statuuje klauzulę generalną, w świetle której ocenie podlegają umowy zawierane z konsumentami umowy, z wyłączeniem postanowień określających jednoznacznie sformułowane główne świadczenia stron oraz tych postanowień, na których treść konsument miał rzeczywisty wpływ. Zgodnie z przywołanym przepisem postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nie uzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Dla zastosowania wskazanego przepisu przesłanki – „sprzeczność z dobrymi obyczajami” i „rażące naruszenie interesów konsumenta”, muszą zachodzić równocześnie. Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów w uzasadnieniu wyroku wydanego w dniu 19 stycznia 2011 roku, w sprawie o sygnaturze akt XVII AmC 149/10 (Legalis 739438), przywołując stanowisko Sądu Najwyższego wskazał, że „przesłankami abuzywności postanowień wzorca umownego jest ich sprzeczność z dobrymi obyczajami i rażące naruszenie interesów konsumenta. Przyjmuje się, że istotą dobrych obyczajów jest szeroko rozumiany szacunek do drugiego człowieka (tak np.: w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 8 czerwca 2004 r., sygn. akt I CK 635/03). "Dobre obyczaje" to reguły postępowania zgodne z etyką, moralnością i aprobowanymi społecznie obyczajami. Sprzeczne z dobrymi obyczajami są m.in. działania wykorzystujące choćby niewiedzę, brak doświadczenia konsumenta, naruszenie równorzędności stron umowy, działania zmierzające do dezinformacji, wywołania błędnego przekonania konsumenta, wykorzystania jego niewiedzy lub naiwności. Chodzi więc o działanie potocznie określane jako nieuczciwe, nierzetelne, odbiegające in minus od przyjętych standardów postępowania”. W ocenie Sądu postanowienia umowy łączącej strony niniejszego procesu są niedozwolone w zakresie, w jakim przewidują obowiązek uiszczenia przez pożyczkobiorcę opłaty przygotowawczej, wynagrodzenia prowizyjnego oraz opłacenia kosztów przyznania dodatkowych uprawnień w ramach usługi (...). Postanowienia umowne za powyższe czynności są niezgodne z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają interesy pozwanej jako konsumenta. Sąd rozpoznający sprawę, stoi na stanowisku, iż koszty pożyczki w postaci opłaty przygotowawczej oraz wynagrodzenia prowizyjnego należało uznać za zawyżone. Przede wszystkim powód nie wykazał jakie jego czynności wygenerowały tak wygórowane opłaty, jednoczenie nie udowodnił konieczności ich pobrania oraz, że taki koszt rzeczywiście poniósł. Mając na uwadze, że powód stosuje wzorce umowne, to jedyną czynnością związaną z przygotowaniem umowy jest sporządzenie samego dokumentu umowy poprzez wprowadzenie danych pożyczkobiorcy, wpisanie kolejnego numeru porządkowego umowy, dat i kwoty udzielonej pożyczki. Czynności te, zdaniem Sądu nie mogą generować opłat w dochodzonej przez powoda wysokości. W konsekwencji zastrzeżenie w umowie opłaty przygotowawczej w kwocie 129,00 zł, wynagrodzenia prowizyjnego w wysokości 71,00 zł oraz wynagrodzenia za przyznanie dodatkowych uprawnień w ramach usługi (...) w kwocie 100,00 zł są niedozwolonymi postanowieniami umownymi i jako takie nie wiążą pozwanej, z uwagi na spełnione w tym zakresie przesłanki z art.
Wobec powyższego Sąd oddalił powództwo w tym zakresie. Należy podkreślić, że podniesiony w toku postępowania zarzut Prokuratora Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim przenosi ciężar dowodu na powoda. Zatem to w kompetencji powoda leżało precyzyjne określenie podstaw faktycznych żądania. W tych okolicznościach przepis art. 6 k.c. nie nakłada na nikogo obowiązku przeprowadzenia dowodów, ale rozstrzyga kwestię, która strona poniesie materialnoprawne konsekwencje nieudowodnienia istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy faktu. Nieprzeprowadzenie ciążącego na stronie dowodu wywołuje skutek w postaci przegrania sprawy (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 listopada 2010 roku, II CSK 296/10, LEX nr 970073). Żądanie pozwu podlegało zatem uwzględnieniu jedynie co do pożyczonego kapitału (750,00 zł). Z uwagi na niezajęcie przez pozwaną stanowiska w niniejszej sprawie, Sąd uznał za przyznany przez nią fakt nieuiszczenia na rzecz powoda żadnej wpłaty. Należy mieć bowiem na uwadze, iż skapitalizowane odsetki objęte żądaniem pozwu powód naliczał zgodnie z postanowieniem 4.1 Umowy od niespłaconej sumy stanowiącej całkowitą kwotę do zapłaty, a zatem zawierającą nienależne kwoty. W tym stanie rzeczy wobec nieprawidłowego naliczania odsetek Sąd nie uwzględnił roszczenia powoda w tym zakresie. Wobec powyższego Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 750,00 zł wraz z odsetkami od tej kwoty liczonymi od dnia 27 września 2017 r. do dnia zapłaty w wysokości dwukrotności odsetek ustawowych za opóźnienie. Na podstawie art. 102 k.p.c. Sąd nie obciążył pozwanej obowiązkiem zwrotu kosztów procesu na rzecz powoda. Sąd miał na względzie charakter roszczenia (podstawą którego była w istocie umowa pożyczki zawierająca niedozwolone postanowienia umowne) oraz fakt, iż powództwo podlegało uwzględnieniu jedynie częściowo. Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji wyroku. Powódka zaskarżyła wyrok zaoczny w części, tj. w pkt 2 oddalającym powództwo co do kwoty 322,71 zł wraz z odsetkami od tej kwoty liczonymi od dnia od dnia 27.09.2017 r. do dnia zapłaty w wysokości dwukrotności odsetek ustawowych za opóźnienie oraz w pkt 3 w zakresie kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła: I. Naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało wpływ na treść orzeczenia, a to:
w zw. z art. 385 2 k.c. w zw. z art. 56 k.c. w zw. z art. 359 k.c. w zw. z art. 36a ust. 2 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim („u.k.k.”) poprzez nieuprawnione uznanie, że zapisy umowne przyznające stronie powodowej jakiekolwiek wynagrodzenie prowizyjne za udzielenie pożyczki, opłatę za (...) oraz opłatę przygotowawczą są sprzeczne z dobrymi obyczajami, rażąco naruszają interesy konsumenta oraz obciążały pozwaną ponad dopuszczalne prawnie limity, przy jednoczesnym pominięciu przez Sąd I instancji w wykładni umowy przepisów o limicie pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego. Stawiając powyższy zarzut wnosiła o:
385 2 kc w zw. z art. 56 kc. w związku z art. 359 kc. w zw. z art. 36 ust. 2 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim. Aktualne unormowanie zawarte w powołanym akcie prawnym nie zostało naruszone w realiach niniejszej sprawy. Powód jest podmiotem gospodarczym. Ma więc prawo do udzielania pożyczek w formie odpłatnej, co obejmuje min. koszty prowizji i opłatę przygotowawczą. Zarzut obrazy art. 10 prawa wekslowego nie jest trafny bowiem zarzuty co do węzła podstawowego podniesione przez prokuratora umożliwiają wyjście poza sztywne ramy odpowiedzialności wekslowej. Nie wpływa to jednak na zasadność apelacji. Z tych względów orzeczono jak w sentencji (art. 386 § 1 kpc) O kosztach procesu za instancję odwoławczą orzeczono na podstawie art. 98 kpc. stosując zasadę w nim wyrażoną - odpowiedzialności za wynik procesu.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.