Sygn. akt III C 273/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 października 2016 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi, III Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Aleksandra Smołkowicz Protokolant: sekr. sąd. Agnieszka Kałuzińska po rozpoznaniu 19 października 2016 roku w Ł. na rozprawie sprawy z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. przeciwko D. G. o zapłatę oddala powództwo. Sygn. akt III C 273 /16 UZASADNIENIE Pozwem z 23 grudnia 2015 roku powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła o zasądzenie od pozwanego D. G. 7 558,11 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od 31 sierpnia 2013 roku do dnia zapłaty oraz o zasądzenie na jego rzecz od pozwanych kosztów postępowania, wynoszących łącznie 1 595 zł W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że 15 listopada 2012 roku pozwanemu została wypowiedziana umowa kompleksowa o dostarczanie paliwa gazowego do obiektu położonego w Ł., przy ul. (...), z zachowaniem 7 dniowego okresu wypowiedzenia. Pozwany został również poinformowany o konsekwencjach nielegalnego poboru gazu. Pozwany nie skontaktował się z powodem i nie zwrócił gazomierza. 24 lipca 2013 roku w obecności pozwanego dokonano odczytu licznika, zdemontowano gazomierz i dokonano kontroli podczas której stwierdzono pobór gazu bez zawartej umowy ( pozew, k. 3-4). Pozew został złożony do Sądu Rejonowego w Sandomierzu i Sąd ten 29 grudnia 2015 roku wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, którym uwzględnił powództwo w całości i orzekł o kosztach postępowania ( nakaz zapłaty - k. 63). Odpis nakazu zapłaty został doręczony pozwanemu 20 stycznia 2016 roku (potwierdzenie odbioru – k. 66). 2 lutego 2016 roku pozwany D. G. wniósł sprzeciw od powyższego nakazu zapłaty w całości. Powód wniósł o przekazanie sprawy do Sądu Rejonowego w Łodzi. W uzasadnieniu sprzeciwu wskazał, że nie doszło do nielegalnego poboru paliwa, w szczególności do ingerencji w układ pomiarowo-rozliczeniowy ( sprzeciw od nakazu zapłaty, k. 67-70 , data nadania w UP – k. 71). Sąd Rejonowy w Sandomierzu przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi jako właściwemu dla miejsca zamieszkania pozwanego (pismo – k. 73). Stanowiska stron nie uległy zmianie do końca procesu ( protokół rozprawy - k. 98). Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (następca prawny (...) sp. z o.o. z siedzibą w W.), na podstawie umowy kompleksowej dostarczania paliwa gazowego nr (...) z dnia 8 grudnia 2010 roku, zawartej przez (...) S.A. (sprzedawcą) z siedzibą w W. z D. G. (odbiorcą) , dostarczała gaz do lokalu, położonego w Ł. przy ulicy (...). Umowa została zawarta na czas nieoznaczony. Zgodnie z postanowieniami umowy rozliczenie paliwa gazowego miało odbywać się w okresach rozliczeniowych, nie dłuższych niż 6 miesięcy (umowa kompleksowa dostarczania paliwa gazowego - k. 15). W 2012 roku powód zapłacił za dostarczane paliwo łącznie 3 273,48 zł, wpłaty nastąpiły czterokrotnie: 6 kwietnia, 25 maja, 7 czerwca i 2 lipca 2012 roku /zestawienie wpłat – k. 97/. Po uprzednim wezwaniu do zapłaty, umowa kompleksowa dostarczania paliwa gazowego została (przez (...) S.A.) 15 listopada 2012 r. wypowiedziana, z siedmiodniowym okresem wypowiedzenia, licząc od dnia następnego po dniu, w którym doręczono wypowiedzenie. Jako powód wypowiedzenia został wskazany brak zapłaty należności w wysokości 699,50 zł Wypowiadający poinformował, że w przypadku poboru paliwa po dacie rozwiązania umowy naliczana będzie opłata karna za nielegalny pobór paliwa gazowego w wysokości pięciokrotności ceny określonej w taryfie właściwego operatora. Jednocześnie powód wskazał, że odwołuje wypowiedzenie pod warunkiem zawieszającym – zapłaty zaległych należności w pełnej wysokości w terminie odpowiadającym okresowi wypowiedzenia umowy (wypowiedzenie – k. 17-18) Wypowiedzenie zostało doręczone pozwanemu przez awizo, przesyłka została zwrócona wypowiadającemu 4 grudnia 2012 roku (dowód nadania - k. 19-20). W 2013 roku pozwany zapłacił za dostarczony gaz łącznie 2 317,45 zł. Wpłaty zostały dokonane 29 stycznia 2013 roku, 4 lutego 2013 roku, 24 czerwca 2013 roku (zestawienie wpłat – k. 94,95, 96) Poprzednik prawny powoda, 28 maja 2013 roku, wezwał pozwanego do wydania gazomierza. Wezwanie zostało doręczone przez awizo (ostateczne wezwanie – k. 22). 19 lipca 2013 roku stawił się D. G. w celu dobrowolnego wydania gazomierza (pismo – k. 21). 20 lipca 2013 roku mężczyzna obecny na posesji odmówił wpuszczenia pracowników, tłumacząc, że nie ma podstaw do zdjęcia licznika (notatka - k. 25) 22 lipca 2013 roku powód (pod nazwą (...) sp. z o.o.) upoważnił 2 osoby do przeprowadzenia kontroli u odbiorcy D. G., przedmiotem kontroli było sprawdzenie prawidłowości eksploatacji i działania układów pomiarowych oraz rozliczeń zużycia paliw gazowych, a także sprawdzenie dotrzymywania warunków umowy sprzedaży paliwa gazowego (upoważnienie – k. 27). 24 lipca 2013 roku poprzednik prawny powoda dokonał kontroli na posesji pozwanego i stwierdził zużycie na liczniku, prawidłowe oplombowanie i brak ingerencji. Gazomierz został odjęty ze względu na rozwiązaną umowę. Pozwany nie zgłaszał zastrzeżeń do protokołu (protokół kontroli – k. 28). 16 sierpnia 2013 roku powód (pod nazwą (...) sp. z o.o ) wystawił w dniu 30 grudnia 2013 roku na rzecz pozwanych notę obciążeniową (...) na kwotę 7 558,11 złotych za nielegalny pobór gazu, z terminem płatności do 30 sierpnia 2013 roku. Jako podstawę wyliczenia opłaty wskazał taryfę dla usług dystrybucji paliw gazowych (...) (nota obciążeniowa, pismo – k. 33). Pismem z 25 października 2013 roku powód zakwestionował nałożenie opłaty za nielegalny pobór gazu podnosząc, że w dacie zdjęcia licznika istniała nadpłata należności za dostarczony gaz. Zakwestionował również sposób naliczenia opłaty za nielegalny pobór gazu (pismo – k.35). Powód nie uwzględnił odwołania pozwanego, nie znajdując podstaw do odstąpienia od obciążenia opłatą za nielegalny pobór gazu (okoliczność bezporna). Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Powództwo podlega oddaleniu. Podstawą prawną żądania powoda jest przepis art. 57 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 18 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 roku Prawo energetyczne (Dz. U. z 2012 r., poz. 1059 ze zm.), zgodnie z którym w razie nielegalnego pobierania paliw lub energii, przedsiębiorstwo energetyczne może: 1) pobierać od odbiorcy, a w przypadku, gdy pobór paliw lub energii nastąpił bez zawarcia umowy, może pobierać od osoby lub osób nielegalnie pobierających paliwa lub energię opłatę w wysokości określonej w taryfie, chyba że nielegalne pobieranie paliw lub energii wynikało z wyłącznej winy osoby trzeciej, za którą odbiorca nie ponosi odpowiedzialności albo 2) dochodzić odszkodowania na zasadach ogólnych. Według definicji art. 3 pkt 18 prawa energetycznego nielegalnym poborem paliw lub energii elektrycznej jest pobieranie paliw i energii bez zawarcia umowy, z całkowitym lub częściowym pominięciem układu pomiarowo-rozliczeniowego lub przez ingerencję w ten układ mającą wpływ na zafałszowanie pomiarów dokonywanych przez układ pomiarowo- rozliczeniowy. Skorzystanie przez przedsiębiorstwo energetyczne z możliwości obciążenia opłatą określoną w art. 57 ust. 1 Prawa energetycznego jest niezależne od winy sprawcy. Niemniej aby strona powodowa mogła wystąpić ze skutecznym roszczeniem opartym na ww. przepisie, musi wykazać, że nielegalny pobór miał miejsce (wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 11 lutego 2015 r., III CA 1017/14). W rozstrzyganej sprawie powód podnosił, że pozwany dopuścił się nielegalnego poboru paliwa gazowego, gdyż pobierał je bez zawartej umowy kompleksowej dostarczania paliwa gazowego tj. po wypowiedzeniu umowy kompleksowej o dostarczanie paliwa gazowego. Pozwany zaprzeczył tej okoliczności, podniósł, że płacił za paliwo w 2012 i 2013 roku. Z dowodów złożonych przez powoda nie wynika, że umowa kompleksowa została skutecznie wypowiedziana. Zgodnie z § 2 ust. Umowy kompleksowej w zakresie określonym w pkt IX ust. 2 Ogólnych warunków umowy, rozwiązanie umowy za wypowiedzeniem przez Sprzedawcę może nastąpić tylko z ważnych powodów, przy czym za ważne powody uważa się, mające istotny wpływ na realizację umowy: zmiany przepisów prawa lub postanowień (...), a także istotne zmiany w systemie gazowym lub funkcjonowania rynku gazu. Z umowy tej nie wynika, że ważnym powodem wypowiedzenia umowy jest zaleganie z płatnością za część dostarczonego paliwa gazowego, a zatem złożone do akt sprawy wypowiedzenie umowy kompleksowej było nieskuteczne i umowa ta nadal obowiązywała. Powód nie złożył w toku postępowania ogólnych warunków umowy, dlatego nie jest możliwa ocena czy z ogólnych warunków umowy wynikała możliwość wypowiedzenia umowy przez sprzedawcę na skutek zaległości w zapłacie, a Sąd nie obowiązany do prowadzenia postępowania z urzędu. Nadto w ocenie Sądu nawet gdyby przyjąć, że zadłużenie pozwanego było ważnym powodem pozwalającym na wypowiedzenie umowy, a pozwany opłacał należności za gaz w 2012 i 2013 roku, do oceny czy faktycznie w dacie złożenia wypowiedzenia pozwany zalegał z płatnością konieczne byłoby zestawienie należności za okres poprzedzający złożenie wypowiedzenia i wpłat dokonanych przez pozwanego w 2012 roku i ustalenie jak długo pozwany pozostawał w zwłoce z płatnością. Bez takiego zestawienia nie jest możliwa ocena czy pozwany w istocie zalegał z płatnością i czy brak opłat miał charakter uporczywy. W ocenie Sądu zaleganie z zapłatą w niewielkiej wysokości(ok. 700 zł) nie mogłoby być uznane za ważny powód pozwalający na wypowiedzenie umowy i to z bardzo krótkim, bo 7-dniowym terminem wypowiedzenia. Nadto, nawet gdyby przyjąć (Sąd nie podziela tego stanowiska z przytoczonych powyżej względów), że umowa kompleksowa została wypowiedziana, to należy mieć na względzie, że sprzedawca nadal (w 2013 roku) dostarczał pozwanemu paliwo i co przyjmował od pozwanego opłaty za odebrane przez niego paliwo. Umowa sprzedaży paliwa gazowego ma charakter umowy sprzedaży w rozumieniu art. 535 k.c. w zw. z art. 555 k.c. i do jej istotnych przedmiotowych warunków należy określenie przedmiotu sprzedaży, obowiązku przeniesienia własności przedmiotu sprzedaży przez sprzedawcę na kupującego, określenie ceny sprzedaży i obowiązku po stronie kupującego zapłaty ceny. Prawo energetyczne określa w art. 5 ust. 1 m.in., że dostarczanie paliwa gazowego odbywa się po uprzednim podłączeniu sieci, na podstawie umowy sprzedaży i umowy o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji. Co istotne, przepisy art. 5 wskazany nie wprowadzają żadnej formy szczególnej do zawarcia umowy sprzedaży paliwa gazowego, a także umowy o świadczenie usług i dystrybucji, choć wskazują jakie postanowienia taka umowa powinna zawierać. Tym samym można przyjąć, że w świetle przepisów tej ustawy dostawca oraz odbiorcy usług mogą wyrazić wolę zawarcia umowy o dostarczanie energii w dowolnej formie, w tym także przez czynności dorozumiane ( per facta concludentia) i do jej ważności nie jest konieczna forma pisemna. Zgodnie z przepisem art. 60 k.c. z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny. Powyższy przepis pozwala zatem uznać czyjeś zachowanie za oświadczenie woli tylko wówczas, gdy wyraża ono wolę dokonania czynności prawnej w sposób dostateczny. Ustalenie, czy konkretne zachowanie danej osoby ma walor dorozumianego oświadczenia woli oraz jaka jest jego treść, wymaga każdorazowo uwzględniania informacji pochodzących z bezpośredniego kontekstu, w jakim miało ono miejsce, przy czym zamiaru stron dokonania czynności prawnej nie można domniemywać, musi on być dostatecznie uzewnętrzniony (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 2004 r., IV CK 95/03, Lex nr 84431). Określone zachowanie podmiotu prawa cywilnego może być uznane za oświadczenie woli, jeżeli wyraża wolę wywołania określonego skutku prawnego, jest wolne od przymusu fizycznego lub innych okoliczności wyłączających świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli oraz jest na tyle zrozumiałe, aby przynajmniej w drodze wykładni można było ustalić jego sens (A. Janiak, Komentarz do art. 60 k.c. [w:] A. Kidyba (red) i in. Kodeks cywilny. Komentarz. Tom I. Część ogólna, WKP 2012). Przenosząc powyższe rozważania na realia niniejszej sprawy, w ocenie Sądu wykonywanie przez pozwanego obowiązków wynikających z umowy kompleksowej w ramach świadczenia oferowanego przez sprzedawcę (odbiór paliwa gazowego, opłacanie rachunków.) powinno być traktowane jako oświadczenie woli o jej zawarciu, tj. jako złożenie oświadczenia woli per facta concludentia. Sprzedawca paliwa pomimo złożonego wypowiedzenia i powiadomienia, że dalszy pobór będzie uznany za nielegalny, nadal przyjmował opłaty nie dokonał ich zwrotu pozwanemu, a więc również wyrażał wolę nawiązania umowy na nowo. Sytuacja taka trwała przez kilka miesięcy, aż do demontażu licznika. Zresztą zważywszy na treść wypowiedzenia umowy przez sprzedawcy dążył do uzyskania płatności na bieżąco, a nie do odstąpienie od dostarczania paliwa, skoro sam wskazał, że po zapłacie zaległości przez terminem wypowiedzenia spowoduje odwołanie wypowiedzenia. Gdyby uznać roszczenie powoda za zasadne, pozwany zostałby podwójnie obciążony za dostarczenie paliwa – raz poprzez zapłatę należności na rzecz sprzedawcy, a następnie poprzez konieczność zapłaty za nielegalny pobór na rzecz powoda. Należy również mieć na względzie, że przepisy Prawa energetycznego pozwalające na nałożenie opłaty za nielegalny pobór paliwa gazowego mają na celu zniechęcenie odbiorców do ingerencji w urządzenia pomiarowe czy pobierania paliw bez umowy, gdyż trudno wówczas jest określić ile faktycznie paliwa zostało zużyte. Przepisy te nie powinny być przepisami, które stanowią swoistą represję dla odbiorcy, który podpisał umowę, wywiązywał się ze swoich obowiązków, ale na skutek przejściowych problemów finansowych miał problemy z terminową zapłatą kwoty 700 zł. Takie korzystanie z przepisu art. 57 Prawa energetycznego jest sprzeczne z gospodarczym przeznaczeniem tego prawa i zasadami współżycia społecznego i nie może korzystać z ochrony (art. 5 kodeksu cywilnego). Mając na względzie całokształt przedstawionych rozważań, z uwagi na brak nielegalnego poboru energii elektrycznej przez pozwanego, Sąd oddalił powództwo jako bezzasadne. Sygn. akt III Ca 433/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 lipca 2017 roku Sąd Okręgowy w Łodzi, III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia SO Elżbieta Gawryszczak Sędzia SO Renata Jagura Sędzia SO Grażyna Młynarska - Wróblewska Protokolant: Anna Paradowska po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2017 roku w Łodzi na rozprawie sprawy z powództwa (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. przeciwko D. G. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi z dnia 28 października 2016 roku sygn. akt III C 273/16 oddala apelację. Sygn. akt III Ca 433/17 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 28 października 2016 roku, w sprawie o sygn. akt III C 273/16, z powództwa (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. przeciwko D. G., o zapłatę, Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi III Wydział Cywilny - oddalił powództwo. Sąd I instancji dokonał następujących ustaleń faktycznych i ocen prawnych: (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (następca prawny (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W.), na podstawie umowy kompleksowej dostarczania paliwa gazowego nr (...) z dnia 8 grudnia 2010 roku, zawartej przez (...) S.A. (sprzedawcą) z siedzibą w W. z D. G. (odbiorcą), dostarczała gaz do lokalu, położonego w Ł. przy ulicy (...). Umowa została zawarta na czas nieoznaczony. Zgodnie z postanowieniami umowy rozliczenie paliwa gazowego miało odbywać się w okresach rozliczeniowych nie dłuższych niż 6 miesięcy. W 2012 roku powód zapłacił za dostarczane paliwo łącznie 3.273,48 zł, wpłaty nastąpiły czterokrotnie: w dniu 6 kwietnia 2012 roku, w dniu 25 maja 2012 roku, w dniu 7 czerwca 2012 roku i w dniu 2 lipca 2012 roku. Po uprzednim wezwaniu do zapłaty, umowa kompleksowa dostarczania paliwa gazowego została (przez (...) Spółkę Akcyjną ) w dniu 15 listopada 2012 roku wypowiedziana, z siedmiodniowym okresem wypowiedzenia licząc od dnia następnego po dniu, w którym doręczono wypowiedzenie. Jako powód wypowiedzenia został wskazany brak zapłaty należności w wysokości, 699,50 zł Wypowiadający poinformował, że w przypadku poboru paliwa po dacie rozwiązania umowy naliczana będzie opłata karna za nielegalny pobór paliwa gazowego w wysokości pięciokrotności ceny określonej w taryfie właściwego operatora. Jednocześnie dostawca wskazał, że odwołuje wypowiedzenie pod warunkiem zawieszającym - zapłaty zaległych należności w pełnej wysokości w terminie odpowiadającym okresowi wypowiedzenia umowy. Wypowiedzenie zostało doręczone pozwanemu przez awizo, przesyłka została zwrócona wypowiadającemu w dniu 4 grudnia 2012 roku. W 2013 roku pozwany zapłacił za dostarczony gaz łącznie 2 317,45 zł. Wpłaty zostały dokonane: w dniu 29 stycznia 2013 roku, w dniu 4 lutego 2013 roku i w dniu 24 czerwca 2013 roku. Poprzednik prawny powoda w dniu 28 maja 2013 roku wezwał pozwanego do wydania gazomierza. W dniu 19 lipca 2013 roku stawił się D. G. w celu dobrowolnego wydania gazomierza. W dniu 20 lipca 2013 roku mężczyzna obecny na posesji odmówił wpuszczenia pracowników, tłumacząc, że nie ma podstaw do zdjęcia licznika. W dniu 22 lipca 2013 roku podmiot pod nazwą (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością upoważnił 2 osoby do przeprowadzenia kontroli u odbiorcy D. G., przedmiotem kontroli było sprawdzenie prawidłowości eksploatacji i działania układów pomiarowych oraz rozliczeń zużycia paliw gazowych, a także sprawdzenie dotrzymywania warunków umowy sprzedaży paliwa gazowego. W dniu 24 lipca 2013 roku poprzednik prawny powoda dokonał kontroli na posesji pozwanego i stwierdził zużycie na liczniku, prawidłowe oplombowanie i brak ingerencji. Gazomierz został odjęty ze względu na rozwiązaną umowę. Pozwany nie zgłaszał zastrzeżeń do protokołu. Powód (pod nazwą (...) z ograniczoną odpowiedzialnością) wystawił notę obciążeniową (...) na kwotę 7.558,11 zł za nielegalny pobór gazu, z terminem płatności do dnia 30 sierpnia 2013 roku. Jako podstawę wyliczenia opłaty wskazał taryfę dla usług dystrybucji paliw gazowych (...). Pismem z dnia 25 października 2013 roku pozwany zakwestionował nałożenie opłaty za nielegalny pobór gazu podnosząc, że w dacie zdjęcia licznika istniała nadpłata należności za dostarczony gaz. Zakwestionował również sposób naliczenia opłaty za nielegalny pobór gazu. Powód nie uwzględnił odwołania pozwanego, wskazując, że nie znalazł podstaw do odstąpienia od obciążenia opłatą za nielegalny pobór gazu. W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy uznał, że powództwo jako niezasadne podlega oddaleniu. Sąd meriti wskazał, że podstawą prawną żądania powoda jest przepis art. 57 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt. 18 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 roku Prawo energetyczne, zgodnie z którym w razie nielegalnego pobierania paliw lub energii, przedsiębiorstwo energetyczne może: 1) pobierać od odbiorcy, a w przypadku, gdy pobór paliw lub energii nastąpił bez zawarcia umowy, może pobierać od osoby lub osób nielegalnie pobierających paliwa lub energię opłatę w wysokości określonej w taryfie, chyba że nielegalne pobieranie paliw lub energii wynikało z wyłącznej winy osoby trzeciej, za którą odbiorca nie ponosi odpowiedzialności albo 2) dochodzić odszkodowania na zasadach ogólnych. Podkreślił, że według definicji art. 3 pkt. 18 prawa energetycznego nielegalnym poborem paliw lub energii elektrycznej jest pobieranie paliw i energii bez zawarcia umowy, z całkowitym lub częściowym pominięciem układu pomiarowo-rozliczeniowego lub przez ingerencję w ten układ mającą wpływ na zafałszowanie pomiarów dokonywanych przez układ pomiarowo - rozliczeniowy. Skorzystanie przez przedsiębiorstwo energetyczne z możliwości obciążenia opłatą określoną w art. 57 ust. 1 Prawa energetycznego jest niezależne od winy sprawcy. Niemniej aby strona powodowa mogła wystąpić ze skutecznym roszczeniem opartym na ww. przepisie, musi wykazać, że nielegalny pobór miał miejsce (wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 11 lutego 2015 r., III CA 1017/14). Sąd Rejonowy wskazał, że w niniejszej sprawie powód podnosił, że pozwany dopuścił się nielegalnego poboru paliwa gazowego, gdyż pobierał je bez zawartej umowy kompleksowej dostarczania paliwa gazowego tj. po wypowiedzeniu umowy kompleksowej o dostarczanie paliwa gazowego. Pozwany zaprzeczył tej okoliczności, podniósł, że płacił za paliwo w 2012 i 2013 roku. Sąd Rejonowy podkreślił, że z dowodów złożonych przez powoda nie wynika, że umowa kompleksowa została skutecznie wypowiedziana. Argumentował, że zgodnie z § 2 ust. Umowy kompleksowej w zakresie określonym w pkt IX ust. 2 Ogólnych warunków umowy, rozwiązanie umowy za wypowiedzeniem przez Sprzedawcę może nastąpić tylko z ważnych powodów, przy czym za ważne powody uważa się, mające istotny wpływ na realizację umowy: zmiany przepisów prawa lub postanowień (...), a także istotne zmiany w systemie gazowym lub funkcjonowania rynku gazu. Z umowy tej nie wynika, że ważnym powodem wypowiedzenia umowy jest zaleganie z płatnością za część dostarczonego paliwa gazowego, a zatem złożone do akt sprawy wypowiedzenie umowy kompleksowej było nieskuteczne i umowa ta nadal obowiązywała. Sąd meriti wskazał, że powód nie złożył w toku postępowania Ogólnych warunków umowy, dlatego nie jest możliwa ocena czy z Ogólnych warunków umowy wynikała możliwość wypowiedzenia umowy przez sprzedawcę na skutek zaległości w zapłacie, a Sąd nie jest obowiązany do prowadzenia postępowania z urzędu. Nadto w ocenie Sądu meriti nawet gdyby przyjąć, że zadłużenie pozwanego było ważnym powodem pozwalającym na wypowiedzenie umowy, a pozwany opłacał należności za gaz w 2012 i 2013 roku, do oceny czy faktycznie w dacie złożenia wypowiedzenia pozwany zalegał z płatnością konieczne byłoby zestawienie należności za okres poprzedzający złożenie wypowiedzenia i wpłat dokonanych przez pozwanego w 2012 roku i ustalenie jak długo pozwany pozostawał w zwłoce z płatnością. Bez takiego zestawienia nie jest możliwa ocena czy pozwany w istocie zalegał z płatnością i czy brak opłat miał charakter uporczywy. W ocenie Sądu I instancji zaleganie z zapłatą w niewielkiej wysokości (ok. 700 zł) nie mogłoby być uznane za ważny powód pozwalający na wypowiedzenie umowy i to z bardzo krótkim, bo 7-dniowym terminem wypowiedzenia. Sąd Rejonowy argumentował dalej, że nawet gdyby przyjąć, że umowa kompleksowa została wypowiedziana, to należy mieć na względzie, że sprzedawca nadal (w 2013 roku) dostarczał pozwanemu paliwo i przyjmował od pozwanego opłaty za odebrane przez niego paliwo. Sąd I instancji podkreślił, że umowa sprzedaży paliwa gazowego ma charakter umowy sprzedaży w rozumieniu art. 535 k.c. w zw. z art. 555 k.c. i do jej istotnych przedmiotowych warunków należy określenie przedmiotu sprzedaży, obowiązku przeniesienia własności przedmiotu sprzedaży przez sprzedawcę na kupującego, określenie ceny sprzedaży i obowiązku po stronie kupującego zapłaty ceny. Prawo energetyczne określa w art. 5 ust. 1 m.in., że dostarczanie paliwa gazowego odbywa się po uprzednim podłączeniu sieci, na podstawie umowy sprzedaży i umowy o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji. Co istotne, przepisy art. 5 nie wprowadzają żadnej formy szczególnej do zawarcia umowy sprzedaży paliwa gazowego, a także umowy o świadczenie usług i dystrybucji, choć wskazują jakie postanowienia taka umowa powinna zawierać. Tym samym – zdaniem Sądu I instancji - można przyjąć, że w świetle przepisów tej ustawy dostawca oraz odbiorcy usług mogą wyrazić wolę zawarcia umowy o dostarczanie energii w dowolnej formie, w tym także przez czynności dorozumiane (per facta concludentid) i do jej ważności nie jest konieczna forma pisemna. Sąd argumentował dalej, że zgodnie z przepisem art. 60 k.c. z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny. Powyższy przepis pozwala zatem uznać czyjeś zachowanie za oświadczenie woli tylko wówczas, gdy wyraża ono wolę dokonania czynności prawnej w sposób dostateczny. Ustalenie, czy konkretne zachowanie danej osoby ma walor dorozumianego oświadczenia woli oraz jaka jest jego treść, wymaga każdorazowo uwzględniania informacji pochodzących z bezpośredniego kontekstu, w jakim miało ono miejsce, przy czym zamiaru stron dokonania czynności prawnej nie można domniemywać, musi on być dostatecznie uzewnętrzniony (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 2004 r., IV CK 95/03, LEX nr 84431). Określone zachowanie podmiotu prawa cywilnego może być uznane za oświadczenie woli, jeżeli wyraża wolę wywołania określonego skutku prawnego, jest wolne od przymusu fizycznego lub innych okoliczności wyłączających świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli oraz jest na tyle zrozumiałe, aby przynajmniej w drodze wykładni można było ustalić jego sens (A. Janiak, Komentarz do art. 60 k.c. [w:] A. Kidyba (red) i in. Kodeks cywilny. Komentarz. Tom I. Część ogólna, WKP 2012). Przenosząc powyższe rozważania na realia niniejszej sprawy, w ocenie Sądu Rejonowego, wykonywanie przez pozwanego obowiązków wynikających z umowy kompleksowej w ramach świadczenia oferowanego przez sprzedawcę (odbiór paliwa gazowego, opłacanie rachunków) powinno być traktowane jako oświadczenie woli o jej zawarciu, tj. jako złożenie oświadczenia woli per facta concludentia. Sprzedawca paliwa pomimo złożonego wypowiedzenia i powiadomienia, że dalszy pobór będzie uznany za nielegalny, nadal przyjmował opłaty nie dokonał ich zwrotu pozwanemu, a więc również wyrażał wolę nawiązania umowy na nowo. Sytuacja taka trwała przez kilka miesięcy, aż do demontażu licznika. Sąd Rejonowy podkreślił, że zważywszy na treść wypowiedzenia umowy przez sprzedawcę dążył on do uzyskania płatności na bieżąco, a nie do odstąpienie od dostarczania paliwa, skoro sam wskazał, że po zapłacie zaległości przez terminem wypowiedzenia spowoduje to odwołanie wypowiedzenia. Sąd argumentował, że gdyby uznać roszczenie powoda za zasadne, pozwany zostałby podwójnie obciążony za dostarczenie paliwa - raz poprzez zapłatę należności na rzecz sprzedawcy, a następnie poprzez konieczność zapłaty za nielegalny pobór na rzecz powoda. Sąd meriti podkreślił, że należy również mieć na względzie, że przepisy Prawa energetycznego pozwalające na nałożenie opłaty za nielegalny pobór paliwa gazowego mają na celu zniechęcenie odbiorców do ingerencji w urządzenia pomiarowe czy pobierania paliw bez umowy, gdyż trudno wówczas jest określić ile faktycznie paliwa zostało zużyte. Przepisy te nie powinny być przepisami, które stanowią swoistą represję dla odbiorcy, który podpisał umowę, wywiązywał się ze swoich obowiązków, ale na skutek przejściowych problemów finansowych miał problemy z terminową zapłatą kwoty 700 zł. W ocenie Sądu I instancji takie korzystanie z przepisu art. 57 Prawa energetycznego jest sprzeczne z gospodarczym przeznaczeniem tego prawa i zasadami współżycia społecznego i nie może korzystać z ochrony (art. 5 k.c.). W związku z powyższym, z uwagi na brak nielegalnego poboru paliwa przez pozwanego, Sąd Rejonowy oddalił powództwo jako bezzasadne. Apelację od wyroku złożył powód, zaskarżając orzeczenie w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu apelujący zarzucił:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.