Sygn. akt I C 1240/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 lipca 2016 r. Sąd Rejonowy w Gdyni I Wydział Cywilny: Przewodniczący: SSR Tadeusz Kotuk Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Szymańs

§ 3k.c.) ustępu umowy (§ 12 ust.

1) jest w istocie karą umowną (tj. pełni dokładnie taką właśnie funkcję), mimo tego, że unika bezpośredniego językowego nawiązania do kodeksowej nazwy tej instytucji. Nie jest to też inne – wynikające z zasady swobody umów (art. 353 1 k.c.) – zbliżone do kary umownej, a nie będące nią, uregulowanie. Rozpatrywanym w niniejszym procesie postanowieniem umownym, którego nieważność stanowiła podstawę wyroku był § 12 ust. 1, a nie § 6 ust.

1. To nie § 6 ust. 10 był samodzielną podstawą odstąpienia od umowy i naliczenia sum „zatrzymanych” przez pozwanego, lecz § 12 ust.
2. Zawarte w § 12 ust. 1 odwołanie do § 6 ust. 10 nie powoduje, że niezwrócona powódce po odstąpieniu od umowy suma pozostaje zadatkiem, do którego zatrzymania uprawniony byłby pozwany. Nawet jeżeli umowna konstrukcja kary umownej odwołuje się do konstrukcji zadatku, to dalej pozostaje sprzeczna z prawem z uwagi na jej zastrzeżenie na wypadek niewykonania przez zobowiązanego świadczenia pieniężnego. Przepis art. 483 § 1 k.c. nie może być obchodzony ani odwołaniem się do konstrukcji zadatku, ani połączeniem z umownym odstąpieniem od umowy. W praktyce oznacza to, że § 6 ust. 10 mógłby mieć zastosowanie tylko wówczas, gdyby przyczyną odstąpienia od umowy przez pozwanego było niewykonanie przez powódkę świadczenia niepieniężnego (np. w sytuacji, gdy po wpłaceniu pełnej ceny nabycia odmawiała przystąpienia do umowy notarialnej przenoszącej na nią własność lokalu [umowa przyrzeczona]). Reasumując, pozwany po rozwiązaniu umowy – wobec nieważności zastrzeżenia, którego podstawą jest zatrzymanie dochodzonych pozwem kwot – jest obecnie bezpodstawnie wzbogacony, gdyż spełnione i niezwrócone powódce świadczenie jest obecnie świadczeniem nienależnym, gdyż zamierzony cel świadczenia nie został osiągnięty (art. 410 § 2 k.c.). Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w punkcie I. sentencji na mocy art. 410 §

§ 2k.c.

w zw. z art. 455 k.c. w zw. z art. 481 §

§ 2k.c.

Sąd nie analizował abuzywności wzorca umownego, gdyż przedstawione wyżej przyczyny rozstrzygnięcia skutkują wnioskami dalej idącymi (nieważność części umowy). Koszty O kosztach procesu orzeczono w punkcie II. sentencji na mocy art. 98 § 1 k.p.c. Na zasądzone od przegrywającego pozwanego na rzecz powódki zasądzono zwrot: opłaty sądowej (2.198 zł), opłaty za czynności adwokackie w stawce minimalnej (2.400 zł, § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie […]), opłaty skarbowe od pełnomocnictwa (17 zł).