V U 173/17

Sygn. akt V U 173/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 kwietnia 2017 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: SSO Krzysztof Główczyński Protokolant: star. sekr. sądowy Magdalena Teteruk po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2017 r. w Legnicy sprawy z wniosku T. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o emeryturę na skutek odwołania T. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 30 stycznia 2017 roku znak (...) oddala odwołanie VU 173/17 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. po rozpatrzeniu wniosku z dnia 17 stycznia 2017 r., decyzją z dnia 30 stycznia 2017 r. odmówił przeliczenia emerytury T. S. gdyż do wniosku nie dołączył nowych dowodów, które miałyby wpływ na ponowne przeliczenie świadczenia. W odwołaniu T. S. podał, iż w dniu 12 stycznia 2017 r. wystąpił z wnioskiem o hipotetyczne wyliczenie emerytury na podstawie art. 27 ustawy emerytalnej z dnia 17 grudnia 1998 r. „...według nowych zasad naliczania kapitału początkowego wprowadzonych od dnia 01.05.2015 r.”. Ubezpieczony stwierdził, że w razie ustalenia wyższej od emerytury z KRUS wysokości emerytury z ZUS, zrezygnuje ze świadczenia z KRUS i tym samym ZUS będzie mógł przyjąć okres od 13 maja 1990 r. do 12 maja 2015 r. jako okres uzupełniający. Spełnione zostaną wymogi z art. 27 ustawy emerytalnej. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. wniósł o oddalenie odwołania. W uzasadnieniu odpowiedzi na odwołanie wskazał, że w dniu 21 kwietnia 2015 r. wnioskodawca złożył pierwszy wniosek o emeryturę, który wycofał pismem z dnia 24 kwietnia 2015 r. Następny wniosek o emeryturę złożył w dniu 27 maja 2015 r., w którym wskazał, że zgłosił wniosek o emeryturę w KRUS L.. W ramach postępowania wyjaśniającego KRUS Placówka Terenowa w L. w piśmie z dnia 18 czerwca 2015 r. poinformowała, że ubezpieczony pobiera emeryturę rolniczą przyznaną od dnia 01 kwietnia 2015 r. i że do ustalenia prawa do tego świadczenia został uwzględniony okres pracy w gospodarstwie rolnym od 13 maja 1990 r. do 12 maja 2015 r., zaś do wysokości okresy od 23 października 1978 r. do 31 grudnia 1982 r., od 01 stycznia 1983 r. do 31 grudnia 1990 r. i od 01 stycznia 1991 r. do 12 maja 2015 r. Uwzględniając przedłożone do wniosku dokumenty i pismo KRUS w L. z dnia 18 czerwca 2015 r. organ rentowy ustalił, że ur. (...) T. S. nie posiada co najmniej 25 lat okresów składkowych, nieskładkowych i uzupełniających, a zatem nie ma prawa do emerytury na podstawie art. 27 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, ale posiada co najmniej 20 lat takich okresów i w związku z tym spełnia warunki określone w art. 28 ustawy emerytalnej. Organ rentowy wskazał także, że przy ustalaniu wymiaru okresów uzupełniających zgodnie z art. 10 ust. 3 ustawy emerytalnej nie uwzględniono okresów ubezpieczenia społecznego rolników, które zostały zaliczone do okresów, od których zależy prawo do emerytury lub renty, na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników. Decyzją z dnia 19 czerwca 2015 r. na podstawie art. 28 ustawy emerytalnej przyznano wnioskodawcy prawo do emerytury od dnia 01 maja 2015 r. Wysokość emerytury obliczono zgodnie z art. 53 ustawy emerytalnej. W myśl art. 56 ustawy emerytalnej naliczono przysługujące zwiększenie z tytułu opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników. Na podstawie art. 96 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach i art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników wypłatę emerytury przyznanej decyzją z dnia 19 czerwca 2015 r. zawieszono, ponieważ wnioskodawca jest uprawniony do emerytury rolniczej, która jest wypłacana. Wydaną na skutek wniosku z dnia 13 września 2016 r. decyzją z dnia 29 września 2016 r. Oddział ZUS odmówił T. S. prawa do emerytury na podstawie art. 27 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, ponieważ wnioskodawca wobec wymaganych co najmniej 25 lat udowodnił 22 lata, 6 miesięcy i 22 dni okresów składkowych, nieskładkowych i uzupełniających. Odwołanie wnioskodawcy od decyzji z dnia 29 września 2016 r. oddalił wyrokiem z dnia 29 września 2016 r. Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy. Sąd ustalił następujący stan faktyczny sprawy. W dniu 21 kwietnia 2015 r. ur. (...) T. S. złożył pierwszy wniosek o emeryturę, który pismem z dnia 24 kwietnia 2015 r. wycofał. Ponowny wniosek o emeryturę wnioskodawca złożył w dniu 27 maja 2015 r. wskazując we wniosku, że zgłosił wniosek o emeryturę w KRUS L.. Informując Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Placówka Terenowa w L. o złożeniu tego wniosku, organ rentowy zwrócił się o udzielenie informacji, czy T. S. posiada w KRUS uprawnienia do świadczenia, a w razie odpowiedzi twierdzącej, wniósł o wskazanie okresów podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników, które zostały zaliczone do prawa i wysokości świadczenia. W piśmie z dnia 18 czerwca 2015 r. Placówka Terenowa KRUS w L. udzieliła informację wskazującą, że ubezpieczony pobiera emeryturę rolniczą przyznaną od dnia 01 kwietnia 2015 r. Rolniczy organ ubezpieczeniowy wskazał ponadto, że do ustalenia prawa do tego świadczenia został uwzględniony okres pracy w gospodarstwie rolnym od 13 maja 1990 r. do 12 maja 2015 r., zaś do wysokości okresy od 23 października 1978 r. do 31 grudnia 1982 r., od 01 stycznia 1983 r. do 31 grudnia 1990 r. i od 01 stycznia 1991 r. do 12 maja 2015 r. Wydaną na skutek wniosku z dnia 27 maja 2015 r. decyzją z dnia 19 czerwca 2015 r., na podstawie art. 28 ustawy emerytalnej organ rentowy przyznał wnioskodawcy prawo do emerytury od dnia 01 maja 2015 r. Wysokość emerytury obliczono zgodnie z art. 53 ustawy emerytalnej. Do emerytury naliczono przysługujące zwiększenie z tytułu opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników. Organ rentowy wskazał, że do stażu pracy nie zaliczył okresu pracy w gospodarstwie rolnym od 23 października 1978 r. do 31 grudnia 1982 r. ponieważ brak jest dokumentu potwierdzającego fakt opłacania składek na ubezpieczenia społeczne rolników oraz okresu od 13 maja 1990 r. do 12 maja 2015 r., ponieważ okres ten został uwzględniony przy ustalaniu prawa do emerytury rolniczej. Wypłatę świadczenia zawieszono ze wskazaniem, że w przypadku zbiegu prawa do kilku świadczeń może być wypłacane jedno – wyższe lub wybrane przez wnioskodawcę. W piśmie z dnia 02 lipca 2015 r. T. S. stwierdził, że wybiera emeryturę z KRUS, która jest wyższa od emerytury przyznanej decyzją z dnia 19 czerwca 2015 r. Trzeci kolejny wniosek o emeryturę T. S. złożył w dniu 13 września 2016 r. i wydaną na skutek tego wniosku decyzją z dnia 29 września 2016 r. organ rentowy odmówił wnioskodawcy prawa do emerytury na podstawie art. 27 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, ponieważ wobec wymaganych co najmniej 25 lat udowodnił 22 lata, 6 miesięcy i 22 dni okresów składkowych, nieskładkowych i uzupełniających. Jednocześnie w uzasadnieniu decyzji wskazano, że Zakład nie uwzględnił okresu pracy w gospodarstwie rolnym od 23 września 1978 r. do 31 grudnia 1982 r., ponieważ brak jest dokumentu potwierdzającego fakt opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników oraz okresu od 13 maja 1990 r. do 12 maja 2015 r., ponieważ został uwzględniony przy ustalaniu prawa do emerytury rolniczej. Odwołanie wnioskodawcy od decyzji z dnia 29 września 2016 r. oddalił wyrokiem z dnia 29 września 2016 r. Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy. W dniu 17 stycznia 2017 r. T. S. złożył pismo zawierające jego wniosek o hipotetyczne wyliczenie emerytury na podstawie art. 27 ustawy emerytalnej z dnia 17 grudnia 1998 r. „… według nowych zasad naliczania kapitału początkowego wprowadzonych od dnia 01.05.2015 r.” Wnioskodawca stwierdził także, że w przypadku gdy emerytura z ZUS będzie wyższa, zrezygnuje z emerytury z KRUS, przyznanej decyzją z dnia 02 lipca 2015 r. Wskazał również, że w przypadku rezygnacji z emerytury rolniczej ZUS będzie mógł przyjąć za lata uzupełniające okres pracy na roli od 13 maja 1990 r. do 12 maja 2015 r. i tym sposobem zostaną spełnione wymogi z art. 27 ustawy emerytalnej. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. po rozpatrzeniu powyższego wniosku decyzją z dnia 30 stycznia 2017 r. odmówił przeliczenia emerytury T. S. gdyż do wniosku nie dołączył nowych dowodów, które miałyby wpływ na ponowne przeliczenie świadczenia. (o k o l i c z n o ś c i n i e s p o r n e) Do ustalenia wysokości przyznanej wnioskodawcy emerytury organ rentowy uwzględnił między innymi okresy składkowe od 01 sierpnia 1978 r. do 24 września 1980 r., z tytułu zatrudnienia w (...)i od 25 września 1980 r. do 31 lipca 1987 r., z tytułu zatrudnienia w Urzędzie (...) w L.. Łącznie T. S. udokumentował w postępowaniu przed organem rentowym łącznie 19 9 miesięcy i 10 dni okresów składkowych i nieskładkowych. D o w ó d: w aktach sprawy VU 1043/16: pismo O/ZUS z 31 października 2016 r., k.

1. Sąd zważył co następuje. Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Jednym z kilku mających dla rozstrzygnięcia sprawy kluczowe znaczenie ma przede wszystkim niesporny fakt, że T. S. jest na podstawie decyzji Prezesa KRUS uprawniony od 01 kwietnia 2015 r. do emerytury przyznanej na podstawie przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i że do prawa, do tego świadczenia został uwzględniony okres jego pracy w gospodarstwie rolnym od 13 maja 1990 r. do 12 maja 2015 r. O ile co do zasady na podstawie art. 10 ust. 1 pkt ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przy ustalaniu prawa do emerytury oraz przy obliczaniu jej wysokości uwzględnia się również traktowane jako okresy składkowe okresy ubezpieczenia społecznego rolników, za które opłacono przewidziane w odrębnych przepisach składki, jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe, ustalone na zasadach określonych w art. 5 – 7, są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury, w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu, to zgodnie z art. 10 ust. 3 ustawy, wskazanych wyżej okresów nie uwzględnia się, jeżeli zostały one zaliczone do okresów, od których zależy prawo do emerytury lub renty, na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników. W wyroku z dnia 08 maja 2007 r. II UK 164/06 (OSNAPIUS 2008 nr 11-12, poz. 172) Sąd Najwyższy wskazał, że dokonanie przez ubezpieczonego wyboru co do zaliczenia wskazanego okresu ubezpieczenia, od którego zależy prawo do emerytury w określonym systemie (pracowniczym lub rolniczym), uniemożliwia późniejsze zaliczenie tego samego okresu w innym systemie (art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników i art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.). Wyraźnie zatem ze względu na zaliczenie okresu pracy wnioskodawcy w gospodarstwie rolnym od 13 maja 1990 r. do 12 maja 2015 r. do okresów od których uzależnione było prawo do emerytury na podstawie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, przyznanej od 01 kwietnia 2015 r., okres ten nie może być już uwzględniony przy ustaleniu prawa do emerytury na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r., w tym emerytury określonej art.
2. Prawo do takiego świadczenia organ rentowy prawomocnie już oddalił decyzją z dnia 19 września 2016 r., właśnie ze względu na nie uwzględnienie okresu od 13 maja 1990 r. do 12 maja 2015 r., już uwzględnionego przy ustalaniu prawa do emerytury rolniczej. Poza złożeniem w dniu 17 stycznia 2017 r. wniosku o hipotetyczne wyliczenie emerytury określonej art. 27 ustawy emerytalnej T. S. nie wskazał żadnych nowych dowodów ani też nie ujawniono okoliczności istniejących przed wydaniem decyzji, która miałyby wpływ na prawo do emerytury. W tej sytuacji odmowa uwzględnienia wniosku z dnia 17 stycznia 2017 r. oparta na normie art. 114 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. nie budzi zastrzeżeń. Przepis ten bowiem stanowi, iż prawo do świadczeń lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji w sprawie świadczeń zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość. Skoro zatem dotychczas prawomocnie odmówiono T. S. prawa do emerytury określonej art. 27 ustawy emerytalnej – decyzją z dnia 19 września 2016 r., od której jego odwołanie oddalono prawomocnym wyrokiem z dnia 20 grudnia 2016 r. - odwołanie od zaskarżonej w sprawie decyzji z dnia 30 stycznia 2017 r., między innymi ze względu na odmowę uwzględnienia przy ustalaniu prawa do tego świadczenia uwzględnionego już wcześniej do ustalenia prawa do emerytury rolniczej okresu pracy w gospodarstwie rolnym od 13 maja 1990 r. do 12 maja 2015 r. i po wydaniu decyzji odmownej wnioskodawca nie przedstawił we wskazanym wyżej przepisie trybie nowych dowodów ani nie ujawniono żadnych okoliczności istniejących przed wydaniem decyzji z dnia 19 września 2016 r., które mogłyby mieć wpływ na prawo do emerytury określonej art. 27 ustawy emerytalnej, ponowny wniosek o emeryturę na podstawie art. 27 ustawy emerytalnej nie zasługuje na uwzględnienie. Szczególnie właśnie ze względu na bezzasadność żądania ustalenia prawa do takiej emerytury, tym bardziej pozbawiony uzasadnionych podstaw jest wniosek o hipotetyczne ustalenia jej wysokości. Wniosek o takie hipotetyczne ustalenie wysokości świadczenia należało złożyć przed podjęciem decyzji w zakresie wyboru systemu ubezpieczenia rolniczego, w ramach, którego na podstawie prawomocnej decyzji o przyznaniu emerytury rolniczej pobiera świadczenie. W uzupełnieniu należy wskazać, że w orzecznictwie prezentowany jest ugruntowany już pogląd wskazujący na to, że przepis art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.) pozwala uzupełnić okresy składkowe i nieskładkowe okresami pracy w gospodarstwie rolnym do rozmiaru najbliższego (kolejnego) stażu okresów składkowych i nieskładkowych w zakresie wymaganym i koniecznym do nabycia określonych uprawnień emerytalnych. Oznacza to, że jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe nie przekraczają 20 lat, to możliwe jest ich uzupełnienie okresami wskazanymi w art. 10 ust. 1 ustawy jedynie w celu nabycia prawa do tzw. niepełnej emerytury na podstawie art. 28 ustawy o emeryturach i rentach. Dopiero w przypadku, gdy okresy składkowe i nieskładkowe przekraczają 20 lat, to możliwe jest ich uzupełnienie okresami, o jakich mowa w art. 10 ust. 1 ustawy, dla nabycia pełnych uprawnień emerytalnych (por. wyroki Sądu Najwyższego – Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych z dnia: 03 grudnia 2004 r. II UK 59/04; OSNAPiUS 2005 nr 13, poz. 195, 05 września 2008 r. II UK 364/07; OSNAPiUS 2010 nr 1-2, poz. 23, 24 września 2009 r., II UK 19/09; OSNAPiUS 2011 nr 9-10, poz. 135 i 20 stycznia 2011 r. I UK 246/11; Legalis numer 315427 oraz Sądu Apelacyjnego w Krakowie – III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 04 grudnia 2012 r., III AUa 1144/12; Legalis numer 733335). Odnosząc prezentowane wyżej stanowisko do ustalonych w sprawie faktów należy stwierdzić, że z uwagi na to, że wnioskodawca udokumentował niespełna 20 lat okresów składkowych i nieskładkowych, to możliwe jest ich uzupełnienie okresami wskazanymi w art. 10 ust. 1 ustawy emerytalnej jedynie w celu nabycia prawa do tzw. niepełnej emerytury na podstawie art. 28 tej ustawy i jednocześnie nie jest możliwe takie uzupełnienie w celu przyznania emerytury na podstawie art. 27 ustawy. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. pozbawione uzasadnionych podstaw odwołanie oddalił.