Co pozwoliło nam wygdać ten kontrakt w walce z E.”; 6.7 wadliwą ocenę dowodu z wyjaśnień oraz zeznań J. J., w wyniku której Sąd stwierdził, iż zeznania świadka o braku wiedzy na temat sposobu działania J. B. (k. 55756 akt sprawy), są sprzeczne z ustaleniami Sądu dokonanymi na podstawie „wielu dowodów dokumentarnych, osobowych i opinii biegłych”, podczas gdy żaden z wymienionych rodzajowo zaledwie przez Sąd dowodów nie pozostaje w sprzeczności z zeznaniami oraz wyjaśnieniami J. J.; 6.8 wadliwą ocenę dowodów z wyjaśnień oraz zeznań świadków J. O. i P. J. (k. 55706 akt sprawy) poprzez uznanie, iż treść wyjaśnień oraz zeznań świadków przeczy wyjaśnieniom oskarżonego J. B., w których oskarżony wskazał, iż konsultował zapisy prawne umowy zawartej przez (...) S.A. z (...) z P. S. i S. K., podczas gdy w rzeczywistości świadkowie nie zaprzeczyli owym konsultacjom; 6.9 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadków J. B. i E. Z. (k. 55714 akt sprawy), w oparciu o które Sąd meriti poczynił ustalenia w świetle których J. B. nie wykonał żadnych czynności zmierzających do zawarcia kontraktu przez (...) S.A. z (...) Sp. z o.o., podczas gdy w świetle zeznań wyżej wymienionych osób J. B. spotkał się z nimi w celu rekomendowania E. jako potencjalnego wykonawcy inwestycji (...) realizowanej przez (...) Sp. z o.o.; 6.10 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka J. J. (k. 55714 akt sprawy), które to zeznania uznane zostały przez Sąd za niewiarygodne w zakresie w jakim świadek wskazywał na udział J. B. w zawarciu przez (...) S.A. umowy ze spółką (...) Sp. z o.o., podczas gdy w świetle zeznań wyżej wymienionego świadka J. B. rekomendował J. J. zaoferowanie przez (...) S.A. spółce (...) Sp. z o.o. możliwości sfinansowania ze środków własnych (...) S.A. realizacji inwestycji (...) do stanu „0”, co w świetle zeznań świadków L. B. i E. Z. miało kluczowe znaczenie dla wyboru oferty (...) S.A. na realizację inwestycji (...), 6.11 wadliwą ocenę dowodu z zeznań P. S., w oparciu o które Sąd meriti poczynił ustalenia w świetle których J. B. nie wykonał żadnych czynności zmierzających do zawarcia kontraktu przez (...) S.A. z (...) S.A., podczas gdy z zeznań świadka wynika, iż uzyskane od J. B. informacje na temat ilości planowanych obiektów – nieujawnione podmiotom ubiegającym się o uzyskanie zlecenia na budowę (...) (…) pozwoliły na przygotowanie optymalnej oferty na budowę (...) wobec podziału kosztów stałych przedsiębiorstwa w trakcie realizacji inwestycji na rzeczywistą liczbę planowanych do realizacji obiektów, 6.12 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka Z. D., z których Sąd wywiódł, iż polecenia dokonania antydatowanych wpisów w dzienniku korespondencji wydał pracownicom sekretariatu (...) oddziału spółki (...) S.A. P. S. (k. 55703 akt sprawy), podczas gdy przesłuchiwana na rozprawie Z. D. zeznała: „Jeżeli by to (przesłuchanie – przyp. autorki apelacji) było miesiąc po dokonaniu okazywanych mi wpisów być może pamiętałabym, kto zlecił mi dokonanie konkretnych wpisów. Natomiast jeżeli takie polecenie otrzymałabym od Dyrektora S. lub W. to bym pamiętała” (k. 47984 akt sprawy), 6.13 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka E. M., z których Sąd wywiódł, iż polecenia dokonania antydatowanych wpisów w dzienniku korespondencji wydał pracownicom sekretariatu (...) oddziału spółki (...) S.A. P. S. (k. 55703 akt sprawy), podczas gdy przesłuchiwana na rozprawie E. M. zeznała: „Nigdy nie otrzymałam takiego polecenia bezpośrednio od dyr. S.” (k. 49876v akt sprawy), 6.14. wadliwą ocenę zeznań świadka T. K., poprzez odmówienie wiarygodności zeznaniom świadka, w których przypisywał on autorstwo poszczególnych pomysłów J. B., podczas gdy brak jest dowodów przeciwnych tym relacjom, a podniesiona przez Sąd okoliczność, w świetle której T. K. jest zainteresowany wynikiem sprawy (k. 55730 akt sprawy) nie powinna stanowić podstawy odmówienia wiarygodności jego zeznaniom. Nadto Sąd w odniesieniu do zeznań tego samego świadka dotyczących Spółki (...) (k. 55777 akt sprawy) przydał im walor wiarygodności z uwagi na fakt, iż oskarżyciel publiczny nie dostarczył dowodów dyskredytujących zeznania świadka, z pominięciem aktualnego również w przypadku tych fragmentów depozycji interesu świadka w składaniu zeznań określonej treści, 6.15 wadliwą ocenę zeznań świadka M. K. składanych w postępowaniu przygotowawczym (świadek nie został przesłuchany na rozprawie), na podstawie których Sąd stwierdził, in (...) Sp. z o.o. pozyskała kontrakt z (...) Sp. z o.o. (…), z uwagi na rekomendacje jednego z klientów (...), podczas gdy: ⚫ świadek M. K. nie brał udziału w rozmowach poprzedzających wyłonienie (...) Sp. z o.o. jako wykonawcy inwestycji (...), ⚫ w świetle zgodnych relacji G. S. oraz K. K., K. K. spotykał się z drugim z członków zarządu (...). G., ⚫ świadek M. K., który nie został przesłuchany na rozprawie, wskazując na sposób wyłonienia wykonawcy inwestycji użył wskazującego na brak pewności określenia „prawdopodobnie” – pominiętego przez Sąd w relacji treści zeznań tego świadka w uzasadnieniu wyroku, 6.16 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka G. S., którego zeznania pozostają zbieżne z wyjaśnieniami K. K., a przy tym brak jest jakichkolwiek dowodów pozwalających na zakwestionowanie złożonych przez świadka wyjaśnień w zakresie działań podjętych przez K. K. w celu realizacji umów zawartych z (...) Sp. z o.o., a zdaniem Sądu wątpliwym jest, by niemieccy inwestorzy mieli polegać na polskim pośredniku K. K. (k. 55733 akt sprawy), a nie ich rodaku w osobie G. S., posiadającym bogate doświadczenie na polskim rynku, podczas gdy: ⚫ tempore criminis G. S. nie posiadał bogatego doświadczenia na polskim rynku budowlanym (zrealizował w firmie (...) Sp. z o.o. dla której pracował wspólnie z K. K. zaledwie jedną inwestycję), ⚫ inwestycja (...), o której realizację ubiegała się spółka (...) Sp. z o.o. miała powstać w terminie niespełna 12 miesięcy od daty wyboru lokalizacji do daty oddania obiektu do użytkowania, co związane było z koniecznością maksymalnego skrócenia procedur administracyjnych związanych z uzyskaniem decyzji o pozwolenie na budowę oraz decyzją MSWiA na nabycie przez inwestora działki, czego G. S. jako osoba niewładająca językiem polskim na poziomie pozwalającym na prowadzenie postępowań administracyjnych nie mogła zagwarantować, 6.17 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka E. S. (k. 55733 akt sprawy), członka Zarządu Gminy T., polegającą na uznaniu, iż zeznania świadka stanowią źródło dowodowe pozwalające na zanegowanie kontaktów K. K. z przedstawicielami Gminy T. w zakresie związanym z akwizycją kontraktów z (...) i (...), podczas gdy rola świadka sprowadzała się do udziału w zaledwie jednym (ostatnim) spotkaniu dotyczącym inwestycji (...) podczas którego doszło do podpisania umowy pomiędzy Gminą T., a Spółką (...) Sp. z o.o., 6.18 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadków M. K. i S. Z. (k. 55746 akt sprawy), którzy to świadkowie w ocenie Sądu nie potwierdzają wyjaśnień K. K. w zakresie realizacji usług doradczych na rzecz Prezesa Zarządu (...) Sp. z o.o. M. K., podczas gdy świadkowie ci w świetle wyjaśnień K. K. nie uczestniczyli osobiście w czynnościach związanych z realizacją przez K. K. prac na rzecz (...) Sp. z o.o., a nadto potwierdzili, iż powzięli z relacji M. K. wiedzę na temat korzystania przez M. K. z usług doradczych K. K., 6.19 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka M. K. (k. 55748 akt sprawy), złożonych w prawomocnie zakończonym postępowaniu w sprawie II K 21/11 Sądu Rejonowego Gdańsk Południe w Gdańsku, które to wyjaśnienia zostały uznane przez Sąd za niewiarygodne, podczas gdy w aktach brak jest dowodów pozostających w sprzeczności z wyjaśnieniami tego świadka, 6.20 uznanie za niewiarygodne wyjaśnień K. K. w zakresie w jakim wskazał on faktyczna podstawę wypłat dokonywanych przez Spółkę (...) Sp. z o.o., albowiem zdaniem Sądu przyznaniu tymże wyjaśnieniom waloru wiarygodności w ocenie Sądu stoi na przeszkodzie uzasadniony interes ekonomiczny Spółki (...) Sp. z o.o. (k. 55747 akt sprawy), podczas gdy brak jest dowodów wskazujących na nieprawdziwość tychże wyjaśnień, a interes ekonomiczny (...) Sp. z o.o. nie ma nic wspólnego z ewentualnymi ustaleniami K. K. i M. K., zmierzającymi do wypłaty należnego K. K. wynagrodzenia, 6.21 wadliwą ocenę zeznań świadków A. U. oraz W. R. (k. 55752 akt sprawy) uznanych przez Sąd za częściowo niewiarygodne, z uwagi na rzekomy brak logiki i spójności, a nadto z uwagi na fakt zaakceptowania przez świadków wydanego wobec nich wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne, podczas gdy zeznania świadków pozostają spójne i logiczne, a świadkowie wyrażając zgodę na warunkowe umorzenie postępowania karnego, występując w charakterze podejrzanych nie przyznali się do popełnienia zarzucanych im czynów, 6.22 błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na wadliwej rekonstrukcji przez Sąd przedmiotu umowy łączącej (...) S.A. z (...) w zakresie akwizycji kontraktu na budowę bazy promowej, poprzez wykluczenie, iż przedmiotem czynności realizowanych przez J. B. w ramach przedmiotowej umowy mogła być publikacja w prasie lokalnej wywiadów i artykułów promujących (...) S.A. (k. 55755 akt sprawy), 6.23 błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie niezrealizowania przez (...) s.c. umowy ze (...) Sp. z o.o. , podczas gdy dokonana przez Sąd ocena materiału dowodowego doprowadziła Sąd do wniosku (k. 55762 akt sprawy): „w tej oto sytuacji powstaje swego rodzaju „próżnia”, która może zostać wyjaśniona tylko w jeden sposób, a mianowicie mamy tu do czynienia z logicznym układem korzyści, w której S. w zamian za podpisanie umowy z (...) (za ustalonym wynagrodzeniem) uzyskuje intratne porozumienie z E., Pozycja (...) s.c. w tym układzie wynika z kolei z porozumienia z Prezesem Zarządu (...) S.A. – J. J. co do przestępczej działalności przy wykorzystaniu fikcyjnych umów o charakterze niematerialnym (…) Sąd zatem doszedł do przekonania, iż ani J. B., K. K., Z. B. czy J. A. – ani żaden podmiot (…) nie wykonywali żadnych usług stwierdzonych dowodowymi fakturami VAT”. Tymczasem przywołane wyżej rozważanie Sądu – w części, w jakiej stanowi odzwierciedlenie prawidłowej oceny materiału dowodowego, tj. w części wskazującej na pozyskanie kontraktu przez (...) Spółkę z o.o. w zamian za wynagrodzenie uiszczone na rzecz J. B. w ramach umowy agencyjnej, w istocie swojej potwierdza tezę o doprowadzeniu przez J. B. do zawarcia kontraktu pomiędzy (...) Spółka z o.o. a (...) S.A., 6.24 błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na bezpodstawnym odmówieniu wiarygodności wyjaśnieniom K. K., w zakresie związanym ze współpracą z (...) Spółka z o.o., które to wyjaśnienia uznane zostały za niewiarygodne (k. 55744 akt sprawy) z uwagi na fakt, iż nie doczekały się potwierdzenia przez J. B. (który de facto odmówił składania wyjaśnień w tym zakresie) oraz W. D., który w rzeczywistości potwierdzał realizację prac udokumentowanych fakturami VAT, 6.25 wadliwą ocenę materiału dowodowego o charakterze dokumentarnym w postaci umów oraz korespondencji łączącej firmy (...) s.c., (...) Sp. z o.o. ze spółkami (...) S.A., (...) Sp. z o.o., (...) S.A., (...) Sp. z o.o., (...) Sp.z o.o., (...) S.A., (...) Spółka z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) S.A., (...) Sp. z o.o., (...) S.A., który to materiał dowodowy w świetle wyjaśnień J. B. w najmniejszym stopniu nie może służyć dowodzeniu faktu niewykonania usług o charakterze niematerialnym przez oskarżonego nawet w przypadku antydatowania poszczególnych dokumentów, albowiem nie sposób wykluczyć, iż przedmiotowy materiał (przy założeniu, że został antydatowany) powstał w celu uwiarygodnienia realizacji wykonanych usług niematerialnych na użytek m. in. ewentualnych kontroli skarbowych, lub też zawiera spisane post factum rzeczywiste ustalenia dokonane przez strony w datach ujawnionych na poszczególnych dokumentach, 6.26 wewnętrzną sprzeczność uzasadnienia wyroku, polegająca na przyjęciu przez Sąd meriti, z jednej strony, iż przedmiotem zlecenia udzielonego J. B. przez (...) SA było doprowadzenie do zawarcia aneksu nr (...) z (...) Sp. z o.o. oraz też doprowadzenie do zawarcia pisemnej umowy z (...) Sp. z o.o., z drugiej zaś poświęcenie istotnej części rozważań Sądu zawartych w uzasadnieniu wyroku kwestii braku potrzeby przybrania J. B. do pomocy przy pozyskaniu kontraktów z (...) Sp. z o.o. oraz (...) Sp. z o.o., które to kontrakty, co oczywiste w dacie udzielenia zleceń firmom J. B. niewątpliwie zostały już pozyskane, 6.27 błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na wadliwym ustaleniu przesłanek wymagalności roszczenia o wypłatę wynagrodzenia w oparciu o zawarte umowy cywilnoprawne, przy braku jakichkolwiek analiz Sądu meriti dotyczących charakteru cywilnoprawnego umów łączących podmioty w ramach których działał J. B., tj. K (...) Sp. z o.o., (...), (...) z ich kontrahentami oraz skutków niewykonania poszczególnych prac wchodzących w zakres zlecenia, co w świetle powołania się przez oskarżonych na zastosowanie w umowach konstrukcji jurydycznej zbliżonej do umowy agencyjnej ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, 7. naruszenie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k., art. 42 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 5 § 1 k.p.k. poprzez ich niezastosowanie i poczynienie ustaleń w przedmiocie sprawstwa oskarżonego w zakresie czynów XVIII i XX, pomimo istnienia negatywnej przesłanki procesowej jaką jest przedawnienie karalności tychże czynów, 8. naruszenie prawa materialnego, art. 284 k.k., art. 299 k.k. oraz art. 11 § 1 k.k. i art. 12 k.k. (…) poprzez brak wyraźnej delimitacji przestępstwa prania brudnych pieniędzy i przywłaszczenia mienia, których granice czasowe oraz poszczególne zachowania wchodzące w ich skład się przenikają, 9. (…) obrazę przepisów prawa procesowego w postaci art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k. oraz obrazę prawa materialnego – art. 12 k.k. przez jego zastosowanie oraz art. 1 § 1 k.k. przez jego niezastosowanie, wobec nieustalenia mających tworzyć czyn ciągły poszczególnych „cząstkowych” czynów zabronionych, które winny być sprecyzowane w odniesieniu do całokształtu znamion art. 299 § 1, 5 i 6 k.k., a nadto zawarcie bezosobowych określeń w opisie tego czynu („wypłacone” oraz „ukryte”), co uniemożliwia odkodowanie z opisu poszczególnych zachowań wchodzących w skład przestępstwa prania brudnych pieniędzy zarzucanych oskarżonemu, a tym samym narusza prawo oskarżonego do obrony, 1. naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 9 § 1 k.p.k. i art. 366 k.p.k. oraz art. 193 k.p.k. w zakresie pkt 10.3 petitum apelacji (…) poprzez niewyczerpujące przeprowadzenie postępowania dowodowego, wobec: 10.1 zaniechania przesłuchania w charakterze świadka B. G., z którą spotykać się miał K. K. w ramach realizacji umowy łączącej (...) z (...) Sp.z o.o., co skutkowało poczynieniem nieprawidłowych ustaleń faktycznych w zakresie współpracy oskarżonego z (...) Sp.z o.o., 10.2 zaniechania przesłuchania w charakterze świadka H. M., członka zarządu (...) Sp. z o.o., bezpośrednio współpracującego z K. K. przy realizacji umów łączących (...) oraz (...) Sp. z o.o. z (...) Sp. z o.o., co skutkowało poczynieniem nieprawidłowych ustaleń faktycznych w zakresie współpracy oskarżonego z (...) Sp.z o.o., 10.3 zaniechania przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego z zakresu marketingu na okoliczność tego, czy opublikowanie w prasie materiałów promocyjnych w postaci wywiadu z Prezesem Zarządu (...) S.A. oraz artykułów przedstawiających dokonania Spółki mieści się w zakresie czynności akwizycyjnych, albowiem Sąd bez zasięgnięcia opinii osoby posiadającej wiadomości specjalne wykluczył taka możliwość, co skutkowało poczynieniem nieprawidłowych ustaleń faktycznych w zakresie współpracy oskarżonego z (...) S.A., a ustalenia rodzajów czynności akwizycyjnych wymaga wiadomości specjalnych z zakresu marketingu, 2. naruszenie przepisów postępowania (…) art. 170 § 1 pkt 3 k.p.k. w zw. z art. 174 k.p.k. oraz art. 392 § 1 k.p.k. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie wobec oddalenia wniosków dowodowych obrońcy J. B. dotyczących przesłuchania świadków: 11.1 J. I., 11.2 A. W., 11.3 A. S., 11.4 R. W., z uwagi na treść złożonych przez wyżej wymienionych świadków zeznań w toku innego postępowania karnego, mimo wyraźnego stanowiska stron co do konieczności bezpośredniego przesłuchania tychże świadków na rozprawie, co w sposób niewątpliwy doprowadziło do naruszenia zasady bezpośredniości, skutkującego uniemożliwieniem oskarżonym i ich obrońcom zadania pytań ww. świadom i wyjaśnienia w tenże sposób okoliczności sprawy, w związku z czym Sąd nie dokonał odpowiadających prawdzie ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie, 3. naruszenie przepisów postępowania (…) art. 170 § 1 pkt 3 k.p.k. w zw. art. 391 § 2 k.p.k. w zw. z art. 174 k.p.k. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie wobec oddalenia wniosku dowodowego obrońcy J. B. dotyczącego przesłuchania świadka A. D., 4. naruszenie przepisów postępowania (…) art. 9§ 1 k.p.k. w zw. z art. 2 § 2 k.p.k. poprzez naruszenie zasady działania z urzędu i dążenia do ustalenia prawdy materialnej przejawiające się w swoistym zaniechaniu działań mających na celu pozyskanie od władz kościelnych protokołów z posiedzeń Rady ds. Ekonomicznych, które to protokoły były nieodzowne dla poczynienia istotnych dla sprawy ustaleń, a które w ocenie obrony mogły zostać pozyskane przez organ procesowy dysponujący odpowiednimi instrumentami procesowymi, 5. naruszenie przepisów postępowania: art. 201 k.p.k., art. 7 k.p.k. i art. 4 k.p.k., art. 410 k.p.k., art. 2 § 1 k.p.k. (…) polegające na wadliwej oraz całkowicie dowolnej ocenie materiału dowodowego w postaci opinii biegłych wydanych w niniejszej sprawie poprzez poczynienie ustaleń faktycznych w oparciu o opinię biegłego Z. R., w sytuacji, w której stosownie do treści opinii biegłego M. R. materiał źródłowy stanowiący podstawę wydania opinii przez biegłego Z. R. mógł zostać zniekształcony w trakcie jego zabezpieczenia w stopniu uniemożliwiającym wydanie miarodajnej opinii w przedmiocie faktycznej daty sporządzenia poszczególnych plików tekstowych, 6. naruszenie art. 193 k.p.k. (…) poprzez powierzenie sporządzenia opinii w zakresie uszczupleń podatkowych spółce prawa handlowego (...) Sp. z o.o. oraz (...) Sp. z o.o. podczas gdy regulacja przywoływanego przepisu pozwala na powierzenie wydania opinii osobom fizycznym lub instytucji naukowej lub specjalistycznej mającej wiadomości specjalistyczne, a następnie czynienie ustaleń w zakresie uszczupleń podatkowych w oparciu o przedmiotową opinię, 7. naruszenie przepisów postępowania art. 2 § 2 k.p.k., art. 7 k.p.k., art. 393 § 1 k.p.k. oraz art. 410 k.p.k. (…) polegające na ujawnieniu przeprowadzeniu dowodów z kserokopii dokumentów nienależycie poświadczonych za zgodność z oryginałem - co uniemożliwia stwierdzenie, czy do ich uzyskania i utrwalenia doszło w sposób odpowiadający obowiązującym regulacjom, a także tego, czy ich wygląd jest tożsamy z wyglądem oryginałów dokumentów zabezpieczonych w toku postępowania przygotowawczego, 8. obrazę art. 42 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 6 EKPCz polegającą na ograniczeniu terminu sporządzenia apelacji przez obrońcę do 14 dni – niezależnie od rozmiarów uzasadnienia wyroku i obszerności akt sprawy, co istotnie ogranicza oskarżonemu i jego obrońcy analizę materiałów sprawy, a w konsekwencji prowadzi do naruszenia konstytucyjnego prawa do obrony oraz zasady fair trial wyrażonej w EKPCz, 9. naruszenie przepisów postępowania (…) art. 410 k.p.k. w zw. z art. 394 § 2 k.p.k. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie w sprawie i poczynienie ustaleń na podstawie niepełnego materiału dowodowego, z uwagi na nieprawidłowe wprowadzenie w poczet materiału dowodowego dokumentów objętych klauzulą tajności, co w sposób oczywisty powoduje po stronie oskarżonych niemożność prawidłowego i pełnego odniesienia się do zawartości tego materiału dowodowego, 10. - na wypadek nieuwzględnienia powyższych zarzutów - wymierzenie oskarżonemu kary pozbawienia wolności i grzywny rażąco niewspółmiernej, bez należytego uwzględnienia dyrektyw wymiaru kary przewidzianych w art. 53 k.k., a nadto w odniesieniu do kary grzywny: ustalenie przez Sąd stawki dziennej kary grzywny w wysokości rażąco nieadekwatnej do sytuacji majątkowej oskarżonego. Podnosząc powyższe zarzuty apelująca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku przez uniewinnienie oskarżonego do popełnienia zarzucanych mu czynów, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sporawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. *** Obrońca K. K. zaskarżyła wyrok w zakresie rozstrzygnięć w punktach XXI, XXII, XXIII, XXX, XXXI, XXXII i XXXIV wyroku, zarzucając: 1. naruszenie art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 5 § 2 k.p.k. poprzez poczynienie błędnych ustaleń faktycznych w przedmiocie dopuszczenia się przez K. K. popełnienia zarzucanego mu w punkcie XXV aktu oskarżenia czynu polegającego na przywłaszczeniu środków pieniężnych powierzonych władzom wymienionych w punkcie XXI wyroku spółek prawa handlowego, podczas gdy brak jest podstaw do uznania, iż wymienione w punkcie XXI wyroku faktury VAT mają charakter fikcyjny, a tym samym, iż wypłacenie na podstawie przedmiotowych faktur VAT wynagrodzenia na rzecz wystawcy było bezpodstawne, 2. naruszenie art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 5 § 2 k.p.k. poprzez poczynienie błędnych ustaleń faktycznych w przedmiocie dopuszczenia się przez K. K. popełnienia zarzucanego mu w punkcie XXVI aktu oskarżenia czynu polegającego na praniu brudnych pieniędzy, wobec braku podstaw do uznania, iż oskarżony dopuścił się popełnienia przestępstwa bazowego, a wystawione przez (...) Sp. z o.o., (...) s.c. faktury VAT wymienione w punkcie XXVI aktu oskarżenia miały charakter fikcyjny, 3. naruszenie art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 5 § 2 k.p.k. (…) poprzez poczynienie błędnych ustaleń faktycznych w przedmiocie dopuszczenia się przez K. K. popełnienia zarzucanego mu w punkcie XXVII aktu oskarżenia czynu polegającego na udzieleniu pomocy członkom zarządów wymienionych w punkcie XXVII Spółek w uszczupleniu podatku dochodowego od osób prawnych oraz podatku od towarów i usług, wobec braku podstaw do uznania, iż wystawione przez (...) Sp. z o.o. oraz (...) s.c. faktury VAT wymienione w punkcie XXVII aktu oskarżenia miały charakter nierzetelny, 4. naruszenie (…) art. 7 k.p.k. poprzez jego niezastosowanie, polegające na dowolnej, sprzecznej z zasadami prawidłowego rozumowania i wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, a w konsekwencji całkowicie wadliwej ocenie materiału dowodowego poprzez: 4.1 uznanie wyjaśnień K. K. i J. B. za niewiarygodne z uwagi na rzekomą sprzeczność z osobowymi i dokumentarnymi źródłami dowodowymi, podczas gdy w rzeczywistości wyjaśnienia oskarżonych nie pozostają w sprzeczności z żadnym miarodajnym źródłem dowodowym, 4.2 ustalenie w oparciu o zeznania świadka W. D., iż nie miało miejsca spotkanie w Hotelu (...) w W. z udziałem świadka, oskarżonego J. B. oraz P. S., zorganizowane przez J. B. w ramach realizacji umowy na rzecz Spółki (...) S.A. (k. 55702 akt sprawy), podczas gdy w zeznaniach swych składanych na rozprawie (k. 39172 akt sprawy) świadek W. D. przesłuchiwany po upływie niemal 10 lat od relacjonowanych zdarzeń zeznał, iż nie pamięta by spotkanie takie miało miejsce „To jest tak długi okres czasu, że nie jestem sobie w stanie przypomnieć”, co wszakże nie jest równoznaczne z zaprzeczeniem uczestnictwu w tego rodzaju spotkaniu przez świadka; 4.3 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka J. S. (k. 55698 akt sprawy) poprzez uznanie, iż zeznania świadka nie potwierdzają faktu wykonania przez J. B. usług na rzecz (...) S.A., podczas gdy świadek nie tylko nie zaprzeczał realizacji usług przez J. B., lecz zeznał, iż J. B. doradzał (...) S.A. m. in. w zakresie obniżenia ceny w postepowaniu przetargowym prowadzonym przez Elektrownię (...) (k. 9042, 40881 akt sprawy), 4.4 wadliwą ocenę dowodów z zeznań świadków: K. P., J. N., R. K. (…) - poprzez poczynienie w oparciu o zeznania wyżej wymienionych osób ustaleń w przedmiocie niezrealizowania przez J. B. usług o charakterze niematerialnym na rzecz kontrahentów firm (...) Sp. z o.o. oraz (...) s.c., podczas gdy w rzeczywistości zeznania wyżej wymienionych osób, w świetle wyjaśnień J. B. oraz K. K., zeznań J. J., P. S., G. S. ( `)a, T. K., M. K., W. D. - pozostają pozbawione doniosłości dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, 4.5 wadliwą ocenę dowodu z wyjaśnień oraz zeznań J. J., z których Sąd wywiódł, iż świadek nie wskazał jakichkolwiek czynności, które mieliby podjąć przedstawiciele (...) s.c. (k. 55698 akt sprawy) w celu pozyskania przez (...) S.A. kontraktu z Elektrownią (...), podczas gdy świadek zeznając na rozprawie (k. 48146 i nast. akt sprawy) podał: „Ale były też inne szczególne informacje, jak na przykład przy kontrakcie z Elektrownią (...). Miał (J. B. – przyp. autorki apelacji) pewne informacje o cenie i warunkach technicznych oferty naszego największego konkurenta, tj. E.. Miałem również od pana B. informacje na temat kosztorysu inwestorskiego. Co pozwoliło nam wygdać ten kontrakt w walce z E.”; 4.6 wadliwą ocenę dowodu z wyjaśnień oraz zeznań J. J., w wyniku której Sąd stwierdził, iż zeznania świadka o braku wiedzy na temat sposobu działania J. B. (k. 55756 akt sprawy), są sprzeczne z ustaleniami Sądu dokonanymi na podstawie „wielu dowodów dokumentarnych, osobowych i opinii biegłych”, podczas gdy żaden z wymienionych rodzajowo zaledwie przez Sąd dowodów nie pozostaje w sprzeczności z zeznaniami oraz wyjaśnieniami J. J.; 4.7 wadliwą ocenę dowodu z zeznań P. S., w oparciu o które Sąd meriti poczynił ustalenia w świetle których J. B. nie wykonał żadnych czynności zmierzających do zawarcia kontraktu przez (...) S.A. z (...) S.A., podczas gdy z zeznań świadka wynika, iż uzyskane od J. B. informacje na temat ilości planowanych obiektów - nieujawnione podmiotom ubiegającym się o uzyskanie zlecenia na budowę (...) (…) pozwoliły na przygotowanie optymalnej oferty na budowę (...) wobec podziału kosztów stałych przedsiębiorstwa w trakcie realizacji inwestycji na rzeczywistą liczbę planowanych do realizacji obiektów, 4.8 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka Z. D., z których Sąd wywiódł, iż polecenia dokonania antydatowanych wpisów w dzienniku korespondencji wydał pracownicom sekretariatu (...) oddziału spółki (...) S.A. P. S. (k. 55703 akt sprawy), podczas gdy przesłuchiwana na rozprawie Z. D. zeznała: „Jeżeli by to (przesłuchanie – przyp. autorki apelacji) było miesiąc po dokonaniu okazywanych mi wpisów być może pamiętałabym, kto zlecił mi dokonanie konkretnych wpisów. Natomiast jeżeli takie polecenie otrzymałabym od Dyrektora S. lub W. to bym pamiętała” (k. 47984 akt sprawy), 4.9 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka E. M., z których Sąd wywiódł, iż polecenia dokonania antydatowanych wpisów w dzienniku korespondencji wydał pracownicom sekretariatu (...) oddziału spółki (...) S.A. P. S. (k. 55703 akt sprawy), podczas gdy przesłuchiwana na rozprawie E. M. zeznała: „Nigdy nie otrzymałam takiego polecenia bezpośrednio od dyr. S.” (k. 49876v akt sprawy), 4.10 wadliwą ocenę zeznań świadka M. K. składanych w postępowaniu przygotowawczym (świadek nie został przesłuchany na rozprawie), na podstawie których Sąd stwierdził, że (...) Sp. z o.o. pozyskała kontrakt z (...) Sp. z o.o. (…), z uwagi na rekomendacje jednego z klientów (...), podczas gdy: ⚫ świadek M. K. nie brał udziału w rozmowach poprzedzających wyłonienie (...) Sp. z o.o. jako wykonawcy inwestycji (...), ⚫ w świetle zgodnych relacji G. S. oraz K. K., K. K. spotykał się z drugim z członków zarządu (...) - B. G., ⚫ świadek M. K., który nie został przesłuchany na rozprawie, wskazując na sposób wyłonienia wykonawcy inwestycji użył wskazującego na brak pewności określenia „prawdopodobnie” – pominiętego przez Sąd w relacji treści zeznań tego świadka w uzasadnieniu wyroku, 4.11 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka G. S., którego zeznania pozostają zbieżne z wyjaśnieniami K. K., a przy tym brak jest jakichkolwiek dowodów pozwalających na zakwestionowanie złożonych przez świadka wyjaśnień w zakresie działań podjętych przez K. K. w celu realizacji umów zawartych z (...) Sp. z o.o., a zdaniem Sądu wątpliwym jest, by niemieccy inwestorzy mieli polegać na polskim pośredniku K. K. (k. 55733 akt sprawy), a nie ich rodaku w osobie G. S., posiadającym bogate doświadczenie na polskim rynku, podczas gdy: ⚫ tempore criminis G. S. nie posiadał bogatego doświadczenia na polskim rynku budowlanym (zrealizował w firmie (...) Sp. z o.o. dla której pracował wspólnie z K. K. zaledwie jedną inwestycję), ⚫ inwestycja (...), o której realizację ubiegała się spółka (...) Sp. z o.o. miała powstać w terminie niespełna 12 miesięcy od daty wyboru lokalizacji do daty oddania obiektu do użytkowania, co związane było z koniecznością maksymalnego skrócenia procedur administracyjnych związanych z uzyskaniem decyzji o pozwolenie na budowę oraz decyzją MSWiA na nabycie przez inwestora działki, czego G. S. jako osoba niewładająca językiem polskim na poziomie pozwalającym na prowadzenie postępowań administracyjnych nie mogła zagwarantować, 4.12 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka E. S. (k. 55733 akt sprawy), członka Zarządu Gminy T., polegającą na uznaniu, iż zeznania świadka stanowią źródło dowodowe pozwalające na zanegowanie kontaktów K. K. z przedstawicielami Gminy T. w zakresie związanym z akwizycją kontraktów z (...) i (...), podczas gdy rola świadka sprowadzała się do udziału w zaledwie jednym (ostatnim) spotkaniu dotyczącym inwestycji (...) podczas którego doszło do podpisania umowy pomiędzy Gminą T., a Spółką (...) Sp. z o.o., 4.13 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadków M. K. i S. Z. (k. 55746 akt sprawy), którzy to świadkowie w ocenie Sądu nie potwierdzają wyjaśnień K. K. w zakresie realizacji usług doradczych na rzecz Prezesa Zarządu (...) Sp. z o.o. M. K., podczas gdy świadkowie ci w świetle wyjaśnień K. K. nie uczestniczyli osobiście w czynnościach związanych z realizacją przez K. K. prac na rzecz (...) Sp. z o.o., a nadto potwierdzili, iż powzięli z relacji M. K. wiedzę na temat korzystania przez M. K. z usług doradczych K. K., 4.14 wadliwą ocenę dowodu z zeznań świadka M. K. (k. 55748 akt sprawy), złożonych w prawomocnie zakończonym postępowaniu w sprawie II K 21/11 Sądu Rejonowego Gdańsk Południe w Gdańsku, które to wyjaśnienia zostały uznane przez Sąd za niewiarygodne, podczas gdy w aktach brak jest dowodów pozostających w sprzeczności z wyjaśnieniami tego świadka, 4.15 uznanie za niewiarygodne wyjaśnień K. K. w zakresie w jakim wskazał on faktyczną podstawę wypłat dokonywanych przez Spółkę (...) Sp. z o.o., albowiem zdaniem Sądu przyznaniu tymże wyjaśnieniom waloru wiarygodności w ocenie Sądu stoi na przeszkodzie uzasadniony interes ekonomiczny Spółki (...) Sp. z o.o. (k. 55747 akt sprawy), podczas gdy brak jest dowodów wskazujących na nieprawdziwość tychże wyjaśnień, a interes ekonomiczny (...) Sp. z o.o. nie ma nic wspólnego z ewentualnymi ustaleniami K. K. i M. K., zmierzającymi do wypłaty należnego K. K. wynagrodzenia, 4.16 błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie niezrealizowania przez (...) s.c. umowy ze (...) Sp. z o.o. , podczas gdy dokonana przez Sąd ocena materiału dowodowego doprowadziła Sąd do wniosku (k. 55762 akt sprawy): „w tej oto sytuacji powstaje swego rodzaju „próżnia”, która może zostać wyjaśniona tylko w jeden sposób, a mianowicie mamy tu do czynienia z logicznym układem korzyści, w której S. w zamian za podpisanie umowy z (...) (za ustalonym wynagrodzeniem) uzyskuje intratne porozumienie z E., (...) s.c. w tym układzie wynika z kolei z porozumienia z Prezesem Zarządu (...) S.A. – J. J. co do przestępczej działalności przy wykorzystaniu fikcyjnych umów o charakterze niematerialnym (…) Sąd zatem doszedł do przekonania, iż ani J. B., K. K., Z. B. czy J. A. – ani żaden podmiot (…) nie wykonywali żadnych usług stwierdzonych dowodowymi fakturami VAT”. Tymczasem przywołane wyżej rozważanie Sądu – w części, w jakiej stanowi odzwierciedlenie prawidłowej oceny materiału dowodowego, tj. w części wskazującej na pozyskanie kontraktu przez (...) Spółkę z o.o. w zamian za wynagrodzenie uiszczone na rzecz J. B. w ramach umowy agencyjnej, w istocie swojej potwierdza tezę o doprowadzeniu przez J. B. do zawarcia kontraktu pomiędzy (...) Spółka z o.o. a (...) S.A., 4.17 błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na bezpodstawnym odmówieniu wiarygodności wyjaśnieniom K. K., w zakresie związanym ze współpracą z (...) Spółka z o.o., które to wyjaśnienia uznane zostały za niewiarygodne (k. 55744 akt sprawy) z uwagi na fakt, iż nie doczekały się potwierdzenia przez J. B. (który de facto odmówił składania wyjaśnień w tym zakresie) oraz W. D., który w rzeczywistości potwierdzał realizację prac udokumentowanych fakturami VAT, 4.18 wadliwą ocenę materiału dowodowego o charakterze dokumentarnym w postaci umów oraz korespondencji łączącej firmy (...) s.c. oraz K (...) Sp. z o.o. ze spółkami (...) S.A., (...) S.A., (...) Sp.z o.o., (...) S.A., (...) Spółka z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o., który to materiał dowodowy w świetle wyjaśnień J. B. oraz K. K. w najmniejszym stopniu nie może służyć dowodzeniu faktu niewykonania usług o charakterze niematerialnym przez oskarżonych J. B. i K. K., nawet w przypadku antydatowania poszczególnych dokumentów, albowiem nie sposób wykluczyć, iż przedmiotowy materiał (przy założeniu, że został antydatowany) powstał w celu uwiarygodnienia realizacji wykonanych usług niematerialnych na użytek m. in. ewentualnych kontroli skarbowych, lub też zawiera spisane post factum rzeczywiste ustalenia dokonane przez strony w datach ujawnionych na poszczególnych dokumentach, 5. naruszenie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k., art. 42 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 5 § 1 k.p.k. poprzez ich niezastosowanie i poczynienie ustaleń w przedmiocie sprawstwa oskarżonego w zakresie czynu XXIII, pomimo istnienia negatywnej przesłanki procesowej jaką jest przedawnienie karalności tego czynu, 6. naruszenie prawa materialnego, art. 284 k.k., art. 299 k.k. oraz art. 11 § 1 k.k. i art. 12 k.k. (…) poprzez brak wyraźnej delimitacji czynów z pkt XXI i XXII wyroku, których granice czasowe oraz poszczególne zachowania wchodzące w ich skład się przenikają, 7. obrazę przepisów prawa procesowego w postaci art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k. oraz obrazę prawa materialnego - art. 12 k.k. przez jego zastosowanie oraz art. 1 § 1 k.k. przez jego niezastosowanie, wobec nieustalenia mających tworzyć czyn ciągły poszczególnych „cząstkowych” czynów zabronionych, które winny być sprecyzowane w odniesieniu do całokształtu znamion art. 299 § 1, 5 i 6 k.k., a nadto zawarcie bezosobowych określeń w opisie tego czynu („wypłacone” oraz „ukryte”), co uniemożliwia odkodowanie z opisu poszczególnych zachowań wchodzących w skład przestępstwa prania brudnych pieniędzy zarzucanych oskarżonemu, a tym samym narusza prawo oskarżonego do obrony, 8. naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 9 § 1 k.p.k. i art. 366 k.p.k. oraz art. 193 k.p.k. w zakresie pkt 10.3 petitum apelacji (…) poprzez niewyczerpujące przeprowadzenie postępowania dowodowego, wobec: 8.1 zaniechania przesłuchania w charakterze świadka B. G., z którą spotykać się miał K. K. w ramach realizacji umowy łączącej (...) z (...) Sp.z o.o., co skutkowało poczynieniem nieprawidłowych ustaleń faktycznych w zakresie współpracy oskarżonego z (...) Sp.z o.o., 8.2 zaniechania przesłuchania w charakterze świadka H. M., członka zarządu (...) Sp. z o.o., bezpośrednio współpracującego z K. K. przy realizacji umów łączących (...) oraz K (...) Sp. z o.o. z (...) Sp.z o.o., co skutkowało poczynieniem nieprawidłowych ustaleń faktycznych w zakresie współpracy oskarżonego z (...) Sp.z o.o., 9. naruszenie przepisów postępowania: art. 201 k.p.k., art. 7 k.p.k. i art. 4 k.p.k., art. 410 k.p.k., art. 2 § 1 k.p.k. (…) polegające na wadliwej oraz całkowicie dowolnej ocenie materiału dowodowego w postaci opinii biegłych wydanych w niniejszej sprawie poprzez poczynienie ustaleń faktycznych w oparciu o opinię biegłego Z. R., w sytuacji, w której stosownie do treści opinii biegłego M. R. materiał źródłowy stanowiący podstawę wydania opinii przez biegłego Z. R. mógł zostać zniekształcony w trakcie jego zabezpieczenia w stopniu uniemożliwiającym wydanie miarodajnej opinii w przedmiocie faktycznej daty sporządzenia poszczególnych plików tekstowych, 10. naruszenie art. 193 k.p.k. (…) poprzez powierzenie sporządzenia opinii w zakresie uszczupleń podatkowych spółce prawa handlowego (...) Sp. z o.o. oraz (...) Sp. z o.o. podczas gdy regulacja przywoływanego przepisu pozwala na powierzenie wydania opinii osobom fizycznym lub instytucji naukowej lub specjalistycznej mającej wiadomości specjalistyczne, a następnie czynienie ustaleń w zakresie uszczupleń podatkowych w oparciu o przedmiotową opinię, 11. błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na wadliwym ustaleniu przesłanek wymagalności roszczenia o wypłatę wynagrodzenia w oparciu o zawarte umowy cywilnoprawne, przy braku jakichkolwiek analiz Sądu meriti dotyczących charakteru cywilnoprawnego umów łączących podmioty w ramach których działał K. K., tj. (...) Sp. z o.o., (...) s.c. oraz skutków niewykonania poszczególnych prac wchodzących w zakres zlecenia, co w świetle powołania się oskarżonych na zastosowanie w umowach konstrukcji jurydycznej zbliżonej do umowy agencyjnej stanowi istotny brak postępowania, 12. naruszenie przepisów postępowania art. 2 § 2 k.p.k., art. 7 k.p.k., art. 393 § 1 k.p.k. oraz art. 410 k.p.k. (…) polegające na ujawnieniu i przeprowadzeniu dowodów z kserokopii dokumentów nienależycie poświadczonych za zgodność z oryginałem - co uniemożliwia stwierdzenie, czy do ich uzyskania i utrwalenia doszło w sposób odpowiadający obowiązującym regulacjom, a także tego, czy ich wygląd jest tożsamy z wyglądem oryginałów dokumentów zabezpieczonych w toku postępowania przygotowawczego, 13. naruszenie przepisów postępowania (…) art.9 § 1 k.p.k. w zw. z art. 2 § 2 k.p.k. poprzez naruszenie zasady działania z urzędu i dążenia do ustalenia prawdy materialnej przejawiające się w zaniechaniu działań mających na celu pozyskanie od władz kościelnych protokołów z posiedzeń Rady ds. Ekonomicznych, które to protokoły były nieodzowne dla poczynienia istotnych dla sprawy ustaleń, a które w ocenie obrony mogły zostać pozyskane przez organ procesowy dysponujący odpowiednimi instrumentami procesowymi, 14. obrazę art. 42 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 6 EKPCz polegającą na ograniczeniu terminu sporządzenia apelacji przez obrońcę do 14 dni – niezależnie od rozmiarów uzasadnienia wyroku i obszerności akt sprawy, co istotnie ogranicza oskarżonemu i jego obrońcy analizę materiałów sprawy, a w konsekwencji prowadzi do naruszenia konstytucyjnego prawa do obrony oraz zasady fair trial wyrażonej w EKPCz, 15. naruszenie przepisów postępowania (…) art. 410 k.p.k. w zw. z art. 394 § 2 k.p.k. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie w sprawie i poczynienie ustaleń na podstawie niepełnego materiału dowodowego, z uwagi na nieprawidłowe wprowadzenie w poczet materiału dowodowego dokumentów objętych klauzulą tajności, co w sposób oczywisty powoduje po stronie oskarżonych niemożność prawidłowego i pełnego odniesienia się do zawartości tego materiału dowodowego, 16. - na wypadek nieuwzględnienia powyższych zarzutów - wymierzenie oskarżonemu kary pozbawienia wolności i grzywny rażąco niewspółmiernej, bez należytego uwzględnienia dyrektyw wymiaru kary przewidzianych w art. 53 k.k., a nadto w odniesieniu do kary grzywny: ustalenie przez Sąd stawki dziennej kary grzywny w wysokości rażąco nieadekwatnej do sytuacji majątkowej oskarżonego. Podnosząc powyższe zarzuty apelująca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku przez uniewinnienie oskarżonego do popełnienia zarzucanych mu czynów, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Apelacje okazały się o tyle skutecznymi, że skutkiem ich rozpoznania była częściowa zmiana zaskarżonego wyroku na korzyść oskarżonych. I. uzasadnienie częściowej zmiany zaskarżonego wyroku. 1.motywy zmiany zaskarżonego wyroku w punkcie X: W punkcie X T. W. przypisano popełnienie występku z art. 299 § 1 i 6 k.k. popełnionego w okresie od 31.07.1998 r. do dnia 24.02.2000 r. Art. 299 k.k. wszedł w życie (podobnie jak Kodeks karny z 1997 r.) w dniu 01.09.1998 r. Wcześniej przestępstwo „prania brudnych pieniędzy” przewidywał art. 5 Ustawy z dnia 12.10.1994 r. o ochronie obrotu gospodarczego (Dz. U. z 1994 r., poz. 615). Przepis ten przewidywał zamknięty katalog rodzajów przestępczości, z których pochodzić mają środki poddawane procederowi „prania”. Wśród nich nie przewidziano przestępstw przeciwko mieniu ani przestępstw przeciwko obrotowi gospodarczemu, w związku z czym przypisane T. W. w punkcie X wyroku zachowania, polegające na podejmowaniu opisanych tam działań wobec środków uzyskanych z przestępstwa nadużycia zaufania w obrocie gospodarczym, realizowane w okresie od 31.07.1998 r. do dnia 31.08.1998 r. nie stanowiły przestępstwa. Stąd też z opisu czynu należało wyeliminować wystawienie faktury (...), datowanej na 31.07.1998 r., a więc przed wejściem w życie art. 299 k.k. Z opisu czynu należało również wyeliminować fakturę (...) z dnia 29.02.2000 r., gdyż jest ona datowana po końcowej dacie przypisanego oskarżonemu czynu. Tak sformułowany opis jest oczywiście wadliwy, lecz jego modyfikacja na niekorzyść oskarżonego jest w postępowaniu odwoławczym niedopuszczalna za względu na brak apelacji wniesionej na niekorzyść oskarżonego. 2. motywy zmiany zaskarżonego wyroku w punktach XII i IV: W punkcie XII T. W. przypisano występek z art. 297 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., polegający na przedkładaniu w banku nierzetelnych dokumentów w celu uzyskania dla (...) kredytów i świadczeń pieniężnych wynikających z faktoringu. Czyn przypisany Sąd meriti datował od 16.07.1998 r. do 29.03.2000 r. Art. 297 k.k. wszedł w życie (podobnie jak Kodeks karny z 1997 roku) w dniu 01.09.1998 r. Wcześniej przestępstwo „oszustwa kapitałowego” przewidywał art. 3 Ustawy z dnia 12.10.1994 roku o ochronie obrotu gospodarczego (Dz. U. z 1994 r., poz. 615). Przepis ten przewidywał zamknięty katalog świadczeń pieniężnych, które sprawca zamierza uzyskać od banku lub innej instytucji. Katalog ten nie obejmował faktoringu. Podobna sytuacja dotyczy art. 297 § 1 k.k. w brzmieniu pierwotnym. Dopiero od dnia 01 kwietnia 2004 roku, a więc po dacie czynu przypisanego, zamieszczony w art. 297 § 1 k.k. wykaz świadczeń uzupełniono słowami „lub z podobnego świadczenia na określony cel gospodarczy”. W związku z powyższym koniecznym okazało się wyeliminowanie z opisu czynu przypisanego T. W. w punkcie XII wyroku działań w celu uzyskania przez (...) świadczeń pieniężnych z tytułu faktoringu oraz przedłożenia do wykupu faktoringowego stwierdzających nieprawdę rachunków i faktur. Jak bowiem wskazano, tempore criminis uzyskanie na podstawie nielegalnych dokumentów świadczeń z tytułu faktoringu nie było przewidziane treścią obowiązujących wówczas przepisów. Konsekwencją zmiany opisu czynu było obniżenie kary pozbawienia wolności z 6 do 4 miesięcy, co odzwierciedla fakt przypisania oskarżonemu przez Sąd odwoławczy mniejszej ilości zachowań od tej, którą przypisał Sąd Okręgowy. Niezależnie od tego, Sąd II instancji podzielił oceny Sądu a quo odnośnie okoliczności obciążających i łagodzących przy wymiarze kary za omawiany występek, zamieszczone w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Ze względu na zmianę opisu czynu przypisanego T. W. w punkcie XII, konieczną okazała się zmiana wyroku na podstawie art. 435 k.p.k. w punkcie IV poprzez uniewinnienie Z. B. od popełnienia przypisanego tam czynu. Skoro bowiem Z. B. przypisano pomocnictwo do uzyskania przez T. W. dla (...) świadczeń z tytułu faktoringu poprzez podpisanie stwierdzających nieprawdę faktur, a - co wykazano wyżej - zachowanie T. W. nie mogło być uznane za przestępstwo ze względu na treść obowiązujących tempore criminis przepisów, to również zachowania pomocnika nie można było uznać za czyn zabroniony przez obowiązującą wówczas ustawę karną. 3. motywy zmiany zaskarżonego wyroku w punkcie XIV i XV; We wskazanych wyżej punktach wyroku T. W. przypisano przywłaszczenie (sprzeniewierzenie) mienia na szkodę Zespołu Klinik (…) Sp. z o.o., a więc podmiotu, w którym był prezesem zarządu. Spółka z o.o. jest osobą prawną, a według art. 51 § 1 k.p.k. za pokrzywdzonego, który nie jest osobą fizyczną, czynności procesowych dokonuje organ uprawniony do działania w jego imieniu. Zgodnie z art. art. 38 k.c. osoba prawna działa przez swoje organy. W doktrynie prawa cywilnego funkcjonuje tzw teoria organów, zgodnie z którą: - do tworzenia i urzeczywistniania woli osoby prawnej powołane są jednostki (osoby fizyczne) wchodzące w skład jej organów, - mimo, że z psychologicznego punktu widzenia wola organu jest wolą jednostki lub zespołu ludzi tworzących organ, to z prawnego punktu widzenia stanowi ona wolę osoby prawnej; (P. Nazaruk - Kodeks cywilny. Komentarz, tezy do art. 38, LexisNexis 2014), - działanie organu jest uważane za działanie osoby prawnej; organ nie działa w imieniu i na rzecz, lecz za osobę prawną (wyrok SN z 01.04.2004, II CK 125/03, LEX nr 484673); oświadczenie woli piastuna organu jest oświadczeniem samej osoby prawnej (wyrok SN z 12.03.1997, LEX nr 80725); stan świadomości organu jest „stanem świadomości” osoby prawnej. W świetle powyższego przestępstwo przywłaszczenia na szkodę osoby prawnej mogłoby nastąpić tylko, jeżeli w takim przestępstwie nie brałby udziału organ uprawniony do dokonywania czynności w imieniu tej osoby prawnej, np. gdyby dokonał go szeregowy pracownik spółki, a założenie przeciwne stoi w sprzeczności z przepisami prawa cywilnego o osobach prawnych. Organem zarządzającym Zespołu Klinik (…) był zarząd, na czele którego stał T. W., który samodzielnie zajmował się sprawami prawnymi i finansowymi spółki. Jego działania były więc z punktu widzenia prawa handlowego działaniami spółki. Jeśli więc T. W. jako organ spółki zatwierdził do wypłaty faktury wystawione przez spółkę (...), czynności tych dokonała sama spółka. Innymi słowy - działania T. W. były działaniami spółki. W opisanej wyżej sytuacji T. W. winien odpowiadać na podstawie przepisów, które przewidują odpowiedzialność m. in. członków organów osób prawnych za szkody wyrządzone podmiotom, których interesami mieli się zajmować, tj. art. 585 § 1 k.s.h. lub art. 296 § 1 k.k. Jako prezes zarządu T. W. był zobowiązany na podstawie przepisów Kodeksu spółek handlowych do zajmowania się sprawami majątkowymi spółki (...). Kierując do wypłaty nienależne kwoty nadużył swoich uprawnień prezesa zarządu, gdyż z tą transakcją nie wiązała się żadna wymierna korzyść dla kierowanej przez niego spółki. Analogiczne stanowisko zajął Sąd Rejonowy Gdańsk-Południe w Gdańsku w wyroku z dnia 21.03.2008, II 1 K 153/07, przeciwko R. J., oskarżonemu o pomocnictwo T. W. do przywłaszczenia mienia znacznej wartości i działania na szkodę Zespołu Klinik (…) (k. 53765 – 53791). 4. motywy zmiany zaskarżonego wyroku w punkcie XVII; Zmieniając wyrok w punkcie XVII Sąd odwoławczy przyjął, że J. B. podjął czynności mogące udaremnić lub znacznie utrudnić stwierdzenie przestępnego pochodzenia oraz ustalenie miejsca umieszczenia i wykrycie w stosunku do środków pieniężnych w łącznej kwocie 15.336.824,72 zł., a nie jak błędnie przyjął Sąd Okręgowy - w kwocie 16.092.523 zł. Konieczność przedmiotowej zmiany wynika z popełnienia przez organ I instancji błędu rachunkowego w sumowaniu kwot przywłaszczonych na szkodę poszczególnych spółek, będących przedmiotem występku „prania brudnych pieniędzy”. Gdy bowiem - uwzględniając wyeliminowanie przez Sąd Okręgowy z opisu czynu zachowań związanych ze spółkami (...) S.A. oraz (...) Sp. z o.o. - zsumuje się przywłaszczone środki pieniężne na szkodę: - (...) S.A. w kwocie 13.727.281,40 zł., - (...) Sp. z o.o. w kwocie 183.000 zł., - (...) S.A. w kwocie 488.000 zł., - (...) Sp. z o.o. w kwocie 61.000 zł., - (...) S.A. w kwocie 877.543,32 zł., uzyskuje się sumę wynoszącą 15.336.824,72 zł. Stąd też stosowna zmiana opisu czynu była konieczna. 5. motywy zmiany zaskarżonego wyroku w punktach XVI, XVII, XXI i XXII Sąd odwoławczy uznał, że czyny zabronione przypisane J. B. w punktach XVI i XVII wyroku stanowią jeden czyn zabroniony, podlegający kumulatywnej kwalifikacji prawnej. Analogicznej oceny Sąd ad quem dokonał odnośnie czynów przypisanych K. K. w punktach XXI i XXII wyroku. Za powyższą oceną przemawiają następujące argumenty. Przede wszystkim zachowania obu oskarżonych, przypisane im we wskazanych wyżej punktach wyroku, podejmowane były w wykonaniu tego samego z góry powziętego zamiaru, którego istotą było - w ujęciu ogólnym - „wyprowadzenie” majątku ze spółek prawa handlowego z wykorzystaniem mechanizmu opłacania przez pokrzywdzone podmioty fikcyjnych usług o charakterze niematerialnym. Oczywistym jest, że częścią takiego procederu musiało być poddanie pochodzących z niego środków finansowych wielkiej wartości procederowi „prania”, albowiem w przeciwnym razie jego wykrycie przez organy fiskalne lub organy ścigania byłoby stosunkowo łatwe. Innymi słowy - w tych, ustalonych przez Sąd I instancji przypadkach, w których środki pozyskane od spółek poddano transferowi na rachunek (...) (jako zapłatę za rzekome podwykonawstwo), a następnie wypłacono w formie gotówkowej, J. B. i K. K. niewątpliwie zakładali, że na wypadek zarzutów fikcyjności usług świadczonych przez (...) s.c., K (...) Sp. z o.o. lub (...), będą mogli w prosty sposób wytłumaczyć bezczynność tych podmiotów w zakresie zleconych im usług niematerialnych poprzez twierdzenie, że ich realizację zlecili podwykonawcy, dokonując za to stosownej zapłaty. W związku z powyższym, od strony faktycznej ustalony przez Sąd Okręgowy proceder „prania”, przypisany J. B. i K. K. w pkt XVII i XXII wyroku, winien być traktowany jako kontynuacja przypisanego tym oskarżonym w pkt XVI i XXI wyroku procederu „wyprowadzania” środków pieniężnych ze spółek w tych przypadkach, w których środki owe skierowano najpierw do (...) jako fikcyjnego podwykonawcy, a następnie wypłacono w formie gotówki (na podstawie czeków) z rachunku bankowego. Sąd Apelacyjny aprobuje w powyższym zakresie poglądy doktryny i judykatury, zgodnie z którymi czynem jest całościowe zachowanie człowieka zespolone teleologiczną jednością działania, a unikać należy dzielenia ludzkich zachowań, nawet wieloczynnościowych, na wyodrębnione odcinki aktywności. Należy więc dokonywać całościowego oglądu ludzkiego zachowania także wówczas, gdy jest ono wieloskładnikowe. Ogląd taki pozwala dostrzegać w nim jeden czyn, dający się prawidłowo ocenić bez podziału na cząstki składowe, które z punktu widzenia naturalistycznego mogłyby uchodzić za odrębne czyny. Takie spojrzenie na zespół ludzkiej aktywności należy warunkować dwiema przesłankami: realizacją jednej decyzji woli oraz zwartością czasową poszczególnych fragmentów zachowania. Kryteria te pozwalają na dostrzeganie jednego czynu także w zdarzeniach wieloczynnościowych, jeżeli są one nakierowane na realizację wspólnego celu (T. Bojarski - Kodeks karny. Komentarz. teza 6 do art. 11; LEX 2016). Posługiwanie się pojęciem czynu jest wynikiem przyjęcia na użytek prawa karnego pewnej konwencji terminologicznej. Według M. Cieślaka w rzeczywistości obiektywnej nie ma czynów w postaci jakichś odrębnych, oddzielonych od siebie aktów. "Istnieją tylko tak czy inaczej zachowujący się ludzie, i to zachowanie się, będące przecież wyrazem ich nieprzerwanej egzystencji, jest pewną ciągłością, złożoną z najróżnorodniejszych zlewających się ze sobą przejawów aktywności i bierności" [M. Cieślak, Polskie prawo karne, 1995, s. 149]. Słusznie zatem zwraca się uwagę na to, że zachowanie człowieka to pewne continuum. Nie jest ono zatomizowane, lecz z natury rzeczy ciągłe, przechodzące nieustannie z jednej fazy w następną (J. Giezek - Kodeks karny. Komentarz; teza 4 do art. 11, WKP 2012). W orzecznictwie Sądu Najwyższego oraz sądów powszechnych nie ma sporu co do tego, że czyn stanowi jedność jeżeli całość zachowania się zarzucanego danej osobie zamknięta jest w ramach tego samego zdarzenia faktycznego z punktu widzenia jego celowościowej zwartości. Między poszczególnymi ogniwami czynu zachodzi wówczas wewnętrzna więź, oparta na jedności czasu i miejsca, zamiaru i rodzaju dobra chronionego (wyrok SN z 17.04.1986, I KR 104/86, LEX nr 625424). Przyjmuje się również, że za jednością czynu przemawia jedność miejsca, czasu i osób uczestniczących w zajściu oraz wynikająca w sposób jednoznaczny z ustalonego w sprawie stanu faktycznego jedność zamiaru sprawców przestępnych działań. Dla takiej oceny nie ma przy tym znaczenia rozwój zdarzeń w trakcie zajścia, pozwalający na podzielenie zdarzenia na kilka zajść, z pozoru odrębnych (wyrok SN z 09.02.2006, III KK 164/05, Prok. i Pr.-wkł. 2006/7-8/1). Za jeden czyn uznaje się zachowanie będące zewnętrznym przejawem jednego impulsu woli niezależnie od liczby skutków tego zachowania oraz liczby naruszonych przez nie norm. W takim przypadku, bez względu na to, ile typów przestępstw będzie zawierać się w czynie, stanowić on może tylko jedno przestępstwo (wyrok SN z 06.06.2003, III KKN 349/01, Prok.i Pr.-wkł. 2003/12/2). W niniejszej sprawie nie było ponadto przeszkód, by kumulatywny zbieg przepisów ustawy zastosować równolegle z konstrukcją czynu ciągłego. Skoro bowiem według treści art. 12 k.k., czyn ciągły stanowi jeden czyn zabroniony, to do przyjętej w tym przepisie konstrukcji jednoczynowej w oczywisty sposób mają zastosowanie zasady kumulatywnego zbiegu przepisów ustawy, wynikające z art. 11 § 2 i 3 k.k. (zob. wyrok SA w Łodzi z 13.03.2008, II AKa 17/08, Prok. i Pr.-wkł. 2009/6/39, wyrok SA w Poznaniu z 25.10.2012, II AKa 210/12, LEX nr 1316255). Reasumując powyższe Sąd Apelacyjny stanął na stanowisku, że J. B. i K. K., podejmując zachowania przypisane im odpowiednio w punktach XVI i XVII oraz XXI i XXII wyroku, w każdym przypadku dopuszczali się jednego czynu, będącego czynem ciągłym w rozumieniu art. 12 k.k., kwalifikowanym w sposób kumulatywny - przy zastosowaniu art. 4 § 1 k.k. - z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 296 § 1, 2 i 3 k.k. w zb. z art. 299 § 1, 5 i 6 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Innymi słowy - Sąd II instancji uznał, że oskarżeni dopuścili się wskazanych wyżej czynów w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, obejmującego nie tylko samo przywłaszczenie mienia i działanie na szkodę spółek prawa handlowego, ale również zachowania wyczerpujące znamiona „prania brudnych pieniędzy”, pochodzących z tych dwóch pierwszych zachowań. Przyjęciu działania w warunkach czynu ciągłego i kumulatywnej kwalifikacji prawnej nie stały na przeszkodzie ustalenia Sądu Okręgowego, aprobowane przez Sąd odwoławczy, dotyczące czasu popełnienia poszczególnych zachowań. Skoro bowiem w świetle opisu czynów przypisanych: - J. B. miał dopuścić się działania na szkodę spółek i przywłaszczenia mienia w okresie od 21.07.1998 r. do 27.06.2002 r. (pkt XVI wyroku), a „prania pieniędzy” (części przywłaszczonych środków) z tego procederu w okresie od 26.06.2001 r. do 01.07.2002 r. (pkt XVII wyroku), - K. K. miał dopuścić się działania na szkodę spółek i przywłaszczenia mienia w okresie od 21.07.1998 r. do 19.12.2001 r. (pkt XXI wyroku), a „prania pieniędzy” (części przywłaszczonych środków) z tego procederu w okresie od 27.06.2001 r. do 22.01.2002 r. (pkt XXII wyroku), to różnego rodzaju zachowania, składające się na czyn ciągły występowały naprzemiennie, w szczególności akty przywłaszczenia środków pieniężnych poprzedzały jego transfery, zakwalifikowane jako „pranie” tych środków. Nie ma przy tym znaczenia, iż zachowania w postaci „prania pieniędzy” nie występowały w całym okresie realizacji czynu ciągłego, lecz dopiero pod jego koniec. Okoliczność bowiem, że oskarżeni dopiero po pewnym czasie realizacji procederu przestępczego „wzbogacili” go o nowy mechanizm, zmierzający do zatarcia śladów swojej działalności, nie zmienia faktu, że realizowali jeden z góry powzięty zamiar, którego istotą było bezprawne osiągnięcie korzyści majątkowej kosztem spółek prawa handlowego z zachowaniem pozorów legalnie świadczonej tym spółkom działalności usługowej. Stanowisko w przedmiocie z góry powziętego zamiaru oskarżonych zostanie zaprezentowane w części II niniejszego uzasadnienia w miejscu, w którym Sąd odwoławczy odniesie się do zarzutów apelacyjnych (uznanych za bezzasadne), kwestionujących prawidłowość przypisania J. B. i K. K. przez Sąd Okręgowy działania z zamiarem przewidzianym w art. 12 k.k. Dokonując omawianej w tym miejscu zmiany zaskarżonego wyroku Sąd Apelacyjny wymierzył oskarżonym nowe kary jednostkowe pozbawienia wolności i grzywny na podstawie art. 11 § 3 k.k. w zw. z art. 296 § 3 k.k. i art. 33 § 1, 2 i 3 k.k. w następującym wymiarze: - J. B. 4 lat pozbawienia wolności i karę grzywny w wymiarze 400 stawek dziennych, ustalając wysokość stawki dziennej na 800 zł.; - K. K. 2 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności i karę grzywny w wymiarze 300 stawek dziennych, ustalając wysokość stawki dziennej na 400 zł. W przypadku J. B. Sąd odwoławczy zważył, iż w zaskarżonym wyroku wobec tego oskarżonego orzeczono za czyn przypisany w pkt XVI karę 3 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze 350 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 800 zł., z za czyn przypisany w pkt XVII karę 2 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze 300 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 800 zł. Gdy weźmie się pod uwagę sumę powyższych kar oraz ustawowe granice ustawowego zagrożenia, za adekwatną do uznania przypisanych oskarżonemu zachowań za jedno przestępstwo uznać należy karę 4 lat pozbawienia wolności i grzywnę w wymiarze 400 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 800 zł. W przypadku K. K. Sąd odwoławczy zważył, iż w zaskarżonym wyroku wobec tego oskarżonego orzeczono za czyn przypisany w pkt XXI karę 2 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze 220 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 400 zł., z za czyn przypisany w pkt XXII karę 1 roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze 250 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 400 zł. Gdy weźmie się pod uwagę sumę powyższych kar oraz ustawowe granice ustawowego zagrożenia, za adekwatną do uznania przypisanych oskarżonemu zachowań za jedno przestępstwo uznać należy karę 2 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności i grzywnę w wymiarze 300 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 400 zł. Za wymierzeniem wskazanych wyżej kar pozbawienia wolności i grzywny przemawiały te same okoliczności, które Sąd Okręgowy wskazał na s. 837-840, 841-842 i 845-846 uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Nie powtarzając tych ocen należy stwierdzić, że Sąd Apelacyjny wyraża dla niech pełną aprobatę, podkreślając jedynie, że obniżenie wymiaru kary nie było efektem dostrzeżenia nowych, nie branych pod uwagę przez Sąd orzekający okoliczności, lecz wynikiem uznania, że w przypadku każdego z oskarżonych (w omawianym tutaj zakresie) mamy do czynienia z jednym, a nie dwoma przestępstwami. Do podnoszonych przez obrońców argumentów, zmierzających do wykazania rażącej surowości kar jednostkowych pozbawienia wolności, Sąd odwoławczy odniesie się w końcowym fragmencie II części niniejszego uzasadnienia. 6. wymiar kar łącznych po zmianach oraz pozostałe orzeczenia o karze; Ze względu na wymierzenie za niektóre z przypisanych oskarżonym przestępstw nowych kar jednostkowych, konieczne okazało się wymierzenie nowych kar łącznych wobec T. W. i J. B., a na zasadzie art. 435 k.p.k. również wobec Z. B.. Generalnie Sąd Apelacyjny w omawianym zakresie zaakceptował oceny dokonane przez Sąd Okręgowy (s. 842-843 uzasadnienia), biorąc jedynie pod uwagę nowe granice możliwych do orzeczenia kar łącznych. Sąd ad quem doszedł do wniosku, że w przypadku T. W. adekwatną karą łączną jest kara w wymiarze 3 lat i 7 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywna w wymiarze 400 stawek dziennych, ustalając wysokość stawki dziennej na 300 złotych. Co do kary łącznej pozbawienia wolności to suma kar jednostkowych po zmianie wyroku w postępowaniu odwoławczym wynosi 6 lat i 10 miesięcy (wskutek obniżenia kary za czyn z pkt XII do 4 miesięcy), podczas gdy w wyroku Sądu Okręgowego wynosiła 7 lat. W efekcie orzeczenie kary łącznej pozbawienia wolności niższej od uchylonej o 3 miesiące w sposób proporcjonalny a zarazem korzystny dla oskarżonego odzwierciedla rodzaj i zakres dokonanej korekty orzeczenia. Karę łączną grzywny orzeczono w takim samym wymiarze jak w wyroku Sądu I instancji, albowiem Sąd Apelacyjny nie dokonywał wobec T. W. zmian jednostkowych kar grzywny. W przypadku J. B. Sąd odwoławczy doszedł do wniosku, że adekwatną karą łączną jest kara w wymiarze 4 pozbawienia wolności oraz grzywna w wymiarze 450 stawek dziennych, ustalając wysokość stawki dziennej na 800 złotych. Co do kary łącznej pozbawienia wolności to suma kar jednostkowych po zmianie wyroku w postępowaniu odwoławczym wynosi 5 lat, (wskutek wymierzenia jednej kary za czyny przypisane w pkt XVI i XVII), podczas gdy w wyroku Sądu Okręgowego wynosiła 6 lat i 8 miesięcy. Co do kary łącznej grzywny to po zmianie wyroku w postępowaniu odwoławczym wynosi 500 stawek dziennych przy ustaleniu stawki dziennej na 800 zł. W efekcie orzeczenie kar łącznych pozbawienia wolności i grzywny wyraźnie niższych od uchylonych w sposób proporcjonalny a zarazem korzystny dla oskarżonego odzwierciedla rodzaj i zakres dokonanej korekty orzeczenia. W przypadku Z. B. Sąd odwoławczy doszedł do wniosku, że adekwatną karą łączną jest kara w wymiarze 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywna w wymiarze 220 stawek dziennych, ustalając wysokość stawki dziennej na 250 złotych. Co do kary łącznej pozbawienia wolności to suma kar jednostkowych po zmianie wyroku w postępowaniu odwoławczym wynosi 6 lat i 4 miesiące (wskutek uniewinnienia oskarżonego od czynu z pkt IV), podczas gdy w wyroku Sądu Okręgowego wynosiła 6 lat i 10 miesięcy. W efekcie orzeczenie kary łącznej pozbawienia wolności niższej od uchylonej o 4 miesiące w sposób proporcjonalny a zarazem korzystny dla oskarżonego odzwierciedla rodzaj i zakres dokonanej korekty orzeczenia. Karę łączną grzywny orzeczono w takim samym wymiarze jak w wyroku Sądu I instancji, albowiem Sąd Apelacyjny nie dokonywał wobec Z. B. zmian jednostkowych kar grzywny. Orzekając o warunkowym zawieszeniu wykonania kar pozbawienia wolności wobec Z. B. i T. W., a także o zaliczeniu wszystkim oskarżonym okresów rzeczywistego pozbawienia wolności na poczet kar pozbawienia wolności i grzywny, Sąd Apelacyjny kierował się tymi samymi okolicznościami i takimi samymi ich ocenami, jak wynikające z uzasadnienia zaskarżonego wyroku (s. 843 i 846 wyroku). Do podnoszonych przez obrońców argumentów, zmierzających do wykazania rażącej surowości kar jednostkowych pozbawienia wolności, Sąd odwoławczy odniesie się w końcowym fragmencie II części niniejszego uzasadnienia. 7. kwestia ustalenia sprawstwa w zakresie czynów, co do których postępowanie umorzono; Rozstrzygnięcia Sądu Okręgowego w przedmiocie umorzenia postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. zaskarżyła adw. B. Ż. jako obrońca J. B. (zarzuty nr 4, 5 i 7) oraz jako obrońca K. K. (zarzuty 3 i 5). Zarzuty powyższe okazały się zasadnymi w zakresie, w jakim doprowadziły do zmiany zaskarżonego wyroku w jego pkt XI, XVIII, XX i XXIII wobec oskarżonych T. W., J. B. i K. K., a ponadto na zasadzie art. 435 k.p.k. w punktach III i VIII wobec Z. B.. W tej mierze Sąd od quem prezentuje następujące stanowisko. Sąd Okręgowy zasadnie przyjął, że przedawnienie karalności stanowi ujemną przesłankę procesową (art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.). Nie można jednak podzielić stanowiska Sądu meriti o dopuszczalności zamieszczenia w punktach wyroku, umarzających postępowanie, ustaleń o dopuszczeniu się przez oskarżonych konkretnych zachowań, albowiem jest to równoznaczne z przypisaniem im sprawstwa, a więc i winy, co pozostaje w sprzeczności z decyzją o umorzeniu postępowania. Sąd odwoławczy ma wprawdzie świadomość, że intencją Sądu Okręgowego nie było przypisywanie oskarżonym sprawstwa, lecz „oddzielenie” zachowań, co do których należy postępowanie umorzyć od tych, co do których - gdyby były przedmiotami odrębnych zarzutów - oskarżonych należałoby uniewinnić. W przypadku bowiem konkurowania podstaw umorzenia z art. 17 §

2 k.p.k. z podstawą z art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. postępowanie należy umorzyć ze względu na przedawnienie karalności tylko wtedy, gdy nie ma od razu podstaw do uniewinnienia oskarżonego. Umorzenie wobec przedawnienia wchodzi też zawsze w grę, gdyby kwestie istnienia czynu, jego znamion i odpowiedzialności wymagały dalszego dowodzenia, gdyż postępowaniu w tej materii stoi już na przeszkodzie przedawnienie karalności (por.: postanowienia SN z 02.07.2002 r., IV KKN 264/99 i z 03.04.2002 r., V KKN 484/00, uchwała SN z 12.02.1992 r., I KZP 40/91). Innymi słowy - w tych przypadkach, w których Sąd Okręgowy ustalił, że usługi o charakterze niematerialnym zostały zrealizowane (w ślad za czym eliminował część umów z opisu występków innych niż karno-skarbowe), konsekwentnie akcentował brak podstaw do przypisania oskarżonym występków karno-skarbowych, czyniąc to poprzez szczegółowe opisanie tych czynów, co do których orzeczono o umorzeniu postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. Nie kwestionując słuszności wskazanych wyżej intencji Sądu Okręgowego, Sąd Apelacyjny prezentuje pogląd, zgodnie z którym rozstrzygnięcia z punktów III, VIII, XI, XVIII, XX i XXIII należało ograniczyć do orzeczeń o umorzeniu postępowania, a szczegółowe motywy tych decyzji, w tym określenie jakie zachowania oskarżonych Sąd obejmuje tymi rozstrzygnięciami, zamieścić w uzasadnieniu wyroku. Stąd też omawianą w tym miejscu zmianę zaskarżonego wyroku należało uznać za konieczną. Odnośnie braku podstaw do zmiany zaskarżonego wyroku w pkt XI, XVIII, XX i XXIII poprzez uniewinnienie J. B. i K. K. od popełnienia przestępstw karno-skarbowych Sąd odwoławczy wypowie się w części II niniejszego uzasadnienia. II. uzasadnienie utrzymania wyroku w mocy w pozostałej części co do oskarżonych J. B. i K. K.

1. zarzuty związane ze sposobem ujawnienia materiałów niejawnych: Zarzuty, o których mowa, oznaczono: - numerem B.i. w apelacji obrońcy J. B. - adw. P. B. - który zarzucił obrazę art. 7 k.p.k., art. 92 k.p.k. i art. 410 k.p.k. poprzez wydanie wyroku na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w kancelarii tajnej, który to materiał nie został ujawniony na rozprawie, - numerem 18 w apelacji obrońcy J. B. i numerem 15 w apelacji obrońcy K. K. - autorką obu apelacji jest adw. B. Ż., która w każdej z nich zarzuciła naruszenie przepisów postępowania (…) art. 410 k.p.k. w zw. z art. 394 § 2 k.p.k. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie w sprawie i poczynienie ustaleń na podstawie niepełnego materiału dowodowego, z uwagi na nieprawidłowe wprowadzenie w poczet materiału dowodowego dokumentów objętych klauzulą tajności, co w sposób oczywisty powoduje po stronie oskarżonych niemożność prawidłowego i pełnego odniesienia się do zawartości tego materiału dowodowego, Z uzasadnienia obu apelacji wniesionych przez adw. B. Ż. wynika, że: - czynność ujawnienia materiałów niejawnych podczas rozprawy w dniu 26.08.2014 r. przeprowadzona została w sposób nieprawidłowy, albowiem była przejawem zbiorczego ujawnienia dowodów w postaci teczek akt i nośników informacji, przy czym ujawnione dowody nie miały charakteru jednolitego, gdyż z zakresu ujawniania wyłączono protokoły przesłuchania świadków, - ujawnienie dowodów bez odczytania stanowi wyjątek od zasady ich odczytywania i cyt.: „nie powinno prowadzić do zbiorczego określania materiału dowodowego”. Odnosząc się na wstępie do argumentu obrońcy o wyjątkowości ujawniania dowodów bez ich odczytywania lub odtwarzania należy wskazać, że w tym konkretnym przypadku nie sposób mówić o nadużyciu tego rodzaju wyjątku, gdyż zarówno podczas terminu rozprawy 26.08.2014 r. jak i 15.09.2014 r. Sąd ujawnił bez odczytania dowody w postaci teczek dokumentów i nośników informacji po złożeniu przez wszystkie strony, w tym obrońców, wniosków o taką formę przeprowadzenia dowodu (k. 54.748 v, 54.778-54.778v, k. 54.870v w t. 276 akt). Wbrew stanowisku apelującej, ujawnione dowody miały charakter jednolity, gdyż dotyczyły elektronicznych zapisów rozmów telefonicznych oraz ich pisemnych transkrypcji. Pośrednio potwierdziła to adw. B. Ż. podnosząc, iż z zakresu ujawnienia wyłączono protokoły przesłuchania świadków, dostrzegając tym samym, że Sąd poinformował strony o rodzaju ujawnianych dowodów. Należy dodatkowo wyrazić pogląd, że „jednolitość dowodów” jest określeniem na tyle ocennym, że w praktyce jednolitym może być niekiedy pewien zbiór dokumentów lub nośników informacji o wspólnych cechach. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, gdzie zbiór czterech teczek z dokumentami i kilkudziesięciu nośników stanowi stosunkowo niewielki wycinek całego, niezwykle obszernego materiału dowodowego. Jeśli zaś nawet obrońcy stoją na stanowisku odmiennym, to nie sposób zrozumieć przyczyn, dla których nie domagali się od Sądu orzekającego - będąc obecnymi podczas terminów rozpraw 26.08.2014 r. i 15.09.2014 r. - udzielenia bliższych informacji o oznaczeniach lub nazwach ujawnianych dowodów lub nawet ich odczytania lub odtworzenia w całości lub pewnym zakresie. W konsekwencji powyższego należy uznać, że również postawa obrońców podczas dwóch wskazanych wyżej terminów rozpraw potwierdza, iż sposobu ujawnienia przedmiotowych dowodów nie sposób uznać za wadliwy. Dodatkowo należy przyjąć, że nawet gdyby stanąć na stanowisku odmiennym do zaprezentowanego wyżej, to nie sposób uznać, że przyjęty przez Sąd Okręgowy sposób ujawnienia dowodów mógł mieć jakikolwiek sposób na treść rozstrzygnięcia. Nie wykazali tego apelujący, a Sąd odwoławczy nie dostrzega z urzędu, by ujawnienie bez odczytania zbioru dokumentów lub zbioru nośników doprowadziło do sytuacji, w której oskarżeni lub ich obrońcy zostali zaskoczeni przeprowadzeniem dowodu, o którego istnieniu nie wiedzieli. Co więcej materiały niejawne dotyczyły w znacznej części kwestii związanych z umowami faktoringu (nie dotyczącymi zarzutów J. B. i K. K.), a częściowo dowodów z zapisów rozmów telefonicznych, co do których Sąd Okręgowy w sposób jednoznaczny wypowiedział się w niejawnych fragmentach uzasadnienia, iż nie były one przydatne do ustalenia jakiejkolwiek okoliczności, mogącej mieć znaczenie dla przypisania oskarżonym sprawstwa poszczególnych przestępstw.
2. zarzuty związane z brakiem poświadczenia niektórych kserokopii dokumentów za zgodność z oryginałem; Nie zasługiwały na uwzględnienie podnoszone w apelacjach sporządzonych przez adw. B. Ż. jako obrońcę J. B. i K. K. (odpowiednio zarzuty nr 16 i 12) zarzuty obrazy art. 2 § 2 k.p.k., art. 7 k.p.k., art. 393 § 1 k.p.k. oraz art. 410 k.p.k. (…) poprzez ujawnienie i przeprowadzenie dowodów z kserokopii dokumentów nienależycie poświadczonych za zgodność z oryginałem, co miało uniemożliwić stwierdzenie, czy do ich uzyskania i utrwalenia doszło w sposób odpowiadający obowiązującym regulacjom, a także tego, czy ich wygląd jest tożsamy z wyglądem oryginałów dokumentów zabezpieczonych w toku postępowania przygotowawczego,. Przede wszystkim apelująca - również w uzasadnieniach obu apelacji - nie sprecyzowała, co do których z kserokopii istnieją wątpliwości odnośnie ich zgodności z oryginałem. Wątpliwości takich nie potwierdziło również badanie dokumentów sprawy przez Sąd odwoławczy. Co więcej - analiza akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie pozostawia wątpliwości, iż podstawą najważniejszych ustaleń faktycznych w sprawie były załączniki do akt, zawierające oryginały dokumentacji. W rezultacie uznać należało, że nieprawidłowości miały marginalną skalę na tle całego materiału dowodowego oraz polegały na uchybieniach formalnych (wskazywane przez apelującą niezakreślenie na odciskach pieczęci czy chodzi o „za zgodność z oryginałem” czy „kserokopię”, brak imiennego wskazania osoby wykonującej kopie), co wyklucza możliwość uznania, że omawiane naruszenie przepisów postępowania mogło mieć - jak wymaga tego art. 438 pkt 2 k.p.k. - wpływ na treść orzeczenia.
3. kwestia prawidłowości przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych Z. R. i M. R.; Nie zasługiwały na uwzględnienie podnoszone przez adw. B. Ż. jako obrońcę J. B. i K. K. (odpowiednio zarzuty 14 i 9 wniesionych apelacji) zarzuty obrazy art. 201 k.p.k., art. 7 k.p.k. i art. 4 k.p.k., art. 410 k.p.k., art. 2 § 1 k.p.k. polegającej na wadliwej oraz całkowicie dowolnej ocenie materiału dowodowego w postaci opinii biegłych wydanych w niniejszej sprawie poprzez poczynienie ustaleń faktycznych w oparciu o opinię biegłego Z. R., w sytuacji, w której stosownie do treści opinii biegłego M. R. materiał źródłowy stanowiący podstawę wydania opinii przez biegłego Z. R. mógł zostać zniekształcony w trakcie jego zabezpieczenia w stopniu uniemożliwiającym wydanie miarodajnej opinii w przedmiocie faktycznej daty sporządzenia poszczególnych plików tekstowych. Przede wszystkim Sąd Okręgowy brał pod uwagę wszelkie zastrzeżenia, wyrażone przez biegłego M. R. pod adresem opinii biegłego Z. R., o czym świadczy fragment uzasadnienia na s. 694-700 uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Organ ten dostrzegł w szczególności możliwość zniekształcenia wyników opinii oraz brak możliwości powtórzenia czynności, nieprawidłowo wykonanych przez biegłego. Pomimo powyższych okoliczności, nie nasuwa zastrzeżeń ocena, zgodnie z którą nie było podstaw do całkowitej odmowy oparcia ustaleń faktycznych o opinie biegłego Z. R., a to wobec braku podstaw do całkowitego zdyskwalifikowania wniosków z tej opinii (s. 698 uzasadnienia). Słusznie bowiem Sąd Okręgowy uznał, że przedmiotowa opinia miała jedynie charakter pomocniczy, nadto w świetle opinii biegłego M. R. nieprawidłowości nie musiały prowadzić do zniekształcenia wniosków końcowych, zaś stwierdzone opinią okoliczności znajdowały potwierdzenie w innym materiale dowodowym (s. 698-700 uzasadnienia). Szczególnie istotnym jest ten fragment rozważań Sądu, w którym powołano się za zeznania świadka K. S., który potwierdził antydatowanie dokumentów. W efekcie nieuprawionym byłoby twierdzenie o braku podstaw do uznania wniosków opinii biegłego Z. R. za niewiarygodne jedynie dlatego, że wystąpiły pewne nieprawidłowości w sposobie opisu zastosowanych procedur badawczych, czy zastosowaniu metod, które - zdaniem biegłego M. R. - mogły nie dawać pewności, co do tożsamości i właściwości plików. W związku z powyższym należało uznać, że nie mamy do czynienia z takim naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć - jak wymaga tego art. 438 pkt 2 k.p.k. - wpływ na treść orzeczenia.
4. kwestia prawidłowości przeprowadzenia dowodu z opinii (...) Sp. z o.o. oraz (...) Sp. z o.o. Nie zasługiwały na uwzględnienie podnoszone przez adw. B. Ż. jako obrońcę J. B. i K. K. (odpowiednio zarzuty 15 i 10 wniesionych apelacji) zarzuty obrazy art. 193 k.p.k. poprzez powierzenie sporządzenia opinii w zakresie uszczupleń podatkowych spółce prawa handlowego (...) Sp. z o.o. oraz (...) Sp. z o.o., podczas gdy regulacja przywoływanego przepisu pozwala na powierzenie wydania opinii osobom fizycznym lub instytucji naukowej lub specjalistycznej mającej wiadomości specjalistyczne, a następnie czynienie ustaleń w zakresie uszczupleń podatkowych w oparciu o przedmiotową opinię. Należy zgodzić się z apelującą, że wymienione w zarzucie spółki nie powinny występować w charakterze instytucji, o jakich mowa w art. 193 § 2 k.p.k. Jeśli jednak weźmie się pod uwagę treść art. 195 k.p.k., zgodnie z którym do pełnienia czynności biegłego jest obowiązany nie tylko biegły sądowy, lecz także każda osoba, o której wiadomo, że ma odpowiednią wiedzę w danej dziedzinie, to należy uznać, że czynności wykonanych przez osoby opiniujące w ramach (...) Sp. z o.o. oraz (...) Sp. z o.o. nie sposób uznać za z gruntu wadliwe. Nie zostało bowiem wykazane lub chociażby uprawdopodobnione, że osoby wydające opinie nie dysponowały odpowiednią wiedzą w zakresie rachunkowości. Przeciwnie - pod adresem dokonanych przez nich obliczeń nie zostały skierowane żadne zarzuty o charakterze merytorycznym. Tym samym nie budzi zastrzeżeń ocena zaprezentowana przez Sąd meriti na s. 824 uzasadnienia. Dodatkowo należy wskazać, że gdyby nawet uznać, że w omawianym zakresie doszło do naruszenia przepisu art. 193 k.p.k., to naruszenie to nie mogło mieć wpływu na treść orzeczenia, a to ze względu na przedawnienie karalności zarzucanych J. B. i K. K. przestępstw karno-skarbowych i umorzenie postępowania w tym zakresie na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. Ewentualne zastrzeżenia do powyższych opinii nie mogły również skutkować zmianą wyroku i uniewinnieniem oskarżonych od popełnienia przestępstw karno-skarbowych, albowiem ewentualne podważenie opinii mogłoby skutkować co najwyżej innym obliczeniem wartości uszczupleń podatkowych, nie zaś uznaniem, że uszczupleń nie było. Skoro jednak wystąpiła negatywna przesłanka procesowa w postaci przedawnienia, dalsze postępowanie dowodowe (np. powołanie innych biegłych) lub rozważania co do stanu faktycznego w omawianym zakresie, są niedopuszczalne. W związku z powyższym w omawianej kwestii należało uznać, że nie mamy do czynienia uchybieniem w postaci naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia (art. 438 pkt 2 k.p.k.).
5. zarzuty naruszenia prawa do obrony poprzez odmowę przedłużenia obrońcy terminu do wniesienia apelacji ponad 14 dni. Nie zasługiwały na uwzględnienie podnoszone w apelacjach sporządzonych przez adw. B. Ż. jako obrońcę J. B. i K. K. (odpowiednio zarzuty nr 17 i 14) zarzuty obrazy art. 42 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 6 EKPCz poprzez ograniczenie terminu sporządzenia apelacji przez obrońcę do 14 dni niezależnie od rozmiarów uzasadnienia wyroku i obszerności akt sprawy, co miało istotnie ograniczyć tym oskarżonym i ich obrońcy analizę materiałów sprawy, a w konsekwencji prowadziło do naruszenia konstytucyjnego prawa do obrony oraz zasady fair trial wyrażonej w EKPCz. Wbrew stanowisku obrońcy nie sposób w tym przypadku mówić o naruszeniu prawa do obrony lub zasady sprawiedliwego procesu. Po pierwsze - czego apelująca nie neguje - nie doszło do naruszenia przez Sąd Okręgowy art. 445 § 1 k.p.k., a dotychczas nie doszło do stwierdzenia jego niezgodności z Konstytucją RP. Po drugie - gdyby Sąd, naruszając przepisy, przedłużył termin do wniesienia apelacji, w istocie działałby przeciwko oskarżonym, gdyż mogłoby to prowadzić do odmowy przyjęcia środków odwoławczych wniesionych po terminie z art. 445 § 1 k.p.k. lub pozostawienia ich bez rozpoznania, odpowiednio na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. lub art. 430 § 1 k.p.k. Po trzecie - obrona nie ma charakteru nieograniczonego, lecz jest obwarowana koniecznością jej realizacji w ramach obowiązujących przepisów oraz z poszanowaniem dla innych zasad procesowych. W szczególności wykroczenie poza ustawowe terminy zawite godziłoby w zasadę rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie, przewidzianą w art. 2 § 1 pkt 4 k.p.k. Po czwarte - nie można zgodzić się z oceną, że przy obszerności niniejszej sprawy, termin 14 dniowy jest za krótki. Proces trwał bowiem wiele lat, treść oskarżenia i jego uzasadnienie znane było od czasu doręczenia aktu oskarżenia, obrońcy uczestniczyli w procesie od początku, a przed doręczeniem uzasadnienia mogli zapoznać się z ustnymi motywami wyroku. Stąd też niewątpliwie byli w stanie sformułować zarzuty i wnioski apelacyjne oraz je uzasadnić ustawowym terminie. Po piąte - obszerność, szczegółowość i rzeczowy charakter apelacji dowodzą, że obrońcy w pełni wywiązali się z zadania rzetelnego przygotowania środków odwoławczych w ustawowym terminie. Po szóste - sprawiedliwy proces to równe szanse stron, a nie czynienie punktu odniesienia z sytuacji Sądu, który miał na sporządzenie uzasadnienia wyroku ponad 14 dni. Sąd nie jest bowiem przeciwnikiem procesowym oskarżonych i ich obrońców. Po siódme - w apelacjach i w toku postępowania odwoławczego nie wskazano na konkretne przejawy niemożności realizacji lub konkretne utrudnienia w realizacji obrony ze względu na sporządzanie środków odwoławczych w terminie 14 dni, a nie dłuższym. W szczególności nie uprawdopodobniono, aby w apelacjach doszło do pominięcia ważnych z punktu widzenia oskarżonych okoliczności. W efekcie nie sposób uznać, że w omawianym zakresie doszło do jakiegokolwiek uchybienia.
6. ogólne uwagi w przedmiocie dokonanej przez Sąd Okręgowy oceny materiału dowodowego. W zakresie, w którym zaskarżony wyrok utrzymano w mocy, postępowanie dowodowe przeprowadzono z poszanowaniem wszelkich zasad procesowych. Poczynione przez Sąd a quo ustalenia faktyczne niewątpliwie mają walor prawdziwych, a przez to zgodnych z wymogiem wynikającym z przepisu art. 2 § 2 k.p.k. Dokonano ich w sposób obiektywny, badając, zgodnie z art. 4 k.p.k., okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonych. Materiał dowodowy, o który oparto rozstrzygnięcie, miał zgodnie z art. 410 k.p.k. charakter kompletny oraz poddano go wszechstronnej analizie. Oceny, na podstawie których sformułowano kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy wnioski, realizowane były w sposób swobodny, tj. zgodnie z art. 7 k.p.k., przy uwzględnieniu zasad prawidłowego rozumowania, a także wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Stanowisko sądu pierwszej instancji znalazło kompleksowe odzwierciedlenie w treści pisemnego uzasadnienia wyroku, które w pełnym zakresie poddaje się kontroli instancyjnej. Ponieważ apelacje obrońców w zakresie, w jakim zarzucają obrazę przepisów postępowania i będące jej następstwem błędy w ustaleniach faktycznych, mają charakter wybiórczego poddawania krytyce poszczególnych fragmentów materiału dowodowego, koniecznym jest przypomnienie, iż Sąd Okręgowy w części, w której skazał oskarżonych J. B. i K. K., oparł tok rozumowania o następujące, zasadnicze ustalenia: - brak dowodów na potwierdzenie wyjaśnień J. B. i K. K., że wykonywali określone usługi o charakterze niematerialnym, - istnienie dowodów, że do zdarzeń gospodarczych doprowadziły inne czynniki niż działania oskarżonych (dotyczy to fikcyjnych usług na rzecz (...) S.A. s. 562-702 uzasadnienia, (...) S.A. s. 586-589 uzasadnienia, (...) S.A. (...) S.A. s. 589-594 uzasadnienia, (...) Sp. z o.o. (...) Sp. z o.o. s. 594-598 uzasadnienia, (...) Sp.z o.o. s. 598-601 uzasadnienia, (...) S.A. s. 601-607 uzasadnienia, (...) Spółka z o.o. s. 607-612 uzasadnienia, (...) Sp. z o.o. s. 612-615 uzasadnienia, (...) Sp. z o.o. s. 624-630 uzasadnienia), - w części przypadków - sporządzenie fikcyjnych (antydatowanych) dokumentów, wskazujących na pozorowanie wykonywania przez oskarżonych usług o charakterze niematerialnym (dotyczy to fikcyjnych usług na rzecz (...) S.A. s. 562-702 uzasadnienia, (...) S.A. s. 601-607 uzasadnienia, (...) Spółka z o.o. s. 607-612 uzasadnienia, (...) S.A. s. 615-624 uzasadnienia), - powtarzalność i kompleksowy modus operandi działań oskarżonych, począwszy od „wyprowadzania” środków finansowych ze spółek prawa handlowego, a kończąc na „praniu” uzyskanych stąd pieniędzy, - wyjaśnienia Z. B. i T. W., w świetle których J. B. i K. K. wykorzystywali fikcyjne umowy w relacjach z (...), co na gruncie art. 7 k.p.k. uzasadniało ocenę, iż są dobrze obeznani z tym mechanizmem i korzyściami, jakie można z niego czerpać, co z kolei uprawdopodabnia stosowanie tej samej metody dla wyprowadzenia środków pieniężnych ze spółek prawa handlowego, - znaczna wysokość wynagrodzenia za rzekome usługi, nieadekwatna zwłaszcza w sytuacji, gdy podmioty, na rzecz których usługi miały być świadczone, nie były w stanie wskazać, za jakie konkretnie działania przekazywały oskarżonym tak znaczne środki pieniężne, względnie, jak np. w przypadku (...) Sp. z o.o., gdy usługi były już świadczone na podstawie innej umowy (s. 614 uzasadnienia) czy też w przypadku (...) S.A., gdy usługi doradcze (fikcyjne) okazały się niewspółmiernie kosztowne w zestawieniu z zyskiem firmy, - brak możliwości usprawiedliwiania działań oskarżonych charakte