art. 13 § 2 k.p.c.), orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej. Wspomnieć w tym miejscu należy, że w orzecznictwie sądowym ugruntowany jest obecnie pogląd, zgodnie z którym przed ustawowym uregulowaniem służebności przesyłu (art. 305 1 - 305 4 k.c.) dopuszczalne było nabycie w drodze zasiedzenia służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorstwa (por. uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 10 stycznia 2014r., I ACa 627/13, LEX nr 1425360). Nabycie służebności gruntowej przez zasiedzenie następuje kosztem uprawnień właściciela nieruchomości obciążonej; przy czym korzystanie z nieruchomości obciążonej w oznaczonym w orzeczeniu zakresie nie oznacza pozbawienia właściciela nieruchomości obciążonej uprawnień wynikających z art. 140 k.c. Prawo nabyte przez zasiedzenie jest prawem nowym, które powstaje na skutek zdarzeń istniejących wyłącznie po stronie posiadacza. Między prawem nabytym a prawem utraconym nie ma zależności. Z chwilą utraty własności w wyniku zasiedzenia poprzedniemu właścicielowi nie przysługują względem posiadacza, który stał się właścicielem, roszczenia określone w art. 224 i 225 k.c. Takie ukształtowanie stosunków pomiędzy poprzednim właścicielem, a nabywcą własności w drodze zasiedzenia wynika z pierwotnego charakteru nabycia, jakim jest zasiedzenie. Problematyka wygaszenia roszczeń uzupełniających właściciela nieruchomości opartych na przepisach art. 224, 225 i 352 k.c. była w ostatnim okresie wielokrotnie przedmiotem oceny Sądu Najwyższego i sądów powszechnych. Sądy podkreślały, że zasadniczo funkcja zasiedzenia sprzeciwia się przyznaniu byłemu właścicielowi wobec posiadacza, który stał się właścicielem (uprawnionym z innego prawa rzeczowego) wszelkich innych roszczeń, u których podstaw leży prawo własności, w tym także roszczeń o wynagrodzenie za korzystanie z nieruchomości za okres poprzedzający datę zasiedzenia. Ład, porządek prawny, stabilizacja stosunków w zakresie odnoszącym się do własności rzeczy, ulegałoby ponownie zakłóceniu przez spory dotyczące, związanego z roszczeniem windykacyjnym i tym samym uzależnionego przede wszystkim od kwestii własnościowych, roszczenia o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy w okresie poprzedzającym datę zasiedzenia. Upływ terminu zasiedzenia wyłącza zatem możliwość dochodzenia wynagrodzenia za korzystanie z cudzej nieruchomości także w okresie jego biegu. Pogląd ten znajduje zastosowanie również do roszczeń uzupełniających kierowanych przeciwko przedsiębiorstwu przesyłowemu, którego pozycja prawna – na skutek nabycia służebności przesyłu lub służebności gruntowej odpowiadającej służebności przesyłu przez zasiedzenie – odpowiada pozycji nieruchomości władnącej. Nabycie prawa własności przez zasiedzenie następuje ex lege i jego skutkiem jest wygaśnięcie prawa dotychczasowego właściciela, a w wypadku zasiedzenia służebności odpowiadającej treścią służebności przesyłu ograniczenie prawa własności właściciela w granicach objętych służebnością. Cel i funkcja zasiedzenia polega na uporządkowaniu sytuacji prawnej przez usunięcie długotrwałej niezgodności pomiędzy stanem posiadania a stanem prawnym. Instytucja ta służy zarówno ochronie praw osób innych, niż właściciel nieruchomości, jak i zapewnieniu porządku publicznego i jego bezpieczeństwu. Jeżeli więc doszło do zasiedzenia służebności o treści odpowiadającej służebności przesyłu, roszczenie uzupełniające wygasa i nie może być skutecznie dochodzone także za okres sprzed zasiedzenia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 2012r., II CSK 258/11, LEX nr 1125088; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 kwietnia 2011r., III CZP 7/11, LEX nr 897712; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2013r., V CSK 320/12, LEX nr 1391372; uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 12 lutego 2014r., IV CNP 28/13, LEX nr 1441192; uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 17 lipca 2014r., I ACa 237/14, LEX nr 1527216; wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 14 maja 2014r., I ACa 41/14, LEX nr 1489133). Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie przyjmując takie skutki zasiedzenia jak opisane powyżej uznał, że powódka nie mogła skutecznie domagać się zapłaty wynagrodzenia za bezumowne korzystanie przez pozwane przedsiębiorstwo z jej nieruchomości także za okres przed zasiedzeniem służebności odpowiadającej służebności przesyłu, w szczególności co do części nieruchomości oznaczonej jako działka numer (...) zabudowanej częścią linii napowietrznej Średniego Napięcia 15 kV relacji K.-B., przebiegającą po pasie gruntu o powierzchni 0,0076 ha, wyznaczonym punktami numer 9-128s-19-113s-21-6-7-22-18-8-9 oraz po pasie gruntu o powierzchni 0,0055 ha wyznaczonym punktami numer 16-17-24-227s-26-174s-173s-14-15-25-23-16, a więc za okres od marca 2002r. do 31 grudnia 2005r. Przysługujące jej roszczenia uzupełniające bowiem wygasły. Poprzednik prawny pozwanego Zakład (...) przejął między innymi własność słupów posadowionych na nieruchomości powódki wraz z biegnącymi od nich liniami energetycznymi. W wyniku kolejnych przekształceń w dniu 12 lipca 1993r. przedsiębiorstwo państwowe pod nazwą Zakład (...) z siedzibą w C. zostało przekształcone w jednoosobową spółkę akcyjną Skarbu Państwa, której majątek w dniu 26 maja 2004r. został przeniesiony na spółkę (...) S.A. w K., która to spółka została następnie w całości przejęta przez (...) S.A. we W., następnie przekształconą w (...) S.A. w K. i w dalszej kolejności w (...) S.A. w K.. Co przy tym oczywiste, w ślad za składnikiem majątku w postaci urządzeń energetycznych posadowionych na działce nr (...) i linii energetycznych na nich zawieszonych przechodziła na kolejne wskazane powyżej podmioty również służebność określona postanowieniem Sądu Rejonowego w Częstochowie z dnia 18 czerwca 2015r., sygn. akt II Ns 332/14. W konsekwencji, pozwanemu w niniejszej sprawie (...) S.A. w K. przysługuje służebność polegająca na eksploatacji, dokonywaniu kontroli, przeglądów, konserwacji, modernizacji i remontów, usuwaniu awarii lub wymianie urządzeń w zakresie niezbędnym do zapewnienia prawidłowego i niezakłóconego działania linii napowietrznej Niskiego Napięcia 0,4 kV relacji K. I oraz linii napowietrznej Średniego Napięcia 15 kV relacji K.-B. wraz ze słupami energetycznymi posadowionymi w części na tej nieruchomości, a co za tym idzie pozwany posiadał i posiada tytuł prawny do korzystania we wskazanym powyżej zakresie z nieruchomości, której właścicielką jest powódka. Zgodnie bowiem z art.. 494 § 1 k.s.h., spółka przejmująca albo spółka nowo zawiązana wstępuje z dniem połączenia we wszystkie prawa i obowiązki spółki przejmowanej albo spółek łączących się przez zawiązanie nowej spółki.
powyższym roszczenie powódki o bezumowne korzystanie z jej nieruchomości przez pozwanego (...) S.A. w K. jest bezzasadne. Natomiast w odniesieniu do drugiego z roszczeń powódki, tj. roszczenia o odszkodowanie z tytułu obniżenia wartości jej nieruchomości (tj. działki gruntu oznaczonej nr geodezyjnym 383), Sąd Okręgowy stoi na stanowisku, iż właścicielowi nieruchomości nie przysługuje wobec uprawnionego posiadacza służebności odpowiadającej służebności przesyłu roszczenie o naprawienie szkody z powodu obniżenia jej wartości, związanego z normalnym korzystaniem z nieruchomości w zakresie odpowiadającym treści takiej służebności. Urządzenia energetyczne oraz linie niskiego i średniego napięcia były usytuowane na spornej nieruchomości już w dacie objęcia władztwa przez powódkę, zatem stała się właścicielką już w stanie „pogorszonym”. Ponadto, w niniejszej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, że sposób korzystania przez pozwanego z części nieruchomości powódki odbiegał od normalnego korzystania w zakresie odpowiadającym nabytej służebności przesyłu: „(…) Na słupie średniego napięcia zbudowane jest urządzenie zwane odłącznikiem (…) Aby odłączyć spod napięcia trzeba wejść na posesje powódki i zmienić stan łącznika. Jest okres, że zdarza się to raz do roku, ale może zdarzyć się kilka razy w roku. Na tych urządzeniach prowadzimy zabiegi eksploatacyjne, czyli co 10 lat wymieniamy część urządzeń. Takie prace trwają do kilku godzin (…) oględziny linii wykonywane są raz na 5 lat; w większości wypadków nie wymaga to wchodzenia na posesję (…) jeżeli oględziny nie wykazują usterek, przez najbliższe 5 lat nie ma potrzeby wykonywania konserwacji czy wejścia na posesję (…)” – zeznania świadka B. Ś. k.-132. Zaznaczyć przy tym należy, że przez nabycie z mocy prawa służebności pozwany realizuje w tym zakresie swoje „właścicielskie uprawnienie”. Zatem, jak już wspomniano wcześniej, jeśli doszło do zasiedzenia służebności o treści odpowiadającej służebności przesyłu, wszelkie roszczenia uzupełniające wygasają. Powódka zaś nie wykazała, że doszło do pogorszenia rzeczy na skutek nieprawidłowego korzystania z niej przez pozwanego, czyli wykraczającego poza zakres służebności. W orzecznictwie wskazuje się nadto, że skoro uszczerbek właściciela związany z pogorszeniem nieruchomości w następstwie samego tylko zbudowania na niej i eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych jest rekompensowany świadczeniem, jakie może on uzyskać za obciążenie jego prawa służebnością przesyłu, to brak jest podstaw do przyjęcia, że należy mu się z tego tytułu dodatkowe odszkodowanie (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 września 2011r., III CZP 43/11, LEX nr 898222; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 września 2011r., II CSK 681/10, LEX nr 1043999). Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy oddalił powództwo w całości jako bezzasadne. O kosztach procesu (pkt 2) orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c. W skład tych kosztów wchodzi: wynagrodzenie radcy prawnego (7 200 zł) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł). Wysokość kosztów zastępstwa procesowego określono na podstawie § 2 ust. 1 i 2, § 6 pkt 7 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn. – Dz.U. z 2013r., poz. 490 z późn. zm.)
w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015r., poz. 1804). Stosownie do art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2014r., poz. 1025 z późn. zm.) per analogiam Sąd nakazał pobrać od powódki na rzecz Skarbu Państwa kwotę 2 065 zł tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych, które obciążały powódkę (a nie przeciwnika) i nie zostały przez nią uiszczone w toku postępowania (pkt 3). Orzeczenie w przedmiocie kosztów pomocy prawnej udzielonej powódce z urzędu przez radcę prawnego J. G. (pkt 4) uzasadnia przepis art. 22 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o radcach prawnych (tekst jednolity - Dz.U. 2016r. poz. 233 z późn. zm.)
3 i § 6 pkt 7) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn. – Dz.U. z 2013r., poz. 490 z późn. zm.)
w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2015r., poz. 1805).
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.