← Polska

VIII Pa 98/17

Sygn. akt VIII Pa 98/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 listopada 2017 r. Sąd Okręgowy w G. VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Małgorzata And

k.p. - obowiązek ten został wyłączony. Sąd Rejonowy podzielił stanowisko strony powodowej uznając, że pozwana – jako „bank przejmujący” Powszechną (...) w K. - przejęła również obowiązki wynikające z ww. umowy, w tym obowiązek zapłaty odszkodowania dochodzonego przez powoda w przedmiotowym postępowaniu. Powód słusznie bowiem wskazywał, że zgodnie z art. 74i ust. 2 ustawy o spółdzielczych kasach oszczędnościowo – kredytowych z dnia 5 listopada 2009 roku (Dz.U. z 2016 r. poz. 1910) „ z dniem przejęcia kasa albo bank krajowy przejmujący wchodzi we wszystkie prawa i obowiązki kasy przejmowanej”. W przypadku zaś przejęcia wybranych jedynie praw majątkowych bądź wybranych zobowiązań, przepis ten konsekwentnie stanowi, że „ następstwo prawne ogranicza się do przejmowanych praw majątkowych i zobowiązań”. W przedmiotowej sprawie nie ma wątpliwości, że na mocy decyzji (...) z dnia 26 kwietnia 2016 roku, z tym dniem doszło do sukcesji generalnej pomiędzy Powszechną (...) w K., a pozwaną. W rezultacie, pozwana przejęła również powstały przed tą datą obowiązek zapłaty na rzecz powoda odszkodowania określonego w § 3 ww. umowy. Stanowiska tego nie podważają podnoszone przez pozwaną argumenty, zgodnie z którymi skoro w momencie przejęcie (...) w K. przez pozwaną stosunek pracy pomiędzy Powszechną (...) w K., a powodem już nie istniał to pozwana nie stała się stroną tego stosunku pracy. Kwestia ta nie ma bowiem znaczenia w przedmiotowej sprawie. Przypomnienia wymaga, że powód nie twierdził, że łączył go z pozwaną stosunek pracy, a swe roszczenie wywodził z faktu, iż z momentem rozwiązania umowy o zakazie konkurencji i wywiązania się przez niego z nałożonych na jej mocy obowiązków powstała po jego stronie wierzytelność odszkodowawcza, a po stronie (...) w K. dług, który następnie – w drodze sukcesji generalnej – został przejęty przez pozwaną. Sąd Rejonowy nie kwestionował również przywołanego w odpowiedzi na pozew stanowiska Sądu Najwyższego dotyczącego kwestii przejęcia zobowiązań wynikających z umów o zakazie konkurencji w razie przejścia zakładu pracy na innego pracodawcę w trybie art.

k.p. Słusznie podniosła strona pozwana – powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego – że umowa o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy nie jest elementem stosunku pracy, który podlega regulacji z art.

k.p., w związku z czym wynikające z niej zobowiązanie do wypłaty odszkodowania nie przechodzi na nowego pracodawcę. Wyjaśnienia jednak wymaga, że konstrukcja prawna „ przejścia zakładu pracy” na innego pracodawcę, uregulowana w przywołanym przepisie, dotyczy innej sytuacji – o węższym zakresie – niż miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Dotyczy bowiem sytuacji, w której jeden podmiot „ przekazuje” drugiemu wyłącznie status pracodawcy, a co za tym idzie, prawa i obowiązki w tym zakresie. Stąd w ramach spraw rozpoznawanych przez Sąd Najwyższy, a przywołanych przez pozwaną istotnym było rozstrzygnięcie, w jakiej relacji umowa o zakazie konkurencji pozostaje do stosunku pracy. W przedmiotowej zaś sprawie miało miejsce – jak już wskazano wyżej – przejście na pozwaną wszystkich praw i obowiązków przejmowanej (...) w K., a nie tylko „ przejście zakładu pracy”. W konsekwencji, pozwana – jako podmiot obciążony sukcesją generalną w zakresie wszystkich praw i obowiązków ww. (...) - przejęła również obciążający ten podmiot obowiązek zapłaty powodowi odszkodowania za wykonanie przez niego zobowiązań wynikających z przedmiotowej umowy o zakazie konkurencji, niezależnie od tego w jakiej relacji prawnej umowa ta pozostaje do stosunku pracy. W ocenie Sądu Rejonowego brak było również podstaw do oddalenia powództwa z uwagi na tryb rozwiązania z powodem umowy o pracę, tj. rozwiązania jej bez wypowiedzenia z powodu ciężkiego naruszenia przez powoda obowiązków pracowniczych i podnoszonego przez pozwaną zarzutu braku dbałości o dobro zakładu pracy w okresie trwania umowy o pracę. Nie są to bowiem okoliczności, które w świetle postanowień przedmiotowej umowy o zakazie konkurencji bądź przepisów prawa pracy wyłączałyby powstanie obowiązku zapłaty dochodzonego w przedmiotowym postępowaniu odszkodowania. Sąd nie stwierdził również, by jego zasądzenie było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Strona pozwana ani nie wskazała jakie zasady stoją na przeszkodzie uwzględnieniu roszczenia, ani również nie wykazała okoliczności, które jej zdaniem miałyby znaczenie w świetle bliżej nie określonych zasad współżycia społecznego. O kosztach zastępstwa procesowego powoda Sąd Rejonowy orzekł na podstawie § 2 pkt. 4 w zw. z § 9 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, w brzmieniu obowiązującym w dniu wniesienia powództwa (Dz.U. z 2015 r. Poz. 1804). Na zasadzie art. 477 2 § 1 k.p.c. Sąd I instancji nadał wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności w pkt. 1. Na podstawie art. 113 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 623) Sąd nakazał pobrać od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w G. - kwotę 257 zł tytułem opłaty od pozwu, od uiszczenia której powód był zwolniony zgodnie z treścią art. 96 ust. 1 pkt. 4 powołanej ustawy. Pozwana zaskarżyła powyższy wyrok apelacją - w całości. Rozstrzygnięciu zarzuciła obrazę prawa materialnego, tj.: a) art. 74i ust. 2 ustawy z dnia 5 listopada 2009 roku o spółdzielczych kasach oszczędnościowo - kredytowych (Dz.U. z 2012 r. poz. 855 ze zm.) poprzez jego błędną wykładnię, polegająca na przyjęciu, że w przypadku przejęcia spółdzielczej kasy oszczędnościowo - kredytowej przez bank nie stosuje się przepisów prawa pracy normujących zasady przejścia zakładu pracy na innego pracodawcę (w tym art.

k.p.), podczas gdy przepis art. 74c ust. 15 ustawy z dnia 5 listopada 2009 roku o spółdzielczych kasach oszczędnościowo - kredytowych (Dz. U. z 2012 r. poz. 855 ze zm.) expressis verbis wskazuje, że w przypadku przejęcia spółdzielczej kasy oszczędnościowo - kredytowej przez bank krajowy zastosowanie znajduje art.

k.p., którego prawidłowa wykładnia stanowi, że roszczenie pracownika o zapłatę odszkodowania z tytułu umowy o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy nie przechodzi na nowego pracodawcę; b) art. 23' k.p. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy stan faktyczny niniejszej sprawy - przejście zakładu pracy na nowego pracodawcę - w wyniku decyzji administracyjnej (...) o przejęciu (...) przez bank krajowy, wyczerpuje przesłanki jego zastosowania. W oparciu o powyższe zarzuty pozwana wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów postępowania zgodnie ze złożonym do akt sprawy spisem kosztów oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych tytułem zwrotu kosztów w instancji odwoławczej. W odpowiedzi na apelację powód wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów postępowania w II instancji, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sąd Okręgowy w G. zważył, co następuje: apelacja jest niezasadna. Sąd Rejonowy dokonał ustaleń faktycznych, które Sąd II instancji podziela w całości i przyjmuje za własne. Także wykładnia przepisów prawa materialnego dokonana przez Sąd Rejonowy i ich zastosowanie nie budzi zastrzeżeń. Powyższe kwestie zostały szczegółowo omówione przez Sąd I instancji w pisemnym uzasadnieniu wyroku i zbędne jest ich ponowne przytaczanie. Zarzuty apelacji są chybione. Sąd I instancji nie naruszył przepisu art. 74i ust. 2 oraz art. 74c ust. 15 ustawy z dnia 5 listopada 2009 roku o spółdzielczych kasach oszczędnościowo - kredytowych (Dz.U. z 2012 r. poz. 855 ze zm.) Przepis art. 74i ust 2 ustawy o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych stanowi, że z dniem przejęcia kasa albo bank krajowy przejmujący wchodzi we wszystkie prawa i obowiązki kasy przejmowanej, a w przypadku przejęcia wybranych praw majątkowych lub wybranych zobowiązań, następstwo prawne ogranicza się do przejmowanych praw majątkowych i zobowiązań. Z kolei przepis art. 74c ust. 15 stanowi, że w przypadku przejęcia kasy termin na przekazanie informacji, o której mowa w art.

§ 3ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r.

- Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.), nie może być krótszy niż 2 dni. W przypadku decyzji o likwidacji kasy przepisu art.

tej ustawy nie stosuje się. Z brzmienia tych dwóch przepisów pozwana wywodzi, że Sąd I instancji błędnie przyjął, iż w przypadku przejęcia spółdzielczej kasy oszczędnościowo - kredytowej przez bank nie stosuje się przepisów prawa pracy normujących zasady przejścia zakładu pracy na innego pracodawcę (w tym art.

k.p.) oraz, że powinien uznać, iż roszczenie pracownika o zapłatę odszkodowania z tytułu umowy o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy nie przechodzi na nowego pracodawcę zgodnie z prawidłową wykładnią przepisu art.

k.p. Sąd Okręgowy nie zauważył aby w uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji zawarł zarzucane mu stwierdzenia. Sąd Rejonowy wyraźnie wskazał, że roszczenie pracownika o zapłatę odszkodowania z tytułu umowy o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy nie przechodzi na nowego pracodawcę na podstawie art.

k.p., ponieważ umowa o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy nie jest elementem stosunku pracy, który podlega regulacji z art.

k.p. W żadnym zdaniu uzasadnienia Sąd I instancji nie stwierdził, że w przypadku przejęcia spółdzielczej kasy oszczędnościowo - kredytowej przez bank nie stosuje się przepisów prawa pracy normujących zasady przejścia zakładu pracy na innego pracodawcę (w tym art.

k.p.). Sąd Rejonowy jasno wyraził stanowisko, że w odniesieniu do roszczenia powoda będącego przedmiotem sporu jego podstawą nie jest przepis art.

k.p. – co nie oznacza, że przyjął, iż w przypadku przejęcia spółdzielczej kasy oszczędnościowo - kredytowej przez bank nie stosuje się przepisów art.

k.p. – jak już wyżej podniesiono. Sąd I instancji uznał jedynie, że z mocy decyzji Komisji Nadzoru Finansowego z dnia 26 kwietnia 2016 roku, z tym dniem doszło do sukcesji generalnej pomiędzy Powszechną (...) w K., a pozwaną. W rezultacie, pozwana przejęła również powstały przed tą datą obowiązek zapłaty na rzecz powoda odszkodowania określonego w § 3 umowy o zakazie konkurencji. Stanowisko to w pełni podziela Sąd II instancji. Wzajemna relacja przepisów art. 74i ust. 2 oraz art. 74c ust. 15 ustawy z dnia 5 listopada 2009 roku o spółdzielczych kasach oszczędnościowo - kredytowych została trafnie przedstawiona przez Sąd Rejonowy. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut apelacji dotyczący niezastosowania przepisu art.

k.p. Stawiając ten zarzut pozwana jest niekonsekwentna albowiem sama twierdzi, że roszczenie o odszkodowanie z tytułu zakazu konkurencji po rozwiązaniu stosunku pracy nie przechodzi na nowego pracodawcę. Dodać należy, że skoro umowa o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy nie jest objęta treścią stosunku pracy, to nie znajduje do niej zastosowania art.

k.p. Ustanowiony w tym przepisie skutek przejścia nie obejmuje bowiem praw i obowiązków wynikających z innych niż stosunek pracy stosunków prawnych, choćby były z nim związane. W konsekwencji, art.

§ 1k.p.

nie ma zastosowania do umowy o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy zawartej z poprzednim pracodawcą. Nie oznacza on wyłączenia możliwości przejścia klauzuli konkurencyjnej na nowego pracodawcę na innej podstawie prawnej niż art.

§ 1k.p.

Nowy pracodawca może bowiem stać się stroną tej klauzuli w okolicznościach, w których podstawę prawną przejścia zakładu pracy stanowiły inne przepisy przewidujące sukcesję praw i obowiązków (np. art. 55 1 i następne k.c.; art. 494, art. 531 k.s.h.) – tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 19 stycznia 217 roku, I PK 275/16, Lex nr 2238243 – na wyrok ten powołała się pozwana w apelacji. W ocenie Sądu Okręgowego potwierdza on trafność rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego. W niniejszej sprawie żądanie powoda skierowane przeciwko pozwanej było uzasadnione i miało podstawę prawną w art. 101 2 § 1 k.p. oraz decyzji Komisji Nadzoru Finansowego z dnia 26 kwietnia 2016 roku i w art. 74i ust. 2 ustawy o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych, z mocy których pozwana przejęła w ramach sukcesji generalnej wszystkie długi przejętej (...) Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo-Kredytowej w K.. Sąd Okręgowy uznał za słuszny pogląd Sądu I instancji, że powód nie nadużył swojego prawa podmiotowego – art. 8 k.p.. Okoliczność, że z powodem rozwiązano stosunek pracy w trybie bez wypowiedzenia z winy pracownika nie zwalnia pozwanej od obowiązku zapłaty mu odszkodowania za powstrzymanie się od działalności konkurencyjnej po rozwiązaniu stosunku pracy. Celem zawarcia umowy o zakazanie konkurencji po ustaniu stosunku pracy jest ochrona interesów pracodawcy przez zobowiązanie byłego pracownika, który miał dostęp do szczególnie ważnych informacji dotyczących pracodawcy, do niepodejmowania działalności konkurencyjnej aby nie zostały ujawnione informacje, których ujawnienie mogłyby narazić pracodawcę na szkodę. Sposób rozwiązania stosunku pracy nie ma przy tym znaczenia. Wbrew twierdzeniu apelującej, do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego, obowiązuje zasada domniemania niewinności i z faktu prowadzenia postępowania przygotowawczego nie wynika domniemanie, że powód ponosi odpowiedzialność za konieczność przejęcia (...) Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo-Kredytowej w K. przez pozwaną. W związku z powyższym oddalony został wniosek o zwrócenie się o akta sprawy 5 Ds. 13/2006 prowadzonej przez Prokuraturę Okręgową w G.. Apelacja została oddalona na podstawie art. 385 k.p.c. O kosztach zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym orzeczono na podstawie przepisu art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 i § 9 ust. 1 pkt 2 oraz § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015r., poz. 1804 ze zm.) (-) SSO Patrycja Bogacińska-Piątek (-) SSO Małgorzata Andrzejewska (-) SSO Grażyna Łazowska Sędzia Przewodniczący Sędzia

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.