Sygn. akt III AUa 200/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 września 2013 r. Sąd Apelacyjny w Szczecinie - Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Anna Polak Sędziowie: SSA Urszula Iwanowska (spr.) SSA Barbara Białecka Protokolant: St. sekr. sąd. Katarzyna Kaźmierczak po rozpoznaniu w dniu 5 września 2013 r. w Szczecinie sprawy J. C. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. o nauczycielskie świadczenie kompensacyjne na skutek apelacji ubezpieczonego od wyroku Sądu Okręgowego w Koszalinie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 9 stycznia 2013 r. sygn. akt IV U 1225/12 oddala apelację. SSA Barbara Białecka SSA Anna Polak SSA Urszula Iwanowska III A Ua 200/13 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 31 lipca 2012 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. odmówił J. C. prawa do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego podnosząc, że nie spełnia on przesłanek wskazanych w art. 4 ustawy z dnia 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych (Dz. U. nr 97, poz. 800), bowiem nie udokumentował 20 lat pracy wykonywanej w jednostkach, o których mowa w art. 2 pkt 1 powołanej ustawy w wymiarze co najmniej ½ obowiązkowego wymiaru zajęć, nie udokumentował rozwiązania stosunku pracy i nie osiągnął wieku emerytalnego. W odwołaniu od powyższej decyzji ubezpieczony wniósł o ustalenie prawa do świadczenia kompensacyjnego podnosząc, że spełnił warunki określone w art. 4 ustawy z dnia 22 maja 2009 r., a jego łączny okres zatrudnienia wynosi ponad 31 lat. J. C. wskazał, że w okresie od 12 marca 1979 r. był zatrudniony w Przedsiębiorstwie Budowlanym (...) w K., z tego przez okres ostatnich 6 lat jako instruktor koordynator praktycznej nauki zawodu, a okres ten został zaliczony przez Wydział Oświaty w R. do stażu pracy nauczyciela. Nadto ubezpieczony podniósł, że pozostałe okresy zatrudnienia to praca wyłącznie w charakterze nauczyciela w placówkach oświatowych i również w tym przypadku udowodnił 20 letni okres zatrudnienia. Jednocześnie odwołujący się przyznał, że nie ukończył wieku 55 lat oraz nie rozwiązał stosunku pracy, z uwagi na brak pewności, iż zostanie przyznane mu wnioskowane świadczenie. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie wskazując na brak podstaw do zaliczenia ubezpieczonemu do 20-letniego okresu pracy nauczycielskiej zatrudnienia w Przedsiębiorstwie Budowlanym (...) S.A. w K. na stanowisku starszego inspektora - wychowawcy internatu oraz instruktora - koordynatora nauki zawodu, albowiem praca na tym stanowisku nie jest pracą nauczycielską uprawniającą do świadczenia kompensacyjnego. Zakład Ubezpieczeń Społecznych podniósł, że do stażu pracy nauczycielskiej ubezpieczonego zostało zaliczone łącznie tylko 18 lat, 7 miesięcy i 12 dni okresów zatrudnienia oznaczonych na karcie przebiegu zatrudnienia, stanowiącej załącznik do zaskarżonej decyzji – kodem 55, z wyłączeniem okresów nieskładkowych oznaczonych kodem 35n. Wyrokiem z dnia 9 stycznia 2013 r. Sąd Okręgowy w Koszalinie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie. Powyższe orzeczenie Sąd Okręgowy oprał o następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne: J. C. urodził się dnia (...) r. W dniu 6 lipca 2012 r. złożył wniosek o nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Z załączonych do akt Zakładu Ubezpieczeń Społecznych świadectw pracy wynika, że w okresie od 12 marca 1979 r. do 31 sierpnia 1990 r. ubezpieczony zatrudniony był w Przedsiębiorstwie Budowlanym (...)i (...) C. – B., w tym okresie od 12 marca 1979 r. do 12 czerwca 1979 r. jako stażysta, od 13 czerwca 1979 r. do 30 kwietnia 1985 r. - st. inspektor, a od 1 maja 1985 r. do 31 sierpnia 1990 r. - instruktor – koordynator nauki zawodu. W okresie od 1 września 1990 r. do 31 sierpnia 1999 r. ubezpieczony zatrudniony był w Szkole Podstawowej nr (...) w R. na stanowisku nauczyciela i od 1 września 1999 r. do nadal zatrudniony jest w Szkole Podstawowej nr (...) w R.. W okresie od 1 września 2008 r. do 31 sierpnia 2009 r. i od 1 października 2010 r. do 30 września 2011 r. ubezpieczony korzystał z urlopów dla poratowania zdrowia, a od 1 października 2011 r. do 31 sierpnia 2012 r. - z urlopu bezpłatnego. Ponadto ubezpieczony korzystał z zasiłku chorobowego w okresach: - 15-26 lutego 1999 r. (12 dni), - 12-19 marca 1999 r. (8 dni), - 31 grudnia 2001 r. (1 dzień), - 1 listopada – 11 stycznia 2002 r. (11 dni), (uwaga SA winno być – 1-11 listopada 2002 r.), - 1-7 marca 2006 r. (6 dni), - 2-30 kwietnia 2007 r. (28 dni), - 3-9 listopada 2009 r. (7 dni), - 18-27 stycznia 2010 r. (10 dni), - 28 stycznia – 5 lutego 2010 r. (9 dni), - 6-30 września 2010 r. (25 dni). Łącznie ubezpieczony udowodnił 18 lat, 7 miesięcy i 12 dni okresów pracy nauczycielskiej tj.: - od 1 września 1990 r. do 31 grudnia 1998 r. (8 lat i 4 miesiące) – Szkoła Podstawowa nr (...) w R., - od 1 stycznia 1999 r. do 31 sierpnia 1999 r. (8 miesięcy) Szkoła Podstawowa nr (...) w R., - od 1 września 1999 r. do 31 sierpnia 2008 r. (9 lat) Szkoła Podstawowa nr (...) w R., - od 1 września 2009 r. do 30 września 2010 r. (7 dni) Szkoła Podstawowa w R. Na podstawie ustalonego stanu faktycznego oraz art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych (Dz. U. nr 97, poz. 800), Sąd Okręgowy uznał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd pierwszej instancji uznał, że na dzień wydania wyroku w niniejszej sprawie ubezpieczony spełnił przesłankę osiągnięcia wieku 55 lat, gdyż wymagany wiek ukończył w dniu 4 listopada 2012 r. Niespornym pomiędzy stronami pozostał jednak fakt nie rozwiązania przez ubezpieczonego stosunku pracy, a więc nie spełnił on przesłanki określonej w art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych. Sąd Okręgowy podkreślił, że powołany art. 4 w ustępie 1 jednoznacznie wskazuje, że świadczenie kompensacyjne przysługuje nauczycielom, którzy spełnili łącznie określone w pkt 1-3 warunki, a więc brak jednego z tych warunków uniemożliwia przyznane przedmiotowego świadczenia. Z tych względów fakt, że ubezpieczony do dnia wydania wyroku nie rozwiązał stosunku pracy stanowiło dostateczną podstawę do uznania, iż zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a odwołanie ubezpieczonego nie zasługuje na uwzględnienie. Ustosunkowując się jednak do drugiej spornej pomiędzy stronami przesłanki, sąd meriti stwierdził, że ubezpieczony nie spełnia również wymogu posiadania 20 lat pracy na stanowisku nauczyciela, wychowawcy czy też innych pracowników pedagogicznych w jednostkach, o których mowa w art. 2 pkt 1 ustawy o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych. W ocenie tego sądu pracy na stanowisku st. inspektora – wychowawcy internatu w Przedsiębiorstwie Budowlanym (...) w K. nie można bowiem zaliczyć do okresu wymaganego do nabycia nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, gdyż ubezpieczony nie wykonywał jej jako nauczyciel w jednostkach, o których mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 22 maja 2009 r. Sąd Okręgowy zwrócił uwagę, że w spornym okresie ubezpieczony był wychowawcą internatu w Przedsiębiorstwie Budowlanym (...), do którego mogły być stosowane – przy spełnieniu kryteriów co do kwalifikacji i pracy wychowawcy – określone przepisy Karty Nauczyciela, jednak nie był nauczycielem w rozumieniu tej Karty. Istotne jest jednak to, że dla uzyskania nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego nie wystarcza praca nauczycielska, gdyż dotyczy ona wykonywania pracy tylko w określonych podmiotach (art. 2 pkt 1 w związku z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 maja 2009 r.), a ubezpieczony w tych podmiotach nie świadczył pracy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c., sąd pierwszej instancji oddalił odwołanie. Z powyższym wyrokiem Sądu Okręgowego w Koszalinie w całości nie zgodził się J. C., który w wywiedzionej apelacji zarzucił mu sprzeczność ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego przez przyjęcie, że nie udokumentował 20 lat pracy wykonywanej w jednostkach, o których mowa w art. 2 pkt 1 ustawy o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych. Na tej podstawie ubezpieczony wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz decyzji ZUS i ustalenie, że udokumentował okres zatrudnienia niezbędny do uzyskania świadczenia kompensacyjnego, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu apelację podniósł, że pozostaje w stosunku pracy, ponieważ jest to jego jedyne źródło utrzymania. Rozwiązanie tego stosunku pozbawiło by go środków do życia, dlatego dopiero pozytywna decyzja w kwestii uznania pracy ubezpieczonego w charakterze nauczyciela spowoduje, że podejmie starania w celu niezwłocznego rozwiązania wiążącej go umowy o pracę. Zdaniem skarżącego niesłusznie Sąd Okręgowy nie uwzględnił ubezpieczonemu do stażu pracy, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych okresu zatrudnienia w Przedsiębiorstwie Budowlanym (...) w K., podczas gdy do okresów pracy wymaganych do przyznania świadczenia kompensacyjnego powinny być uwzględnianie okresy składkowe i nieskładkowe. W ocenie apelującego w ustawie o świadczeniach kompensacyjnych nie ma mowy o pracy w charakterze nauczyciela, natomiast wyraźnie wskazano, że wymagany jest okres składkowy i nieskładkowy w rozumieniu ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. J. C. uznał zatem, że nawet bez kwestionowanego okresu pracy na stanowisku instruktora udowodnił 20 letni okres zatrudnienia, co z kolei uprawnia go do nabycia wnioskowanego świadczenia. Organ rentowy wniósł o oddalenie apelacji, podtrzymując stanowisko, zgodnie z którym w stanie faktycznym tej sprawy nie ma podstaw do zaliczenia do 20 letniego okresu pracy nauczycielskiej zatrudnienia ubezpieczonego na stanowisku instruktora koordynatora praktycznej nauki zawodu. Sąd Apelacyjny rozważył, co następuje: Apelacja ubezpieczonego jest nieuzasadniona. Sąd Apelacyjny w pełni podziela i przyjmuje jako własne ustalenia faktyczne poczynione przez sąd pierwszej instancji, jak również oparte na nich rozważania prawne, jednocześnie nie znajdując podstaw do uwzględnienia stanowiska apelującego. Dla oceny zarzutów apelacji znaczenie kluczowe ma treść przepisu z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych (Dz. U. nr 97, poz. 800 ze zm.; powoływana dalej jako: ustawa), który określa przesłanki konieczne warunkujące nabycie prawa do świadczenia. Zgodnie z tym, świadczenie przysługuje nauczycielom, którzy spełnili łącznie następujące warunki: 1) osiągnęli wiek, o którym mowa w ust. 3; 2) mają okres składkowy i nieskładkowy w rozumieniu ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r., nr 39, poz. 353, z zm.), wynoszący 30 lat, w tym 20 lat wykonywania pracy w jednostkach, o których mowa w art. 2 pkt 1, w wymiarze co najmniej ½ obowiązkowego wymiaru zajęć; 3) rozwiązali stosunek pracy. Na podstawie art. 4 ust. 3 pkt 1 ustawy nauczyciel ma prawo do świadczenia, jeżeli ukończył 55 lat - w latach 2009-2014, zaś zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy użyte w ustawie określenie nauczyciel oznacza nauczycieli, wychowawców i innych pracowników pedagogicznych zatrudnionych w:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.