III AUa 467/15

Sygn. akt III AUa 467/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 grudnia 2016 r. Sąd Apelacyjny w Szczecinie - Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Anna Polak Sędziowie: SSA Urszula Iwanowska SSA Beata Górska (spr.) Protokolant: St. sekr. sąd. Katarzyna Kaźmierczak po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2016 r. w Szczecinie sprawy J. A. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. o przyznanie renty z tytuły całkowitej niezdolności do pracy na skutek apelacji ubezpieczonego od wyroku Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 5 maja 2015 r. sygn. akt VI U 802/12 oddala apelację. SSA Beata Górska SSA Anna Polak SSA Urszula Iwanowska Sygn. akt III AUa 467/15 UZASADNIENIE Decyzją z 27 czerwca 2012 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. odmówił J. A. prawa do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, argumentując, że orzeczeniem Komisji Lekarskiej ZUS, nie został on uznany za całkowicie niezdolnego do pracy. W odwołaniu od decyzji ubezpieczony wniósł o przyznanie prawa do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, wskazując że stan jego zdrowia pogarsza się i w konsekwencji nie pozwala na podjęcie pracy. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podnosząc, że ubezpieczonemu została przyznana renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy na stałe. Wyrokiem z 5 maja 2015 r. Sąd Okręgowy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie. Sąd I instancji ustalił, że J. A., urodził się dnia (...) posiada wykształcenie wyższe o specjalizacji inżynier rolnictwa. Pracował jako specjalista do spraw mechanizacji, dyrektor zakładu rolnego, kierownik zakładu rolnego, stażysta, dyrektor zakładu do spraw mechanizacji, pracownik produkcji, kierownik. Od 26 stycznia 1997 r. pozostawał stale częściowo niezdolnym do pracy. Sąd Okręgowy ustalił, że ubezpieczony choruje na cukrzycę typu drugiego, ślepotę lewostronną pourazową, polineuropatię i makroangiopatię cukrzycową, chorobę niedokrwienną serca w okresie przewlekłej i stabilnej niewydolności wieńcowej (II CCS) - bez objawów klinicznych niewydolności krążenia, bez zaburzeń rytmu serca i zaburzeń przewodnictwa, nadciśnienie tętnicze w II okresie WHO u chorego z otyłością alimentarną, astmę oskrzelową łagodną, przewlekły nieżyt nosa i spojówek. Ponadto u ubezpieczonego występuje przewlekły zespół bólowy lędźwiowy w przebiegu zmian zwyrodnieniowo dyskopatycznych z objawami korzonkowymi i ubytkowymi, stan po złamaniu nasady bliższej kości ramiennej lewej. W oparciu o powyższe rozpoznanie Sąd Okręgowy uznał, że J. A. był stale częściowo niezdolny do pracy w wyuczonym zawodzie i zgodnej z kwalifikacjami, natomiast nie był całkowicie niezdolny do pracy. Dnia 18 listopada 2013 r. u J. A. rozpoznano obturacyjny bezdech senny w stopniu ciężkim. Z tego powodu aktualnie występuje u niego przewlekła obturacyjna choroba płuc – bez klinicznych cech niewydolności oddechowej. Orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności z 26 września 2014 r. Powiatowy Zespół do spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ś. ustalił, że ubezpieczony J. A. jest w znacznym stopniu niepełnosprawny od dnia 1 września 2014 r. W oparciu o tak ustalony stan faktyczny oraz art. 57 i 58 w zw. z art. 12 i 13, a także art. 107 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Dz.U. z 2013 r. poz. 1440 j.t. ze zm. - dalej jako ustawa rentowa) Sąd Okręgowy uznał odwołanie za nieuzasadnione. Podkreślił, że ustalenia faktyczne w sprawie poczynił na podstawie zgromadzonej dokumentacji medycznej, dokumentacji orzeczniczo – lekarskiej ZUS, a przede wszystkim wydanych przez biegłych opiniach, które w jego ocenie potwierdziły, że na dzień 27 czerwca 2012 r. ubezpieczony nie był osobą całkowicie niezdolną do pracy. Sąd meriti zaznaczył, że przedmiotowe opinie sporządziły wyspecjalizowane osoby w zakresie swoich uprawnień, po analizie dokumentacji medycznej, oraz wywiadu i bezpośredniego badania ubezpieczonego. Opinie te zdaniem Sądu I instancji zostały sporządzone w sposób konkretny, jasny, spójny i rzetelny. W konsekwencji dowody te Sąd Okręgowy uznał za wiarygodne i miarodajne dla wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Sąd I instancji podkreślił, że przedmiotem jego kontroli była decyzja organu rentowego z 27 czerwca 2012 r., w której odmówił on ubezpieczonemu prawa do przeliczenia renty z tytułu niezdolności do pracy. Jednocześnie poza sporem pozostawało wykształcenie J. A. oraz jego kwalifikacje, a także fakt uznania go, począwszy od 26 stycznia 1997 r. za częściowo niezdolnego do pracy na stałe. Istotne w sprawie pozostawało zaś ustalenie i rozstrzygnięcie, czy ubezpieczony spełnia warunki niezbędne do uznania, że jest osobą całkowicie niezdolną do pracy, a jeśli tak – to od kiedy i czy niezdolność ma charakter trwały czy też okresowy. Dla oceny okoliczności spornych Sąd Okręgowy dopuścił dowód z opinii biegłych sądowych z dziedzin odpowiadających schorzeniom ubezpieczonego, tj. neurologa, ortopedy, kardiologa, diabetologa, okulisty i pulmonologa. Biegli z zakresu neurologii, ortopedii i diabetologii po rozpoznaniu cukrzycy typu drugiego, ślepoty lewostronnej pourazowej, przewlekłego zespołu bólowego lędźwiowego w przebiegu zmian zwyrodnieniowo – dyskopatycznych z objawami korzonkowymi i ubytkowymi, miażdżycy obwodowej kończyn dolnych i uogólnionej, stanu po złamaniu nasady bliższej kości ramiennej lewej w 2010 r. oraz polineuropatii cukrzycowej, zapoznaniu się z dostępną dokumentacją medyczną i orzeczniczą pierwotnie orzekli, że ubezpieczony w dacie badania, tj. w dniu 21 czerwca 2013 r. jest całkowicie niezdolny do pracy. W opinii uzupełniającej biegli sprecyzowali, że wydając opinię brali pod uwagę ogólny stan zdrowia ubezpieczonego, zarówno obejmujący schorzenia istniejące na dzień 27 czerwca 2012 r. tj. wydania decyzji przez organ rentowy, jak i nowe schorzenia wielonarządowe. Jednocześnie podkreślili, że pogorszenie stanu zdrowia ubezpieczonego powodujące całkowitą niezdolność do pracy nastąpiło z powodu wielu schorzeń nowo rozpoznanych. Kolejny zespół biegłych z zakresu ortopedii, neurologii i kardiologii rozpoznał u ubezpieczonego chorobę niedokrwienną serca w okresie przewlekłej, stabilnej niewydolności wieńcowej (II CCS), bez objawów klinicznych niewydolności krążenia, bez zaburzeń rytmu serca i zaburzeń przewodnictwa, cukrzycę typu drugiego - leczoną doustnym preparatem cukrzycowym, przewlekły zespół bólowy kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego w przebiegu zmian zwyrodnieniowych, bez cech podrażnienia układu nerwowego i upośledzenia funkcji narządu ruchu, nadciśnienie tętnicze w drugim okresie WHO u chorego z otyłością alimentarną, przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POCHP) bez klinicznych cech niewydolności oddechowej, ślepotę pourazową oka lewego, stan po złamaniu nasady bliższej kości ramieniowej lewej – bez upośledzenia narządu ruchu. W opinii w/w biegłych ubezpieczony jest częściowo trwale niezdolny do pracy z przyczyn niezależnych od stanu narządu wzroku. Jednocześnie biegli ci uznali, że ubezpieczony nie jest całkowicie okresowo lub trwale niezdolny do pracy. Biegła z zakresu pulmonologii rozpoznała u ubezpieczonego astmę oskrzelową łagodną oraz przewlekły nieżyt nosa i spojówek – nie leczony. Na tej podstawie biegła stwierdziła, że u ubezpieczonego nie występuje niezdolność do pracy. Biegła z zakresu okulistyki rozpoznała u ubezpieczonego jednooczność z prawidłowym anatomicznie i czynnościowo okiem prawym. Ponadto stwierdziła również, że J. A. jest zdolny do pracy zgodnie z poziomem kwalifikacji. W świetle przeprowadzonych dowodów, w tym opinii biegłych, Sąd Okręgowy doszedł do przekonania, że stan zdrowia ubezpieczonego istniejący w dniu 27 czerwca 2012 r. nie skutkował jego całkowitą niezdolnością do pracy, natomiast w dalszym ciągu wskazywał na stałą częściową niezdolność do pracy. Sąd ten, ustalając stopień niezdolności do pracy ubezpieczonego, miał na uwadze, że biegli z zakresu neurologii, ortopedii i diabetologii w opinii łącznej pierwotnie wskazywali na całkowitą niezdolność ubezpieczonego do pracy, jednakże oceniali oni stan jego zdrowia na chwilę badania, przez co uwzględnili również schorzenia nieistniejące na chwilę wydania przez organ rentowy decyzji o odmowie przeliczenia renty z tytułu niezdolności do pracy. Jednocześnie z okoliczności sprawy wynikało, że to właśnie nowe schorzenia są przyczyną całkowitej niezdolności do pracy ubezpieczonego. Sąd I instancji wyjaśnił, że ze względu na to, że przy ustalaniu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy Sąd bierze pod uwagę stan zdrowia ubezpieczonego na dzień wydania decyzji przez organ rentowy, nie można było uwzględnić schorzeń powstałych u ubezpieczonego po tej dacie, a więc pierwszej opinii biegłych z zakresu neurologii, ortopedii i diabetologii w zakresie w jakim odnosiła się ona do schorzeń powstałych po dniu 27 czerwca 2012 r. Z powyższym rozstrzygnięciem w całości nie zgodził się ubezpieczony. Wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez uznanie, że na dzień złożenia wniosku był on całkowicie niezdolny do pracy. Podniósł, że biegli z pierwszego zespołu uznali go za całkowicie niezdolnego do pracy nie mając wglądu w dokumentacją wskazującą na inne schorzenia, a jedynie dysponując tą samą dokumentacją, która wpłynęła wraz z odwołaniem do sądu. Zdaniem ubezpieczonego od momentu badania przez pierwszy zespół biegłych nie przedstawił on żadnej dodatkowej informacji o pogorszeniu się stanu zdrowia po złożeniu odwołania, zaś nastąpiło to dopiero w piśmie z 4 lutego 2014 r. W ocenie apelującego, stan jego zdrowia uzasadnia orzeczenie całkowitej niezdolności do pracy już od dnia wydania spornej decyzji, na co wskazują zaświadczenia lekarzy specjalistów leczących ubezpieczonego. Ponadto J. A. wskazał, że POCHP pojawia się już na karcie leczenia szpitalnego z 14 lutego 2011 r. oraz z 30 grudnia 2010, a także zaświadczeniu z 20 lutego 2008 r. Nie pojawiło się zatem w toku postępowania. W ocenie ubezpieczonego nowe inne schorzenia mają ścisły związek z wcześniej rozpoznanymi. Sąd Apelacyjny rozważył, co następuje. Apelacja ubezpieczonego nie zasługiwała na uwzględnienie. Po przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania dowodowego Sąd Apelacyjny doszedł do wniosku, że rozstrzygnięcie Sądu I instancji było prawidłowe. Mając na względzie, że Sąd II instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w I instancji oraz w postępowaniu apelacyjnym, Sąd Odwoławczy postanowił dopuścić dowód z opinii biegłej z zakresu medycyny pracy na okoliczność czy, a jeżeli tak, to od kiedy nastąpiło pogorszenie stanu zdrowia ubezpieczonego w trakcie pobierania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Biegła A. J. rozpoznała u ubezpieczonego wole guzowate tarczycy w fazie eutyreozy w trakcie leczenia tyreostatykiem – kwalifikacja do leczenia radiojodem, cukrzycę typu 2 przewlekle, źle wyrównaną z objawami polineuropatii, chorobę niedokrwienną serca – przebyty zawał ściany dolnej mięśnia sercowego leczony angioplastyką z implantacją stentu do PTW