Sygn. akt IV U 503/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 sierpnia 2017 roku Sąd Rejonowy w Kielcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR Ryszard Karczewski Protokolant: sekr. sądowy Magdalena Ciopińska po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2017 roku w Kielcach na rozprawie sprawy P. P. przeciwko Wojewódzkiemu Zespołowi do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie (...) o ustalenie niepełnosprawności S. P. na skutek odwołania P. P. od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie (...) z dnia 30 maja 2017 roku, znak: (...). (...).2.222.2017 orzeka: zmienia zaskarżone orzeczenie w ten sposób, że wskazuje, iż S. P. wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (pkt 7 wskazań), natomiast oddala odwołanie w pozostałej części SSR Ryszard Karczewski Sygn. akt IV U 503/17 UZASADNIENIE (...) do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w O. orzeczeniem o niepełnosprawności z dnia 20.04.2017r. ( (...).I. (...).2.120.2017) postanowił zaliczyć S. P. do osób niepełnosprawnych oznaczając przyczynę niepełnosprawności symbolem 09-M i określając, że orzeczenie wydaje się do dnia 30.04.2019r., a ponadto wskazując, m.in. że nie wymaga on konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innych osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Na skutek odwołania P. P., przedstawicielki ustawowej małoletniego S. P., od tego orzeczenia, Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie (...) orzeczeniem o niepełnosprawności z dnia 30.05.2017r. ( (...). (...).2.222.2017) uchylił zaskarżone orzeczenie (...) do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w O. w części dotyczącej ustaleń zawartych w pkt II i IV i orzekł, że symbolem przyczyny niepełnosprawności jest 11-I i że to orzeczenie wydaje się do dnia 31.05.2019r., natomiast pozostałe ustalenia zawarte w zaskarżonym orzeczeniu utrzymał w mocy. W dniu 23.06.2017r. P. P. działająca jako przedstawicielka ustawowa małoletniego S. P., wniosła odwołanie od tego orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie (...), w którym domagała się jego zmiany poprzez wskazanie, że orzeczenie wydaje się do ukończenia przez małoletniego
- roku życia, tj. do dnia 26.02.2033r. i że wymaga on konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (k. 3-7). W uzasadnieniu tego odwołania wywodziła, iż S. P. ma trwale naruszoną sprawność układu enzymatycznego wątroby, tj. choruje na fenyloketonurię, która wymaga specjalistycznego leczenia i stosowania indywidualnej diety. Podniosła, że chory na fenylokentonurię wymaga podania specjalnej mieszanki bezfenyloalaninowej 4 razy dobę, a nadto w ramach uzupełnienia leczenia konieczne jest stosowanie diety z produktami niskobiałkowymi, niskofenyloalaninowymi. W jej ocenie stan zdrowia małoletniego syna z uwagi na naruszoną sprawność układu metabolicznego spowodowaną wrodzonym niedoborem hydroksylazy fenyloalaniny uzasadnia konieczność stałego współudziału na co dzień opiekuna w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji, który posiada wiedzę do skomponowania prawidłowej diety chorego oraz biorąc pod uwagę specyfikę stosowanego leczenia dietetycznego wymagającego stosowania preparatu leczniczego (4 razy dziennie w odpowiednich proporcjach wagowych). Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie (...) nie znajdując podstaw do zmiany wydanego orzeczenia, wniósł o oddalenie odwołania P. P. (k.2). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: S. P., ur. (...), ma obecnie 6 miesięcy i w okresie noworodkowym rozpoznano u niego chorobę w postaci klasycznej fenyloketonurii w oparciu o test przesiewowy w kierunku fenyloketonurii, który był nieprawidłowy, a poziom fenyloalaniny wynosił 14,7 md/dl. Wcześniej w trakcie badań prenatalnych u S. P. zdiagnozowano również wadę układu kielichowo-miedniczkowego nerki lewej. Od okresu noworodkowego pozostaje on pod specjalistyczną opieką lekarską w Poradni Urologicznej dla dzieci Klinicznego Szpitala Wojewódzkiego nr (...) im. św. J. K. w R.. Małoletni pozostaje również pod stałą opieką specjalistów w Poradni Psychologii Rozwojowej i Klinicznej oraz Poradni Genetycznej w K.. (...) do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w O. orzeczeniem o niepełnosprawności z dnia 20.04.2017r. postanowił zaliczyć S. P. do osób niepełnosprawnych oznaczając przyczynę jego niepełnosprawności symbolem 09-M, a także wskazując, m.in., że orzeczenie wydaje się do dnia 30.04.2019r. oraz że S. P. nie wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innych osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie (...) po rozpoznaniu odwołania od tego orzeczenia złożonego przez P. P. – przedstawicielkę ustawową małoletniego, orzeczeniem o niepełnosprawności z dnia 30.05.2017r. uchylił zaskarżone orzeczenie (...) do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w O. w części dotyczącej ustaleń zawartych w pkt II i IV i orzekł, że symbolem przyczyny niepełnosprawności jest 11-I oraz że orzeczenie wydaje się do dnia 31.05.2019r., natomiast utrzymał w mocy to orzeczenie w pozostałej części. W dniu 23.06.2017r. P. P. działająca jako przedstawicielka ustawowa małoletniego syna S. P., wniosła odwołanie od tego orzeczenia, domagając się ustalenia, że orzeczenie wydaje się do ukończenia przez małoletniego
- roku życia, tj. do 26.02.2033r. i że wymaga on konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. U małoletniego S. P. zdiagnozowano fenyloketonurię klasyczną oraz wadę układu moczowego – wodonercze po stronie lewej. Obecny stan zdrowia S. P. powoduje konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innych osób w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie okoliczności bezspornych, dokumentacji zawartej w aktach WZON.9531.2.222.2017 oraz opinii biegłego sądowego dr n. med. T. O. – specjalisty alergologii i pediatrii (k. 14-17). Sąd zważył, co następuje: Odwołanie P. P. reprezentującej jako przedstawicielka ustawowa małoletniego syna S. P. zasługuje na uwzględnienie w części dotyczącej pkt 7 wskazań, zaś w pozostałym zakresie jako niezasadne podlegało oddaleniu. W art. 3 ust.1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych, zostały ustalone trzy stopnie niepełnosprawności, które stosuje się do realizacji celów określonych ustawą: 1) znaczny, 2) umiarkowany, 3) lekki. Definicje poszczególnych stopni niepełnosprawności zostały określone w art.4 tej ustawy. Z kolei art. 4a. tej ustawy stanowi, że osoby, które nie ukończyły 16 roku życia zaliczane są do osób niepełnosprawnych, jeżeli mają naruszoną sprawność fizyczną lub psychiczną o przewidywanym okresie trwania powyżej 12 miesięcy, z powodu wady wrodzonej, długotrwałej choroby lub uszkodzenia organizmu, powodującą konieczność zapewnienia im całkowitej opieki lub pomocy w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych w sposób przewyższający wsparcie potrzebne osobie w danym wieku (ust. 1), przy czym Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, kryteria oceny niepełnosprawności u osób w wieku do 16 roku życia (ust. 2). Niezdolność do samodzielnej egzystencji oznacza naruszenie sprawności organizmu w stopniu uniemożliwiającym zaspokajanie bez pomocy innych osób podstawowych potrzeb życiowych, za które uważa się przede wszystkim samoobsługę, poruszanie się i komunikację (art. 4 ust 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku). Stosownie natomiast do dyspozycji § 2 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 1 lutego 2002 r. do stanów chorobowych, które uzasadniają konieczność stałej opieki lub pomocy dziecku, należą: 1) wady wrodzone i schorzenia o różnej etiologii prowadzące do niedowładów, porażenia kończyn lub zmian w narządzie ruchu, upośledzające w znacznym stopniu zdolność chwytną rąk lub utrudniające samodzielne poruszanie się, 2) wrodzone lub nabyte ciężkie choroby metaboliczne, układu krążenia, oddechowego, moczowego, pokarmowego, układu krzepnięcia i inne znacznie upośledzające sprawność organizmu, wymagające systematycznego leczenia w domu i okresowo leczenia szpitalnego, 3) upośledzenie umysłowe, począwszy od upośledzenia w stopniu umiarkowanym, 4) psychozy i zespoły psychotyczne, 5) całościowe zaburzenia rozwojowe powodujące znaczne zaburzenia interakcji społecznych lub komunikacji werbalnej oraz nasilone stereotypie zachowań, zainteresowań i aktywności, 6) padaczka z częstymi napadami lub wyraźnymi następstwami psychoneurologicznymi, 7) nowotwory złośliwe i choroby rozrostowe układu krwiotwórczego do 5 lat od zakończenia leczenia, 8) wrodzone lub nabyte wady narządu wzroku powodujące znaczne ograniczenie jego sprawności, prowadzące do obniżenia ostrości wzroku w oku lepszym do 5/25 lub 0,2 według S. po wyrównaniu wady wzroku szkłami korekcyjnymi, lub ograniczenie pola widzenia do przestrzeni zawartej w granicach 30 stopni, 9) głuchoniemota, głuchota lub obustronne upośledzenie słuchu niepoprawiające się w wystarczającym stopniu po zastosowaniu aparatu słuchowego lub implantu ślimakowego. (...) do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w O. w orzeczeniem o niepełnosprawności z dnia 20.04.2017r. postanowił zaliczyć S. P. do osób niepełnosprawnych oznaczając przyczynę jego niepełnosprawności symbolem 09-M i wskazując m.in., że orzeczenie wydaje się do dnia 30.04.2019r. oraz że nie wymaga on konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innych osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Orzeczenie to zostało częściowo zmienione przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie (...), który orzeczeniem o niepełnosprawności z dnia 30.05.2017r. uchylił to orzeczenie (...) do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w O. w części dotyczącej ustaleń zawartych w pkt II i IV i orzekł, że symbolem przyczyny niepełnosprawności jest 11-I oraz że orzeczenie wydaje się do dnia 31.05.2019r. Sąd rozpoznając odwołanie wniesione przez matkę małoletniego P. P. przeprowadził dowód z opinii biegłego lekarza, specjalisty pediatry – alergologa dr n. med. T. O. na okoliczność, czy małoletni S. P. mający ustaloną niepełnosprawność wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, a ponadto, czy orzeczenie należy wydać do ukończenia przez nie
- roku życia, tj. do dnia 26.02.2033r. Biegły dr n. med. T. O. w opinii pisemnej sporządzonej po analizie dostępnej dokumentacji medycznej i badaniu małoletniego, a także na podstawie zebranego wywiadu, rozpoznał u S. P. fenyloketonurię klasyczną oraz wadę układu moczowego – wodonercze po stronie lewej. W konkluzji opinii biegły wskazał, iż uwzględniając przebieg choroby, stan przedmiotowy, proces leczenia, a szczególnie wiek dziecka należy przyjąć, że jest on osobą chorą, wymagająca specjalistycznego leczenia i wymagającą w związku z tym opieki osób drugich w procesie leczenia (diety), rehabilitacji i edukacji oraz wymagającą stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innych osób w związku ze znacznie ograniczona możliwością samodzielnej egzystencji. Biegły zaznaczył przy tym, że te ustalenia dotyczą obecnego stanu zdrowia małoletniego dziecka (zob. opinię biegłego – k.14 – 17). Odwołująca się P. P., jak i Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie (...) w K. nie kwestionowali treści opinii biegłego sądowego. Opinia biegłego sądowego podlega ocenie przy zastosowaniu art. 233 §1 k.p.c. – na podstawie właściwych dla jej przymiotów kryteriów zgodności z zasadami logiki i wiedzy powszechnej, poziomu wiedzy biegłego, podstaw teoretycznych opinii, a także sposobu motywowania oraz stopnia stanowczości wyrażanych w niej wniosków. W ocenie Sądu, w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy należało przyjąć, że prawidłowe są wnioski zamieszczone w pełnej, rzeczowej i fachowo uzasadnionej opinii biegłego, który swą opinię sporządził nie tylko po analizie dostępnej dokumentacji medycznej i pozostałej dokumentacji zalegającej w aktach (...), ale także po bezpośrednim badaniu dziecka S. P., tym bardziej, że żadna ze stron ich nie kwestionowała. Opinia biegłego jest kompletna, wewnętrznie spójna i logicznie przekonywująca, a przez to w pełni wiarygodna. Dlatego też Sąd dał w pełni wiarę ustaleniom biegłego. W tej sytuacji należało uznać, że obecny stan zdrowia S. P. powoduje konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innych osób w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Brak jest natomiast jednoznacznych przesłanek do zmiany zaskarżonego orzeczenia w pkt IV, tj. odnośnie daty, do której wydaje się orzeczenie, zgodnie z żądaniem P. P., tj. do
- roku życia S. P., czyli do dnia 26.02.2033r., albowiem jak wskazał biegły w swej opinii to obecny stan zdrowia uzasadnia wskazanie, że małoletni wymaga opieki lub pomocy osób trzecich w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, a takie wskazanie wynika z przebiegu choroby, stanu przedmiotowego, procesu leczenia, a szczególnie z wieku małoletniego, który obecnie ma dopiero pół roku. Z tych względów, zdaniem Sądu, nie ma uzasadnionych podstaw do przyjęcia a priori, że stan zdrowia małoletniego nie ulegnie żadnej zmianie aż do osiągnięcia wieku 16 lat i że przez cały ten okres będzie on wymagał konieczności stałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Mając na uwadze powyższe wywody i ustalenia, Sąd uwzględniając częściowo odwołanie P. P., zmienił zaskarżone orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie (...) z dnia 30 maja 2017 roku w ten sposób, że wskazał, iż S. P. wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innych osób w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (pkt 7 wskazań), natomiast oddalił jej odwołanie w pozostałej części, tj. odnośnie zmiany daty, do której wydaje się orzeczenie (pkt IV orzeczenia) wobec jego bezzasadności, orzekając jak w sentencji wyroku na podstawie art. 477 14 § 1 i 2 k.p.c.