(k. 51 a.s.). Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: S. K. urodził się w dniu (...) (kopia dowodu osobistego k. 7-8 a.r. - okoliczność bezsporna). Odwołujący był zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w W. w okresach od 3 stycznia 2002 r. do 31 stycznia 2005 r. oraz od 7 marca do 31 maja 2005 r. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. W powyższym okresie, w dniach od 1 do 28 lutego 2005 r. odwołujący był zgłoszony do ubezpieczeń społecznych z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy zlecenie w firmie (...) Sp. z o.o., przy czym w dniach od 14 do 25 lutego 2005 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim (zaświadczenie z PUP k. 14 a.r., poświadczenie dla celów świadczeń emerytalno-rentowych k. 18 a.r.). W okresie od 2 czerwca 2005 r. do 14 listopada 2010 r. S. K. prowadził działalność gospodarczą pod firmą (...). Przy rejestracji firmy jako rodzaj przeważającej działalności wskazano wykonywanie konstrukcji i pokryć dachowych oraz pozostałych robót budowlanych wykończeniowych. W powyższym okresie odwołujący opłacił składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe za okres od 9 czerwca 2005 r. do 5 listopada 2006 r., od 1 do 3 grudnia 2006 r. oraz od 1 lutego 2008 r. do 31 grudnia 2008 r. (zaświadczenia dotyczące działalności gospodarczej odwołującego k. 9-13 a.r., informacje dot. opłacenia składek k. 20 a.r.). W dniu 21 marca 2016 r. odwołujący ponownie zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku (zaświadczenie z PUP k. 14 a.r.). W dniu 18 kwietnia 2017 r. S. K. złożył w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddziale w W. wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy. W związku z powyższym odwołujący został skierowany na badanie do lekarza orzecznika ZUS, który orzeczeniem z dnia 11 maja 2017 r. uznał go za osobę całkowicie niezdolną do pracy w okresie od 29 marca 2017 r. do 31 maja 2018 r. (wniosek k. 1 i nast. a.r., orzeczenie lekarza orzecznika ZUS k. 16 a.r.). Po rozpoznaniu wniosku odwołującego Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydał w dniu 29 maja 2017 r. decyzję znak: (...), na podstawie której odmówił przyznania S. K. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy wskazując, że odwołujący nie spełnia warunków określonych w art. 57 ust. 2 i 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych – nie udowodnił bowiem posiadania okresów składkowych i nieskładkowych w łącznym wymiarze 5 lat w 10-leciu przed powstaniem niezdolności do pracy ani 10-leciu przed złożeniem wniosku o rentę, a ponadto stwierdzona u niego niezdolność do pracy powstała później niż 18 miesięcy od dnia ustania ubezpieczenia (decyzja ZUS z 29.05.2017 r. k. 23 a.r.). W toku postępowania Sąd Okręgowy dopuścił dowód z opinii biegłych sądowych z zakresu urologii i onkologii celem ustalenia daty początkowej całkowitej niezdolności do pracy stwierdzonej przez lekarza ZUS (k. 9 a.s.). W oparciu o opinię biegłych sądowych oraz załączoną do akt sprawy i akt rentowych dokumentację medyczną odwołującego Sąd ustalił, że S. K. jest całkowicie i okresowo niezdolny do pracy w okresie od dnia 29 marca 2017 r. Przyczyną niezdolności jest rozpoznanie u odwołującego raka nerki prawej oraz przebycie nefrektomii w kwietniu 2017 roku. W ocenie biegłych dokładna data powstania nowotworu w nerce jest niemożliwa do ustalenia, lecz niezdolność do pracy powinna być rozpatrywana od powyższej daty (opinia łączna biegłych sądowych k. 29 a.s., dokumentacja medyczna – akta rentowe i k. 27 a.s.). Sąd Okręgowy ustalił powyższy stan faktyczny na podstawie wymienionych wyżej dowodów z dokumentów oraz opinii łącznej biegłych sądowych, dając im wiarę w całości. Treść dowodów nie nasuwała zastrzeżeń co do ich wiarygodności, same zaś dowody nie były kwestionowane przez strony postępowania. W tych okolicznościach Sąd uznał zebrany materiał dowodowy za wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie S. K. było niezasadne. Sąd Okręgowy rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art.
W ocenie Sądu Okręgowego przeprowadzenie rozprawy w niniejszej sprawie nie było konieczne, gdyż z okoliczności prawnych i faktycznych niniejszej sprawy nie wynika okoliczność uzasadniająca jej przeprowadzenie, w szczególności o podjęcie takiej czynności sądowej odwołujący nie wnosił w myśl art.
Oddział w W. oraz opinii biegłych sądowych z zakresu urologii i onkologii w myśl postanowienia z dnia 28 grudnia 2017 r. (k. 51 a.s.). Spór w niniejszej sprawie dotyczył ustalenia, czy S. K. spełnia warunki do uzyskania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. W myśl art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2017r. poz. 1383 z późn. zm. – dalej jako ustawa emerytalna) renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnił łącznie następujące warunki: 1) jest niezdolny do pracy, 2) ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy, 3) niezdolność do pracy powstała w okresach składkowych wymienionych w ustawie albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów. W niniejszej sprawie było bezspornym, że S. K. jest osobą całkowicie niezdolną do pracy w okresie od 29 marca 2017 r. do 31 maja 2018 r. Niezdolność do pracy odwołującego, wywołana schorzeniem onkologicznym nerki prawej, została stwierdzona przez lekarza orzeczenia ZUS w trakcie postępowania zainicjowanego jego wnioskiem o rentę, a stanowisko orzecznika w tym zakresie zostało potwierdzone przez biegłych sądowych z zakresu urologii i onkologii. Zakład Ubezpieczeń Społecznych zakwestionował fakt spełnienia przez odwołującego pozostałych przesłanek koniecznych do nabycia praw do renty z tytułu niezdolności do pracy związanych z posiadaniem odpowiedniego stażu pracy oraz powstaniem niezdolności w okresie przewidzianym przepisami ustawy emerytalnej, określonych w art. 57 ust. 1 pkt 2 i 3 tej ustawy. Pierwsza z wymienionych przesłanek, o której mowa w art. 57 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej, wiąże się z koniecznością posiadania przez ubezpieczonego odpowiedniej liczby okresów składkowych i nieskładkowych w wymiarze określonym w art. 58 ustawy. Wymóg ten wynika z tego, że renta z tytułu niezdolności do pracy nie jest świadczeniem o charakterze socjalnym na rzecz osób niezdolnych do pracy, pozostających bez związku z tytułem ubezpieczenia rentowego, ale jedną z form zabezpieczenia społecznego powiązaną z wymaganym okresem płacenia składek (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 1 grudnia 2016 r. I UK 424/15). Wskazany wyżej przepis określa w ust. 1, że warunek posiadania wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego, w myśl art. 57 ust. 1 pkt 2, uważa się za spełniony, gdy ubezpieczony osiągnął okres składkowy i nieskładkowy wynoszący łącznie co najmniej: 1) 1 rok - jeżeli niezdolność do pracy powstała przed ukończeniem 20 lat; 2) 2 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 20 do 22 lat; 3) 3 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 22 do 25 lat; 4) 4 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 25 do 30 lat; 5) 5 lat - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 30 lat. Okres, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, powinien przypadać w ciągu ostatniego dziesięciolecia przed zgłoszeniem wniosku o rentę lub przed dniem powstania niezdolności do pracy; do tego dziesięcioletniego okresu nie wlicza się okresów pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej lub renty rodzinnej. W art. 58 ust. 3 i 4 ustawy emerytalnej przewidziano wyjątki od powyższej reguły. Zgodnie z pierwszym z wymienionych przepisów jeżeli ubezpieczony nie osiągnął okresu składkowego i nieskładkowego, o którym mowa w ust. 1, warunek posiadania wymaganego okresu uważa się za spełniony, gdy ubezpieczony został zgłoszony do ubezpieczenia przed ukończeniem 18 lat albo w ciągu 6 miesięcy po ukończeniu nauki w szkole ponadpodstawowej, ponadgimnazjalnej lub w szkole wyższej oraz do dnia powstania niezdolności do pracy miał, bez przerwy lub z przerwami nieprzekraczającymi 6 miesięcy, okresy składkowe i nieskładkowe. Z kolei w myśl drugiego z wymienionych przepisów przepisu ust. 2 nie stosuje się do ubezpieczonego, który udowodnił okres składkowy, o którym mowa w art. 6, wynoszący co najmniej 25 lat dla kobiety i 30 lat dla mężczyzny oraz jest całkowicie niezdolny do pracy. Drugi z wymienionych warunków, określony w art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy emerytalnej, wiąże się z okresami, w czasie których powinna powstać niezdolność do pracy (bądź w ciągu 18 miesięcy od ich ustania), aby ubezpieczony mógł skorzystać z prawa do renty. Jednym z warunków uprawniających do renty z tytułu niezdolności do pracy, określonym w art. 57 ust. 1 pkt 3 emerytalnej, jest powstanie tej niezdolności w okresie ubezpieczenia; najpóźniej w ciągu 18 miesięcy po jego ustaniu. Skutkiem związania prawa do świadczeń z ubezpieczeniem jest utrata tego prawa po ustaniu ubezpieczenia. Osoba, której ubezpieczenie ustało, nie ma żadnych uprawnień wynikających z tego ubezpieczenia i aby uprawnienia takie uzyskać musi ubezpieczyć się ponownie (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2014 r. II UK 232/13). Również i w tym przypadku ustawodawca przewidział pewien wyjątek. Zgodnie z art. 57 ust. 2 ustawy emerytalnej przepisu ust. 1 pkt 3 nie stosuje się do ubezpieczonego, który udowodnił okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiety lub 25 lat dla mężczyzny oraz jest całkowicie niezdolny do pracy. W oparciu o powyższe rozważania oraz po przeprowadzeniu postępowania dowodowego Sąd Okręgowy uznał stanowisko organu rentowego za zasadne. S. K. nie spełnia przesłanek określonych w art. 57 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy emerytalnej. Po pierwsze, odwołujący ani w dziesięcioleciu przypadającym przed ustaloną datą powstania niezdolności do pracy, tj. w okresie od 29 marca 2007 r. do 28 marca 2017 r., ani też w dziesięcioleciu przypadającym przed datą złożenia wniosku o rentę, tj. w okresie od 18 kwietnia 2007 r. do 17 kwietnia 2017 r., nie legitymuje się wystarczającym stażem pracy (sumą okresów składkowych i nieskładkowych). W dniu powstania niezdolności do pracy odwołujący miał 38 lat, wobec czego zgodnie z art. 58 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 57 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej powinien wykazać łączny staż pracy w wymiarze co najmniej 5 lat. Natomiast w pierwszym z wymienionych okresów odwołujący posiada staż pracy w wymiarze 2 lat, 4 miesięcy i 28 dni, zaś w drugim jedynie 11 miesięcy. W przypadku odwołującego nie zachodzą również okoliczności, o których mowa w art. 58 ust. 3 i 4 ustawy emerytalnej. Na podstawie materiału dowodowego brak podstaw do ustalenia, że odwołujący został zgłoszony do ubezpieczenia przed ukończeniem 18 lat albo w ciągu 6 miesięcy po ukończeniu nauki w szkole. Ponadto mimo stwierdzonej całkowitej niezdolności do pracy odwołujący nie legitymuje się okresem składkowym w wymiarze 30 lat. Po drugie, jak wynika z ustaleń poczynionych przez Sąd ostatni okres ubezpieczenia odwołującego – wynikający z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej – zakończył się w dniu 31 grudnia 2008 r. Jak wynika z informacji dostępnych w aktach rentowych we wskazanej wyżej dacie po raz ostatni opłacił składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe. Sama działalność miała być prowadzona do 14 listopada 2010 r. Nawet gdyby przyjąć jak moment ustania ostatniego okresu ubezpieczenia drugą z wymienionych wyżej dat, to okres między ustaniem ostatniego tytułu ubezpieczenia a datą powstania niezdolności do pracy wciąż przekracza okres 18 miesięcy, o którym mowa w art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy emerytalnej. Sąd miał również na względzie, że odwołujący od dnia 21 marca 2016 r. jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna, lecz bez prawa do zasiłku, wobec czego okres ten nie podlega zaliczeniu do stażu pracy odwołującego jako okres składkowy w myśl art. 6 ust. 2 pkt 6 ustawy emerytalnej i tym samym nie mógł być uwzględniony przy ustalaniu prawa odwołującego do renty z tytułu niezdolności do pracy. W przypadku odwołującego nie zachodzą również przesłanki, o których mowa w art. 57 ust. 2 ustawy emerytalnej. Choć odwołujący jest osobą całkowicie niezdolną do pracy, to nie posiada okresu składkowego i nieskładkowego w wymiarze 25 lat. W tych okolicznościach Sąd Okręgowy nie miał podstaw do uwzględnienia odwołania S. K. i zmiany zaskarżonej decyzji organu rentowego. O ile bezspornym w sprawie był fakt, że stan zdrowia odwołującego nie pozwala mu na okresowe podjęcie jakiegokolwiek zatrudnienia, o tyle należy podkreślić, że podstawą przyznania prawa do renty jest kumulatywne spełnienie wymienionych wyżej przesłanek, określonych w art. 57 i 58 ustawy emerytalnej. W przypadku odwołującego taka okoliczność nie zachodzi, wobec czego prawo do renty odwołującemu nie przysługuje. Mając na względzie powyższe Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. SSO Włodzimierz Czechowicz Zarządzenie: (...) (...)
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.