III Ca 1517/17

Sygn. akt III Ca 1517/17 POSTANOWIENIE Dnia 22 grudnia 2017 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący-Sędzia: SO Henryk Brzyżkiewicz Sędziowie: SO Leszek Dąbek (spr.) SO Roma Troll po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 grudnia 2017 r. w G. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa A. R. przeciwko małoletniemu M. R. o uchylenie obowiązku alimentacyjnego i z powództwa małoletniego M. R. przeciwko A. R. o podwyższenie alimentów na skutek apelacji małoletniego M. R. od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 12 czerwca 2017 r., sygn. akt V RC 493/15 postanawia: uchylić zaskarżony wyrok w punktach 2, 4, 5 oraz w punkcie 3 w części dotyczącej nieuiszczonych kosztów sądowych w sprawie o podwyższenie alimentów, znieść postępowanie w zakresie czynności Sądu związanych z udziałem w sprawie adwokat A. Z. i w tej części przekazać sprawę Sądowi Rejonowemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego. SSO Roman Troll SSO Henryk Brzyżkiewicz SSO Leszek Dąbek Sygn. akt III Ca 1517/17 UZASADNIENIE Powód A. R. ostatecznie żądał uchylenia ciążącego na nim obowiązku alimentacji pozwanego M. R. ustalonego w wyroku Sądu Rejonowego w G. z dnia 9 05 2013r. (w sprawie o sygn. akt IV RC 8/13) ewentualnie obniżenie zasądzonych alimentów z kwot po 300zł do 150zł miesięcznie. Uzasadniając żądanie zakwestionował swoje ojcostwo oraz twierdził, że nie jest w stanie łożyć na rzecz małoletnich alimentów, gdyż odbywa karę pozbawienia wolności i nie osiąga żadnych dowodów. Pozwany M. R. wniósł o oddalenie powództwa oraz w toku postępowania wniósł do Sądu Rejonowego w Gliwicach pozew o podwyższenie alimentów zasądzonych na jego rzecz od A. R. z kwot 300zł do 600zł miesięcznie (sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt V RC 27/16) Uzasadniając żądanie twierdził, że od czasu zasadzenia ostatnich alimentów wzrosły jego potrzeby, często choruje i zmuszony jest kupować drogie leki, w konsekwencji czego wzrosły koszty jego utrzymania. Sąd Rejonowy w Gliwicach w postanowieniu z dnia 8 02 2016r. połączył tę sprawę do łącznego rozpoznania ze sprawą o uchylenie alimentów. Pozwany A. R. wnosił o oddalenie powództwa z tych samym względów, które legły u podstaw wniesienia przez niego powództwa o uchylenie alimentów. Sąd Rejonowy w Gliwicach w wyroku z dnia 12 06 2017r. oddalił oba powództwa „kosztami sądowymi i kosztami wydatków obciążył Skarb Państwa” i przyznał reprezentującym powoda – pozwanego A. R. dwóm pełnomocnikom z urzędu „zwrot kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu” w kwotach po 60zł. W ustalonym stanie faktycznym w motywach orzeczenia jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał regulacje : art.138 k.r.o. oraz art. 133 § 1 i 3 k.r.o art. 135 § 1 k.r.o. Stwierdził, że od czasu zasądzenia ostatnich alimentów wzrosły koszty utrzymania małoletniego M. R. i wynoszą one obecnie 900zł miesięcznie. W dacie zasądzenia alimentów A. R. imał się prac dorywczych, z których uzyskiwał dochody w wysokości 1500-1800zł miesięcznie. Obecnie jest on pozbawiony wolności i z przyczyn medycznych nie jest w stanie podjąć zatrudnienia w zakładzie karnym, a przed osadzeniem uzyskiwał dochody w tej samej wysokości jak w chwili ustalenia jego obowiązku alimentacyjnego i nie jest wstanie łożyć na utrzymanie syna alimentów o 100% wyższych od dotychczasowych. Od czasu zasądzenia alimentów poprawiła się sytuacja materialne matki małoletniego, gdyż obecnie ma ona stale źródło dochodów w postaci zasiłku macierzyńskiego, korzysta z pomocy społecznej oraz funduszu alimentacyjnego i jej łączne przychody wynoszą 2.540zł. Urodziła ona drugiego syna i jego ojciec wspomaga ją finansowo. W konkluzji „nie dopatrzyła się w niniejszej sprawie zmiany stosunków uzasadniających uwzględnienia, bądź to powództwa głównego, Orzeczenie zaskarżył pozwany – powód M. R. w części oddalającej jego powództwo o podwyższenie alimentów oraz zasądzenie na jego rzecz od powoda – pozwanego A. R. zwrotu kosztów postępowania. Zarzucał, że popełniono błędy przy konstruowaniu podstawy faktycznej orzeczenia, polegające na wadliwym ustaleniu, że : - pozwany z uwagi na osadzenie w zakładzie karnym i stan zdrowia nie jest w stanie podjąć zatrudnienia, co ogranicza jego możliwości zarobkowe, mimo że, jego problemy zdrowotne były jedynie przejściowe i polegały na przeziębieniu, a Areszt Śledczy w G. jest objęty programem „Praca dla więźniów” i codziennie oddeleguje do pracy 136 skazanych, - koszty utrzymania skarżącego wynoszą 900zł miesięcznie, gdy oscylują one w granicach 1.100zł, - odpłatność jego pobytu w przedszkolu wynosi 180zł, podczas gdy suma opłat miesięcznych wynosi 340zł, co wynika z przedłożonego zaświadczenia, - sytuacja majątkowa jego matki uległa poprawie i uzyskuje ona stałe dochody w postaci zasiłku macierzyńskiego, podczas gdy zasiłek ten jest przyznawany tylko na rok, a jednocześnie wzrosły wydatki związane z jego utrzymaniem. Ponadto zarzucał, ze przy ferowaniu wyroku naruszono prawo materialne regulację art. 135 § 3 k.r.o. poprzez wadliwe uwzględnienie przy ustalaniu zakresu świadczeń alimentacyjnych świadczeń z pomocy społecznej i funduszu alimentacyjnego oraz świadczeń wychowawczych. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Sąd pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował roszczenie powoda przyjmując za podstawę prawną rozstrzygnięcia regulację w art. 138 k.r.o. w związku z art. 133 § 1 i 135 § 1 i 2 k.r.o. lecz wadliwie rozpoznał sprawę. W toku postępowania uwzględniając wniosek powoda – pozwanego A. R. wydał w dniu 12 07 2016r. postanowienie w którym ustanowił dla niego adwokata z urzędu, co jednak tylko zainicjowało podjęcie dalszych czynności zmierzające do jego wyłonienia. Tego rodzaju postanowienie przesądza bowiem jedynie o prawie strony do korzystania z pomocy prawnej świadczonej przez profesjonalnego pełnomocnika nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie ( sąd nie ustanawia pełnomocnika imiennie, nawet jeśli wnioskująca strona, korzystając z możliwości przewidzianej w art. 117 3 § 3 k.p.c., sprecyzowała osobę, której pomoc chciałaby uzyskać), gdyż decyzję konkretyzującą osobę adwokata lub radcy prawnego podejmuje właściwa okręgowa rada adwokacka lub okręgowa izba radców prawnych ( art. 117 3 § 2 k.p.c.). Wybór adwokata lub radcy, który będzie zastępować z urzędu stronę jest zatem suwerenną decyzją organu samorządowego, dokonywaną w granicach jego kompetencji i sąd nie jest władny zastępować tego organu przy jego wyborze, wobec czego podjęta przez sąd w tej kwestii decyzja - z uwagi na brak ku temu kompetencji - jest bezskuteczna. Z tego powodu Sąd Rejonowy zmieniając samodzielnie wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką w K. dla A. R. pełnomocnika z urzędu w osobie adwokat M. S.