Z kolei § 2 tego przepisu stanowi, iż brak żądanej gwarancji zapłaty stanowi przeszkodę w wykonaniu robót budowlanych z przyczyn dotyczących inwestora, a według § 3, inwestor nie może odmówić zapłaty wynagrodzenia mimo niewykonania robót budowlanych, jeżeli wykonawca był gotów je wykonać, lecz doznał przeszkody z przyczyn dotyczących inwestora. Jednakże w wypadku takim inwestor może odliczyć to, co wykonawca oszczędził z powodu niewykonania robót budowlanych. Wskutek niespełnienia świadczenia polegającego na zapewnieniu udzielenia gwarancji zapłaty może powstać po stronie wykonawcy prawo do odstąpienia od umowy o roboty budowlane. Powstanie tego uprawnienia jest uzależnione od bezskutecznego upływu terminu wyznaczonego inwestorowi przez wykonawcę na zapewnienie udzielenia gwarancji zapłaty, nie krótszego jednak niż 45 dni. Złożenie przez wykonawcę oświadczenia woli o odstąpieniu od umowy o roboty budowlane przed upływem 45 dni od dnia wezwania inwestora do udzielenia gwarancji zapłaty jest pozbawione skutków prawnych. Wywołanie skutków wiążących się z odstąpieniem od umowy wymaga ponownego złożenia oświadczenia woli o odstąpieniu wtedy, gdy będą spełnione przesłanki warunkujące powstanie i wykonanie prawa do odstąpienia od umowy o roboty budowlane na podstawie art.
W związku z tym w przypadku, gdy wykonawca wyznaczy termin na zapewnienie udzielenia gwarancji zapłaty krótszy niż 45 dni, uprawnienie do odstąpienia od umowy nie powstanie przed upływem 45 dni. Natomiast gdy wykonawca wyznaczy inwestorowi termin dłuższy niż 45 dni na zapewnienie udzielenia gwarancji zapłaty, dopiero bezskuteczny upływ tego terminu skutkuje powstaniem uprawnienia do odstąpienia od umowy o roboty budowlane. Należy podkreślić, że uprawnienie do odstąpienia od umowy nie powstanie jedynie wtedy, gdy w ciągu terminu wyznaczonego przez wykonawcę, nie krótszego niż 45 dni, zostanie udzielona gwarancja zapłaty. Dla zachowania tego terminu nie ma znaczenia data złożenia przez inwestora zlecenia udzielenia gwarancji zapłaty (vide: Komentarz Art.
KC red. Osajda 2017, wyd. 15/B. Lanckoroński por. P. Drapała, Gwarancja, s. 16 ) W niniejszej sprawie powód w piśmie z dnia 7 lipca 2015 roku wyznaczył 45-dniowy termin na udzielenie przez Gminę gwarancji zapłaty na rzecz powoda tj. ostatecznie do dnia 24 sierpnia 2015 roku i do tego dnia nie miał wiedzy o udzielonej mu gwarancji przez pozwaną Gminę, pozwana nie zawiadomiła powoda skutecznie o udzieleniu gwarancji, dlatego w dniu 25 sierpnia 2015 roku powód skutecznie odstąpił od umowy. Podkreślić należy, iż jak przyjmuje się w doktrynie, w 45-dniowym terminie wyznaczonym przez wykonawcę, inwestor powinien nie tylko uzyskać dokument gwarancji, ale także wydać go w oryginale wykonawcy, ponieważ w razie nieprzedstawienia takiego dokumentu wykonawca może skorzystać z sankcji odstąpienia od umowy (zob. J.Strzępka (w:) System prawa handlowego, T.V, s 1157). Dlatego wbrew twierdzeniom pozwanej, gwarancja przesłana w dniu 24 sierpnia 2015 roku nie mogła być uznana za spełnienie żądania udzielenia gwarancji w terminie, ponieważ jak wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru przesyłka dotarła do powoda i to bez jego winy, dopiero 27 sierpnia 2015 roku. Nawet gdyby przyjąć, że gwarancja zapłaty z dnia 24 sierpnia 2015 roku została udzielona w terminie, to swoim zakresem zabezpieczała zapłatę za zakupione towary i usługi, a nie za roboty budowlane. Pozwany sam to dostrzegł, bowiem wystąpił w odrębnym piśmie do banku o interpretację zakresu i przedmiotu gwarancji. Pismo zostało przedłożone w niniejszej sprawie po zamknięciu rozprawy. W ocenie Sądu Okręgowego, że powód skutecznie odstąpił od umowy z powodu nie udzielenia gwarancji zapłaty przez inwestora (pozwaną Gminę ) (art.
Wobec tego podstawę prawną roszczenia powodowej spółki należało ocenić z punktu widzenia treści przepisu zdania pierwszego art. 494.k.c. zgodnie z którym strona, która odstępuje od umowy wzajemnej, obowiązana jest zwrócić drugiej stronie wszystko, co otrzymała od niej na mocy umowy ; może żądać nie tylko zwrotu tego, co świadczyła, lecz również naprawienia szkody wynikłej z niewykonania zobowiązania. Odstąpienie od umowy kształtuje między stronami nowy stan prawny w ten sposób, że łącząca je umowa przestaje strony wiązać. Umowa wygasa ze skutkiem ex tunc, a w konsekwencji żadna z nich po wygaśnięciu umowy na skutek odstąpienia nie może dochodzić roszczeń przewidzianych w umowie. Strony mogą dochodzić wzajemnie jedynie roszczeń określonych w art. 494 k.c. W konsekwencji skutecznego odstąpienia od umowy wzajemnej, stosownie do art. 494 k.c., każdej ze stron przysługuje roszczenie zwrotne. Jednocześnie też zostają one zwolnione z obowiązku świadczenia w zakresie dotychczas niewykonywanym. Oznacza to, że powód został zwolniony z dalszego wykonania prac objętych umową, których nie wykonał do chwili odstąpienia od niej. Mając na uwadze zebrany w sprawie materiał dowodowy, należało przyjąć, że powód skutecznie złożył oświadczenie o odstąpieniu od umowy nr (...) z dnia 24 marca 2015 roku. Odstąpienie od umowy skutkowało przerwaniem prac przez wykonawcę na dzień odstąpienia. Powód skutecznie odstąpił o w/w umowy z przyczyn, za które nie ponosi odpowiedzialności i które obciążają stronę pozwaną. Nieudzielenie w terminie gwarancji zapłaty przez Gminę P. na rzecz powoda, a nadto niejasna treść gwarancji były powodem wypowiedzenia łączącej strony umowy. Odnosząc się do wysokości zasądzonego roszczenia należy wskazać, że strona powodowa domagała się zapłaty 93.107,31 złotych wraz ustawowymi odsetkami od dnia 24 września 2015 roku. Kwota ta w całości jest należna, bowiem brak jest podstaw do potrącenia kwoty 11.245,40 złotych brutto z tytułu ubytków (szkód) w tzw. białym montażu, bowiem jak zasadnie podnosi powód, po skutecznym odstąpieniu od umowy, to na inwestorze zgodnie z umową spoczywał obowiązek zabezpieczenia obiektu prze kradzieżami, dewastacją, uszkodzeniem wyposażenia. Braki w wyposażeniu stwierdzono dopiero na początku września, a nie zatem w dacie opuszczenia obiektu przez powoda. Pozwana zobowiązana jest zatem do zapłaty powodowi umówionego wynagrodzenia w wysokości wynikającej z faktury (...) z dnia 24 sierpnia 2015 roku. Mając powyższe na uwadze, należało na podstawie art. 496 k.p.c., utrzymać w mocy w całości zaskarżony nakaz zapłaty. O odsetkach ustawowych od zasądzonego świadczenia Sąd orzekł w oparciu o przepis art. 481 § 1 k.c., zgodnie z którym jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia. Jeżeli stopa odsetek nie była z góry oznaczona należą się odsetki ustawowe. Sam fakt opóźnienia przesądza, że wierzycielowi należą się odsetki. Obowiązek zapłaty odsetek przez dłużnika jest więc niezależny od tego, czy z przyczyn zawinionych dopuścił się on zwłoki, a także niezależny od tego, czy wierzyciel poniósł jakąkolwiek szkodę. Powódka wystawiła bowiem fakturę nr (...) za wykonane prace budowlane i określiła termin jej płatności na 30 dni (zgodnie z § 7 ust.3 umowy). Pozwana Gmina otrzymała fakturę w dniu 24 sierpnia 2015 roku (data prezentaty urzędowej), oznacza to, że w dniu 23 września 2015 roku przypadał ostatni dzień terminu wyznaczonego pozwanej na uregulowanie faktury, natomiast dopiero od dnia następnego, tj. 24 września 2015 roku pozostawała ona w opóźnieniu w jej zapłacie. Z tego względu, odsetki w wysokości odsetek ustawowych należało zasądzić właśnie od dnia 24 września 2015 roku, tj. od dnia następnego po upływie terminu płatności wyznaczonego w fakturze i w umowie. O obowiązku zwrotu kosztów procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 k.p.c., obciążając nimi pozwaną, jako stronę przegrywającą spór. Na zasądzone w nakazie zapłaty od pozwanej na rzecz powoda koszty procesu w kwocie 8.381,00 zł złożyły się: opłata od pozwu – 1.164,00 zł, koszty zastępstwa procesowego określone na podstawie § 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 2013, poz.461 j.t.) – 7.200,00 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa – 17,00 zł. ZARZĄDZENIE 1. odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi pozwanego, 2. uzasadnienie sporządzone przez asystenta.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.