Sygn. akt I Ns 514/15 POSTANOWIENIE Dnia 2 stycznia 2018r. Sąd Rejonowy w Piszu I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSR Anna Lisowska Protokolant : sekr. sąd. Judyta Masłowska po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2017r. w Piszu na rozprawie sprawy z wniosku H. F. z udziałem K. F. o podział majątku wspólnego p o s t a n a w i a : I. Ustalić, że w skład majątku wspólnego H. F. i K. F. wchodzą: 1. spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego nr (...) w budynku przy ul. (...) w B. znajdującego się w zasobach Spółdzielni Mieszkaniowej w B. o wartości 138 501,25 zł , 2. prawo własności budynku garażowego stanowiącego box nr (...) usytuowanego na działce gruntu nr (...) położonej w B. przy ul. (...) stanowiącej własność Gminy B., dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 6 920 zł, 3. prawo dzierżawy terenu stanowiącego własności gminy B. położonego w B. przy ul. (...)- części działki gruntu nr (...) o powierzchni 22 m 2 z przeznaczeniem na grunt pod garaż, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 211,08 zł, 4. równowartość samochodu osobowego marki V. (...) rok. prod. 1991 w kwocie 2 000 zł , 5. prawo dzierżawy części działki gruntu o nr geod. (...)stanowiącej własności gminy B. położonej w B. przy ul. (...), z przeznaczeniem na działkę warzywną, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 60 zł, 6. segment kuchenny o wartości 300 zł, 7. kanapa rogowa kuchenna o wartości 150 zł, 8. 2 krzesła kuchenne o łącznej wartości 60 zł, 9. 3 taborety kuchenne o łącznej wartości 15 zł, 10. półka na kwiaty o wartości 20 zł, 11. 3 karnisze o łącznej wartości 21 zł, 12. okap kuchenny o wartości 0 zł, 13. zlewozmywak o wartości 50 zł, 14. elektryczna maszynka do mięsa o wartości 60 zł, 15. sokownik parowy o wartości 0 zł, 16. lustro o wartości 40 zł, 17. lampa naftowa o wartości 70 zł, 18. szafka o wartości 0 zł, 19. komoda z szufladami o wartości 100 zł, 20. żyrandol z dużego pokoju o wartości 0 zł, 21. kołdra wełniana i dwie poduszki o łącznej wartości 50 zł, 22. narzuta na kanapę i dwa fotele o łącznej wartości 50 zł, 23. namiot turystyczny o wartości 40 zł, 24. telewizor o wartości 0 zł, 25. stolik pod telewizor o wartości 0 zł, 26. segment młodzieżowy o wartości 400 zł , 27. stolik o wartości 40 zł, 28. karnisz o wartości 0 zł, 29. segment młodzieżowy z tapczanem o wartości 450 zł, 30. biurko o wartości 50 zł, 31. komputer o wartości 120 zł, 32. wieża stereo z kolumnami o wartości 220 zł, 33. dywan o wartości 80 zł, 34. żyrandol o wartości 40 zł, 35. karnisz drewniany o wartości 0 zł, 36. szafa dwudrzwiowa w piwnicy o wartości 0 zł, 37. namiot foliowy o wartości 20 zł, 38. drewniane siedziska o wartości 0 zł, 39. ławka drewniana o wartości 0 zł, 40. wędzarnia kamienna o wartości 0 zł, 41. drewniane ogrodzenie o wartości 0 zł, 42. szlifierka elektryczna o wartości 150 zł, 43. wiertarka o wartości 80 zł, 44. regał metalowy o wartości 80 zł, 45. ława (stojąca u uczestnika) o wartości 50 zł, 46. obraz o wartości 0 zł, 47. wersalka i dwa fotele ( znajdujące się u uczestnika) o łącznej wartości 200 zł, 48. kwiat (...) o wartości 300 zł, II. Dokonać podziału majątku wspólnego H. F. i K. F. w ten sposób, że:
- a)prawa i przedmioty opisane w punkcie I orzeczenia w podpunktach: 1) i od 5) do 41) przyznać wnioskodawczyni H. F.,
- b)prawa i przedmioty opisane w punkcie I orzeczenia w podpunktach: 2), 3), 4) i od 42) do 47) przyznać uczestnikowi K. F.; III. Zasądzić od wnioskodawczyni H. F. na rzecz uczestnika K. F. tytułem dopłaty kwotę 65 658,09 zł (sześćdziesiąt pięć tysięcy sześćset pięćdziesiąt osiem złotych 9/100) płatną w terminie 3 (trzech) miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w razie zwłoki w płatności tej kwoty; IV. Zarządzić sprzedaż w drodze licytacji publicznej składnika majątku opisanego w punkcie I podpunkt 48) orzeczenia, V. Ustalić, iż wnioskodawczyni H. F. i uczestnik K. F. otrzymają po 1/2 części sumy uzyskanej ze sprzedaży składnika majątku opisanego w pkt. I pkt. 48) orzeczenia; VI. Zobowiązać wnioskodawczynię H. F. i uczestnika K. F. do wzajemnego wydania przypadających im składników majątku; VII. Nakazać ściągnąć od uczestnika K. F. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Piszu kwotę 500 zł tytułem połowy opłaty od wniosku oraz kwotę 1 129,26 zł tytułem części wydatków pokrytych tymczasowo ze środków Skarbu Państwa- Sądu Rejonowego w Piszu; VIII. Ustalić, że zainteresowani ponoszą pozostałe koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie we własnym zakresie. Sygn. akt I Ns 514/15 UZASADNIENIE Wnioskodawczyni H. F. wystąpiła z wnioskiem o podział majątku wspólnego byłych małżonków wskazując jako uczestnika postępowania K. F.. Wskazała, że w skład majątku mającego ulec podziałowi wchodzą: - połowa wartości spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego nr (...) w budynku nr (...) przy ul. (...) w B. wartości 26 250 zł, - garaż murowany na działce nr (...) o wartości 10 000 zł, - ruchomości o wartości 10 000 zł, - środki uzyskane ze sprzedaży samochodu osobowego marki V. (...) w kwocie 3 000 zł, Wnioskodawczyni wniosła o dokonanie podziału opisanego wyżej majątku wspólnego poprzez przyznanie wnioskodawczyni lokalu mieszkalnego z ruchomościami stanowiącymi wyposażenie mieszkania, natomiast uczestnikowi garażu oraz środków uzyskanych ze sprzedaży samochodu osobowego. Zasądzenie od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika postępowania spłaty w kwocie 6 625 zł. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni wskazała, że przed zwarciem związku małżeńskiego wnioskodawczyni zgromadziła razem ze swoją matką połowę wkładu na mieszkanie, a następnie w trakcie trwania związku małżeńskiego strony spłaciły kredyt stanowiący drugą połowę wkładu na mieszkanie lokatorskiego , stąd wskazana wartości spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego. Uczestnik postępowania K. F. co do zasady przychylił się do wniosku o podział majątku wspólnego. Wniósł o ustalenie, że w skład majątku wspólnego zainteresowanych wchodzi spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego i wynikająca z niego ekspektatywa nabycia odrębnej własności tego lokalu po uregulowaniu na rzecz spółdzielni mieszkaniowej związanych z tym lokalem należności ,wartość której to ekspektatywy wynosi 140 000 zł. Wyposażenie mieszkania o wartości 5 000 zł. Garaż murowany wykończony przez uczestnika z wyposażeniem na działce nr (...) o wartości 8 000 zł. Środki uzyskane ze sprzedaży uszkodzonego samochodu osobowego marki V. (...) w kwocie 2 000 zł. Jednocześnie uczestnik zgodził się co do sposobu podziału majątku. W toku postępowania zainteresowani zgodnie ustalił , że w skład majątku wspólnego wchodzi ponadto prawo dzierżawy terenu stanowiącego własności gminy B. położonego w B. przy ul. (...)- części działki gruntu nr (...) o powierzchni 22 m 2 z przeznaczeniem na grunt pod garaż, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 211,08 zł i wnieśli o przyznanie tego prawa uczestnikowi oraz prawo dzierżawy części działki gruntu o nr geod. (...) stanowiącej własności gminy B. położonej w B. przy ul. (...), z przeznaczeniem na działkę warzywną, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 60 zł i wnieśli o przyznanie tego prawa wnioskodawczyni. Sąd ustalił, co następuje: H. F. i K. F. zawarli związek małżeński 21 sierpnia 1986 roku. Małżonków łączył system małżeńskiej wspólności ustawowej. Małżeństwo zainteresowanych rozwiązane zostało przez rozwód wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 8 marca 2007 roku wydanym w sprawie VI RC 1385/06. (dowód: akta prawy VI RC 1385/06 Sądu Okręgowego w Olsztynie) W skład majątku wspólnego zainteresowanych wchodzą: 1. spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego nr (...) w budynku przy ul. (...) w B. znajdującego się w zasobach Spółdzielni Mieszkaniowej w B. o wartości 138 501,25 zł , 2. prawo własności budynku garażowego stanowiącego box nr (...) usytuowanego na działce gruntu nr (...) położonej w B. przy ul. (...) stanowiącej własność Gminy B., dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 6 920 zł, 3. prawo dzierżawy terenu stanowiącego własności gminy B. położonego w B. przy ul. (...)- części działki gruntu nr (...) o powierzchni 22 m 2 z przeznaczeniem na grunt pod garaż, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 211,08 zł, 4. równowartość samochodu osobowego marki V. (...) rok. prod. 1991 w kwocie 2 000 zł , 5. prawo dzierżawy części działki gruntu o nr geod. (...)stanowiącej własności gminy B. położonej w B. przy ul. (...), z przeznaczeniem na działkę warzywną, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 60 zł, 6. segment kuchenny o wartości 300 zł, 7. kanapa rogowa kuchenna o wartości 150 zł, 8. 2 krzesła kuchenne o łącznej wartości 60 zł, 9. 3 taborety kuchenne o łącznej wartości 15 zł, 10. półka na kwiaty o wartości 20 zł, 11. 3 karnisze o łącznej wartości 21 zł, 12. okap kuchenny o wartości 0 zł, 13. zlewozmywak o wartości 50 zł, 14. elektryczna maszynka do mięsa o wartości 60 zł, 15. sokownik parowy o wartości 0 zł, 16. lustro o wartości 40 zł, 17. lampa naftowa o wartości 70 zł, 18. szafka o wartości 0 zł, 19. komoda z szufladami o wartości 100 zł, 20. żyrandol z dużego pokoju o wartości 0 zł, 21. kołdra wełniana i dwie poduszki o łącznej wartości 50 zł, 22. narzuta na kanapę i dwa fotele o łącznej wartości 50 zł, 23. namiot turystyczny o wartości 40 zł, 24. telewizor o wartości 0 zł, 25. stolik pod telewizor o wartości 0 zł, 26. segment młodzieżowy o wartości 400 zł , 27. stolik o wartości 40 zł, 28. karnisz o wartości 0 zł, 29. segment młodzieżowy z tapczanem o wartości 450 zł, 30. biurko o wartości 50 zł, 31. komputer o wartości 120 zł, 32. wieża stereo z kolumnami o wartości 220 zł, 33. dywan o wartości 80 zł, 34. żyrandol o wartości 40 zł, 35. karnisz drewniany o wartości 0 zł, 36. szafa dwudrzwiowa w piwnicy o wartości 0 zł, 37. namiot foliowy o wartości 20 zł, 38. drewniane siedziska o wartości 0 zł, 39. ławka drewniana o wartości 0 zł, 40. wędzarnia kamienna o wartości 0 zł, 41. drewniane ogrodzenie o wartości 0 zł, 42. szlifierka elektryczna o wartości 150 zł, 43. wiertarka o wartości 80 zł, 44. regał metalowy o wartości 80 zł, 45. ława (stojąca u uczestnika) o wartości 50 zł, 46. obraz o wartości 0 zł, 47. wersalka i dwa fotele ( znajdujące się u uczestnika) o łącznej wartości 200 zł, 48. kwiat (...) o wartości 300 zł, ( dowody: decyzja o warunkach i zagospodarowania terenu k. 11, odpis z księgi wieczystej kw. Nr (...) k. 12-20, aneks do umowy kredytu odnawialnego k. 21m, umowa kupna – sprzedaży samochodu marki V. (...) k. 48, pismo spółdzielni mieszkaniowej k. 61, deklaracja przystąpienia do spółdzielni k. 62 , wnioski o przydział mieszkania k. 63-65 , poświadczenie odbioru k. 68, informacja z (...) k. 68, zestawienie wpłat k. 69, częściowo zeznania świadków: M. S. k. 55v, C. F. k. 76 v , F. F.
(1)k. 76v, umowa dzierżawy k. 108-109, opinia biegłego z zakresu szacowania ruchomości k. 114-227, opinia biegłego z zakresu szacowania nieruchomości k. 233-291 , opinia uzupełniają biegłego z zakresu szacowania nieruchomości k. 332-335, umowa dzierżawy k. 361 ). Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z art. 31 § 1 k.r.o. majątkiem wspólnym małżonków są przedmioty majątkowe nabyte w czasie trwania wspólności ustawowej przez oboje małżonków lub przez jednego z nich. Treść art. 43 § 1 k.r.o. zawiera domniemanie, iż oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym. Skład i wartość majątku ulegającego podziałowi ustala Sąd (art. 567 § 3 k.p.c. w zw. z art. 684 k.p.c.). Zasadą jest, iż podział majątku wspólnego obejmuje składniki należące do danego majątku w dacie ustania wspólności oraz istniejące w chwili dokonywania podziału. W przedmiotowej sprawie skład majątku wspólnego stron w większości był bezsporny, za wyjątkiem nielicznych ruchomości stanowiących wyposażenie mieszkania oraz garażu. Bezsporna była wartości prawa dzierżawy terenu stanowiącego własności gminy B. położonego w B. przy ul. (...)- części działki gruntu nr (...) o powierzchni 22 m 2 z przeznaczeniem na grunt pod garaż, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) oraz prawa dzierżawy części działki gruntu o nr geod. (...) stanowiącej własności gminy B. położonej w B. przy ul. (...), z przeznaczeniem na działkę warzywną, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...). Miedzy zainteresowanymi nie było także sporu w jaki sposób majątek wspólny ma ulec podziałowi. Skład i wartość majątku ruchomego stron Sąd ustalił w oparciu o zgodne stanowiska oraz w oparciu o opinie biegłego . Opinia biegłego z zakresu szacowania ruchomości nie była przez strony kwestionowana. sprzedaży pojazdu. Wartość prawa własności budynku garażowego stanowiącego box nr (...) usytuowanego na działce gruntu nr (...) położonej w B. przy ul. (...) stanowiącej własność Gminy B., dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) Sąd ustalił w oparciu o opinię biegłego z zakresu szacowania nieruchomości. W szczególności spór koncentrował się na ustaleniu wartości spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego. H. F. i K. F. zawarli związek małżeński 21 sierpnia 1986 roku. Na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów Sąd nie podzielił zarzutu uczestniczki , aby przed zawarciem związku małżeńskiego wnioskodawczyni wraz swoją matką zgromadziła połowę wkładu na mieszkanie. Jak wynika z dowodu w postaci pisma ze Spółdzielni Mieszkaniowej w B. warunkiem przyjęcia w poczet członków spółdzielni było zgromadzenie wkładu na mieszkanie spółdzielcze w kwocie 113 760 zł oraz opłata udziału członkowskiego w kwocie 1 000 zł . H. F. występująca wówczas pod rodowym nazwiskiem złożyła deklarację przystąpienia w poczet członków spółdzielni w dniu 23 września 1982r . Należny udział został wpłacony w dniu 1 października 1983r. Po zawarciu związku małżeńskiego 19 października 1987 roku wnioskodawczyni dokonała likwidacji książeczki mieszkaniowej i przekazała na rzecz spółdzielni 10 % wartości lokalu. Po zakończeniu budowy dokonano rozliczenia kosztów budynku i wkładów Na podstawie przepisów bankowych bank umorzył 50 % zaciągniętego kredytu. Po otrzymaniu mieszkania lokator miał naliczane raty kredytu wraz z odsetkami do spłaty w miesięcznych opłatach czynszowych. W dniu 1 grudnia 1995r. małżonkowie F. dokonali spłaty pozostałej części kredytu w kwocie 8 498 zł (40 % ) jako wkład mieszkaniowy. (k. 61). Świadek C. F. zeznał z kolei, że uczestnik posiadał książeczkę oszczędnościową. Środki zgromadzone na książęce zostały przeznaczone na spłatę mieszkania, Sąd podzielił zeznania wskazanego świadka, albowiem były jasne , logiczne i dlatego w ocenie Sądu prawdziwie. Biegły z zakresu szacowania nieruchomości P. S. ustalił wartość lokatorskiego prawa do lokalu jako różnica wartości rynkowej przedmiotowego lokalu mieszkalnego i kwoty jaką należy wnieść w celu przekształcenia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu w prawo odrębnej własności na kwotę 138 501,25 zł. Wartość budynku garażu została przez biegłego wyceniona na kwotę 6 920 zł. (opinia biegłego z zakresu szacowania nieruchomości k. 233-291), W zarzutach do opinii wnioskodawczyni zarzuciła, że wartość mieszkania została zawyżona, a garażu zaniżona. i wniosła o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego . W opinii uzupełniającej biegły P. S. odniósł się do podniesionych zarzutów i podtrzymał swoje stanowisko w zakresie wartości lokalu mieszkalnego i garażu. Odnośnie wartości lokalu mieszkalnego biegły wskazał, że wszystkie z zebranych transakcji przyjęte do bezpośredniego porównania położone były w mieście B. w budynkach przy ul. (...), tym jedna transakcji dotyczyły lokalu w budynku co lokal wyceniany. Odnoście wartości budynku garażu biegły wskazał , że w pierwszej kolejności przedmiotem wyceny objęto garaż wraz z gruntem do obsługi budynku , a następnie od takiej wartości odjęto wartość gruntu. opinia uzupełniają biegłego z zakresu szacowania nieruchomości k. 332-335) W kolejnych zarzutach do opinii pełnomocnik wnioskodawczyni wyraził osobisty negatywny stosunek do osoby biegłego i wniósł o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego. Sąd oddalił wskazany wniosek dowodowy. Zdaniem Sądu sporządzone przez biegłego opinie cechuje się profesjonalizmem. Sąd jasne i fachowe, w przejrzysty sposób uzasadniając przedstawione wnioski i dokonane wyliczenia. Biegły sporządził je przy wykorzystaniu specjalistycznej wiedzy z zakresu swojej specjalności. Ponadto w opinii uzupełniającej biegły w sposób rzeczowy i szczegółowy ustosunkował się do zarzutów wnioskodawczyni. Podkreślić należy, iż zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, przepis art. 286 kpc nie stanowi podstawy do przyjęcia, że sąd jest zobowiązany dopuścić dowód z opinii kolejnego biegłego w każdym przypadku, gdy złożona opinia jest niekorzystna dla strony domagającej się uzupełnienia postępowania dowodowego. Niezadowolenie strony z opinii biegłego sądowego, nie stanowi podstawy do dopuszczenia dowodu z opinii kolejnego specjalisty. Również samo przypuszczenie strony, że kolejna opinia będzie dla niej korzystna, nie uzasadnia prowadzenia nowej opinii. Odnośnie braku zaufania pełnomocnika wnioskodawczyni do biegłego z zakresu szacowania nieruchomości, to ustawodawca w art. 281 kpc usankcjonował możliwość wyłączenia biegłego na zasadach wynikających z odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących wyłączenia sędziego. Pełnomocnik wnioskodawczyni ze wskazowego uprawnienia nie skorzystał. Także biegły sadowy nie złożył wniosku o jego wyłącznie od sporządzenia opinii. Dokonany przez Sąd sposób podziału majątku jest zgodny z wnioskami zainteresowanych. Wartość majątku H. F. i K. F. wyniosła 150 349, 17. Wnioskodawczyni otrzymała składniki majątku o wartości 141 007,25 zł, a uczestnik 9 691,08 zł. W stanie rzeczy Sąd zasądził od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika tytułem dopłaty kwotę 65 658,09 zł płatną w terminie trzech miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w razie zwłoki w płatności tej kwoty. Żadne z zainteresowanych nie chciała otrzymać zgłoszonego do podziału kwiatu (...) , co skutkowała orzeczeniem przez Sąd o sprzedaży tego składnika majątku w drodze licytacji i ustaleniu, iż wnioskodawczyni i uczestnik otrzymają po 1/2 części sumy uzyskanej ze sprzedaży tego składnika majątku. O kosztach sądowych Sąd orzekł na podstawie art. 520 § 2 kpc i art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych rozdzielając je stosunkowo między zainteresowanych, przy uwzględnieniu wniesionych zaliczek na opnie biegłych i zwolnieniu wnioskodawczyni z części z opłaty od wniosku oraz zaliczek na opinie biegłych. Natomiast o pozostałych kosztach postępowania związanych z udziałem uczestników w postępowaniu Sąd rozstrzygnął w myśl art. 520 § 1 kpc.