Sygn. akt IV U 1397/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 marca 2018r. Sąd Okręgowy w Elblągu Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Alicja Romanowska Protokolant: stażysta Sylwia Sidorow po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2018r. w Elblągu na rozprawie sprawy z odwołania E. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w E. z dnia 13 października 2017 r. znak: (...) o rekompensatę zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonej E. K. prawo do rekompensaty z tytułu pracy w warunkach szczególnych w okresie od 4 marca 1986r. do 31 maja 2002r. Sygn. akt IVU 1397/17 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w E. decyzją z dnia 13 października 2017r.odmówił E. K. przyznania rekompensaty, o której mowa wart. 21 ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych (t.j. Dz.U. z 2015r., poz. 965 ze zm.), argumentując że ubezpieczona nie udowodniła na dzień 1 stycznia 2009r. wymaganego 15 - letniego okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach. W odwołaniu od powyższej decyzji oraz w toku procesu, ubezpieczona E. K. domagała się jej zmiany poprzez przyznanie prawa do rekompensaty z tytułu pracy w warunkach szczególnych. Podniosła, że w okresie zatrudnienia w Spółdzielni (...) w E. od 4.03.1986r.do 28.10.2001 r. wykonywała pracę w szczególnych warunkach wymienioną w wykazie A dziale VII poz 14 pkt 5 - tj prace kaletnika przy szlifowaniu skór, klejeniu wyrobów skórzanych klejami toksycznymi. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ZUS zaznaczył, że ubezpieczona nie przedłożyła poprawnie wystawionych świadectw pracy wykonywania prac w warunkach szczególnych. Sąd ustalił i zważył, co następuje: Ubezpieczona E. K. ur. (...) w dniu 8 września 2017r., złożyła wniosek o emeryturę oraz rekompensatę z tytułu pracy w szczególnych warunkach. Decyzją z dnia 13 października 2017r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Odział w E. przyznał ubezpieczonej E. K. prawo do emerytury w powszechnym wieku emerytalnym - lat od 1 października lipca 2017r. W powyższej decyzji organ rentowy odmówił przyznania E. K. rekompensaty o której mowa wart. 21 ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych (t.j. Dz.U. z 2015r., poz. 965 ze zm.), argumentując że ubezpieczona nie udowodnił na dzień 1 stycznia 2009r. wymaganego 15 - letniego okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach. W szczególności organ rentowy wskazał, że nie uznał okresu pracy od 4.03.1986r. do 24.1990r. ,od 25.06.1990r. do 27.10.1996r. i od 28.10.1996r. do 31.05.2002r. w (...) Pracy (...) (...) w E. ponieważ w przedłożonym świadectwie wykonywania pracy w warunkach szczególnych z 20.05.2002r. nie wskazano rodzaju wykonywanej pracy ściśle według wykazu Rozporządzenia RM z 7.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze, a wskazane stanowisko kaletnik nie zostało wymienione w wykazie. 1 Ubezpieczona wniosła odwołanie od powyższej decyzji, domagając się uwzględnienia powyższego okresu do pracy w warunkach szczególnych i przyznania w związku z powyższym prawa do rekompensaty. Ubezpieczona E. K. w okresie od 4.03.1986r. do 24.1990r.zatrudniona była w Spółdzielni Pracy (...) w E. ,od 25.06.1990r. do 27.10.1996r.w zakładach (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w E. i od 28.10.1996r. do 31.05.2002r. w Spółdzielni (...) w E. w pełnym wymiarze czasu (dowód: świadectwa pracy plik rentowy ZUS, akta osobowe k- 21 as).Przez cały wyższej wskazany okres pracowała w zasadzie w jednym miejscu ,a jedynie następowały zmiany własnościowe pracodawcy. Ubezpieczona w okresie powierzenia mu obowiązków kaletnika pracowała na dziale montażu galanterii średniej / wydział III/ i galanterii ciężkiej /wydział IW, wykonywała prace polegające na sklejaniu i podklejaniu części galanterii skórzanej, np. sklejaniu korpusów walizek, neseserów, używając kleju butapren i kauczuk . / zeznania świadka L. G. 00:10:25 nagrania z rozprawy 1.03.2018./ zeznania świadka L. U. 00:10:25 nagrania z rozprawy 1.03.2018r./ Bezsporne w sprawie było, że odwołująca się nie nabyła prawa do emerytury pomostowej ani prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym w związku z wykonywaniem pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze Skarżąca domagając się uwzględnienia jako pracy w warunkach szczególnych podniosła, że przez okres pracy w Spółdzielni (...) w E. oraz po przekształceniu w Spółce z o.o. (...) w E. pracowała jako kaletnik i jej praca polegała na klejeniu części wyrobów skórzanych i podklejaniu elementów oraz przy wszystkich tych pracach używała w ciągle kleju toksycznego. Wyjaśnienia skarżącej znalazły odzwierciedlenie zarówno w zgromadzonej dokumentacji — akta osobowe jak i w zeznaniach przesłuchanych w sprawie świadków, którzy zgodnie zeznali, że wnioskodawczyni w okresie zatrudnienia w Spółdzielni (...) i spółce z o.o. (...) w E. pracowała jako kaletnik na dziale montażu i przez cały okres zatrudnienia sklejała i podklejała elementy wyrobów skórzanych klejem toksycznym oraz montowała wyroby galanteryjne ze skóry również korzystając z kleju. Świadek L. G.
(2)zeznała, że pracowała w Zakładach (...) w E. funkcjonującego jako spółdzielnia i spółka z ograniczoną odpowiedzialnością początkowo od 1976r. jako uczeń a następnie jako pracownik kaletnik. Potwierdziła, że ubezpieczona pracował kolejno na Oddziale III gdzie wykonywana była średnio ciężka galanteria, a następnie dziale IV galanterii ciężkiej. Praca odbywała się przy stołach i polegała na sklejaniu i podkle 2 janiu elementów. Pracownicy cały czas używali kleju, nie wykonywali prac polegających na szyciu lub np. brakowaniu. Powyższe potwierdził również świadek L. U., który potwierdził, ze pracował w Zakładach (...) w E. początkowo jako pracownik fizyczny, a następnie kierownik produkcji i był przełożonym ubezpieczonej na wydziale III dziale przez okres około 6 lat do około 1999r. . Z zeznań tego świadka wynika, że praca ubezpieczonej wiązała się z ciągłym używaniem kleju. Wszystkie elementy związane z montażem galanterii wykonywane były za pomocą sklejania. Pracownicy pracowali w wydzielonych grupach, brygadziści zwani grupowymi wykonywali takie same prace jak członkowie podległej mu brygady dodatkowo wykonując czynności nadzorcze. W ocenie Sądu zeznania tych świadków zasługują na uwzględnienie, są wzajemnie spójne i uzupełniają się, świadkowie mieli codzienny kontakt z ubezpieczonym i dlatego należało uznać że posiadali wiedzę co do charakteru wykonywanych prac przez ubezpieczoną, nadto wskazać należy, że zeznania świadków i wyjaśnienia ubezpieczonej korespondują z dokumentacja osobową nadesłaną przez Archiwum, a dotyczącą okresu zatrudnienia ubezpieczonej w spornym okresie. Tym samym uznać należało, że zebrany w sprawie materiał dowodowy dawał podstawy do uznania, że E. K. w okresach od 4.03.1986r. do 24.1990r. ,od 25.06.1990r. do 27.10.1996r. i od 28.10.1996r. do 31.05.2002r pracowała w warunkach szczególnych w wymiarze 15 lat. Do prac wykonywanych w warunkach szczególnych , stosownie do Działu VII pkt 14 wykazu A- załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze zalicza się prace związane ze szlifowaniem, klejeniem i wykańczaniem wyrobów przemysłu skórzanego. Do prac tych zalicza się prace wykonywane m.in. na stanowiskach kaletnik( przy klejeniu wyrobów klejami toksycznymi), kaletnik-szwacz, kaletnik-montażysta, kaletnik- szarfowacz i kaletnik-krojczy skór ( (...) Związku (...) z dnia 30 czerwca 1983r. , uchwała (...) (...) z dnia 17.10.1989r. zmieniająca uchwałę Nr 80 - Dział VII poz. 14 pkt 5-10). Tak więc wnioskodawczyni można zaliczyć okres pracy faktycznie wykonywanej na stanowisku kaletnika, albowiem stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywała w/w prace. Zgodnie żart. 21 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych (t.j. Dz.U. z 2015r., poz. 965 ze zm.) rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat. Zgodnie z ust. 2 rekompensata nie przysługuje osobie, która nabyła prawo do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS./ 3 W tym miejscu zwrócić należy uwagę, że zgodnie z art. 23 ustawy emerytalnej rekompensata przyznawana jest w formie dodatku do kapitału początkowego, a zgodnie z art. 173 ustawy emerytalnej kapitał początkowy ustala się dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., za których były opłacane składki na ubezpieczenia społeczne przed dniem 1 stycznia 1999r. Powyższe oznacza, że to warunek sformułowany w art. 21 ust. 2 ustawy o emeryturach pomostowych należy rozumieć w taki sposób, że rekompensata jest adresowana wyłącznie do ubezpieczonych objętych systemem emerytalnym zdefiniowanej składki, którzy przed osiągnięciem podstawowego wieku emerytalnego nie nabyli prawa do emerytury z FUS obliczonej według formuły zdefiniowanego świadczenia (zob. Marcin Ziele-niecki, Komentarz do art. 21 ustawy o emeryturach pomostowych). Jedynie więc nabycie prawa do wcześniejszej emerytury stanowi przesłankę negatywną przyznania prawa do rekompensaty, natomiast nabycie prawa do emerytury na zasadach ogólnych nie wpływa w żaden sposób na uprawnienia do rekompensaty. Bezspornie ubezpieczona jest uprawniona do emerytury z powszechnego wieku emerytalnego, w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 887 ze zm.). Kwestia sporna w przedmiotowej sprawie dotyczyła uprawnień ubezpieczonego do rekompensaty z tytułu pracy w warunkach szczególnych. Art. 21 ustawy o emeryturach pomostowych określa ogólne warunki nabycia prawa do rekompensaty, czyli - zgodnie z definicją legalną zamieszczoną w art. 2 pkt 5 ustawy - do odszkodowania za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub pracy w szczególnym charakterze przez osoby, które nie nabędą prawa do emerytury pomostowej. Prawo do rekompensaty przysługuje ubezpieczonemu, który legitymuje się co najmniej 15 - letnim okresem pracy w szczególnych warunkach lub pracy w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Chodzi w tym przypadku o pracę, o której mowa w art. 32, 33, 39, 40 i 50c ustawy (art. 21 ust. 1). Przesłankami uprawniającymi do rekompensaty są: - utrata przez ubezpieczonego możliwości przejścia na emeryturę w związku z wygaśnięciem po dniu 31 grudnia 2008r. - w stosunku do ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948r., a przed dniem 1 stycznia 1969r. - podstawy normatywnej przewidu jącej takie uprawnienie; - niespełnienie przez ubezpieczonego warunków uprawniających go do emerytury pomosto wej; - legitymowanie się przez ubezpieczonego co najmniej 15 - letnim okresem pracy w szczególnych warunkach lub pracy w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS; 4 - nieuzyskanie przez ubezpieczonego prawa do wcześniejszej emerytury według zasad przewidzianych w ustawie o emeryturach i rentach z FUS. Mając na względzie powyższe, na podstawie powołanych przepisów prawa materialnego i art. 477 14 §2 k.p.c, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję i na podstawie art. 21 ustawy o emeryturach pomostowych i orzekł jak w sentencji wyroku.