(1)podpisując umowę pożyczki pokwitował jednocześnie fakt otrzymania załącznika numer 1 do umowy w postaci Regulaminu udzielania kredytów i pożyczek w (...), załącznika numer 2 w postaci planu spłaty pożyczki, a także zestawienia szacunkowych kosztów postępowania sądowego i egzekucyjnego, do poniesienia których zobowiązany będzie pożyczkobiorca w przypadku skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego, a także wzoru oświadczenia o odstąpieniu od umowy oraz tabeli opłat (...) im. (...). Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu, M. S.

(1)był związany nie tylko postanowieniami zawartej z powodem umowy pożyczki, ale także postanowieniami Regulaminu udzielania kredytów i pożyczek w (...) oraz planu spłaty pożyczki. Konkludując, powództwo zasługiwało na uwzględnienie co do zasady. Ze złożonych przez powoda do akt sprawy dokumentów, w tym raportu spłaty i zestawienia operacji na rachunku, wynika, iż zadłużenie M. S.

(1)na dzień 22 sierpnia 2012 roku opiewało na kwotę 26.996,75 zł, tym kwota 16.331,99 zł z tytułu kapitału, kwota 123,50 zł z odsetek umownych i kwota 10.541,26 zł z tytułu odsetek karnych. Powód żądał od dochodzonej pozwem kwoty 26.996,75 zł dalszych odsetek umownych w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP od dnia wniesienia pozwu (czyli od dnia 22 sierpnia 2012 roku) do dnia zapłaty. Stosownie do brzmienia art. 481 § 1 k.c., jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Natomiast w myśl § 2 przywołanego przepisu, jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe (od 1 stycznia 2016 roku odsetki ustawowe za opóźnienie). Jednakże, gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej niż stopa ustawowa, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy (§ 2). Powyższa regulacja uprawnia do stwierdzenia, iż świadczenie odsetkowe jest należne wierzycielowi niezależnie od winy dłużnika, a zatem dla wykazania zasadności roszczenia in concreto wystarczy udowodnienie, iż dłużnik był obowiązany do świadczenia pieniężnego, którego nie wykonał w terminie. Odpowiedzialność dłużnika z tytułu odsetek ma więc charakter zobiektywizowany, bowiem dla jej bytu obojętne jest, czy dłużnik popadł w opóźnienie zwykłe czy też w opóźnienie kwalifikowane, zawinione czyli w zwłokę (zob. K. Zagrobelny „Komentarz. Kodeks cywilny.” pod red. E. Gniewka Warszawa 2014). Dłużnik nie może się zwolnić z obowiązku zapłaty odsetek przez wykazanie, że nie ponosi odpowiedzialności za okoliczności, które spowodowały opóźnienie (np. wyrok Sądu Najwyższego z 23 marca 1977 roku, II CR 63/77, PUG 1977 rok, Nr 8-9, Kodeks cywilny. Komentarz.” pod red. prof. dr hab. Krzysztofa Pietrzykowskiego, 2011 rok). Reżim odpowiedzialności dłużnika jest tu bardzo surowy (odpowiedzialność ma charakter tak zwanej odpowiedzialności absolutnej), ponieważ dłużnik nie może uwolnić się od niej ani przez ekskulpację, ani przez powołanie się na okoliczności egzoneracyjne. Odsetki należą się za cały czas opóźnienia, począwszy od dnia wymagalności długu (por. A. Janiak, glosa do wyroku Sądu Najwyższego z 28 maja 1999 roku, III CKN 196/98, OSP 2000 rok, Nr 7-8, poz. 115, Kodeks cywilny. Komentarz.” pod red. prof. dr hab. Krzysztofa Pietrzykowskiego, 2011 rok). Natomiast, stosownie do przepisu art. 482 § 1 k.c., od zaległych odsetek można żądać odsetek za opóźnienie dopiero od chwili wytoczenia o nie powództwa, chyba że po powstaniu zaległości strony zgodziły się na doliczenie zaległych odsetek do dłużnej sumy. Zgodnie z art. 359 § 2 1 k.c., w brzmieniu obowiązującym w dacie zawarcia umowy pożyczki z dnia 1 kwietnia 2009 roku i do dnia 1 stycznia 2016 roku, maksymalna wysokość odsetek wynikających z czynności prawnej nie może w stosunku rocznym przekraczać czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP (odsetki maksymalne). W niniejszej sprawie zgodnie z pkt 23 umowy pożyczki oraz w świetle § 24 ust. 2 Regulaminu Udzielania Kredytów i P. przez (...) od niespłaconego w całości lub części kapitału, a od dnia wniesienia powództwa od całości zadłużenia, powód był uprawniony do naliczania odsetek umownych w wysokości czterokrotności wysokości stopy kredytu lombardowego NBP. Z kolei, w świetle obowiązującego od dnia 1 stycznia 2016 roku, brzmienia przepisu art. 481 § 2 1k.c., maksymalna wysokość odsetek za opóźnienie nie może w stosunku rocznym przekraczać dwukrotności wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie (odsetki maksymalne za opóźnienie). Stopa kredytu lombardowego NBP w okresie od 25 czerwca 2009 roku do 19 stycznia 2011 roku wynosiła 5%, w okresie od 20 stycznia 2011 roku do 5 kwietnia 2011 roku – 5,25%, w okresie od 6 kwietnia 2011 roku do 11 maja 2011 roku – 5,5%, w okresie od 12 maja 2011 roku do 8 czerwca 2011 roku – 5,75%, w okresie od 9 czerwca 2011 roku do 9 maja 2012 roku – 6%, w okresie od 10 maja 2012 roku do 7 listopada 2012 roku – 6,25%. A zatem, kwota 10.541,26 zł z tytułu odsetek karnych została przez powoda wyliczona prawidłowo. Natomiast, stopa kredytu lombardowego NBP w okresie w okresie od 5 marca 2015 roku do chwili obecnej wynosi 2,5% w stosunku rocznym. Zaś aktualna, obowiązująca od dnia 1 stycznia 2016 roku, wysokość odsetek ustawowych wynosi 5% w stosunku rocznym (Obwieszczenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie wysokości odsetek ustawowych z dnia 7 stycznia 2016 roku, M.P. z 2016 r. poz. 46), a odsetek ustawowych za opóźnienie 7% w stosunku rocznym (Obwieszczenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie z dnia 7 stycznia 2016 roku, M.P. z 2016 r. poz. 47). A zatem, od dnia 1 stycznia 2016 roku do chwili wyrokowania wysokość odsetek umownych żądanych przez powoda, w wysokości czterokrotności wysokości stopy kredytu lombardowego NBP, nie przekroczyła wysokości maksymalnych odsetek za opóźnienie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie przepisu art.481 § 1 i 2 k.c. oraz art.482 § 1 k.c., Sąd zasądził od kwoty 26.996,75 zł odsetki umowne w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP od dnia 22 sierpnia 2012 roku do dnia zapłaty. Jednocześnie, mając na uwadze okoliczność, że taka sytuacja, iż odsetki umowne w wysokości czterokrotności wysokości stopy kredytu lombardowego NBP przekroczą wysokość maksymalnych odsetek za opóźnienie, może nastąpić w przyszłości oraz treść art. 481 § 2 2 k.c., zgodnie z którym jeżeli wysokość odsetek za opóźnienie przekracza wysokość odsetek maksymalnych za opóźnienie, należą się odsetki maksymalne za opóźnienie, należało zastrzec, że od dnia 1 stycznia 2016 roku do dnia zapłaty odsetki umowne za opóźnienie nie mogą przekraczać dwukrotności wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie. Wobec braku działu spadku po M. S.

(1)odpowiedzialność spadkobierców za długi spadkowe ma charakter solidarny (art.1034 § 1 k.c.). W konsekwencji, odpowiedzialność pozwanej W. S. z tytułu przedmiotowej pożyczki ma charakter solidarny z odpowiedzialnością J. S.

(1), w stosunku do którego wydano prawomocny nakaz zapłaty. A zatem, w świetle złożonych do akt sprawy dokumentów w postaci umowy pożyczki, Regulaminu Udzielania Kredytów i P. przez (...) im. (...) w G., Statutu Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo- Kredytowej im. F. S. z siedzibą w G., a także przedłożonych raportów spłaty, powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości z tym zastrzeżeniem, iż że od dnia 1 stycznia 2016 roku do dnia zapłaty odsetki umowne nie mogą przekraczać dwukrotności wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie, a odpowiedzialność W. S. ma charakter solidarny z odpowiedzialnością J. S.

(1), w stosunku do którego uprawomocnił się nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 24 października 2012 roku, wydany przez Referendarza Sądowego Sądu Rejonowego w Kutnie, w sprawie o sygnaturze akt I Nc 776/12. Przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza nie powoduje zwolnienia spadkobiercy od długów spadkowych, niezależnie od faktycznego stanu czynnego spadku. Natomiast, zgodnie z art. 319 k.p.c. jeżeli pozwany ponosi odpowiedzialność z określonych przedmiotów majątkowych albo do wysokości ich wartości, sąd może, nie wymieniając tych przedmiotów ani ich wartości, uwzględnić powództwo zastrzegając pozwanemu prawo do powołania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczenie odpowiedzialności. Powołany przepis nie daje podstawy do oddalenia powództwa na tej podstawie, że brak jest majątku spadkowego, w przypadku ograniczenia zakresu odpowiedzialności dłużnika za dług spadkowy do wartości stanu czynnego spadku (przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza z art. 1031 § 2 k.c.). Ustalenie, czy istnieje spadek (majątek) pozwalający na zaspokojenie przypadającej od dłużnika należności, należy bowiem do postępowania egzekucyjnego (tak między innymi Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 września 1976 roku, IV PR 135/76, OSNC 1977 rok, Nr 4, poz. 80). Dlatego też, mając na uwadze treść przepisu art.319 k.p.c. i ugruntowane stanowisko judykatury w zakresie sposobu jego stosowania, Sąd w punkcie 2 wyroku zastrzegł pozwanej W. S. prawo do powołania się w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie niniejszego wyroku na ograniczenie odpowiedzialności do wartości stanu czynnego spadku po M. S.

(1), który zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla Łodzi-Widzewa w Łodzi z dnia 2 grudnia 2016 roku, wydanym w sprawie o sygnaturze akt II Ns 795/14, nabyła z dobrodziejstwem inwentarza. Powód wygrał proces, a pozwana go przegrała. A zatem, zgodnie z przepisem art. 98 § 1 k.p.c., przewidującym zasadę odpowiedzialności za wynik procesu, pozwana zobowiązana była wrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Powód poniósł koszty procesu w postaci: opłaty od pozwu w kwocie 1.350 zł, opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł oraz wynagrodzenia pełnomocnika w osobie radcy prawnego w kwocie 2.400 zł (§ 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zmn.). Sąd nie obciążył pozwanej obowiązkiem zwrotu tych kosztów na podstawie przepisu art.102 k.p.c., zgodnie z którym w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Rozstrzygając wniosek strony pozwanej o nie obciążanie jej kosztami procesu, Sąd zważył, iż w art. 102 k.p.c. ustawodawca odwołuje się do pojęcia „wypadków szczególnie uzasadnionych”. Takie sformułowanie wprawdzie nie jest klauzulą generalną, jednak opiera się na zwrocie niedookreślonym, który może odsyłać również do argumentów natury aksjologicznej. Regulacja ta znajdzie zastosowanie w wyjątkowych sytuacjach, gdy z uwagi na okoliczności konkretnej sprawy, zastosowanie reguł ogólnych k.p.c. dotyczących zwrotu kosztu procesu byłoby nieuzasadnione. Podkreślić należy, że zastosowanie przez sąd art. 102 k.p.c. powinno być bowiem oceniane w całokształcie okoliczności, które uzasadniałyby odstępstwo od podstawowych zasad decydujących o rozstrzygnięciu w przedmiocie kosztów procesu. Do kręgu tych okoliczności należy zaliczyć zarówno fakty związane z samym przebiegiem procesu, jak i fakty leżące na zewnątrz procesu, zwłaszcza dotyczące stanu majątkowego (sytuacji życiowej) stron. Okoliczności te powinny być nadto oceniane przede wszystkim z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego (vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1974 roku, II CZ 223/73, Lex nr 7379). Przepis art. 102 k.p.c. ustanawia zasadę słuszności, będącą odstępstwem od zasady odpowiedzialności za wynik procesu. Jest rozwiązaniem szczególnym, niepodlegającym wykładni rozszerzającej, wykluczającym stosowanie wszelkich uogólnień, wymagającym do swego zastosowania wystąpienia wyjątkowych okoliczności. Nie konkretyzuje on pojęcia wypadków szczególnie uzasadnionych, pozostawiając ich kwalifikację, przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności danej sprawy, sądowi (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 1973 roku, II CZ 210/73, LEX nr 7366). Sposób skorzystania z przepisu art. 102 k.p.c. jest suwerennym uprawnieniem jurysdykcyjnym sądu orzekającego i do jego oceny należy przesądzenie, czy wystąpił szczególnie uzasadniony wypadek, który uzasadnia odstąpienie, a jeśli tak to, w jakim zakresie, od generalnej zasady obciążenia kosztami procesu strony przegrywającej spór (tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 2006 r., III CK 221/05, L.). W niniejszej sprawie, pozwana jest osobą małoletnią. Pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami J. S.

(2)i P. S., z których tylko ojciec posiada zatrudnienie. Uzyskiwane przez ojca pozwanej dochody pokrywają niezbędne comiesięczne wydatki rodziny z tytułu opłat za mieszkanie i media, zakupu żywności i odzieży oraz utrzymania pozwanej. Koszty procesu poniesione przez powoda przekraczają wysokość miesięcznego dochodu rodziny pozwanej. Dodatkowo wskazać należy, iż powód korzysta ze stałej obsługi prawnej. Z tych względów, Sąd nie obciążył pozwanej obowiązkiem zwrotu kosztów procesu na rzecz powoda.