Sygn. akt V Pa 58/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 grudnia 2013 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Anna Miniecka (spr.) Sędziowie: SSO Romuald Kompanowski SSO Ewa Nowakowska Protokolant: st.sekr.sądowy Beata Kałużna po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2013r. w Kaliszu apelacji powódki U. G. od wyroku Sądu Rejonowego w Kępnie z dnia 9 września 2013 r. sygn. akt IV P 104/13 w sprawie z powództwa U. G. przeciwko Zespołowi Szkół Nr (...) w O. o przywrócenie do pracy na dotychczasowych warunkach oddala apelację. UZASADNIENIE Powódka U. G. wystąpiła przeciwko Zespołowi Szkół Nr (...) w O. o uznanie za bezskuteczne wypowiedzenia warunków pracy i płacy, a w razie upływu okresu wypowiedzenia – przywrócenie do pracy na dotychczasowych warunkach. W uzasadnieniu żądania podała, że kwestionuje zasadność wręczonego wypowiedzenia warunków, gdyż zgodnie z art. 39 k.p. nabyła prawo do ochrony przedemerytalnej we wrześniu 2012 r., bowiem ukończyła 56 lat, a w dniu 01.02.2013 r. jej staż pracy wynosił 37 lat. Wskazała ponadto, że informowała dyrektora szkoły w której pracuje o fakcie ochrony ze względu na wiek, jednak dyrektor powołując się na Uchwałę Zarządu Powiatu w O. z dnia 17 kwietnia 2013 r. powiedział jej, że musi wręczyć wypowiedzenie. Pozwany Zespół Szkół Nr (...) w O., w odpowiedzi na pozew z dnia 27 czerwca 2013 r., przedstawił, że Decyzją Zarządu Powiatu z dnia 17 kwietnia 2013 r., dla Zespołu Szkół Nr (...) w O., przydzielono 4 etaty pracowników administracyjnych, w tym sekretarz – 1 etat, sekretarz ds. uczniowskich – ½ etatu, księgowość – 2 etaty i ½ etatu kadry, a to w miejsce dotychczasowych 5 etatów. Wskazał ponadto, że podejmował próby utrzymania ilości etatów na dotychczasowym poziomie, informował, że pracownice, które mają otrzymać wypowiedzenia, mają prawo do ochrony przedemerytalnej, jednak, w związku z podtrzymaniem treści podjętej uchwały, był zmuszony wypowiedzieć warunki pracy i płacy powódce jako specjaliście ds. kadr w Zespole Szkół Nr (...) w O.. Sąd Rejonowy Sąd Pracy w K. wyrokiem z dnia 9 września 2013 r. oddalił powództwo nie obciążając stron kosztami postępowania. Wyrok powyższy oparty został na następującym stanie faktycznym: Powódka U. G. zatrudniona jest w Zespole Szkół Nr (...) w O. jako specjalista do spraw kadr, w pełnym wymiarze czasu pracy, jako jedyny pracownik w tym dziale. U tego pracodawcy zatrudnionych dotychczas było łącznie 94 pracowników, w tym 5 etatów administracyjnych. Projekt organizacyjny na rok szkolny 2013/2014, w porównaniu z poprzednim rokiem szkolnym, został jednak ograniczony o ½ etatu ze wskazaniem na kadry. Na posiedzeniu w dniu 17 kwietnia 2013 r. Zarząd Powiatu w O. zaakceptował wytyczne do projektów organizacyjnych na rok szkolny 2013/2014 dla szkół i placówek oświatowych, dotyczące grupy pracowników administracyjnych, według wzoru przewidującego dla Zespołu Szkół nr (...) – 4 etaty, w tym 2 etaty w księgowości, 1,5 sekretarz, w tym 0,5 etatu dla sekretarza ds. uczniowskich, oraz 0,5 etatu w kadrach. W wyniku podjętych przez Dyrektora Zespołu Szkół działań, ½ etatu dla sekretarza ds. uczniowskich zostało przywrócone, natomiast co do ½ etatu kadr decyzja została podtrzymana z tym zastrzeżeniem, że powódka, która była dotychczas zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy mogłaby uzupełniać etat w innej placówce. W efekcie w Zespole Szkół Nr (...) doszło do ograniczenia etatów administracyjnych o ½ z wyraźnym wskazaniem na etat kadr. Wyczerpawszy wszystkie możliwości negocjacyjne, co do zachowania etatu pismem z dnia 3 czerwca 2013 r., Dyrektor pozwanego wypowiedział powódce umowę o pracę w części dotyczącej warunków zatrudnienia tj. wymiaru czasu pracy do ½ etatu i wynagrodzenia do kwoty 870 zł, z zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia, którego datę określono na 30 września 2013 r. Jako przyczynę wypowiedzenia wskazano uchwałę nr (...) Zarządu Powiatu z dnia 17 kwietnia 2013 r. Pismo wypowiadające warunki pracy i płacy zawiera pouczenie o prawie do odmowy przyjęcia nowych warunków, skutkach ich nieprzyjęcia oraz pouczenie o prawie wniesienia odwołania do sądu. Jednocześnie wręczając powódce wypowiedzenie Dyrektor poinformował ją o treści uchwały jaką wskazał w piśmie wypowiadającym warunki. Ograniczenie etatu w grupie zawodowej „kadry” u pozwanego było jedyna przyczyną wręczenia wypowiedzenia zmieniającego, bowiem dotychczasowa pracę powódki Dyrektor ocieniał wysoko i nie miał do sposobu świadczenia jej żadnych zastrzeżeń. Powódka U. G.urodziła się (...). W okresie od 1 sierpnia 1975 r. do 30 września 1975 r. pracowała w Urzędzie Gminy w K.. W okresie od 2 lutego 1976 r. do 30 czerwca 1999 r. pracowała w Zespole Szkół Zawodowych Nr (...)w O.– Warsztaty Szkolne. Od 1 września 1999 r. została zatrudniona w Zespole Szkół na etacie referenta ds. kadr na ½ etatu, a następnie od 1 września 2000 r. na tym samym stanowisku w pełnym wymiarze czasu pracy. Aneksem do umowy, z dnia 1 września 2000 r., z dnia 30 września 2004 r., od dnia 1 października 2004 r. pracuje na stanowisku specjalisty ds. kadr. Powódka nie należy do związków zawodowych. Jak to wynika z jej daty urodzenia, 56 ukończyła 5 września 2012 r. Na koniec 2012 r. legitymowała się ponadto stażem pracy 36 lat i 11 miesięcy. Sąd Rejonowy stwierdził, iż zgodnie z treścią art. 39 k.p. „pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku”. Do końca 2012 r. wiek emerytalny wynosił 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn (art. 24 ust. 1, art. 27 i 28 ustawy o emeryturach i rentach), względnie 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn (art. 29 tej ustawy). Ustawa z dnia 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r. poz. 637), obowiązująca od 1 stycznia 2013 r., wydłużyła wiek emerytalny dla kobiet i mężczyzn do 67 lat. Wydłużenie to jest wprowadzane stopniowo i każdy kolejny kwartał powoduje wzrost wieku emerytalnego o miesiąc. Oczywistym następstwem tego jest równoległe przesuwanie się okresu ochronnego z art. 39, obejmującego 4 lata wstecz od rosnącego co kwartał wieku emerytalnego aż do osiągnięcia 67 lat. Gdyby nie wprowadzono przepisów przejściowych, powodowałoby to przez okres od 3 miesięcy do 4 lat stopniową utratę tej ochrony przez pracowników, którzy już jej podlegali w dniu wejścia w życie ustawy nowelizującej. Dla ochrony tego prawa nabytego ustawa przewiduje w art. 18 ust. 1, że pracownicy, którzy w dniu jej wejścia w życie są objęci ochroną stosunku pracy wynikającą z art. 39 k.p., lub osoby, które mogłyby być nią objęte, jeżeli w tym dniu pozostawałyby w stosunku pracy – są objęci tą ochroną przez czas do osiągnięcia podwyższonego wieku emerytalnego. Z powyższego wynika zatem, że w powódka w dniu wręczenia jej wypowiedzenia była w kręgu osób objętych ochroną z art. 39 k.p. tzw. ochroną przedemerytalną. Ochrona ta nie jest jednak bezwzględna, na co wskazuje między innymi ustawa z dnia 13 marca 2003 r., o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U.2003.90.844), która w art. 10 stanowi, że w razie konieczności rozwiązania przez pracodawcę, zatrudniającego co najmniej 20 pracowników, stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, jeżeli przyczyny te stanowią wyłączny powód uzasadniający wypowiedzenie stosunku pracy lub jego rozwiązanie na mocy porozumienia stron, a zwolnienia dotyczą nawet przypadków jednostkowych to stosuje się odpowiednio przepisy art. 5 ust. 3-7 tej ustawy. Art. 5 ust. 5 pkt. 1 tej ustawy stanowi, że „w okresie objęcia szczególną ochroną przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem stosunku pracy pracodawca może jedynie wypowiedzieć dotychczasowe warunki pracy i płacy pracownikowi o którym mowa w art. 39 (…) Kodeksu pracy”. Reasumując Sąd I instancji stwierdził, że powódka będąc w okresie ochronnym wynikającym z treści art. 39 k.p. objęta jest ochroną przed wypowiedzeniem umowy o pracę lecz w przypadku zmniejszenia zatrudnienia w jej grupie zawodowej (kadry) nie jest objęta ochroną przed zmianą warunków pracy i płacy. Dlatego też biorąc pod uwagę powyższe oraz fakt, że wypowiedzenie warunków umowy o pracę dokonane powódce w dniu3 czerwca 2013 r. jest uzasadnione przyczyną realną i rzeczywistą (zmniejszenie zatrudnienia w szkole) oraz nie narusza przepisów o wypowiadaniu warunków umów o pracę należało powództwo oddalić. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 102 k.p.c. Apelację od wyroku Sądu Rejonowego wniosła powódka skarżąc go w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.