Nadto J. B. został zatrudniony nie w charakterze członka zarządu ale radcy prawnego, zatem powstaje wątpliwość czy w sprawie znajduje zastosowanie art. 210 § 2 k.s.h. Skarżący podnosili nadto, że do zaistnienia stosunku pracy nie jest konieczne zawarcie ważnej umowy o pracę, gdyż stosunek pracy może powstać również przez czynności konkludentne tj. w drodze faktycznego wykonywania pracy i dopuszczenia pracownika do pracy przez pracodawcę. Skoro osoba uprawniona do zawierania umów z pracownikami tj. E. B. zobowiązała się do zatrudniania wnioskodawcy za wynagrodzeniem a wnioskodawca wykonywał pracę to oznacza, że nawiązany został stosunek pracy a zatem J. B. podlega ubezpieczeniom społecznym w trybie art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2009 r. Nr 205 poz. 1585 ze zm.). Z tych wszystkich względów wnioskodawcy uznawali apelacje za uzasadnione. Opierając się na ustaleniach faktycznych jak i rozważaniach prawnych poczynionych przez Sąd I instancji Sąd Apelacyjny zważył co następuje: Apelacja jest bezzasadna i podlega oddaleniu. Sąd Okręgowy dokonał prawidłowych ustaleń i wydał trafne, odpowiadające prawu rozstrzygnięcie, przedstawiając logiczną argumentację prawną. Sąd Apelacyjny akceptuje w całości zarówno ustalenia faktyczne jak i rozważania prawne poczynione przez Sąd I instancji, zatem nie zachodzi konieczność ich powtarzania (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 października 1998 r. II CKN 923/97, OSNC 1999/3/60). Zarzuty apelacji nie są zasadne, gdyż Sąd Okręgowy dokonał prawidłowych ustaleń i wywiódł z nich trafne wnioski. Zważyć należy, iż Sąd Okręgowy ustalił stan faktyczny, który nie był między stronami sporny, zatem zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. jest całkowicie chybiony. W świetle tego przepisu sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. O naruszeniu cyt. przepisu można zatem mówić wówczas gdy strona kwestionuje ocenę dowodów przeprowadzoną przez sąd, gdyż ocena ta doprowadziła do błędnego ustalenia stanu faktycznego. W sprawie niniejszej taka sytuacja nie występuje, gdyż stan faktyczny nie był miedzy stronami sporny. Spór w niniejszej sprawie sprowadzał się do oceny stosunku prawnego łączącego J. B. – jedynego wspólnika i jedynego członka zarządu Fabryki (...) sp. z o.o. w L. – ze spółką. W ocenie Sądu Apelacyjnego Sąd Okręgowy prawidłowo wywiódł, że wnioskodawcę i spółkę nie łączył stosunek pracy. Po pierwsze, zgodnie z treścią art. 210 § 1 k.s.h.w umowie między spółką a członkiem zarządu oraz w sporze z nim spółkę reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników. § 2 cyt. przepisu stanowi, że w przypadku gdy wspólnik, o którym mowa w art. 173 § 1, jest zarazem jedynym członkiem zarządu, przepisu § 1 nie stosuje się a czynność prawna między tym wspólnikiem a reprezentowaną przez niego spółką wymaga formy aktu notarialnego. Przepis ten nie przewiduje wyjątków w zakresie rodzaju czynności prawnych, zatem dotyczy również umów o pracę. Celem powyższego unormowania jest ochrona interesów spółki, przed podejmowaniem czynności, które mogą prowadzić do nadużyć i faktycznej lub potencjalnej kolizji interesów spółki i jedynego wspólnika będącego jedynym członkiem zarządu. Skutkiem niezachowania formy przewidzianej w art. 210 § 2 zd. 2 k.s.h. jest bezwzględna nieważność dokonanej czynności prawnej. Tym samym umowa o pracę zawarta miedzy J. B. a spółką reprezentowaną przez prokurenta jest nieważna. Nie ma przy tym znaczenia, że wnioskodawca byłby zatrudniony w charakterze radcy prawnego a nie członka zarządu, na co wskazuje apelujący, skoro w dacie zawarcia umowy był on jedynym wspólnikiem i jedynym członkiem zarządu spółki. Po drugie nie można przyjąć, iż umowa o pracę mogła być zawarta w imieniu spółki przez osobę wyznaczoną do dokonywania czynności w sprawach z zakresu prawa pracy – w rozumieniu art.
Co do zasady osoba wyznaczona do dokonywania czynności w sprawach z zakresu prawa pracy jest uprawniona do podejmowania wszelkich czynności a zatem również do zatrudniania i zwalniania pracowników, jednakże art.
nie znajduje zastosowania do czynności zawieranych między jedynym udziałowcem i jedynym członkiem zarządu a reprezentowaną przez niego spółką. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że art. 210 k.s.h. ma charakter bezwzględnie obowiązujący i jest przepisem szczególnym wobec ogólnie obowiązującej regulacji wynikającej z art. art.
(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia wyrok 4 sierpnia 2009 I PK 42/09LEX nr 528156, uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 15 czerwca 2005 r., II PK 276/04, OSNP 2006 nr 3-4, poz. 42). Tym samym trafny jest pogląd Sądu Okręgowego, iż umowa o pracę zawarta w dniu 17 lipca 2006r. jest nieważna, gdyż narusza przepis art. 210 § 2 k.s.h. Oczywiście zgodzić się należy z apelującymi, co do tego, że każdy inny radca prawny mógłby być zatrudniony przez spółkę, w imieniu której mogłaby działać E. B. jako „osoba wyznaczona”. Sytuacja ta nie dotyczy jednak zatrudnienia osoby będącej jedynym wspólnikiem i jedynym członkiem zarządu spółki, gdyż wówczas dla ważności czynności prawnej winny być spełnione wymogi określone w treści art. 210 § 2 k.s.h. Skoro zatem umowa o pracę z dnia 17 lipca 2006 r. jest nieważna, to pozostaje zbadanie czy zaistniał stosunek pracy pomiędzy spółką a J. B. w drodze czynności konkludentnych tj. poprzez dopuszczenie wnioskodawcy do wykonywania pracy za zgodą pracodawcy. W ocenie Sądu Apelacyjnego zasadnie Sąd Okręgowy przyjął, iż wnioskodawca nie był pracownikiem spółki. Istotą stosunku pracy pozwalającą na odróżnienie go od innych stosunków cywilnych jest wykonywanie pracy w sposób podporządkowany. Oznacza to, że pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy, stosuje się do jego poleceń, wykonuje pracę w miejscu i czasie wskazanym przez pracodawcę, który określa rodzaj wykonywanej pracy. Co istotne pracownik nie ponosi ryzyka związanego z wykonywaną pracą, gdyż ryzyko to jest w całości przeniesione na pracodawcę. W sprawie niniejszej J. B. byłby jednocześnie pracownikiem i pracodawcą a tym samym jako jedyny wspólnik i jedyny członek zarządu ponosiłby w istocie ryzyko związane z wykonywaną przez siebie pracą. Nadto wskazywane przez niego podporządkowanie dyrektorowi E. B. jest iluzoryczne, skoro E. B. jako dyrektor podlega służbowo jedynemu członkowi zarządu – J. B.. Takie naprzemienne podporządkowanie nie występuje w stosunkach pracy a w sprawie niniejszej prowadziłoby w istocie do podporządkowania wnioskodawcy samemu sobie. Podkreślić też należy, iż zgodnie z treścią art. 22 § 1 k.p. pracodawca zatrudnia pracownika za wynagrodzeniem, mając swobodę w określanie jego wysokości, byleby wynagrodzenie odpowiadało rodzajowi wykonywanej pracy i kwalifikacjom wymaganym przy jej wykonywaniu, a także uwzględniało ilość i jakość świadczonej pracy – art. 78 § 1 k.p. W sprawie niniejszej o wysokości wynagrodzenia decydowałby J. B. będący w jednej osobie pracownikiem i pracodawcą, gdyż to z nim E. B. ustalała warunki pracy i płacy. Tym samym zgodzić się należy z wywodami Sądu Okręgowego, iż pomiędzy J. B. a Fabryką (...) sp. z o.o. w L. nie nastąpiło nawiązanie stosunku pracy ani w drodze zawartej formalnie umowy o prace, która jest umową nieważną ani też w drodze czynności konkludentnych, wobec braku cech stosunku pracy, określonych w treści art. 22 § 1 k.p. Skoro wnioskodawca nie był pracownikiem spółki to tym samym nie podlega ubezpieczeniom społecznym jako pracownik w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, natomiast podlega ubezpieczeniom jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność – na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 8 ust. 6 pkt 4 cyt. ustawy. Mając powyższe względy na uwadze Sąd Apelacyjny oddalił apelacje wnioskodawców jako bezzasadne w trybie art. 385 k.p.c.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.