Sygnatura akt: V GC 136/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Kalisz, dnia 20 stycznia 2016 r. Sąd Rejonowy w Kaliszu w V Wydziale Gospodarczym w składzie: Przewodniczący: SSR Magdalena Berczyń
§ 12ust.
1 pkt 2 OWU AC ubezpieczeniem nie są objęte szkody spowodowane umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa przez ubezpieczonego lub przez osobę uprawnioną do korzystania z pojazdu. Kierujący pojazdem jest zobligowany kontrolować komunikaty wyświetlane na desce rozdzielczej i odpowiednio na nie reagować. Zdaniem pozwanego nie zachodzi sytuacja szkody całkowitej, która byłaby następstwem zdarzenia objętego ochroną ubezpieczeniową. Ponadto bezpodstawne jest żądanie zapłaty kosztów najmu pojazdu zastępczego. Przedmiot i zakres ubezpieczenia określony jest umową ubezpieczenia zawartą między stronami, a ta
powołanymi owu nie obejmuje kosztów najmu pojazdu zastępczego. Do odpowiedzi na pozew załączono akta szkody wraz z ogólnymi warunkami ubezpieczeń komunikacyjnych. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 3 lipca 2013r. powódka jako mały lub średni przedsiębiorca, tj. osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą i ubezpieczającą pojazdy wykorzystywane do działalności gospodarczej, posiadającą poniżej 20 pojazdów wykorzystywanych do działalności gospodarczej zawarła z pozwaną umowę ubezpieczenia komunikacyjnego, Polisa seria (...) dotyczącą samochodu R. (...), rok produkcji 2005 o wartości katalogowej 18.300 zł. Ubezpieczenie AC zawarto na okres od 4 lipca 2013r. do 3 lipca 2014r. Sumę ubezpieczenia wskazano na 18.300 zł bez VAT. W warunkach ubezpieczenia wskazano wariant serwisowy. Ponadto zawarto ubezpieczenie (...) na ten sam okres w wariancie Komfort i Super. W umowie zastrzeżono, że mają do niej zastosowanie (...) ogólne warunki ubezpieczeń komunikacyjnych, ustalone uchwałą Zarządu (...) SA nr (...)/(...) z dnia 31 stycznia 2012r. Dowód: Polisa Seria (...) (k.28 - 29 akt)
§1ust.
2 (...) ogólne warunki ubezpieczeń komunikacyjnych (OWU) mają zastosowanie do umów ubezpieczenia autocasco dla klienta indywidualnego oraz małego lub średniego przedsiębiorcy. W § 3 pkt. 55 wyjaśniono, że szkoda całkowita to uszkodzenie pojazdu w takim zakresie, że koszty jego naprawy ustalone według zasad określonych w § 18 ust.2 albo § 28 ust.2 przekraczają 70% wartości pojazdu w dniu ustalenia odszkodowania, a w pkt.56 wyjaśniono, że szkoda częściowa to szkoda inna niż szkoda całkowita, kradzieżowa lub eksploatacyjna.
§ 9
ust.2 pkt c) za zapłatą dodatkowej składki ubezpieczeniowej umowa AC może obejmować dodatkowo organizację oraz pokrycie przez (...) SA kosztów wynajmu pojazdu zastępczego, na czas naprawy ubezpieczonego pojazdu w warsztacie, o którym mowa w lit. a. W § 17 ust.3 pkt 1 wskazano że w wariancie serwisowym koszty naprawy pojazdu ustalane są na podstawie cen części oryginalnych serwisowych. Dowód: (...) OWU z dnia 31.01.2012r. (k. 53 - 66 akt) W dniu 16 stycznia 2014r. M. S.
(1)w związku działalnością gospodarczą powódki wracał samochodem dostawczym R. (...) w godzinach nocnych z (...) do siedziby powódki w T.. W trakcie jazdy usłyszał, że coś uderzyło w samochód. Zatrzymał się i próbował ustalić, co się wydarzyło ale było zupełnie ciemno i niczego nie zauważył. Po 2, 3 km jazdy w odległości 300 m od siedziby powódki zatrzymał samochód z powodu nagle zmieniającego się odgłosu silnika. Nawet wówczas nie pojawiła się żadna kontrolka na desce rozdzielczej. Następnego dnia wezwano A. i samochód został odwieziony na lawecie do (...) serwisu (...) we W.. Dowód: zeznania świadka M. S.
(1)(00:08:47 - 00:15:57 minuta protokołu rozprawy z dnia 8 lipca 2015r.) W dniu 16 stycznia 2014r. zgłoszono szkodę w pojeździe z ubezpieczenia AC. Jako dane właściciela pojazdu wskazano dane powódki, a dane kierującego pojazdem dane M. S.
(2). Jako dokładny przebieg zdarzenia wskazano, że kierowca R. nie zauważył i uderzył podwoziem pojazdu w nieznany przedmiot leżący na drodze. Dowód: zgłoszenie szkody z 16.01.2014r. (k.89 - 91 akt) Na skutek oględzin w dniu 24 stycznia 2014r. pozwany ustalił koszty naprawy pojazdu powódki w kwocie 570,87 zł z VAT. Do kosztów naprawy zakwalifikowano osłonę spodnią silnika i miskę olejową. W uwagach do kalkulacji naprawy wskazano brak uznania uszkodzenia silnika - powiększenia szkody. Dowód: kalkulacja naprawy nr (...) (k. 81 - 88 akt) W dniu 12 lutego 2014r. powódka upoważniła M. S.
(1)do występowania przed pozwanym w jej imieniu. Dowód: upoważnienie z 12.02.2014r. (k. 27 akt) M. S.
(1)prowadził z pozwanym korespondencję mailową, w której zwracał się o ponowne zbadanie sprawy i zdawał pozwanemu relację ze zdarzenia. Dowód: korespondencja mailowa M. S.
(1)z pozwanym (k.76 - 77 akt) W dniu 2 kwietnia 2014r. pozwany podtrzymał swoje stanowisko, stwierdzając że do uszkodzenia wewnętrznego silnika doszło w wyniku kontynuowania jazdy z uszkodzoną miską olejową. Podtrzymano zakres uszkodzeń z pierwszych oględzin. W tym samym dniu pozwany przyznał odszkodowanie powódce w kwocie 464,12 zł. Dowód: pisma pozwanego do powódki z dnia 2.04.2014r. (k.72 - 73 akt) W dniu 27 maja 2014r. powódka otrzymała rachunek za wynajem (...) w okresie od 28 stycznia 2014r. do 27 maja 2014r. na kwotę 8.400 zł. Dowód: rachunek nr (...) z 27.05.2014r. (k. 70 akt) W dniu 27 maja 2014r. (...) Sp. z o.o. wykonał na zlecenie powódki kalkulację naprawy nr (...) w oparciu o system (...), która wyniosła 34.522,98 zł z VAT. Dowód: kalkulacja naprawy nr (...) (k. 23 - 26 akt) W dniu 23 czerwca 2014r. pełnomocnik powódki wezwała pozwanego do zapłaty kwoty 42.352,11 zł, stanowiącej sumę kwot 34.522,98 zł brutto stanowiącej skalkulowane koszty naprawy samochodu, pomniejszone o kwotę 570,87 zł oraz kwoty 8.400 zł, stanowiącą koszty najmu pojazdu zastępczego w okresie od 28 stycznia do 27 maja 2014r. Dowód: wezwanie do zapłaty z 23.06.2014r. (k.69 - 69v akt) W odpowiedzi z dnia 15 lipca 2014r. pełnomocnik powoda została poinformowana o podtrzymaniu stanowiska przez pozwanego. Dowód: pismo pozwanego z dnia 15.07.2014r. do pełnomocnika powoda (k. 68 akt) W dniu 19 września 2014r. rzeczoznawca dr.inż. M. R. na zlecenie powódki dokonał oceny technicznej wraz z ekspertyzą dotyczącą uszkodzenia silnika przedmiotowego pojazdu. Stwierdził, że w rozpatrywanym przypadku istnieje związek przyczynowo - skutkowy między opisanym przez użytkownika uderzeniem samochodu w przeszkodę a zaistniałą awarią silnika. Bezpośrednio po uderzeniu uszkodzenia nie spowodowały żadnych wycieków i spadku ciśnienia oleju do wartości rejestrowanej jako awaria, która mogła być sygnalizowana na desce rozdzielczej. Dowód: ocena techniczna nr (...) M. R. (k.18 - 22 akt) Z przeprowadzonej analizy materiału dowodowego wynika, że istnieje związek przyczynowo - skutkowy pomiędzy uszkodzeniem - wytopieniem panewki korbowodowej drugiego cylindra, a odkształceniem dna miski olejowej spowodowanej uderzeniem pojazdu w nn. przeszkodę. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego nie można wykazać, by zaistniała szkoda w samochodzie R. (...) spowodowana była umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa przez M. S.
(1)kierującego pojazdem. Wartość naprawy samochodu określona w kalkulacji w systemie A., na dzień szkody 16.01.2014r. wynosiła 8.025,54 zł (bez VAT). Biorąc pod uwagę warunki szczegółowe umowy AC należy stwierdzić, że wartość samochodu R. (...) w stanie nieuszkodzonym, na dzień szkody 16.01.2014r. wynosiła 18.300 zł bez VAT. Na podstawie kalkulacji kosztów naprawy pojazdu wykonanym w systemie A. wynika, że w tym przypadku nie wystąpiła szkoda całkowita. Wartość pojazdu w stanie uszkodzonym wynosi 10.274,46 zł. Dowód: opinia biegłego sądowego K. J. wraz z kalkulacją naprawy (k.120 - 133 akt). Sąd ustalił powyższy stan faktyczny na podstawie powołanych wyżej dokumentów, opinii biegłego K. J., do której strony nie zgłosiły żadnych zastrzeżeń oraz zeznań świadka M. S.
(1). Sąd zważył co następuje: Strony łączyła umowa ubezpieczenia przez którą ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. Świadczenie ubezpieczyciela polega w szczególności na zapłacie przy ubezpieczeniu majątkowym - określonego odszkodowania za szkodę powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku (art. 805 § 1 i § 2 pkt 1 kodeksu cywilnego).
art. 809 § 1 k.c. ubezpieczyciel zobowiązany jest potwierdzić zawarcie umowy dokumentem ubezpieczenia. Strony zawarły umowę dobrowolnego ubezpieczenia komunikacyjnego autocasco, potwierdzonego polisą, do której dołączono (...) ogólne warunki ubezpieczeń komunikacyjnych, ustalone uchwałą Zarządu (...) SA nr (...)/2012 z dnia 31 stycznia 2012r., których otrzymanie powódka potwierdziła podpisując polisę. Dokumenty te określają łączącą strony umowę i wzajemne obowiązki stron. Postępowanie dowodowe wykazało, że pozwany niesłusznie odmówił powódce wypłaty odszkodowania z tytułu uszkodzonego silnika pojazdu. Nie znalazł potwierdzenia zarzut pozwanego, że do szkody obejmującej uszkodzenie silnika doszło na skutek działania umyślnego lub wskutek rażącego niedbalstwa przez ubezpieczonego lub osobę uprawnioną do korzystania z pojazdu i że tak znaczne zatarcie silnika nastąpiło w wyniku kontynuacji jazdy samochodem bez odpowiedniego ciśnienia oleju, co musiało być sygnalizowane przez odpowiednią kontrolkę. Z opinii biegłego sądowego wynika, że istnieje związek przyczynowo - skutkowy pomiędzy uszkodzeniem - wytopieniem panewki korbowodowej drugiego cylindra, a odkształceniem dna miski olejowej spowodowanej uderzeniem pojazdu w nn. przeszkodę. Nie można natomiast wykazać, by zaistniała szkoda w samochodzie R. (...) spowodowana była umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa przez M. S.
(1)kierującego pojazdem. Biegły ustalił wartość naprawy samochodu wg kalkulacji w systemie A., na dzień szkody 16 stycznia 2014r., która wyniosła 8.025,54 zł (bez VAT). Ze względu na to, że wartość samochodu R. (...) w stanie nieuszkodzonym, na dzień szkody wynosiła 18.300 zł bez VAT w sprawie nie wystąpiła szkoda całkowita. Zgodnie bowiem z § 3 pkt 55 OWU szkoda całkowita występuje, gdy uszkodzenie pojazdu jest w takim zakresie, że koszty jego naprawy ustalone według zasad określonych w § 18 ust. 2 albo § 28 ust. 2 przekraczają 70 % wartości pojazdu w dniu ustalenia odszkodowania. Ustalone przez biegłego koszty naprawy stanowią 43,86% wartości pojazdu. Dochodzone przez powódkę odszkodowanie wyliczone na kwotę 15.372 zł jako szkoda całkowita po odjęciu od wartości pojazdu w kwocie 18.300 zł wartości pozostałości w kwocie 2.928 zł nie znalazło uzasadnienia w okolicznościach faktycznych sprawy i obowiązujących strony normach prawnych. Powódce należy się natomiast odszkodowanie wyliczone jako szkoda częściowa, stanowiące równowartość kosztów naprawy w kwocie 8.025,54 zł. W tym zakresie powództwo podlegało uwzględnieniu. Nie zasługiwało natomiast na uwzględnienie powództwo o zasądzenie zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego w wysokości 8.400 zł. Strony zawierając umowę nie przewidziały takiej ochrony ubezpieczeniowej powódki.
§ 9
ust.2 pkt c) OWU jedynie za zapłatą dodatkowej składki ubezpieczeniowej umowa AC może obejmować organizację oraz pokrycie przez (...) SA kosztów wynajmu pojazdu zastępczego, na czas naprawy ubezpieczonego pojazdu w warsztacie. Z polisy ubezpieczeniowej nie wynika, żeby strony uzgodniły takie rozszerzenie zakresu ubezpieczenia i aby powódka uiściła dodatkową składkę z tego tytułu. Pozwany nie wykazał natomiast, że wypłacił powódce kwotę 464,12 zł, przyznaną na skutek zgłoszenia szkody. Okoliczność ta została zaprzeczona przez powódkę w pozwie. Zasądzeniu podlegała więc cała kwota stanowiąca ustalone w postępowaniu koszty naprawy wraz z odsetkami ustawowymi od daty wskazanej w pozwie.
art. 817 § 1 k.c. ubezpieczyciel zobowiązany jest spełnić świadczenie w terminie trzydziestu dni, licząc od daty zawiadomienia o wypadku. Skoro powódka zgłosiła szkodę w dniu 16 stycznia 2014r. to ma prawo domagać się odsetek ustawowych od pozwanego od dnia 17 lutego 2014r., tj. po upływie 30 dni od dnia zgłoszenia. Orzeczenie o kosztach postępowania wydano na podstawie art. 100 zd. 1 k.p.c.,
którym w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone i stosunkowo je rozdzielono. Na koszty postępowania poniesione przez powódkę złożyła się opłata sądowa od pozwu w kwocie 1.189 zł i wynagrodzenie biegłego w kwocie 1.724,95 zł. Na koszty poniesione przez pozwanego składa się wynagrodzenie jego pełnomocnika ustalone wysokości 2.400 zł ustalone na podstawie § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (tekst jedn. Dz.U. z 2013r., poz.490) wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł. Suma kosztów postępowania wyniosła więc kwotę 5.330,95 zł. Powódka wygrała proces w 33,76%, co stanowi kwotę 1.799,73 zł ogólnej sumy kosztów. W takim zakresie pozwany powinien ponieść koszty, a poniósł je w kwocie 2.417 zł. Różnica tych kwota podlega więc zwrotowi pozwanemu przez powódkę. /-/ SSR Magdalena Berczyńska-Bruś