VIII U 764/17

Sygn. akt VIII U 764/17 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 10 lutego 2017 roku , Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , Rozporządzenia ( WE) 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ( WE) Nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego odmówił J. Z. prawa do emerytury dla osób kontynuujących zatrudnienie. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że w świetle międzynarodowych przepisów o koordynacji zabezpieczenia społecznego , warunek kontynuowania ubezpieczenia , o którym mowa w art.55 , jest spełniony wyłącznie w sytuacji, gdy osoba zainteresowana, podlegała, w jakimkolwiek czasie przed osiągnięciem wieku emerytalnego, ubezpieczeniu w Polsce oraz, gdy okresy ubezpieczenia emerytalnego i rentowego, po osiągnięciu wieku emerytalnego, zostały przebyte pod działaniem polskiego ustawodawstwa. Organ rentowy odmówił J. Z. prawa do emerytury zgodnie z art.55 , ponieważ po osiągnięciu wieku emerytalnego, nie kontynuował ubezpieczenia emerytalnego i rentowego w Polsce. /decyzja w aktach ZUS/ W dniu 14 marca 2017 r. pełnomocnik J. Z. złożył odwołanie od w/w decyzji , wnosząc o jej zmianę poprzez ustalenie wnioskodawcy prawa do wyliczenia emerytury należnej na podstawie art.27 ustawy o emeryturach i rentach z FUS ( art.55 w związku z art.26).W treści odwołania wskazano ,że wnioskodawca osiągnął powszechny wiek emerytalny w dniu 22 grudnia 2013 r. i podlegał wówczas ubezpieczeniom społecznym w Hiszpanii. W dniu 13 lutego 2015 r. po raz pierwszy wystąpił o emeryturę do I Oddziału ZUS w Ł. , a decyzją z dnia 6 sierpnia 2015 r. organ rentowy ustalił wysokość emerytury na kwotę 4 548,13 zł wstrzymując wypłatę z powodu wypłacania zasiłku chorobowego ( od dnia 13 listopada 2014 r. przez hiszpańską instytucję ubezpieczeniową). Kolejną decyzją ( zaliczkową) z dnia 18 września 2015 r. , organ rentowy przyznał wnioskodawcy emeryturę od 30 czerwca 2015 r. , przy czym nadal wstrzymał jej wypłatę ( z uwagi na pobieranie zasiłku) – odwołanie wnioskodawcy o realizację wypłaty zostało oddalone wyrokiem z dnia 19 grudnia 2016 r. , a wnioskodawca złożył apelację. W odwołaniu podkreślono ,że to na instytucjach ubezpieczeniowych polskiej i hiszpańskiej ciąży obowiązek poprawnego ustalenia jaki charakter miało i ma nadal świadczenie wypłacane od 13 listopada 2014 r. z tytułu skutków wypadku w pracy oraz czy jest to tymczasowo renta (której zasadność była kontrolnie badana aż do dnia 5 października 2016 r. ,a od 5 października 2016 r. ma charakter stały) lub jest to świadczenie odpowiadające odszkodowaniu z racji odniesionego uszczerbku na zdrowiu. W sytuacji , gdy wnioskodawcy (od 5 października 2016 r.) przyznano prawo do świadczenia z hiszpańskiego ubezpieczenia społecznego na stałe ( z tytułu skutków wypadku w pracy), to polski organ rentowy nie może dożywotnio pozbawić go prawa do emerytury (uchylając się od wyliczenia kapitałowego należnej mu emerytury zgodnie z art. 27 ustawy o emeryturach i rentach z FUS ). Zdaniem pełnomocnika wnioskodawcy , działanie organu rentowego narusza art. 5 lit. a i b Rozporządzenia 883/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady ( WE) Nr (...) z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. /odwołanie - k. 2 – 6/ W odpowiedzi na odwołanie, pełnomocnik organu rentowego wniósł o jego oddalenie. /odpowiedź na odwołanie k.19 – 20// Sąd Okręgowy w Łodzi ustalił następujący stan faktyczny: J. Z. urodził się (...). Posiada wyższe wykształcenie – z zawodu jest lekarzem. Od 6 listopada 2006 roku ubezpieczony mieszkał i pracował w Hiszpanii. /okoliczności bezsporne/ W dniu 3 listopada 2014 roku ubezpieczony uległ , na terenie Hiszpanii, wypadkowi w pracy i od dnia 3 listopada do dnia 12 listopada 2014 roku nie wykonywał pracy, otrzymywał zasiłek chorobowy, który wypłacał pracodawca. Ubezpieczony zakończył pracę w Hiszpanii w dniu 12 listopada 2014 roku. /zaświadczenie – k.53/ Od 13 listopada 2014 roku ubezpieczony otrzymywał świadczenie wypłacane przez hiszpański (...) Instytut (...) z tytułu czasowej niezdolności do pracy za wypadek w miejscu pracy , zgodnie z hiszpańskimi przepisami ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. /zaświadczenie – k.53 , dokumentacja k.113 – 120 plik I akt ZUS/ Decyzją z dnia 6 sierpnia 2015 roku numer (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznał J. Z. emeryturę od 30 czerwca 2015 roku tj. od dnia zaprzestania pobierania zasiłku chorobowego. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury przyjęto: przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 lat kalendarzowych od 1995 roku do 2004 roku i wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wynoszący 254,68% ograniczony do 250%. Podstawa wymiaru obliczona przez pomnożenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru przez kwotę bazową 3 308,33 zł wynosi 8 270,83 zł. Do ustalenia wysokości emerytury Zakład Ubezpieczeń Społecznych uwzględnił staż sumaryczny 37 lat 11 miesięcy i 11 dni (455 miesięcy) w tym okresy: - składkowe: 31 lat 5 miesięcy i 6 dni (377 miesięcy) - nieskładkowe: 6 lat 6 miesięcy i 5 dni (78 miesięcy) Wysokość emerytury obliczono w następujący sposób: 24% x 3 308,33 = 794 zł (377 x 1,3 %):12 x 8 270,83 = 3 377,81 zł (78 x 0,7 %):12 x 8 270,83 = 376,32 zł razem: 4 548,13 zł /decyzja – k.123 - 126 plik I akt ZUS/ Decyzją z dnia 18 września 2015 roku numer (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznał J. Z. zaliczkę na poczet przysługującej emerytury za łączone okresy w pracy w Polsce i Hiszpanii od 30 czerwca 2015 roku tj. nabycia uprawnień. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury przyjęto: przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 lat kalendarzowych od 1995 roku do 2004 roku i wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wynoszący 254,68% ograniczony do 250%. Podstawa wymiaru obliczona przez pomnożenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru przez kwotę bazową 3 308,33 zł wynosi 8 270,83 zł. Do ustalenia wysokości emerytury Zakład Ubezpieczeń Społecznych uwzględnił staż sumaryczny 37 lat 11 miesięcy i 11 dni (455 miesięcy) w tym okresy: - składkowe: 31 lat 5 miesięcy i 6 dni (377 miesięcy) - nieskładkowe: 6 lat 6 miesięcy i 5 dni (78 miesięcy) Wysokość emerytury obliczono w następujący sposób: 24% x 3 308,33 = 794 zł (474 x 1,3 %):12 x 8 270,83 = 4 247,07 zł (78 x 0,7 %):12 x 8 270,83 = 376,32 zł razem: 5 417,39 zł Emeryturę ustalono według proporcji 455 miesięcy pracy w Polsce do 552 miesięcy łącznej pracy z uwagi na ubezpieczenie za granicą. Wysokość emerytury proporcjonalnej została obliczona w następujący sposób: 5 417,39 x 455/552 = 4 465,45 zł /decyzja – k.185 - 188 plik I akt ZUS/ Od dnia 5 października 2016 r. hiszpańska instytucja ubezpieczeniowa przyznała J. Z. świadczenie z tytułu stałej niezdolności do pracy w stopniu całkowitym. /postanowienie k.11/ Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie dowodów z dokumentów zawartych zarówno w aktach sprawy jak i w aktach organu rentowego. Sąd pragnie jednocześnie podkreślić , że już po wydaniu zaskarżonej decyzji , w stosunku do wnioskodawcy , Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydawał decyzje, mocą których przyznał mu świadczenia emerytalno – rentowe , ale okoliczność ta nie mogła mieć wpływu na wydanie rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Sąd Okręgowy w Łodzi zważył, co następuje: W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego odwołanie wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie. Na mocy art. 27 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2016 roku, poz.887 z późn. zm.) , w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji tj. zgodnie z ust. 3 pkt 4 ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 roku przysługuje emerytura, jeżeli spełnili łącznie następujące warunki: w przypadku mężczyzn urodzonych od dnia 1 lipca 1948 roku do dnia 30 marca 1948 roku osiągnęli wiek emerytalny w wysokości 65 lat i 3 miesięcy oraz mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący, co najmniej 25 lat dla mężczyzn, z zastrzeżeniem art. 27a. Jak wynika z art. 55 ww. ustawy, ubezpieczonemu spełniającemu warunki do uzyskania emerytury na podstawie art. 27, który kontynuował ubezpieczenia emerytalne i rentowe po osiągnięciu przewidzianego w tym przepisie wieku emerytalnego i wystąpił z wnioskiem o przyznanie emerytury po dniu 31 grudnia 2008 roku, może być obliczona emerytura na podstawie art. 26 (emerytura stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia ustalonej w sposób określony w art. 25 przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę danego ubezpieczonego, z uwzględnieniem ust. 5 i art. 183), jeżeli jest wyższa od obliczonej zgodnie z art. 53. W pierwszej kolejności wskazać należy, że ustalony w sprawie stan faktyczny wskazuje , iż wnioskodawca spełnił przesłanki uzyskania emerytury na podstawie art. 27 analizowanej ustawy (wnioskodawca urodzony w dniu (...), wiek emerytalny tj. 65 lat i 3 miesiące osiągnął w dniu 22 grudnia 2013 r., a ponadto legitymował się stażem pracy w wymiarze co najmniej 25 lat) oraz ,że ostatnią aktywność zawodową wykonywał na terenie Hiszpanii. Przedmiot niniejszej sprawy sprowadził się do ustalenia, czy wnioskodawca spełnia warunki niezbędne do ustalenia wysokości emerytury na podstawie art. 26 w związku z art. 55 ustawy emerytalnej. Organ rentowy argumentował bowiem, że prawo takie nie przysługuje wnioskodawcy, gdyż po osiągnięciu wieku emerytalnego , nie kontynuował ubezpieczenia emerytalnego i rentowego w Polsce. Wskazać należy ,że przytoczony wcześniej art. 55 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych został umiejscowiony w rozdziale zatytułowanym ustalenie wysokości emerytur, o których mowa w art. 27-50. Ustawodawca umiejscowił go w tym fragmencie ustawy, jako regulację poświęconą szczególnemu sposobowi wyliczenia emerytury. Przepis ten stanowi zastosowanie jedynie do ubezpieczonych urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 roku i spełniających, dodatkowo, warunki takie jak: kontynuowanie ubezpieczenia po osiągnięciu wieku emerytalnego, a także złożenie wniosku o emeryturę po dniu 31 grudnia 2008 roku. Dla osób tych emerytura może zostać przyznana w wysokości ustalonej według starych zasad albo według zasad nowych, jeśli tym sposobem wyliczona okaże się wyższa. Przesłanki określone w analizowanym przepisie muszą zostać spełnione łącznie. Regulacja ta stanowi pewną preferencję w ustalaniu wysokości emerytury, polegającą na porównaniu emerytury wyliczonej starym i nowym sposobem ( K. R., Stosowanie art. 55 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, Z zagadnień ubezpieczenia społecznego Nr 4