Z. premia przysługuje w razie zrealizowania celów premiowych nałożonych na pracownika bądź, dla obszaru Systemu Premiowego (...), tzw. (...) od spełnienia kryteriów: jakości pracy, efektywności pracy, terminowości realizacji zadań, kreatywności i poziomu innowacyjności. Odwołująca zaznaczyła nadto, iż
Z. premia może zostać obniżona, aż do całkowitego jej pozbawienia, w przypadku, gdy w okresie podlegającym ocenie pracownik dopuścił się: naruszenia obowiązków pracowniczych, uchybień w przestrzeganiu przepisów prawa lub standardów obsługi klientów, nieprawidłowego wykonywania wyznaczonych zadań służbowych lub zachowań w stosunku do innych pracowników naruszających zasady współżycia społecznego. Dodatkowo premia nie przysługuje pracownikowi, z którym Bank rozwiązał umowę o pracę z winy pracownika w określonych w Z. przypadkach lub w innym trybie lecz w związku z ujawnieniem określonych w Z. okoliczności. Obowiązujące w Banku (...), w ocenie skarżącej, nie pozostawiają zatem swobody uznania pracodawcy co do przyznania premii. Kryteria przyznawania oraz obniżania premii są określone w sposób na tyle konkretny i precyzyjny, że dają się zweryfikować i podlegają kontroli. Pracownik może zarówno zweryfikować poziom realizacji celów premiowych i ocenę kryteriów w ramach tzw. (...), jak i istnienie podstaw obniżenia premii. Konsekwentnie po spełnieniu regulaminowych warunków pracownik ma prawo żądać wypłacenia premii, a w razie odmowy jej wypłacenia - dochodzić swojego roszczenia przed sądem pracy. Zdaniem skarżącej stanowisko ZUS odnośnie wliczania do podstawy wymiaru świadczeń z ubezpieczenia chorobowego premii jedynie w wysokości faktycznie wypłaconej, bez uzupełnienia, nie jest prawidłowe. Co więcej, jest ono sprzeczne z uzyskanymi wcześniej, w piśmie z dnia 17 października 2008 r., wyjaśnieniami ZUS. Jak wskazała skarżąca, wbrew twierdzeniom ZUS w wyniku korzystania przez pracownika ze zwolnienia z powodu niezdolności do pracy wskutek choroby dochodzi do faktycznego proporcjonalnego obniżenia wysokości premii. Odwołująca podniosła, iż
Z. indywidualna premia jest naliczana wskaźnikiem premiowym w relacji do wynagrodzenia zasadniczego wypłaconego za premiowany okres. Wobec tego, jeżeli w premiowanym okresie pracownik korzysta ze zwolnienia lekarskiego, wynagrodzenie zasadnicze będące podstawą do obliczenia premii jest niższe niż przysługujące w tym samym okresie przy założeniu, że pracownik z takiego zwolnienia by nie skorzystał. Konsekwentnie dochodzi do pomniejszenia premii. Składniki wynagrodzenia, które zostały proporcjonalnie zmniejszone za okresy absencji chorobowej, uwzględnia się zaś w podstawie wymiaru świadczeń w wysokości, jaką pracownik uzyskałby, gdyby pracował pełny kwartał. O pomniejszeniu premii świadczy nie tylko uzależnienie wskaźnika procentowego realizacji celów od czasu, lecz również obniżenie innego z elementów służących do obliczenia wysokości premii bo wynagrodzenia zasadniczego, jak w przypadku premii przysługujących w Banku). Zasadnym, w ocenie skarżącej, jest zatem uzupełnienie wysokości premii przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku, skoro ulega ona proporcjonalnemu zmniejszeniu za okres pobierania tego świadczenia. Uzupełnieniu podlegają bowiem te premie, które są proporcjonalnie zmniejszane za okresy pobierania świadczeń chorobowych (k. 2-8 akt sprawy). Organ rentowy w odpowiedzi na odwołania wniósł o ich oddalenie, argumentując iż zaskarżone decyzje zostały wydane na podstawie art. 36 ust. 1, 42 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. 2014r. poz.159) i są prawnie oraz faktycznie uzasadnione. Organ rentowy wniósł również o zasądzenie na jego rzecz kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu swego stanowiska organ rentowy podkreślił, iż odwołująca się spółka ustalając wysokość zasiłku chorobowego i zasiłku macierzyńskiego do wysokości podstawy wymiaru wypłaconego zasiłku przyjęła wynagrodzenie zasadnicze i premię kwartalną. Zauważył, iż sporną kwestią pozostaje wyłącznie przyjęta kwota premii do podstawy wymiaru zasiłku, albowiem odwołujący ustalając wysokość zasiłku przyjął kwotę faktycznie wypłaconej premii wskazanej w karcie wynagrodzeń, powiększoną o „uzupełnienie premii kwartalnej" (kwota premii wskazana w karcie zasiłkowej). Tym samym odwołujący przyjął do podstawy wymiaru zasiłku część składnika wynagrodzenia (uzupełnienie premii), który faktycznie nie został wypłacony w okresie 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. Organ podkreślił, iż podstawę wymiaru zasiłku chorobowego
art. 36 ust. 1 powołanej na wstępie ustawy stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. W związku z powyższym nawet przy przyjęciu, iż kwota uzupełnienia premii powinna być wliczana do wysokości podstawy wymiaru zasiłku chorobowego/macierzyńskiego/świadczenia rehabilitacyjnego, to kwotę tę można by przyjąć wyłącznie w przypadku jej wypłaty w okresie 12 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. W ocenie organu, jeżeli pracodawca dokonał uzupełniającej wypłaty kwoty premii po upływie 12 miesięcznego okresu poprzedzającego miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy, to kwoty te będą mogły być uwzględnione dopiero przy ponownym ustalaniu prawa do zasiłku przy jednoczesnym uwzględnieniu regulacji zawartej w art. 43 ww. ustawy. Organ rentowy podkreślił dalej, iż odwołująca się spółka wskazuje, iż uzupełnienie premii kwartalnych nastąpiło z uwagi na fakt, iż wysokość premii ulega proporcjonalnemu obniżeniu w razie korzystania przez pracownika ze zwolnienia lekarskiego. Liczba dni nieobecności pracownika w pracy wskutek choroby skutkuje bowiem proporcjonalnym zmniejszeniem podstawy naliczenia premii. Jednakże pomija fakt, iż przedmiotowe uzupełnienie nie zostało wypłacone w okresie 12 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. Ponadto, w ocenie organu rentowego powyższe twierdzenie nie znajduje oparcia w dokumentacji kadrowo - płacowej przedłożonej przez odwołującego. Karty wynagrodzeń wskazują bowiem na faktyczne kwoty wypłaconych składników wynagrodzenia. Zdaniem organu rentowego w oparciu o ten dokument odwołująca spółka winna wyliczać podstawę wymiaru zasiłku chorobowego/zasiłku macierzyńskiego/świadczenia rehabilitacyjnego (k. 11, 12 akt sprawy). Ubezpieczone E. Z., K. M., A. M. nie zajęły stanowiska w sprawie. Zarządzeniem sędziego z 31 maja 2016 r. połączono do wspólnego rozpoznania sprawy sygn. XIII U 722/16, 724/16 - zainicjowane odwołaniami od powyższych decyzji do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. XIII U 701/16. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Płatnik składek (...) Bank (...) S.A. z siedzibą w W. została zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym 12 lipca 2001 r. (odpis KRS, k. 25 i nast. a.s.) W odwołującej się spółce od 1 stycznia 2008 r. obowiązuje regulamin premiowania,
którym pracownicy otrzymują indywidualne premie kwartalne. Premie kwartalne są pracownikom przyznawane w kwotach wynikających ze wskaźnika procentowego zależnego od stopnia realizacji wyznaczonych dla nich celów i wynagrodzeń pracowników wypłaconych za czas faktycznie przepracowany. O podziale premii w zespole na poszczególnych pracowników decyduje Dyrektor, ze względu na możliwość przyczyniania się konkretnych pracowników do zrealizowania postanowionego zespołowi celu w różnym stopniu. Premia dzielona jest proporcjonalnie do wkładu każdego pracownika w osiągnięcie ostatecznego wyniku. Premie dla kadry kierowniczej są roczne, natomiast dla pozostałych pracowników kwartalne. W zależności od osiągniętego wyniku naliczany jest odpowiedni procent premiowy. Premie indywidualne naliczane są przez zespół kadrowo – płacowy. Kwota przyznanej premii zaokrąglana jest do 10 zł. ( vide protokół kontroli, zeznania świadka J. P.
Rozdziału 1 – Postanowienia Ogólne, kwota premii to kwota indywidualnej premii naliczona dla danego stanowiska według kategorii stanowiska, pomniejszona proporcjonalnie za każdy dzień nieobecności w pracy (z wyjątkiem urlopu wypoczynkowego). Wynagrodzenie zasadnicze wypłacone to wynagrodzenie zasadnicze brutto wypłacone pracownikowi, tj. łącznie z zaliczką podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składek na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne i zdrowotne w części opłacanej przez pracownika, z wyłączeniem wynagrodzenia chorobowego lub macierzyńskiego oraz wynagrodzenia za okresy nieświadczenia pracy, z wyjątkiem urlopu wypoczynkowego (zasady premiowania pracowników Banku 2012 r. k. 55 a.s.).
pkt 1 Rozdział 5 – Postanowienia końcowe, indywidualna premia pracownika może zostać obniżona, aż do całkowitego jej pozbawienia, w przypadku, gdy w okresie podlegającym ocenie pracownik dopuścił się naruszenia obowiązków pracowniczych, uchybień w przestrzeganiu przepisów prawa lub standardów obsługi klientów, nieprawidłowego wykonywania wyznaczonych zadań służbowych, zachowań w stosunku do innych pracowników naruszających zasady współżycia społecznego (zasady premiowania pracowników Banku 2012 r. k. 59 a.s.). Na podstawie uchwały nr (...) (...) Zarządu z dnia 12 marca 2013 r. wprowadzone zostały nowe „Zasady premiowania pracowników Banku”, mające zastosowanie począwszy od rozliczeń premiowych za II kwartał 2013 r. (uchwała k. 44 a.s.).
Rozdziału 1 – Postanowienia Ogólne, kwotę premii zdefiniowano jako kwotę indywidualnej premii naliczonej dla pracownika, wyliczonej z uwzględnieniem wynagrodzenia zasadniczego wypłaconego, według kategorii stanowiska, ustalana na podstawie zasad z uwzględnieniem decyzji Prezesa Zarządu, wydanej na podstawie zasad. (zasady premiowania pracowników Banku 2013 r. k. 44 a.s.). Podobnie, jak Z. premiowania wprowadzone przez Uchwałę nr (...)/ (...) Zarządu z dnia 18 czerwca 2012 r. aktualna regulacja zawiera zapis o możliwości obniżenia premii aż do całkowitego jej pozbawienia w przypadku, gdy pracownik dopuścił się naruszenia obowiązków pracowniczych, uchybień w przestrzeganiu przepisów prawa, nieprzestrzegania standardów obsługi klientów i zachowań w stosunku do innych pracowników naruszających zasady współżycia społecznego. (§ 36 pkt 2 Dział 4 Postanowienia końcowe, Z. premiowania pracowników Banku 2013 r. k. 53 a.s.). Pracownicy, zatrudnieni jak ubezpieczone na stanowiskach objętych (...) (Systemem Premiowym (...)) byli premiowani kwartalnie. Indywidualne premie pracownikom objętym (...) przyznawał właściwy dyrektor jednostki Banku lub komórki organizacyjnej Centrali lub osoba przez niego wskazana - w ramach kwartalnego funduszu premiowego (...), z uwzględnieniem następujących kryteriów oceny: jakości pracy, efektywności pracy - z uwzględnieniem norm efektywnościowych określonych w notach (...), terminowości realizacji zadań, kreatywności i poziomu innowacyjności z uwzględnieniem (§ 36 ust. 2 Z. z 2013 r.) Informacje o obniżeniu premii
2 były przekazywane pracownikom przez bezpośrednich przełożonych - w terminie do ostatniego dnia kalendarzowego drugiego miesiąca po okresie podlegającym ocenie. Informacja nie wymagała formy pisemnej (§ 18 zasad premiowania pracowników banku, k. 48 akt sprawy). Premia pracownika mogła zostać obniżona aż do całkowitego jej pozbawienia, w przypadku, gdy pracownik dopuścił się: naruszenia obowiązków pracowniczych, uchybień przestrzeganiu przepisów prawa, nieprzestrzegania standardów obsługi klientów, zachowań w stosunku do innych pracowników naruszających zasady współżycia społecznego. Obniżenie premii
ust 2 pracownikom objętym filarem MbO było możliwe niezależnie od korekty, o której mowa powyżej. Dodatkowo premia nie przysługuje pracownikowi, z którym Bank rozwiązał umowę o pracę z winy pracownika w określonych w Z. przypadkach lub w innym trybie, lecz w związku z ujawnieniem określonych w Z. okoliczności. Świadek J. P.
decyzją prezesa był przeliczany na wskaźnik premiowy. Premia była naliczana procentowo od wynagrodzenia zasadniczego pomniejszonego o usprawiedliwione nieobecności w pracy z wyłączeniem urlopu wypoczynkowego. Świadek wyjaśniła, iż premia była wyliczana od wynagrodzenia pomniejszonego za czas nieobecności, czyli np., jeżeli przy 80% wyniku pracownik otrzymał premię 5% to te 5% było liczone od wynagrodzenia za czas, który pracownik przepracował. Premie były naliczane uwzględniając jedynie wynagrodzenie (zasadnicze) wypłacone, zaś zawarta w regulaminie definicja wynagrodzenia wypłaconego jednoznacznie określa, że jest to wynagrodzenie bez świadczeń wypłacanych za czas nieobecności. Bank nie wypłaca dodatków stażowych, dodatków funkcyjnych. Jeśli pracownik w danym kwartale nie przepracował ani jednego dnia, to premii nie otrzymał. Gdy natomiast pracownik w ciągu dwóch tygodni osiągnął cele w co najmniej 80%, a więc wypracował premię, a przez pozostały kwartał chorował, to premia ta była zmniejszana proporcjonalnie za czas choroby. W przypadku premii zespołowej premia dla pracownika w zespole mogła zostać podwyższona przez Dyrektora, ale tylko w przypadku gdy inny pracownik otrzymał w zespole niższą premię, bo wynik był wspólny dla zespołu. Premia była naliczana wskaźnikiem procentowym od wynagrodzenia wypłaconego z uwzględnieniem zasad naliczania wynagrodzenia w przypadku nieobecności spowodowanej chorobą w oparciu o przepisy Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 maja 1996 r. (zeznania świadka, k. 122-124 a. s.). W toku postępowania płatnik składek konsekwentnie podnosił, że premia kwartalna przysługująca jego pracownikom ma charakter roszczeniowy a nie uznaniowy jak nagroda, powołując się w tym względzie na wyrok Sądu pracy z dnia 15 kwietnia 2015 r. - Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w Katowicach, który w sprawie sygn. VII P 670/14 z powództwa pracownicy Banku (...) przeciwko Bankowi uwzględnił jej roszczenie o zapłatę premii. W sprawie tej przełożony pracownicy, pomimo zrealizowania przez nią celów premiowych na poziomie 85% (czyli powyżej progu premiowego, który wynosi 80%) obniżył przysługującą jej premię w całości. Postępowanie dowodowe nie wykazało przy tym, że spełnione zostały kryteria pozwalające na obniżenie premii. Sąd w tej sprawie uznał, iż w odwołującej się spółce obowiązywały skonkretyzowane i precyzyjne kryteria, od których spełnienia uzależnione było zmniejszenie bądź pozbawienie pracownika prawa do wypracowanej premii. Sąd uwzględnił w rezultacie powództwo i zasądził od Banku na rzecz pracownicy niewypłaconą premię (odpis wyroku wraz z uzasadnieniem, k. 61-65 a. s.). Płatnik składek przyznał, że jego pracownik po spełnieniu regulaminowych warunków ma prawo żądać wypłacenia premii, a w razie odmowy jej wypłacenia - dochodzić swojego roszczenia w tym zakresie przed sądem. Według obowiązujących w spółce zasad, nawet przed wejściem w życie Uchwały nr (...) (...) Zarządu z dnia 12 marca 2013 r. wprowadzającej „Zasady premiowania pracowników Banku”, jak potwierdziły zeznania świadka J. P.
Z. premiowania za okres objęty zaskarżonymi decyzjami podstawę naliczenia premii stanowi wynagrodzenie zasadnicze brutto wypłacone pracownikowi (tj. łącznie z zaliczką podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składek na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne i zdrowotne w części opłacanej przez pracownika) z wyłączeniem wynagrodzenia chorobowego i zasiłku chorobowego, macierzyńskiego, rodzicielskiego, opiekuńczego i rehabilitacyjnego oraz wynagrodzenia za okresy nieświadczenia pracy (z wyjątkiem urlopu wypoczynkowego). Dlatego też wysokość premii ulega proporcjonalnemu obniżeniu w razie korzystania przez pracownika ze zwolnienia lekarskiego. Dodatkowo to nie wskaźnik procentowy realizacji celów wpływa na obniżenie premii , gdyż ten mógł pozostać na tym samym poziomie pomimo nieobecności pracownika w pracy. To liczba dni nieobecności pracownika w pracy wskutek choroby skutkująca proporcjonalnym zmniejszaniem postawy naliczenia premii wpływa w rezultacie na obniżenie premii. To proporcjonalne obniżanie podstawy naliczenia premii w konsekwencji prowadzi do proporcjonalnego obniżenia wysokości samej premii za okres nieobecności pracownika w pracy z powodu choroby czy innej usprawiedliwionej nieobecności w pracy. Z perspektywy oceny poziomu realizacji celów premiowych bez znaczenia jest, czy pracownik zrealizuje cele już na początku kwartału, równomiernie przez cały kwartał, czy też dopiero na końcu. Możliwe jest zatem, że pomimo nieobecności cele zostaną zrealizowane. Kwota premii do wypłaty w praktyce była zaokrąglana do 10 zł. (okoliczność niesporna między stronami). U płatnika składek nie funkcjonowała w odniesieniu do premii kwartalnych zasada ich wypłacania bez względu na okres nieobecności pracownika w pracy z uwagi na korzystanie ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego (dowód z zeznań świadka P.). Bezsporne było między stronami, że od premii kwartalnych wypłacanych ubezpieczonym pracownikom odprowadzana była składka na ubezpieczenie chorobowe. Płatnik składek nie kwestionował matematycznego wyliczenia zasiłków z zaskarżonych decyzji, lecz zasadę przyjętą przez ZUS w zakresie wyliczenia wysokości zasiłków. Bank ani na etapie kontroli dokonanej przez ZUS, ani też w odwołaniu od zaskarżonych decyzji nie wskazywał, aby „uzupełnienie premii" było jakimkolwiek składnikiem wynagrodzenia faktycznie funkcjonującym i wypłacanym w Banku. Prawo do premii u płatnika składek powstawało w razie spełnienia określonych przesłanek pozytywnych (za poziom realizacji celów premiowych niezależnie od rodzaju filaru premii) oraz niezaistnienia żadnej z przesłanek negatywnych (paragraf 36 i 37 zasad premiowania wprowadzonych uchwałą nr (...) (...) Zarządu Banku z 11 marca 2013 r. oraz paragraf 18 ust. 1 oraz paragraf 19 zasad premiowania wprowadzonych uchwałą nr (...) (...) Zarządu Banku z 18 czerwca 2012 r.), co sprawiało, że przyznanie prawa do premii nie było uzależnione wyłącznie od uznania pracodawcy, lecz właśnie od spełnienia tychże kryteriów. Z perspektywy oceny poziomu realizacji celów premiowych bez znaczenia było, czy pracownik zrealizował cele już na początku kwartału, równomiernie przez cały kwartał, czy też dopiero na końcu. Możliwe było zatem, że pomimo jego czasowej nieobecności w pracy przez część kwartału cele zostały zrealizowane. Premia mogła być zaś obniżona w konkretnie wskazanych w regulaminie sytuacjach lub pracownik mógł być jej pozbawiony w całości w konkretnie wskazanych sytuacjach, co uprawnia do wniosku ,że pracodawca ustalił podlegające weryfikacji (a nie na zasadzie uznaniowości) kryteria, przy pomocy których ustalana była wysokość premii a co świadczy o tym , że obowiązująca u płatnika składek premia miała charakter roszczeniowy. Skarżąca się spółka zwróciła się do organu rentowego o udzielenie informacji w zakresie podstawy wymiaru zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. W piśmie z 17 października 2008 r. organ wyjaśnił spółce, iż w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego (z 24 czerwca 2008 r., sygn. SK 16/06), przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego oraz pozostałych świadczeń w razie choroby i macierzyństwa, należy uwzględnić składniki wynagrodzenia, od których odprowadzana jest składka na ubezpieczenie chorobowe, z wyłączeniem składników, co do których obowiązujące u pracodawcy przepisy płacowe, zawierają jednoznaczne postanowienia o zachowywaniu przez pracownika prawa do tego składnika wynagrodzenia za okres pobierania zasiłku. W razie braku takich postanowień w przepisach płacowych należy uznać, że składnik wynagradzania nie jest wypłacany za okres pobierania zasiłku i powinien być przyjęty do ustalenia podstawy wymiaru zasiłku. Jeżeli jednak powstaną wątpliwości, a pracodawca udokumentuje, że wypłaca składniki wynagrodzenia za okres pobierania zasiłku, mimo że nie zawarł tej zasady w przepisach płacowych, składnika tego nie należy uwzględniać w podstawie wymiaru. Organ wyjaśnił jednocześnie spółce, iż w przypadku, gdy przepisy płacowe nie zawierają wyraźnych postanowień o sposobie zmniejszania wysokości składnika wynagrodzenia, niewypłaconego za okres pobierania zasiłku, podlega on uwzględnieniu w podstawie wymiaru w kwocie faktycznej. Tylko w razie gdy przepisy płacowe obowiązujące u pracodawcy, albo umowy o pracę, zawierają jednoznaczne zapisy o pomniejszeniu składnika wynagrodzenia za okres pobierania zasiłku w sposób proporcjonalny, podlega on uwzględnieniu w podstawie wymiaru zasiłku po uzupełnieniu na ogólnych zasadach określonych w powołanej ustawy (k. 67 a.s.). Płatnik składek zatem w przypadku konieczności wypłaty pracownikowi zasiłku z ubezpieczenia chorobowego albo świadczenia rehabilitacyjnego dokonywał naliczenia wyrównania pracownikowi różnicy w wysokości premii wynikającej z jej proporcjonalnego obniżenia w związku z korzystaniem ze zwolnienia lekarskiego. Płatnik składek czynił tak skoro premia została pracownikowi proporcjonalnie zmniejszona za okres absencji chorobowej, bowiem w takim wypadku składnik wynagrodzenia uwzględnia się w podstawie wymiaru świadczeń w wysokości, jaką pracownik uzyskałby, gdyby pracował pełny kwartał. Organ rentowy w okresie od 13 października 2014 r. do 17 grudnia 2014 r. przeprowadził kontrolę (...) S.A. w zakresie prawidłowości i rzetelności obliczania składek na ubezpieczenia społeczne oraz innych składek, do których pobierania zobowiązany jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz zgłaszania do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, jak również ustalanie uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych i wypłacanie tych świadczeń oraz dokonywanie rozliczeń z tego tytułu, prawidłowość i terminowość opracowywania wniosków o świadczenia emerytalne i rentowego oraz wystawianie zaświadczeń lub zgłaszanie danych dla celów ubezpieczeniowych. Kontrolą objęto okres od 1 września 2011 r. do 31 sierpnia 2014 r. (protokół kontroli k. 1-2). W toku kontroli organ rentowy ustalił, iż w stosunku do: - E. Z. , że płatnik składek ustalając podstawę wymiaru zasiłku chorobowego i zasiłku macierzyńskiego na podstawie przeciętnego wynagrodzenia z okresu od IV/2012 r. do III/2013 r. uwzględnił premie kwartalne po uzupełnieniu. Za III kw. 2012 r. w kwocie 1655,17 zł., premia w kwocie faktycznie wypłaconej wynosiła 1500,00 zł., Za IV kw. 2012r. i I kw. 2013r. w wysokości uzupełnionej premii za IV kw. 2012r. w łącznej kwocie 3328,30 zł., premia w kwocie faktyczne wypłaconej za IV kw.2012r. wynosiła 1400,00 zł. Dzienny zasiłek chorobowy ustalony przez płatnika składek w wysokości 100% podstawy wyniósł 144,62 zł., a dzienny zasiłek macierzyński w wysokości 80% podstawy wymiaru wyniósł 115,70 zł. Dzienny zasiłek chorobowy po uwzględnieniu kwot premii faktycznie wypłaconych (bez uzupełnienia) w wysokości 100% podstawy wynosi 142,98 zł., a dzienny zasiłek macierzyński w wysokości 80% podstawy wymiaru wynosi 114,38 zł. Płatnik składek wypłacił w/w zasiłek chorobowy za 198 dni w kwocie 28634,76 zł., zasiłek chorobowy należny za 198 dni wynosi 28310,04 zł. Płatnik składek wypłacił w/w zasiłek macierzyński za 258 dni w kwocie 29850,60 zł., zasiłek macierzyński należny za 258 dni wynosi 29510,04 zł. - K. M. , płatnik składek ustalając podstawę wymiaru zasiłku chorobowego z ubezpieczenia wypadkowego i świadczenia rehabilitacyjnego na podstawie przeciętnego wynagrodzenia z okresu od VI/2010 r. do V/2011 r. uwzględnił premie kwartalne za II kw. 2010r. po uzupełnieniu w kwocie 1111,56 zł. Premia w kwocie faktycznie wypłaconej wynosiła 820,00 zł. oraz za IV kw. 2010 r. po uzupełnieniu w kwocie 616,30 zł. Premia w kwocie faktycznie wypłaconej wynosiła 450,00 zł. Dzienny zasiłek chorobowy z ubezpieczenia wypadkowego ustalony przez płatnika wyniósł w wysokości 100% podstawy 80,71 zł., Dzienny zasiłek chorobowy z ubezpieczenia wypadkowego ustalony po uwzględnieniu kwoty premii faktycznie wypłaconej (bez uzupełnienia) wynosi w wysokości 100% podstawy 79,61 zł. Dzienne świadczenie rehabilitacyjne ustalone przez płatnika w wysokości 90% podstawy wymiaru wynosiło 78,00 zł., a w wysokości 75% podstawy wymiaru wynosiło 65,00 zł. Dzienne świadczenie rehabilitacyjne ustalone po uwzględnieniu kwoty premii faktycznie wypłaconej (bez uzupełnienia) wynosi w wysokości 90% podstawy 77,50 zł., a w wysokości 75% podstawy wymiaru wynosi 64,58 zł. Płatnik wypłacił ubezpieczonej n/w kwoty świadczeń: zasiłek chorobowy za 182 dni w kwocie 14689,22 zł., zasiłek chorobowy należny za 182 dni wynosi 14489,02 zł; świadczenie rehabilitacyjne za 105 dni w kwocie 7995,00 zł., świadczenie rehabilitacyjne należne za 105 dni wynosi 7943,70 zł. - A. M. płatnik składek ustalając podstawę wymiaru zasiłku chorobowego i zasiłku macierzyńskiego na podstawie przeciętnego wynagrodzenia z okresu od IX/2010 r. do VIII/2011 r. uwzględnił premie kwartalną: za I kw. 201 Ir. po uzupełnieniu w kwocie 2625,00 zł. Premia w kwocie faktycznie wypłaconej wynosiła 2500,00 zł. Dzienny zasiłek chorobowy, ustalony przez płatnika składek w wysokości 100% podstawy wyniósł 233,83 zł. Dzienny zasiłek ustalony po uwzględnieniu kwoty premii faktycznie wypłaconej (bez uzupełnienia) w wysokości 100% podstawy wynosi 233,53 zł. Płatnik składek wypłacił w/w zasiłek chorobowy za 111 dni w kwocie 25955,13 zł. Zasiłek należny za 111 dni wynosi 25921,83 zł. Dzienny zasiłek macierzyński, ustalony przez płatnika składek w wysokości 100% podstawy wyniósł 233,83 zł. Dzienny zasiłek ustalony po uwzględnieniu kwoty premii faktycznie wypłaconej (bez uzupełnienia) w wysokości 100% podstawy wynosi 233,53 zł. Płatnik składek wypłacił w/w zasiłek macierzyński za 168 dni w kwocie 39283,44 zł. Zasiłek należny za 168 dni wynosi 39233,04 zł. Zaskarżonymi decyzjami z dnia 30 września 2015 r. organ rentowy ustalił kwoty należnych świadczeń z ubezpieczenia społecznego E. Z., K. M., A. M.
ustaleniami przeprowadzonej kontroli, nie powiększone o uzupełnienie premii kwartalnej (akta rentowe ubezpieczonych). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, aktach rentowych, protokołu kontroli przeprowadzonej przez organ rentowy, złożonych przez odwołującą się w toku postępowania odwoławczego dokumentów, w tym zestawienie danych wypłaconych świadczeń w spornych okresach i danych wynikających z kontroli, jak również uchwał z 2012 r. i 2013 r. wraz z załącznikami, dotyczących zasad premiowania pracowników Banku, wyroku Sądu Rejonowego Katowice – Zachód w Katowicach Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Wydział VII z dnia 15 kwietnia 2015 r. oraz zeznań świadka – J. P.
definicją zawartą w art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U.2016.372) wynagrodzenie pracownika to jego przychód "stanowiący podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe, po odliczeniu potrąconych przez pracodawcę składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe oraz ubezpieczenie chorobowe". W podstawie wymiaru zasiłku podlegają uwzględnieniu m.in. następujące składniki: wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy (nie uwzględnia się ekwiwalentu za ten urlop); wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych wypłacone w kwocie faktycznej, bez konieczności uzupełnienia, wynagrodzenie z tytułu umów zlecenia, umów o dzieło zawartych po 13 stycznia 2000 r. z własnym pracodawcą w kwocie faktycznie wypłaconej, bez uzupełnienia, premie, nagrody i inne składniki wynagrodzenia, które przysługują za okresy miesięczne w kwocie wypłaconej pracownikowi za miesiące kalendarzowe, z których wynagrodzenie przyjmuje się do ustalenia podstawy wymiaru zasiłku; premie, nagrody i inne składniki wynagrodzenia przysługujące za okresy kwartalne, które wlicza się w wysokości stanowiącej 1/12 premii wypłaconych za cztery kwartały poprzedzające miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. Nie ulega zatem wątpliwości, iż przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłków z ubezpieczenia społecznego płatnik składek zobligowany był uwzględniać nie tylko wynagrodzenie zasadnicze, ale również inne składniki wynagrodzenia, takie jak premie i nagrody. Według obowiązujących w odwołującej się spółce regulacji wewnętrznych - zasad premiowania pracowników Banku - wynagrodzenie zasadnicze wypłacone to wynagrodzenie zasadnicze brutto wypłacone pracownikowi, tj. łącznie z zaliczką podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składek na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne i zdrowotne w części opłacanej przez pracownika, z wyłączeniem wynagrodzenia chorobowego lub macierzyńskiego oraz wynagrodzenia za okresy nieświadczenia pracy, z wyjątkiem urlopu wypoczynkowego ( vide paragraf 3 pkt.17 zasad premiowania wprowadzonych uchwałą nr (...) / (...) Zarządu Banku z 12 marca 2013 r. oraz paragraf 2 pkt.8 zasad premiowania wprowadzonych uchwałą nr (...)/ (...) Zarządu Banku z 18 czerwca 2012 r.), Natomiast kwota premii to kwota indywidualnej premii naliczona dla danego stanowiska według kategorii stanowiska ustalona na podstawie zasad wynikających z regulaminu premiowania banku , pomniejszona proporcjonalnie za każdy dzień nieobecności w pracy ( vide paragraf 2 pkt. 7 zasad premiowania wprowadzonych uchwałą nr (...)/ (...) Zarządu Banku z 18 czerwca 2012 r.). W zasadach premiowania wprowadzonych uchwałą nr (...)/ (...) Zarządu Banku z 12 marca 2013 r. co prawda zapis odnośnie rozumienia określenia premii jest mniej czytelny bo stanowi, że kwota indywidualnej premii naliczana dla pracownika to wyliczana z uwzględnieniem wynagrodzenia zasadniczego, wg kategorii stanowiska, ustalana na podstawie zasad z uwzględnieniem decyzji prezesa zarządu, wydanej na podstawie akt ( vide paragraf 3 pkt 7 k. 38 a.s ). Należy zwrócić uwagę na to, że w okresie niezdolności do pracy z powodu choroby nie przysługuje wynagrodzenie za wykonywanie pracy. Pracownik otrzymuje zaś świadczenia rekompensujące to wynagrodzenie, najpierw w postaci wynagrodzenia chorobowego od pracodawcy, a następnie zasiłku chorobowego. Zasady ustalania wysokości wynagrodzenia chorobowego są identyczne, jak zasady ustalania podstawy wymiaru zasiłku chorobowego (art. 92 § 2 k. p.), a te ostatnie reguluje ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Regułą jest, że podstawa wymiaru zasiłku chorobowego odzwierciedla wynagrodzenie pracownika uzyskane u aktualnego pracodawcy przed datą powstania niezdolności do pracy jako przeciętne z okresu wskazanego w tej ustawie. W okresie niezdolności do pracy z powodu choroby nie przysługują bowiem takie składniki wynagrodzenia, których wypłacanie jest wprost związane z wykonywaniem pracy w danym czasie, a więc z aktem jej świadczenia. Tego rodzaju składnikiem wynagrodzenia wynagrodzenie zasadnicze, które nie może być wypłacane w okresie choroby. A zatem z istoty tego rodzaju wynagrodzenia wynika ,że skoro nie przysługiwało za okres choroby to zmniejszało podstawę premii naliczanej od wynagrodzenia zasadniczego należnego za okres premiowy, co potwierdza w swych zeznaniach świadek J. P..
art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, podstawę wymiaru zasiłku stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. Sposób jego obliczenia wynika z art. 38 ust. 1 tejże ustawy i - w pewnym uproszczeniu, bez wnikania w sytuacje szczególne - uznać można, że stanowi je kwota powstała ze zsumowania wynagrodzeń z roku poprzedzającego miesiąc zachorowania i podzielenia owej sumy przez dwanaście. Stosownie do art. 42 ust. 1 ustawy zasiłkowej do podstawy wymiaru zasiłku wlicza się premie, nagrody i inne składniki wynagrodzenia przysługujące za okresy miesięczne, w kwocie wypłaconej pracownikowi za miesiące kalendarzowe, z których wynagrodzenie przyjmuje się do ustalenia podstawy wymiaru zasiłku. Z kolei z ust. 2 tego artykułu wynika, że składniki wynagrodzenia, o których mowa w ust. 1, przysługujące za okresy kwartalne, wlicza się do przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia przyjmowanego do ustalenia podstawy wymiaru zasiłku chorobowego w wysokości stanowiącej jedną dwunastą kwot wypłaconych pracownikowi za cztery kwartały poprzedzające miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. Jak wynika zaś z art. 47 tejże ustawy, przepisy art. 36-42 i art. 45 stosuje się odpowiednio przy ustalaniu podstawy wymiaru świadczenia rehabilitacyjnego, zasiłku wyrównawczego, zasiłku macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego i zasiłku opiekuńczego, a do świadczenia rehabilitacyjnego także art. 46. Wobec powyższego pozwany uznawał, że do podstawy wymiaru zasiłku pracownikom płatnika składek winna być brana pod uwagę jedynie kwota faktycznie wypłaconej premii. Zasadnicze znaczenie dla oceny zasadności odwołań od zaskarżonych decyzji ma zaś treść art. 41. ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tekst jednolity z dnia 17 grudnia 2013 r. (Dz.U. z 2014 r. poz. 159) w brzmieniu obowiązującym w okresie, za który należne były ubezpieczonym zasiłki, stanowi, że ,,przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego nie uwzględnia się składników wynagrodzenia, do których pracownik zachowuje prawo w okresie pobierania tego zasiłku
postanowieniami układów zbiorowych pracy lub przepisami o wynagradzaniu, jeżeli są one wypłacane za okres pobierania tego zasiłku’’. Ta norma prawna, w ocenie Sądu, winna być rozumiana w ten sposób ,że przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego uwzględnia się (tylko) składniki wynagrodzenia, których zmniejszanie w okresie pobierania zasiłku przewidują postanowienia układów zbiorowych pracy lub przepisy o wynagradzaniu. Przepis ten w brzmieniu do 7 lipca 2008 r. stanowił, że przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego nie uwzględnia się składników wynagrodzenia, jeżeli postanowienia układów zbiorowych pracy lub przepisy o wynagradzaniu nie przewidują zmniejszania ich za okres pobierania zasiłku. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. sygn. akt SK 16/06 (Dz. U. z dnia 7 lipca 2008 r.) orzekł, iż art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa w brzmieniu do 7 lipca 2008 r (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 267, z 2006 r. Nr 221, poz. 1615, z 2007 r. Nr 47, poz. 318 i Nr 115, poz. 792 oraz z 2008 r. Nr 93, poz. 582), rozumiany w taki sposób, że w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego nie uwzględnia się wypłaconych pracownikowi - w okresie przyjętym do jej ustalenia - składników wynagrodzenia, od których pracownik ten uiścił składkę na ubezpieczenie chorobowe, a które nie są mu wypłacane w okresie pobierania wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy wskutek choroby albo zasiłku chorobowego, jest niezgodny z art. 67 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W związku z powyższym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 24 czerwca 2008 r., sygn. SK 16/06), organ rentowy w piśmie z 17 października 2008 r. wyjaśnił odwołującej się spółce, iż w przypadku, gdy przepisy płacowe nie zawierają wyraźnych postanowień o sposobie zmniejszania wysokości składnika wynagrodzenia, niewypłaconego za okres pobierania zasiłku, podlega on uwzględnieniu w podstawie wymiaru w kwocie faktycznej. Tylko w razie gdy przepisy płacowe obowiązujące u pracodawcy, albo umowy o pracę, zawierają jednoznaczne zapisy o pomniejszeniu składnika wynagrodzenia za okres pobierania zasiłku w sposób proporcjonalny, podlega on uwzględnieniu w podstawie wymiaru zasiłku po uzupełnieniu na ogólnych zasadach określonych w powołanej ustawy (k. 59 a.s.). To wyjaśnienie płatnik składek prawidłowo zdaniem sądu zinterpretował, że miał podstawy do uzupełnienia podstawy zasiłku chorobowego skoro obowiązujące u niego przepisy płacowe nie gwarantowały pracownikowi premii za okres nieobecności w pracy. W ocenie Sądu Trybunał za niedopuszczalną uznał sytuację zaniżenia pracownikowi świadczenia z ubezpieczenia społecznego przy jednoczesnym obciążeniu składką na ubezpieczenie chorobowe składnika wynagrodzenia, którego pracownik nie otrzymuje w trakcie pobierania zasiłku. U płatnika składek pracownik za okres nieobecności w pracy nie otrzymywał premii w niezmienionej wysokości jak za okres obecności w pracy. Niektóre należności przyznawane pracownikowi przez pracodawcę mogą mieć jednak taki charakter, iż ich wypłata w okresie nieobecności pracownika z powodu choroby nie jest wykluczona. Do takich należą na przykład nagrody (premie) o charakterze uznaniowym ,których wysokość zależy wyłącznie od woli pracodawcy i możliwe jest jej uzyskanie przez pracownika również w okresie nieobecności w pracy. Przepis art. 41 ust. 1 ustawy z 25 czerwca 1999 r., stanowiący, że przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego nie uwzględnia się składników wynagrodzenia, jeżeli postanowienia układów zbiorowych pracy lub przepisy o wynagradzaniu nie przewidują ich zmniejszania za okres pobierania zasiłku, ma zapobiec sytuacjom, w których pracownik niezdolny do pracy otrzymywałby podwójnie tego rodzaju należność, tj. w postaci wypłaty dokonanej przez pracodawcę, a także "odtworzenia" jej w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego. Taka sytuacja zaś nie miała miejsca zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie. W ocenie Sądu jeżeli, w przepisach o wynagradzaniu w jakikolwiek sposób nie są określone zasady zmniejszenia nagrody uznaniowej czy premii (czyli świadczenia o charakterze roszczeniowym) za okres choroby np. w postaci zmniejszenia procentowego, czy kwotowego, to w takiej sytuacji nie jest możliwe stwierdzenie, czy brak takiej nagrody, bądź jej wypłata w określonej wysokości została spowodowana nieobecnością pracownika, czy też zupełnie innymi względami. W sprawie niniejszej premia kwartalna nie miała charakteru uznaniowego, a po wtóre z zasad wynagradzania obowiązujących u płatnika składek można odczytać zasadę o zmniejszeniu premii za okres nieobecności w pracy poprzez zmniejszenie podstawy do naliczania premii. Z tego względu premia taka mogła wejść do podstawy wymiaru zasiłku chorobowego. Premia ta bowiem była składnikiem wynagrodzenia, co do którego przepisy płacowe obowiązujące u płatnika składek stanowiły, że podlegają one zmniejszeniu w okresie pobierania przez pracownika zasiłku chorobowego (por. wyrok Sądu Najwyższego z 11 maja 2005 r., III UK 33/05, OSNP 2005 nr 23, poz. 382). O tym, że premia kwartalna u płatnika składek miała charakter roszczeniowy dowodzą te zapisy przepisów płacowych obowiązujących u płatnika składek, że prawo do premii powstawało w razie spełnienia określonych przesłanek pozytywnych (za poziom realizacji celów premiowych niezależnie od rodzaju filaru premii) oraz niezaistnienia żadnej z przesłanek negatywnych (paragraf 36 i 37 zasad premiowania wprowadzonych uchwałą nr (...) / (...) Zarządu Banku z 11 marca 2013 r. paragraf 18 ust. 1 oraz paragraf 19 zasad premiowania wprowadzonych uchwałą nr (...)/ (...) Zarządu Banku z 18 czerwca 2012 r.), co sprawiało, że przyznanie prawa do premii nie było uzależnione wyłącznie od uznania pracodawcy, lecz właśnie od spełnienia tychże kryteriów. Z perspektywy oceny poziomu realizacji celów premiowych bez znaczenia było, czy pracownik zrealizował cele już na początku kwartału, równomiernie przez cały kwartał, czy też dopiero na końcu. Możliwe było zatem, że pomimo jego czasowej nieobecności w pracy przez część kwartału cele zostały zrealizowane. Premia mogła być zaś obniżona w konkretnie wskazanych w regulaminie sytuacjach lub pracownik mógł być jej pozbawiony w całości w konkretnie wskazanych sytuacjach, co uprawnia do wniosku, że pracodawca ustalił podlegające weryfikacji (a nie na zasadzie uznaniowości) kryteria, przy pomocy których ustalana była wysokość premii a co świadczy o tym, że obowiązująca u płatnika składek premia miała charakter roszczeniowy. Jak potwierdziły zeznania świadka J. P.
Zasadami indywidualna premia jest naliczana wskaźnikiem premiowym w relacji do wynagrodzenia zasadniczego wypłaconego za premiowany okres. Stąd, jeżeli w premiowanym okresie pracownik korzysta ze zwolnienia lekarskiego, wynagrodzenie zasadnicze będące podstawą do obliczenia premii jest niższe niż przysługujące w tym samym okresie przy założeniu, że pracownik z takiego zwolnienia by nie skorzystał.
Zasadami podstawę naliczenia premii stanowi wynagrodzenie zasadnicze brutto wypłacone pracownikowi (tj. łącznie z zaliczką podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składek na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne i zdrowotne w części opłacanej przez pracownika) z wyłączeniem wynagrodzenia chorobowego i zasiłku chorobowego, macierzyńskiego, rodzicielskiego, opiekuńczego i rehabilitacyjnego oraz wynagrodzenia za okresy nieświadczenia pracy (z wyjątkiem urlopu wypoczynkowego). Dlatego też wysokość premii ulega proporcjonalnemu obniżeniu w razie korzystania przez pracownika ze zwolnienia lekarskiego. Dodatkowo należy podnieść, że rację ma pozwany ,że wskaźnik procentowy realizacji celów w żaden sposób nie był uzależniony od czasu pracy a jedynie od wydajności i kreatywności pracownika. W związku z tym, to nie ten wskaźnik, ale liczba dni nieobecności pracownika w pracy wskutek choroby skutkująca proporcjonalnym zmniejszaniem postawy naliczenia premii wpływa w rezultacie na obniżenie premii. To proporcjonalne obniżanie podstawy naliczenia premii w konsekwencji prowadzi do proporcjonalnego obniżenia wysokości samej premii i w tym właśnie przejawia się obowiązująca u płatnika składek (bo ustanowiona w regulaminie) jak i stosowana w praktyce zasada proporcjonalnego obniżania pracownikowi wysokości premii w stosunku do dni nieobecności w pracy z powodu korzystania ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Tym samym uprawniony jest wniosek , że pracownik odwołującego się płatnika składek nie zachowuje prawa do premii w pełnej wysokości za okres nieobecności w pracy usprawiedliwionej zaświadczeniem lekarskim o niezdolności do pracy z powodu choroby, sprawowania opieki nad dzieckiem, urlopu macierzyńskiego, pobierania świadczenia rehabilitacyjnego. Premia bowiem za ten okres ulega proporcjonalnemu obniżeniu co potwierdziła świadek P. i co także wynika z analizy zasad premiowania i dokumentacji zaoferowanej przez płatnika składek w toku kontroli. Premia kwartalna, jak wnioskować należy z obowiązujących u płatnika zasad przyznawania tej premii przysługiwała jedynie za okres efektywnego świadczenia pracy i za wykonanie konkretnych zadań - z uwzględnieniem norm efektywnościowych. Powyższe dowodzi ,że wysokość premii determinowało efektywne świadczenie pracy, które przecież nie było możliwe w dniach nieobecności w pracy. Zatem należy postawić wniosek, że u płatnika składek pracownikom nie przysługiwała premia kwartalna, od której odprowadzone były składki na ubezpieczenie chorobowe za okresy pobierania zasiłków, a jedynie premia za efektywną pracę. Skoro premia została ubezpieczonym (wyżej wymienionym pracownikom płatnika składek) proporcjonalnie zmniejszona za okres absencji chorobowej, to w takim wypadku, jak wynika z rozumienia przepisu 41 ustawy z dnia 29 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa ,zaprezentowanego przez Trybunał Konstytucyjny , ten składnik wynagrodzenia uwzględnia się w podstawie wymiaru świadczeń w wysokości, jaką pracownik uzyskałby, gdyby pracował pełny kwartał. Sąd zwraca uwagę, że dokonywane przez płatnika składek uzupełnienie premii, dla celów naliczenia pracownikom zasiłków z ubezpieczenia społecznego w świetle przepisu art. 37 ust. 2 w związku z art. 38 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa to hipotetyczne wyliczenie wysokości premii kwartalnej, jaką pracownik otrzymałby, gdyby nie usprawiedliwiona nieobecność w pracy w premiowanym okresie. Jeżeli w okresie branym pod uwagę przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku pracownik nie osiągnął wynagrodzenia w pełnej wysokości wskutek nieobecności w pracy z przyczyn usprawiedliwionych, przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku należało stosować przepis art. 38 ust. 2 wyżej wskazanej ustawy i tak też czynił płatnik. Przepis ten stanowi, że :
przepisami płacowymi, ulegała proporcjonalnemu zmniejszeniu w związku z usprawiedliwioną nieobecnością w pracy . W tej sytuacji premie kwartalne, podlegają uwzględnieniu w podstawie wymiaru zasiłku po uzupełnieniu
ogólnymi zasadami, to jest z art. 41 ust. 2-4 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Organ bezpodstawnie przyjął, że uzupełnienie premii jest odrębnym składnikiem wynagrodzenia wypłacanym pracownikom Banku. Niczym nieuzasadnione są twierdzenia organu, jakoby „uzupełnienie premii" powinno być fizycznym wypłaceniem pracownikowi określonej kwoty i tylko w takim przypadku można tę kwotę (w ocenie organu „uzupełnienie premii") uwzględnić przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku. Przepisy ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa w żaden sposób nie uzależniają zastosowania konstrukcji uzupełnienia składnika wynagrodzenia od faktycznej wypłaty wartości takiego uzupełnienia pracownikowi, wręcz przeciwnie - wskazują, że uzupełnienie to ma charakter czysto hipotetyczny, dokonywany jedynie w celu prawidłowego wyliczenia podstawy wymiaru zasiłku z ubezpieczenia społecznego. Gdyby bowiem w konstrukcji uzupełnienia składnika wynagrodzenia chodziło o faktycznie wypłacenie pracownikowi wartości takiego uzupełnienia, istnienie takiej konstrukcji byłoby niecelowe, gdyż w takim przypadku i tak zastosowanie znajdzie ogólna zasada wliczania do podstawy wymiaru zasiłków składników wynagrodzenia w wysokości faktycznie wypłaconej. Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu przyjąć należało, iż do podstawy wymiaru zasiłku w przypadku ubezpieczonych należało przyjąć nie tylko premię faktycznie wypłaconą, ale również premię uzupełnioną. Regulamin premiowania („Zasady premiowania pracowników Banku”) zawiera bowiem regulacje umożliwiające określenie zasad obniżania premii w związku z usprawiedliwioną nieobecnością w pracy spowodowaną niezdolnością do pracy. Regulacje te są precyzyjne i zostały przez odwołującą się spółkę szczegółowo opisane ( vide kalkulacja wysokości podstawy naliczenia premii i kwoty premii w aktach sprawy). Zdaniem Sądu, odwołująca się spółka w niniejszej sprawie wykazała, że regulaminowe premie należne ubezpieczonym ulegały pomniejszeniu za okres choroby w sposób proporcjonalny do okresu nieobecności w pracy a nie na zasadzie uznaniowości, stąd winny być uwzględniane w podstawie wymiaru zasiłków w kwocie wypłaconej wraz z uzupełnieniem. Następnie podkreślić należy, iż
art. 42 ust. 5 ustawy zasiłkowej, jeżeli premie, nagrody i inne składniki wynagrodzenia przysługujące za okresy miesięczne, nie zostały wypłacone do czasu ostatecznego sporządzenia listy wypłat zasiłków chorobowych, do podstawy wymiaru zasiłku przyjmuje się składniki wypłacone za okres poprzedni. Zdaniem Sądu, odwołująca się spółka prawidłowo ustalała podstawę wymiaru świadczeń ubezpieczonych w myśl cyt. przepisu, albowiem ubezpieczeni byli objęci systemem premiowym, jednakże do momentu zamknięcia listy wypłat zasiłku (chorobowego i macierzyńskiego) Bank nie dokonał jeszcze rozliczenia i wypłaty premii za ostatni kwartał uwzględniany przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku. Zgodnie bowiem z Z. premie wypłacane są do ostatniego dnia drugiego miesiąca następującego po zakończeniu kwartału, za który premia przysługuje - tak § 41 Z. wprowadzonych uchwałą nr (...)/ (...) Zarządu z dnia 12 marca 2013 r. Dlatego też Bank, naliczając podstawę wymiaru zasiłku prawidłowo stosował obowiązujące przepisy prawa. Odnośnie zarzutów zawartych w odwołaniach dotyczących naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego podkreślenia wymaga, iż w postępowaniu przed sądem w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych zastosowanie znajdują przepisy k.p.c., a nie przepisy k.p.a. W związku z tym Sąd nie ma możliwości badania w świetle przepisów k.p.a. prawidłowości wydanej przez organ rentowy decyzji. Sąd ubezpieczeń społecznych, jako sąd powszechny, może i powinien dostrzegać jedynie takie wady formalne decyzji administracyjnej, które decyzję tę dyskwalifikują w stopniu odbierającym jej cechy aktu administracyjnego jako przedmiotu odwołania (tak też Sąd Apelacyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 16 kwietnia 2013 r., sygn. III AUa 1599/12). Wobec tego, podniesione przez odwołującą się spółkę zarzuty dotyczące naruszenia przez organ rentowy przepisów k.p.a. nie podlegają rozpoznaniu w niniejszym postępowaniu. Mając powyższe na uwadze Sąd ocenił odwołania płatnika składek jako uzasadnione co skutkowało zmianą zaskarżonych decyzji na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. O kosztach zastępstwa procesowego strony odwołującej orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c. i § 11 ust. 2 oraz § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.). Przewodniczący: SSO Rafał Młyński ZARZĄDZENIE (...)
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.