Sygn. akt I ACa 1396/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 lutego 2013 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Piotr Rusin Sędziowie: SSA Maria K

§2

kc poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy zawiadomienie o wadach powinno nastąpić w terminie miesiąca od ich wykrycia, a w stosunkach pomiędzy podmiotami prowadzącymi działalność gospodarczą, powinny być zgłoszone niezwłocznie od wykrycia, aby uniknąć utraty uprawnień z tytułu rękojmi. Zarząd budynku zgłosił powodowi wady w 2007r, a strona powodowa zgłosiła wady tynków pozwanemu, wzywając go do ich naprawy po raz pierwszy 17 stycznia 2008r, a zatem nie nastąpiło to niezwłocznie od wykrycia, nie został też zachowany miesięczny termin na zgłoszenie wad ; - naruszenie art. 568 kc przez bezpodstawne przyjęcie, że nie nastąpiło przedawnienie; - art. 564 kc przez nieuzasadnione przyjęcie, iż pozwany zataił wady wykonanych tynków; - art. 26 ustawy - Prawo budowlane poprzez uznanie, że pozwany podstępnie zataił wady, w sytuacji gdy inspektor nadzoru budowlanego Z. M. sprawowała z ramienia powoda nadzór nad prawidłowością wykonania i odebrała całość prac bez zastrzeżeń, zatem brak uprawnień do skutecznego weryfikowania prac obciąża powoda; - naruszenie art. 233 §1 kpc poprzez sprzeczną z zasadami logiki i doświadczenia życiowego ocenę materiału dowodowego, a w konsekwencji błędne ustalenie, że pracownicy wykonujący prace musieli zdawać sobie sprawę, iż wykonują je w sposób nieprawidłowy, gdyż brak przesłanek do takiego stwierdzenia, a na tę okoliczność nie przeprowadzono stosownego postępowania dowodowego, zwłaszcza dowodów z zeznań wnioskowanych przez pozwanego świadków; - dowolne i sprzeczne ze stanowiskiem pozwanego przyjęcie, że pozwany nie kwestionował wysokości poniesionych przez powoda kosztów, gdy pozwany zaprzeczył wysokości napraw powoda; - art. 227 kpc w zw. z art. 278 §1 kpc oraz w zw. z art. 258 kpc poprzez bezpodstawne oddalenie dowodu w postaci dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu budownictwa na okoliczność czy według zasad sztuki budowlanej dopuszczalne jest wykonanie tynków jedno i dwuwarstwowych, w jakich wypadkach są dopuszczalne, jakie tynki i w ilu warstwach zostały położone w mieszkaniach, których sprawa dotyczy, jaka była ich grubość i czy zastosowano siatkę wzmacniającą, a co za tym idzie, czy była konieczność zgłaszania ich powodowi do odbioru w świetle zawartej umowy, oraz czy możliwe jest „podstępne zatajenie” wad przed inspektorem nadzoru ; - poprzez oddalenie wniosku dowodowego z przesłuchania wnioskowanych przez pozwanego świadków, którzy mieli wykazać istnienie bieżącego nadzoru nad wykonanymi pracami i potwierdzić obecność na naradach innych przedstawicieli inwestora, w konsekwencji czego niemożliwe było podstępne zatajenie przed inwestorem prac objętych sprawą; - błąd w ustaleniu stanu faktycznego poprzez wadliwe ustalenie, iż opinia biegłego A. K. dotyczyła także mieszkań będących przedmiotem niniejszego postępowania, w sytuacji gdy opinia ta dotyczyła lokali o numerach (...), które były przedmiotem sprawy o sygn. IX GC 355/09. Natomiast przedmiotem niniejszego postępowania są odpadające tynki w mieszkaniach o nr (...); - błąd w ustaleniu stanu faktycznego przez wadliwe przyjęcie, iż pozwany świadomie ukrył wady, a w konsekwencji nie rozpoznano istoty sprawy. W odpowiedzi na apelację strona powodowa domagała się jej oddalenia i zasądzenia kosztów postępowania przed sądem II instancji, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja nie jest zasadna. Sąd Apelacyjny podziela ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego i przyjmuje je za własne oraz ocenę prawną materiału dowodowego. Skarżący podnosząc zarzut niewyjaśnienia istoty sprawy w rzeczywistości kwestionuje ocenę prawną materiału dowodowego. Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych opiera na wadliwym założeniu, że opinia biegłego inż. A. K.

(2)dotyczyła wyłącznie mieszkań będących przedmiotem sprawy do sygn. akt IXGC 355/10. Z opinii biegłego sądowego inż. A. K. – sporządzonej po przeprowadzeniu trzech wizji lokalnych z udziałem przedstawicieli pozwanego w dniach : 7, 8 i 9 kwietnia 2010r – wynika, że przedmiotem opinii technicznej były tynki w całym budynku położonym w K. przy ul. (...), tj. zarówno w mieszkaniach, jak i na klatkach schodowych (k. 337 – 371 akt sprawy). W mieszkaniach wymienionych w punkcie III apelacji wykonane były tylko badania i odkrywki w celu ustalenia technologii wykonania tynków. Po zbadaniu technologii wykonania tynków i przeglądnięciu mieszkań, w których wystąpiły wady oraz klatek schodowych biegły stwierdził, że w okresie od października 2001r do marca 2002r pozwany wykonał tynki w sposób niezgodny z umową, warunkami technicznymi, zasadami wiedzy i sztuki budowlanej. Naruszenie warunków technicznych polegało na wykonaniu tynków na mokrych i przemarzniętych podłożach, warunkach temperaturowych nie gwarantujących w czasie układania wiązania, temperatury plus 5

(0)C. Świadome naruszenie przez wykonawcę warunków technicznych, zasad wiedzy i sztuki budowlanej przy wykonywaniu robót zanikowych daje podstawę do aprobaty stanowiska Sądu I instancji, iż pozwany świadomie ukrył wady. W świetle powyższego nie zasługuje na uwzględnienie zarzut błędu w ustaleniach stanu faktycznego. Wywody apelacji nie uwzględniają istoty umowy o roboty budowlane, a w szczególności, iż przy odbiorze robót nie jest możliwe stwierdzenie wad wynikłych z naruszenia technologii wykonawstwa oraz zasad sztuki budowlanej. Przy odbiorze obiektu możliwe jest stwierdzenie wad jawnych. Natomiast wady ukryte zazwyczaj ujawniają się w okresie eksploatacji obiektu budowlanego. 1.Nietrafny jest zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego wskazanych w apelacji pozwanego. Przedmiot umowy o roboty budowlane należy uznać za wadliwy, jeżeli został wykonany niezgodnie z umową, a w szczególności w sposób niezgodny z dokumentacją projektową, stanowiącą część składową umowy, zasadami wiedzy technicznej. Za wadliwy należy uznać też przedmiot umowy o roboty budowlane jeśli ma wady zmniejszające jego wartość i użyteczność ze względu na cel określony w umowie, chociażby został wykonany zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi i normami. Odpowiedzialność wykonawcy za wady fizyczne przedmiotu umowy za roboty budowlane może kształtować się w oparciu o przepisy dotyczące rękojmi, bądź na zasadach ogólnych (art. 471 kc i art. 415 kc). Charakter wad ujawnionych w robotach budowlanych pozwanego wykonawcy, które polegały na odpadaniu tynków ze sufitu oraz ścian w mieszkaniach uzasadnia odpowiedzialność względem zamawiającego zarówno z tytułu rękojmi, jak i na zasadach odpowiedzialności kontraktowej za nienależyte wykonanie umowy, a także odpowiedzialność opartą na przepisie art. 415 kc. Ustalony przez biegłego sądowego inż. A. K.

(2)sposób zrealizowania tynków przez pozwanego wykonawcę naruszał nie tylko postanowienia umowy, ale także naruszał normy techniczne i standardy jakości. Spadające ze sufitów płaty tynków stwarzały realne niebezpieczeństwo dla użytkowników mieszkań. Naruszenie podstawowych zasad sztuki budowlanej powodujące zagrożenie dla osób lokali mieszkalnych oraz mienia jest zachowaniem zawinionym przez wykonawcę, które uzasadnia również jego odpowiedzialność na podstawie art. 415 kc. Błędne są twierdzenia apelacji, że wady wykonawstwa przedmiotu umowy o roboty budowlane ujawniły się w 2007r. Zarząd budynku w 2007r zgłosił stronie powodowej wady polegające na nieszczelności konstrukcji przyziemia oraz zarysowań i pęknięć elementów konstrukcyjnych budynku. Natomiast żądanie pozwu dotyczy zwrotu kosztów wymiany wadliwie położonych tynków i ma charakter odszkodowawczy. Wady polegające na nieszczelności konstrukcji przyziemia oraz zarysowań i pęknięć elementów konstrukcyjnych nie mogą być utożsamiane z wadami tynków polegających na jego odpadaniu ze sufitu i ścian. Tynki nie należą do elementów konstrukcyjnych budynku. Z prawidłowych ustaleń Sądu I instancji wynika, że pierwsze wady polegające na odpadaniu tynku ze sufitu w budynku położonym w K. przy ul. (...). A. F. N. nr (...) ujawniły się w styczniu w 2008r. W tym samym miesiącu strona powodowa pismem z dnia 22 stycznia 2008r zgłosiła pozwanemu ujawnione wady fizyczne polegające na odpadaniu tynku ze stropu (sufitu) w mieszkaniu nr (...), żądając niezwłocznego ich usunięcia, w terminie do dnia 26 stycznia 2008r (k. 119 – 120 akt sprawy). Usunięcia wad tynku odmówił pozwany wykonawca – powołując się w piśmie z dnia 4 lutego 2008r - na upływ okresu gwarancji budynku w dniu 10 czerwca 2005r (k. 121 akt sprawy). Wobec zgłaszania przez kolejnych lokatorów wad odpadania tynku ze sufitów i ścian, strona powodowa przeglądała mieszkania, czego dowodem są protokoły z oględzin zalegające w aktach sprawy na karcie 142 – 166. O ujawnionych wadach pozwany wykonawca niezwłocznie był zawiadamiany. W świetle powyższego całkowicie chybione są wywody apelacji, iż strona powodowa nie zawiadomiła „niezwłocznie” pozwanego o ujawnionych wadach w 19 mieszkaniach objętych żądaniem pozwu. W konsekwencji czego niezasadny jest zarzut naruszenia przepisu art. 563 §

§ 2kc poprzez jego niezastosowanie.

Nietrafny jest także zarzut naruszenia przepisu art. 568 §

§ 2

kc, bowiem argumentacja tego zarzutu opiera się na błędnym założeniu, że wady tynków miały charakter wad jawnych, które mogły być ujawnione przy odbiorze robót. Wykonawca zaś nie miał świadomości naruszania postanowień umowy i norm technicznych oraz zasad sztuki budowlanej. Nie przestrzeganie przez pozwanego warunków technicznych wykonania tynków polegające między innymi na wykonaniu niedopuszczalnych technologicznie warstw, nieprzygotowaniu podłoży w sposób właściwy stanowi działanie zawinione wykonawcy. Pozwany wykonując tynki w taki sposób miał więc pełną świadomość, że ich jakość jest nieodpowiednia. Zgłaszając obiekt do odbioru końcowego zapewnił stronę powodową poprzez oświadczenie kierownika budowy o zgodności wykonania obiektu budowlanego. Zapewnienie pozwanego wykonawcy okazało się niewiarygodne w świetle opinii biegłego sądowego określającej przyczyny powstania wad tynków polegających na jego odpadaniu ze sufitów i ścian. Roszczenie powoda objęte żądaniem pozwu i zasądzona kwota zaskarżonym wyrokiem stanowi odszkodowanie za nienależyte wykonanie umowy, oparte na przepisie art. 471 kc. Nie wymaga zatem bliższego rozważania w przedmiotowej sprawie kwestia wygaśnięcia uprawnień z tytułu rękojmi za wady tynków. Zarzut naruszenia przepisów art. 25 i art. 26 ustawy z dnia 7 lipca 1994r – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r, Nr 243, poz. 1623) nie zasługuje na uwzględnienie. Wady tynków na co wskazuje opinia biegłego sądowego miały charakter wad ukrytych (zatajonych), dotyczyły robót zanikowych, których pozwany nie zgłaszał do odbioru inspektorowi nadzoru, do czego był zobowiązany na mocy postanowienia § 5 pkt 5 umowy z dnia 17 stycznia 2001r (k. 27 akt sprawy). Z opinii biegłego sądowego wynika, że tynki wykonane przez pozwanego w budynku, którego dotyczy pozew nie spełniały warunków technicznych opisanych w kartach technicznych dostawców systemu i zostały wykonane niezgodnie z zasadami sztuki i wiedzy technicznej, zrealizowane zostały w warunkach, których nie dopuszcza się ich wykonania ( k. 337 do 371 akt sprawy). Wykonując roboty budowlane z wadami opisanymi przez biegłego sądowego, pozwany wykonawca naruszył podstawowe obowiązki nałożone na niego umową, zasady sztuki budowlanej i wiedzy technicznej. Naruszenie powyższych obowiązków skutkuje w każdym wypadku odpowiedzialność cywilno-prawną wykonawcy za wynikłą szkodę. Od odpowiedzialności tej nie może zwolnić wykonawcy fakt, że nadzór inwestorski nie zwrócił uwagi na niewłaściwe wykonanie robót przez wykonawcę. Przyjęcie odmiennego stanowiska powodowałoby przerzucenie na inwestora i nadzór inwestorski podstawowych obowiązków wykonawcy i naruszałoby podstawowe normy dotyczące jakości zrealizowanych robót budowlanych. W przedmiotowej sprawie wykonawca mógłby skutecznie powoływać się na niewłaściwe sprawowanie nadzoru przez inspektora nadzoru jako przyczynę wadliwego wykonania, gdyby wady powstały na skutek jednoznacznego polecenia inspektora nadzoru co do ich wykonania, mimo jego sprzeciwu. Jednakże w niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. 2. Chybiony jest także zarzut naruszenia przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy. Wbrew wywodom apelacji ocena materiału dowodowego spełnia wymogi art. 233 § 1 kpc. Ustalenia Sądu I instancji co do przyczyn powstania wad tynku poczynione zostały w oparciu o opinię biegłego sądowego inż. A. K., która jest jednoznaczna. Przyznanie jej mocy dowodowej przez Sąd I instancji nie budzi żadnych zastrzeżeń. Prowadzenie dowodów z zeznań świadków w przedmiotowej sprawie było zbędne, albowiem ustalenie przyczyn odpadania tynków wymagało wiadomości specjalnych zakresu budownictwa i technologii wykonywania tynków. Zeznania świadków nie mogłyby podważać jednoznacznej opinii biegłego sądowego co do przyczyn powstania wad tynku. Zarzut apelacji dowolnego i sprzecznego ustalenia przez Sąd I instancji kosztów usunięcia wad tynków jest chybiony. Do pozwu zostały dołączone dokumenty rozliczeniowe (faktury wraz z kosztorysami, protokoły oględzin mieszkań, protokoły usunięcia wad), które w sposób jednoznaczny określają wysokość poniesionej szkody przez stronę powodową. Pozwany na żadnym etapie postępowania nie wnosił zastrzeżeń co do kosztorysów robót, protokołów oględzin, protokołów usunięcia wad. Ogólnikowe twierdzenia pozwanego w sprzeciwie od nakazu zapłaty, że powód nie udowodnił w sposób należyty dochodzonych roszczeń, „albowiem nie przedstawił wszystkich istotnych dowodów potwierdzających wielkość i zakres szkód” nie uzasadniały prowadzenia dowodu z opinii biegłego, co zresztą trafnie wskazał Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Zarzut naruszenia przepisu art. 227 kpc w związku z art. 278 § 1 kpc i art. 258 kpc jest nieskuteczny. Pozwany nie zgłaszał zastrzeżeń do postanowienia Sądu Okręgowego w trybie art. 162 kpc, którym zostały oddalone wnioski dowodowe wymienione w apelacji. Brak zgłoszenia zastrzeżeń wyklucza późniejsze powoływanie się na uchybienia procesowe Sądu I instancji. Mając na względzie powyższe Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanego jako nie mającą uzasadnionych podstaw, na zasadzie art. 385 kpc. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono, na podstawie art. 98 §

§ 3kpc w związku z art.

391 § 1 kpc. Wysokość wynagrodzenia za zastępstwo prawne w postępowaniu apelacyjnym dla pełnomocnika strony powodowej określono stosownie do § 6 pkt 6 w związku z § 13 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r w sprawie opłat za czynności adwokackie…( Dz.U.Nr 163, poz. 1348 z póżn. zm.).

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.